Þessi grein er meira en 2 ára gömul.

Kröfum Glitnis synjað: Lögbann á umfjöllun um viðskipti valdhafa á skjön við lýðræðishefðir og grunngildi tjáningarfrelsis

Dóm­ur var kveð­inn upp í máli Glitn­is HoldCo gegn Stund­inni og Reykja­vík Media í dag. Öll­um kröf­um Glitn­is var synj­að, enda tel­ur Hér­aðs­dóm­ur ekki rétt­læt­an­legt að stöðva frétta­flutn­ing af fjár­hags­mál­efn­um for­sæt­is­ráð­herra í lýð­ræð­is­ríki.

Mest lesið

Hvernig COVID-19 herjar á Hveragerði: „Komin af stað í ferðalag sem við pöntuðum ekki“
1
VettvangurCovid-19

Hvernig COVID-19 herj­ar á Hvera­gerði: „Kom­in af stað í ferða­lag sem við pönt­uð­um ekki“

Fimmt­ung­ur bæj­ar­búa í Hvera­gerði var á sama tíma í sótt­kví og bær­inn fast að því lamað­ur. Vel á ann­an tug fólks er smit­að af COVID-19 kór­óna­veirunni í bæn­um og sam­fé­lag­ið varð fyr­ir áfalli þeg­ar fyrsta dauðs­fall Ís­lend­ings af völd­um veirunn­ar reið yf­ir bæ­inn. Þrátt fyr­ir allt þetta rík­ir ein­hug­ur, kær­leik­ur og sam­heldni í bæj­ar­fé­lag­inu, nú sem aldrei fyrr. Hver­gerð­ing­ar ætla sér að kom­ast í gegn­um far­ald­ur­inn, sam­an. „Þetta líð­ur hjá,“ er orð­tæki bæj­ar­búa.
Stuðningur við Donald Trump eykst hratt
2
Fréttir

Stuðn­ing­ur við Don­ald Trump eykst hratt

Don­ald Trump fær vax­andi stuðn­ing Banda­ríkja­manna, þrátt fyr­ir að Banda­rík­in hafi nú greint flest til­felli COVID-19 af öll­um ríkj­um heims­ins.
„Olíuvinir“ auglýsa að vörur sínar hjálpi „þegar plága gengur yfir“
3
Fréttir

„Olíu­vin­ir“ aug­lýsa að vör­ur sín­ar hjálpi „þeg­ar plága geng­ur yf­ir“

Sölu­að­il­ar Young Li­ving á Ís­landi ýja að því á sam­fé­lags­miðl­um að vör­ur sín­ar hjálpi gegn COVID-19. Fyr­ir­tæk­ið er um­deilt og sæt­ir hóp­mál­sókn fyr­ir píra­mída­s­vindl.
Ákveða að seinka launahækkunum sínum til að bregðast við kreppunni
4
Fréttir

Ákveða að seinka launa­hækk­un­um sín­um til að bregð­ast við krepp­unni

Rík­is­stjórn­in vill fresta launa­hækk­un­um ráð­herra, þing­manna og helstu emb­ætt­is­manna um hálft ár. Þing­menn verða áfram með að lág­marki 1,1 millj­ón­ir króna í mán­að­ar­laun auk end­ur­greiðslna.
Óttast að smitast af covid-19 á Ásbrú
5
FréttirCovid-19

Ótt­ast að smit­ast af covid-19 á Ás­brú

Hæl­is­leit­end­ur sem dvelja í hús­næði Út­lend­inga­stofn­un­ar að Ás­brú í Reykja­nes­bæ ótt­ast covid-19 smit og forð­ast marg­ir að nota sam­eig­in­lega eld­hús­að­stöðu. Í fjöl­menn­asta úr­ræði stofn­un­ar­inn­ar búa sjö­tíu og sex karl­menn tveir og tveir sam­an í her­bergi. Upp­lýs­inga­full­trúi Út­lend­inga­stofn­un­ar seg­ir það gilda um íbúa á Ás­brú eins og aðra, að þeir verði að leggja sitt að mörk­um til að minnka lík­ur á smiti.
Eigandi Glitnis sem reis upp og settist í stjórnarformannsstól Skeljungs
6
ÚttektEftirmál bankahrunsins

Eig­andi Glitn­is sem reis upp og sett­ist í stjórn­ar­for­manns­stól Skelj­ungs

Saga Jóns Ás­geirs Jó­hann­es­son­ar fjár­fest­is teng­ist Skelj­ungi vegna eign­ar­halds fyr­ir­tækja hans á olíu­fé­lag­inu. Jón Ás­geir og Pálmi Har­alds­son, við­skipta­fé­lagi hans, keyptu og seldu Skelj­ung á milli sín á ár­un­um fyr­ir hrun­ið. Af­leið­inga­ar þeirra við­skipta eru lík­leg til að enda í saka­máli á næstu vik­um. Sam­tím­is sest Jón Ás­geir í stól stjórn­ar­for­manns Skelj­ungs.
Samherji lokar skrifstofu sinni í Namibíu á þriðjudaginn í kjölfar mútumálsins
7
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji lok­ar skrif­stofu sinni í Namib­íu á þriðju­dag­inn í kjöl­far mútu­máls­ins

Sam­herji komst að sam­komu­lagi við verka­lýðs­fé­lag í Namib­íu og yf­ir­gef­ur land­ið í næstu viku. Ástæð­an er mútu­mál Sam­herja í Namib­íu sem nú er til rann­sókn­ar í að minnsta kosti þrem­ur lönd­um, Namib­íu, Ís­landi og Nor­egi.
Stundin #114
Mars 2020
#114 - Mars 2020
Prentútgáfa Stundarinnar kemur næst út þann 8. apríl.
Kröfum Glitnis synjað: Lögbann á umfjöllun um viðskipti valdhafa á skjön við lýðræðishefðir og grunngildi tjáningarfrelsis
Frá aðalmeðferð Jóhannes Kr. Kristjánsson, ritstjóri Reykjavík Media, ásamt lögmönnum fjölmiðlanna við aðalmeðferð málsins í janúar. Í baksýn eru Jón Trausti Reynisson og Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir, ritstjórar Stundarinnar. Mynd: Heiða Helgadóttir

Héraðsdómur Reykjavíkur synjaði í dag öllum kröfum Glitnis HoldCo í lögbannsmáli gegn Stundinni og Reykjavík Media. Glitnir krafðist þess að lögbann sem Sýslumaðurinn á höfuðborgarsvæðinu setti á fréttaflutning fjölmiðlanna í október yrði staðfest með dómi og að fjölmiðlunum yrði gert að að afhenda Glitni gögn sem þeir hafa undir höndum eða afrit af þeim. 

Lögbannið stendur hins vegar í þrjár vikur í viðbót, hið minnsta, en það er fresturinn sem Glitnir HoldCo hefur til þess að áfrýja málinu. Verði málinu áfrýjað getur lögbannið svo varað í allt að ár til viðbótar. 

Málið varðar umfjöllun sem birtist á vef og blaði Stundarinnar dagana 6. til 16. október síðastliðinn og unnin var í samstarfi við breska dagblaðið The Guardian og Reykjavik Media. Í dómi héraðsdóms segir meðal annars: „Óumdeilt er að þungamiðja þeirrar umfjöllunar voru þátttaka þáverandi forsætisráðherra í ýmsum viðskiptum sem og einstaklinga og lögaðila sem tengdust honum. Lutu upplýsingarnar sem greint var frá í umfjölluninni fyrst og fremst að fjárhagsmálefnum þeirra og innbyrðis samskiptum sem og samskiptum við bankann, Glitni hf.“

Fram kemur að þegar tekin sé afstaða ti þess hvort sjónarmið um friðhelgi einkalífs geti réttlætt lögbannið verði ekki litið fram hjá því að umfjöllunin beindist í öllum aðalatriðum að viðskiptalegum umsvifum þáverandi forsætisráðherra, það er einstaklings sem hefur sem stjórnmálamaður sjálfur gefið kost á sér til opinberra trúnaðarstarfa. Stjórnmálamenn geti ekki vænst þess að njóta sömu verndar og aðrir einstaklingar gagnvart opinberri umfjöllun. „Þvert á móti verður að telja að almenningur eigi við ákveðnar aðstæður tilkall til þess að fá upplýsingar um stjórnmálamenn sem að öllu jöfnu myndu teljast til einkamálefna, einkum þegar upplýsingarnar sem um ræðir tengjast því hvernig þeir hafi rækt hlutverk sitt sem stjórnmálamenn.“

Hvað varðar umfjöllun Stundarinnar um málefni annarra einstaklinga en þáverandi forsætisráðherra, Bjarna Benediktsson, segir í dómnum að umræddir einstaklingar séu ýmist tengdir þáverandi forsætisráðherra fjölskylduböndum eða gegnum viðksipti, auk þess sem þeir höfðu á þeim tíma sem umfjöllunin tók til tengsl við Glitni hf. „Er það mat dómsins að umfjöllun um málefni þeirra hafi verið svo samofin fréttaefninu í heild að ekki verði greint á milli.“ Þá verði ekki dregnar þær ályktanir af umfjöllun Stundarinnar að ætlunin sé að fjalla um málefni handahófskenndra einstaklinga sem ekki eigi erindi til almennings. 

Vísuðu til þess að gögnin væru undirorpin bankaleynd

Það var föstudaginn 13. október síðastliðinn sem þrotabú Glitnis, Glitnir HoldCo ehf., fór fram á það við sýslumannsebættið á höfuðborgarsvæðinu að lögbann yrði lagt á umfjöllun Stundarinnar, Reykjavík Media og The Guardian sem byggja á eða eru unnar úr gögnum um fyrrverandi viðskiptavini Glitnis. Þrotabúið taldi umfjöllunina byggja á gögnum sem séu bundnar bankaleynd. Síðdegis mánudaginn 16. október mættu fulltrúar Sýslumannsins á höfuðborgarsvæðinu á skrifstofu Stundarinnar, ásamt lögmanni Glitnis, þar sem lögbannið var samþykkt. Glitnir fór einnig fram á að Stundin afhenti gögn sem miðillinn hafði byggt umfjöllun sína á og eyddi öllum fréttum sem birtar höfðu verið á vefsvæði Stundarinnar um viðskiptin, en þeim kröfum var hafnað. 

Umfjöllun fjölmiðlanna hófst 6. október 2017 með ítarlegum fréttaskýringum um viðskipti Bjarna Benediktssonar, þáverandi forsætisráðherra, og fjölskyldu hans í kringum bankahrunið 2008. Kom meðal annars fram að Bjarni Benediktsson hefði selt allar eignir sínar í Sjóði 9 hjá Glitni dagana 2. til 6. október 2008 og að faðir hans hefði verið leystur undan sjálfskuldarábyrgð hjá bankanum skömmu fyrir hrun.

Stundin fjallaði svo ítarlega um kaup Engeyinga á Olíufélaginu árið 2006 og hvernig yfirtakan var að miklu leyti fjármögnuð með kúlulánum. Fram kom að Bjarni hefði verið losaður undan 50 milljóna kúluláni sem hann hafði tekið persónulega hjá Glitni og skuldin færð yfir á eignarhaldsfélag föður hans, Hafsilfur ehf. 

Stundin kom á framfæri andmælum vegna ákvörðun sýslumanns um lögbann á umfjöllun um viðskipti forsætisráðherra og sagði að um væri að ræða gríðarlegt inngrip í opinbera umræðu í lýðræðisríki. Hún væri einnig óréttlætanleg valdbeiting gegn stjórnarskrárbundnu tjáningarfrelsi. „Fordæmi eru fyrir því að umfjöllun byggð á gögnum úr bankakerfinu, svokölluðum Panama-skjölum, hafi haft afgerandi áhrif á stjórnmálaumræðu í landinu. Upplýsingar um viðskipti kjörinna fulltrúa samhliða trúnaðarstörfum þeirra fyrir almenning eiga erindi til almennings. Hagsmunir almennings og opinberrar umræðu eru ríkari en hagsmunir fjármálafyrirtækja af því að halda leynd yfir viðskiptum í aðdraganda hruns bankakerfisins á Íslandi,“ sagði meðal annars í andmælabréfi Stundarinnar. 

ÖSE fordæmdi lögbannið

Lögbanninu var víða mótmælt. Tímasetning lögbannsins var einnig gagnrýnd en Alþingiskosningar fóru fram fáeinum dögum eftir að það var samþykkt. Hjálmar Jónsson, formaður Blaðamannafélags Íslands, fordæmdi lögbannið harðlega og sagði sýslumann ekki eiga neitt erindi inn á fjölmiðla á Íslandi. Stjórn Gagnsæis sendi einnig frá sér yfirlýsingu þar sem lögbannið var fordæmt. „Það er ekki aðeins réttur almennings að upplýst sé um viðskiptahagsmuni stjórnmálamanna, það er einnig mikilvægt til að ná stöðugleika í íslensku samfélagi eftir erfið og róstusöm ár, að traust skapist gagnvart Alþingi og stjórnmálamönnum. Slíkt traust myndast ekki sé komið í veg fyrir að fjölmiðlar geti sinnt því hlutverki sínu að gæta hagsmuna almennings,“ sagði meðal annars í yfirlýsingu Gagnsæis. 

Lögbannið hefur einnig vakið athygli út fyrir landsteinana. Fulltrúi Öryggis- og samvinnustofnunar Evrópu, ÖSE, hvatti íslensk yfirvöld strax til að aflétta lögbanninu og sagði það grafa undan frelsi fjölmiðla og réttindum almennings til upplýsinga. 

Þá kom stjórnskipunar- og eftirlitsnefnd Alþingis saman til opins fundar um lögbannsmálið þann 19. október síðastliðinn þar sem málið var rætt í þaula. Að lokum má þess geta að Píratar hafa, vegna málsins, lagt fram frumvarp þar sem lagt er til að ekki verði unnt að leggja lögbann á upplýsingavinnslu og umfjöllun fjölmiðla án dómsúrskurðar. Sýslumannafélagið hefur hins vegar lagst gegn breytingunum. 

Lögbannið gæti varað í ár til viðbótar

Sem fyrr segir gæti lögbannið varað í allt að ár til viðbótar. Í 2. mgr. 39. gr. lögbannslaganna (nr. 31/1990) segir: „Þótt synjað sé um staðfestingu gerðar í héraðsdómi stendur hún í þrjár vikur frá dómsuppsögu. Að loknum þeim fresti fellur gerðin niður, nema gerðarbeiðandi fái áður gefna út stefnu til æðra dóms til að fá héraðsdómi hrundið. Ef æðri dómur staðfestir ákvæði héraðsdóms um synjun um staðfestingu gerðar fellur hún úr gildi frá dómsuppsögu þar.“

Það er óljóst hversu langan tíma tæki að fá málið fyrir Hæstarétt, fyrst færi það fyrir Landsrétt, og engin reynsla er komin á málsmeðferðartíma þar. Gera má ráð fyrir því að lögbannið vari í ár til viðbótar ef málið fer alla leið fyrir Hæstarétt með áfrýjun Glitnis HoldCo.

Ekki gengið nær einkalífi fólks en óhjákvæmilegt var

Hér að neðan má lesa brot úr dóminum þar sem Héraðsdómur Reykjavíkur leggur mat á hvort sjónarmið um friðhelgi einkalífs hafi getað réttlætt lögbannið og þá skerðingu tjáningarfrelsis sem í því fólst. Niðurstaðan er að svo sé ekki og lögbannið hafi því ekki uppfyllt áskilnað um brot gegn lögvörðum rétti fólks sem fram kemur í 24. gr. laga nr. 31/1990, um kyrrsetningu og lögbann:

Við mat á því hvort lögbannið sem hér um ræðir hafi verið í eðlilegu samræmi við þá hagsmuni sem stefnandi hefur vísað til verður ekki litið fram hjá því að umfjöllunin um umsvif þáverandi forsætisráðherra og aðila sem tengdust honum lutu að viðskiptasambandi þeirra við einn hinna föllnu banka, Glitni hf., á sama tíma og hann var þingmaður Sjálfstæðisflokksins, sem þá sat í ríkisstjórn. Umfjöllunin tengdist þannig viðskiptaháttum í einum stóru viðskiptabankanna fyrir fall þeirra 2008 en eins og fram kemur í dómi Hæstaréttar Íslands frá 24. nóvember 2011 í máli nr. 100/2011 hafði hrunið sem varð í íslensku efnahagslífi við fall viðskiptabankanna þriggja haustið 2008 mikil og almenn áhrif á alla starfsemi í landinu og kjör almennings. Opinber umræða og umfjöllun fjölmiðla hafi frá þeim tíma snúist mikið um að greina aðdraganda og orsakir þess hvernig fór og hafi umfjöllun um fjárhagsleg málefni einstakra manna oft verið nærgöngul.

Ljóst er að umfjöllun um viðskiptaleg umsvif þáverandi forsætisráðherra og annarra, þar sem meðal annars var vikið að áhættusömum fjárfestingum sem ekki skiluðu tilætluðum árangri eru þáttur í umfjöllun fjölmiðla um afleiðingar útlánastefnu íslenskra viðskiptabanka og áhættusækni íslenskra fjárfesta, sem kann að hafa átt þátt í því hvernig fór. Eins og vikið er að í fyrrnefndum dómi Hæstaréttar getur skerðing á frelsi fjölmiðla til að fjalla um slík málefni ekki talist nauðsynleg í lýðræðisþjóðfélagi. Gildir þá einu þótt umfjöllunin byggi á gögnum sem undirorpin eru trúnaði og að birtar hafi verið upplýsingar sem gangi nærri friðhelgi einkalífs tilgreindra einstaklinga.

Hvað varðar umfjöllun stefnda, Útgáfufélags Stundarinnar ehf., um málefni annarra einstaklinga en þáverandi forsætisráðherra, þá eru umræddir einstaklingar ýmist tengdir þáverandi forsætisráðherra fjölskylduböndum eða gegnum viðskipti, auk þess sem þeir höfðu á þeim tíma sem umfjöllunin tók til tengsl við Glitni hf. Er það mat dómsins að umfjöllun um málefni þeirra hafi verið svo samofin fréttaefninu í held að ekki verði greint á milli, sjá hér til hliðsjónar dóm Hæstaréttar frá 1. júní 2006 í máli nr. 541/2005. Þá verða ekki dregnar þær ályktanir af umfjöllun stefnda, Útgáfufélags Stundarinnar ehf., að ætlunin sé að fjalla um málefni handahófskenndra einstaklinga sem ekki eigi erindi til almennings.

Að öllu framangreindu virtu er það niðurstaða dómsins að umfjöllun stefnda, Útgáfufélags Stundarinnar ehf., hafi ekki gengið nær einkalífi þeirra einstaklinga sem um ræði en óhjákvæmilegt hafi verið í opinberri umræðu í lýðræðissamfélagi um málefni sem varðar almenning og að nægar ástæður hafi þar af leiðandi verið fyrir hendi sem réttlættu birtingu þessara skrifa. Breytir það ekki framangreindri niðurstöðu hvernig umþrætt gögn komust í hendur stefndu né heldur að í þeim séu upplýsingar sem undirorpnar séu bankaleynd samkvæmt 58. gr. laga nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki.

Samkvæmt þessu er það niðurstaða dómsins að ekki sé fullnægt áskilnaði 24. gr. laga nr. 31/1990, um kyrrsetningu, lögbann o.fl., að stefnandi hafi sannað eða gert sennilegt að athöfn, byrjuð eða yfirvofandi, hafi brotið eða muni brjóta gegn lögvörðum rétti hans. Ber því að synja kröfu stefnanda á hendur stefndu um að staðfest verði lögbann það sem sýslumaðurinn í Reykjavík lagði 16. október 2017 við því að stefndu birti fréttir eða aðra umfjöllun, sem byggð er á eða unnin upp úr gögnum eða kerfum stefnanda, sem undiropin eru trúnaði samkvæmt 58. gr. laga nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki.

__________________________________________

Fyrirvari: Fjölmiðillinn Stundin er aðili að málinu.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið í dag

Hvernig COVID-19 herjar á Hveragerði: „Komin af stað í ferðalag sem við pöntuðum ekki“
1
VettvangurCovid-19

Hvernig COVID-19 herj­ar á Hvera­gerði: „Kom­in af stað í ferða­lag sem við pönt­uð­um ekki“

Fimmt­ung­ur bæj­ar­búa í Hvera­gerði var á sama tíma í sótt­kví og bær­inn fast að því lamað­ur. Vel á ann­an tug fólks er smit­að af COVID-19 kór­óna­veirunni í bæn­um og sam­fé­lag­ið varð fyr­ir áfalli þeg­ar fyrsta dauðs­fall Ís­lend­ings af völd­um veirunn­ar reið yf­ir bæ­inn. Þrátt fyr­ir allt þetta rík­ir ein­hug­ur, kær­leik­ur og sam­heldni í bæj­ar­fé­lag­inu, nú sem aldrei fyrr. Hver­gerð­ing­ar ætla sér að kom­ast í gegn­um far­ald­ur­inn, sam­an. „Þetta líð­ur hjá,“ er orð­tæki bæj­ar­búa.
Stuðningur við Donald Trump eykst hratt
2
Fréttir

Stuðn­ing­ur við Don­ald Trump eykst hratt

Don­ald Trump fær vax­andi stuðn­ing Banda­ríkja­manna, þrátt fyr­ir að Banda­rík­in hafi nú greint flest til­felli COVID-19 af öll­um ríkj­um heims­ins.
„Olíuvinir“ auglýsa að vörur sínar hjálpi „þegar plága gengur yfir“
3
Fréttir

„Olíu­vin­ir“ aug­lýsa að vör­ur sín­ar hjálpi „þeg­ar plága geng­ur yf­ir“

Sölu­að­il­ar Young Li­ving á Ís­landi ýja að því á sam­fé­lags­miðl­um að vör­ur sín­ar hjálpi gegn COVID-19. Fyr­ir­tæk­ið er um­deilt og sæt­ir hóp­mál­sókn fyr­ir píra­mída­s­vindl.
Ákveða að seinka launahækkunum sínum til að bregðast við kreppunni
4
Fréttir

Ákveða að seinka launa­hækk­un­um sín­um til að bregð­ast við krepp­unni

Rík­is­stjórn­in vill fresta launa­hækk­un­um ráð­herra, þing­manna og helstu emb­ætt­is­manna um hálft ár. Þing­menn verða áfram með að lág­marki 1,1 millj­ón­ir króna í mán­að­ar­laun auk end­ur­greiðslna.
Óttast að smitast af covid-19 á Ásbrú
5
FréttirCovid-19

Ótt­ast að smit­ast af covid-19 á Ás­brú

Hæl­is­leit­end­ur sem dvelja í hús­næði Út­lend­inga­stofn­un­ar að Ás­brú í Reykja­nes­bæ ótt­ast covid-19 smit og forð­ast marg­ir að nota sam­eig­in­lega eld­hús­að­stöðu. Í fjöl­menn­asta úr­ræði stofn­un­ar­inn­ar búa sjö­tíu og sex karl­menn tveir og tveir sam­an í her­bergi. Upp­lýs­inga­full­trúi Út­lend­inga­stofn­un­ar seg­ir það gilda um íbúa á Ás­brú eins og aðra, að þeir verði að leggja sitt að mörk­um til að minnka lík­ur á smiti.
Eigandi Glitnis sem reis upp og settist í stjórnarformannsstól Skeljungs
6
ÚttektEftirmál bankahrunsins

Eig­andi Glitn­is sem reis upp og sett­ist í stjórn­ar­for­manns­stól Skelj­ungs

Saga Jóns Ás­geirs Jó­hann­es­son­ar fjár­fest­is teng­ist Skelj­ungi vegna eign­ar­halds fyr­ir­tækja hans á olíu­fé­lag­inu. Jón Ás­geir og Pálmi Har­alds­son, við­skipta­fé­lagi hans, keyptu og seldu Skelj­ung á milli sín á ár­un­um fyr­ir hrun­ið. Af­leið­inga­ar þeirra við­skipta eru lík­leg til að enda í saka­máli á næstu vik­um. Sam­tím­is sest Jón Ás­geir í stól stjórn­ar­for­manns Skelj­ungs.
Samherji lokar skrifstofu sinni í Namibíu á þriðjudaginn í kjölfar mútumálsins
7
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji lok­ar skrif­stofu sinni í Namib­íu á þriðju­dag­inn í kjöl­far mútu­máls­ins

Sam­herji komst að sam­komu­lagi við verka­lýðs­fé­lag í Namib­íu og yf­ir­gef­ur land­ið í næstu viku. Ástæð­an er mútu­mál Sam­herja í Namib­íu sem nú er til rann­sókn­ar í að minnsta kosti þrem­ur lönd­um, Namib­íu, Ís­landi og Nor­egi.

Mest deilt í dag

Stuðningur við Donald Trump eykst hratt
1
Fréttir

Stuðn­ing­ur við Don­ald Trump eykst hratt

Don­ald Trump fær vax­andi stuðn­ing Banda­ríkja­manna, þrátt fyr­ir að Banda­rík­in hafi nú greint flest til­felli COVID-19 af öll­um ríkj­um heims­ins.
Ákveða að seinka launahækkunum sínum til að bregðast við kreppunni
2
Fréttir

Ákveða að seinka launa­hækk­un­um sín­um til að bregð­ast við krepp­unni

Rík­is­stjórn­in vill fresta launa­hækk­un­um ráð­herra, þing­manna og helstu emb­ætt­is­manna um hálft ár. Þing­menn verða áfram með að lág­marki 1,1 millj­ón­ir króna í mán­að­ar­laun auk end­ur­greiðslna.
Hvernig COVID-19 herjar á Hveragerði: „Komin af stað í ferðalag sem við pöntuðum ekki“
3
VettvangurCovid-19

Hvernig COVID-19 herj­ar á Hvera­gerði: „Kom­in af stað í ferða­lag sem við pönt­uð­um ekki“

Fimmt­ung­ur bæj­ar­búa í Hvera­gerði var á sama tíma í sótt­kví og bær­inn fast að því lamað­ur. Vel á ann­an tug fólks er smit­að af COVID-19 kór­óna­veirunni í bæn­um og sam­fé­lag­ið varð fyr­ir áfalli þeg­ar fyrsta dauðs­fall Ís­lend­ings af völd­um veirunn­ar reið yf­ir bæ­inn. Þrátt fyr­ir allt þetta rík­ir ein­hug­ur, kær­leik­ur og sam­heldni í bæj­ar­fé­lag­inu, nú sem aldrei fyrr. Hver­gerð­ing­ar ætla sér að kom­ast í gegn­um far­ald­ur­inn, sam­an. „Þetta líð­ur hjá,“ er orð­tæki bæj­ar­búa.
Óttast að smitast af covid-19 á Ásbrú
4
FréttirCovid-19

Ótt­ast að smit­ast af covid-19 á Ás­brú

Hæl­is­leit­end­ur sem dvelja í hús­næði Út­lend­inga­stofn­un­ar að Ás­brú í Reykja­nes­bæ ótt­ast covid-19 smit og forð­ast marg­ir að nota sam­eig­in­lega eld­hús­að­stöðu. Í fjöl­menn­asta úr­ræði stofn­un­ar­inn­ar búa sjö­tíu og sex karl­menn tveir og tveir sam­an í her­bergi. Upp­lýs­inga­full­trúi Út­lend­inga­stofn­un­ar seg­ir það gilda um íbúa á Ás­brú eins og aðra, að þeir verði að leggja sitt að mörk­um til að minnka lík­ur á smiti.
„Olíuvinir“ auglýsa að vörur sínar hjálpi „þegar plága gengur yfir“
5
Fréttir

„Olíu­vin­ir“ aug­lýsa að vör­ur sín­ar hjálpi „þeg­ar plága geng­ur yf­ir“

Sölu­að­il­ar Young Li­ving á Ís­landi ýja að því á sam­fé­lags­miðl­um að vör­ur sín­ar hjálpi gegn COVID-19. Fyr­ir­tæk­ið er um­deilt og sæt­ir hóp­mál­sókn fyr­ir píra­mída­s­vindl.
Samherji lokar skrifstofu sinni í Namibíu á þriðjudaginn í kjölfar mútumálsins
6
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji lok­ar skrif­stofu sinni í Namib­íu á þriðju­dag­inn í kjöl­far mútu­máls­ins

Sam­herji komst að sam­komu­lagi við verka­lýðs­fé­lag í Namib­íu og yf­ir­gef­ur land­ið í næstu viku. Ástæð­an er mútu­mál Sam­herja í Namib­íu sem nú er til rann­sókn­ar í að minnsta kosti þrem­ur lönd­um, Namib­íu, Ís­landi og Nor­egi.

Mest lesið í vikunni

Bað um frí frá vinnu til að sinna smituðum á Landspítalanum
1
FréttirCovid-19

Bað um frí frá vinnu til að sinna smit­uð­um á Land­spít­al­an­um

„Þeg­ar mest á reyn­ir stönd­um við sam­an öll sem eitt,“ seg­ir Gísli Níls Ein­ars­son. Að öllu jöfnu starfar hann sem sér­fræð­ing­ur í for­vörn­um hjá VÍS en er núna kom­inn til starfa á göngu­deild Land­spít­ala fyr­ir COVID-19 smit­aða.
Hvað gerist í lungunum við COVID-19?
2
FréttirCovid-19

Hvað ger­ist í lung­un­um við COVID-19?

Sif Hans­dótt­ir, yf­ir­lækn­ir lungna­deild­ar Land­spít­ala, seg­ir að nán­ast all­ir COVID-19 sjúk­ling­ar, sem hafi ver­ið lagð­ir inn á spít­al­ann, hafi ver­ið með lungna­bólgu á ein­hverju stigi. Skipta megi ein­kenn­un­um í fjög­ur stig.
Eiginmaður konunnar sem lést úr COVID-19 berst fyrir lífi sínu á gjörgæslu
3
FréttirCovid-19

Eig­in­mað­ur kon­unn­ar sem lést úr COVID-19 berst fyr­ir lífi sínu á gjör­gæslu

Ætt­ingj­ar hjón­anna segja veirufar­ald­ur­inn dauð­ans al­vöru og fólk verði að hlusta á og hlíta fyr­ir­mæl­um til að berj­ast gegn veirunni. Að öðr­um kosti muni af­leið­ing­arn­ar verða al­var­leg­ar.
Nýjar rannsóknir á COVID-19: Svona hegðar veiran sér
4
FréttirCovid-19

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19: Svona hegð­ar veir­an sér

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19 sýna að til eru meira en yf­ir eitt þús­und af­brigði af veirunni sem veld­ur sjúk­dómn­um og vís­inda­menn vinna baki brotnu við að rann­saka þessi at­birgði. Ein­um hósta geta fylgt allt að 3.000 drop­ar sem geta lent á öðru fólki.
Dómsmálaráðherra: Ástandið sýni að þörf sé fyrir netverslun með áfengi
5
FréttirCovid-19

Dóms­mála­ráð­herra: Ástand­ið sýni að þörf sé fyr­ir net­versl­un með áfengi

Áslaug Arna Sig­ur­björns­dótt­ir dóms­mála­ráð­herra bregst við um­ræð­um um áfeng­is­sölu á tím­um COVID-19 veirunn­ar á Twitter. Frum­varp þess efn­is frá ráð­herr­an­um hef­ur ver­ið kynnt í sam­ráðs­gátt stjórn­valda.
Dauðsföllin tvöfaldast á Spáni: „Ég trúi ekki að ég sé að upplifa þetta“
6
FréttirCovid-19

Dauðs­föll­in tvö­fald­ast á Spáni: „Ég trúi ekki að ég sé að upp­lifa þetta“

Ella Ólafs­dótt­ir, ís­lensk kona sem bú­sett er í Madríd, seg­ir að ástand­ið í borg­inni sé ótrú­legt út af Covid-far­aldr­in­um. Hún vakn­ar upp á morg­an­ana og líð­ur eins og hún sé stödd í bíó­mynd. Fjöldi lát­inna hef­ur ekki ver­ið eins fljót­ur að tvö­fald­ast úr 1.000 í 2.000 í neinu öðru landi en Spáni.

Mest lesið í mánuðinum

Bað um frí frá vinnu til að sinna smituðum á Landspítalanum
1
FréttirCovid-19

Bað um frí frá vinnu til að sinna smit­uð­um á Land­spít­al­an­um

„Þeg­ar mest á reyn­ir stönd­um við sam­an öll sem eitt,“ seg­ir Gísli Níls Ein­ars­son. Að öllu jöfnu starfar hann sem sér­fræð­ing­ur í for­vörn­um hjá VÍS en er núna kom­inn til starfa á göngu­deild Land­spít­ala fyr­ir COVID-19 smit­aða.
Hvað gerist í lungunum við COVID-19?
2
FréttirCovid-19

Hvað ger­ist í lung­un­um við COVID-19?

Sif Hans­dótt­ir, yf­ir­lækn­ir lungna­deild­ar Land­spít­ala, seg­ir að nán­ast all­ir COVID-19 sjúk­ling­ar, sem hafi ver­ið lagð­ir inn á spít­al­ann, hafi ver­ið með lungna­bólgu á ein­hverju stigi. Skipta megi ein­kenn­un­um í fjög­ur stig.
Eiginmaður konunnar sem lést úr COVID-19 berst fyrir lífi sínu á gjörgæslu
3
FréttirCovid-19

Eig­in­mað­ur kon­unn­ar sem lést úr COVID-19 berst fyr­ir lífi sínu á gjör­gæslu

Ætt­ingj­ar hjón­anna segja veirufar­ald­ur­inn dauð­ans al­vöru og fólk verði að hlusta á og hlíta fyr­ir­mæl­um til að berj­ast gegn veirunni. Að öðr­um kosti muni af­leið­ing­arn­ar verða al­var­leg­ar.
Nýjar rannsóknir á COVID-19: Svona hegðar veiran sér
4
FréttirCovid-19

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19: Svona hegð­ar veir­an sér

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19 sýna að til eru meira en yf­ir eitt þús­und af­brigði af veirunni sem veld­ur sjúk­dómn­um og vís­inda­menn vinna baki brotnu við að rann­saka þessi at­birgði. Ein­um hósta geta fylgt allt að 3.000 drop­ar sem geta lent á öðru fólki.
Dómsmálaráðherra: Ástandið sýni að þörf sé fyrir netverslun með áfengi
5
FréttirCovid-19

Dóms­mála­ráð­herra: Ástand­ið sýni að þörf sé fyr­ir net­versl­un með áfengi

Áslaug Arna Sig­ur­björns­dótt­ir dóms­mála­ráð­herra bregst við um­ræð­um um áfeng­is­sölu á tím­um COVID-19 veirunn­ar á Twitter. Frum­varp þess efn­is frá ráð­herr­an­um hef­ur ver­ið kynnt í sam­ráðs­gátt stjórn­valda.
Þóra Kristín Ásgeirsdóttir
6
PistillCovid-19

Þóra Kristín Ásgeirsdóttir

Stjórn­mál í sótt­kví

Fyrsta fórn­ar­lamb kór­óna­veirunn­ar á Ís­landi gæti orð­ið sam­fé­lagsum­ræð­an. Núna á traust á ráða­mönn­um eft­ir að aukast sem aldrei fyrr, al­veg sama hvaða mygl­aða mjöl þeir kunna að hafa í poka­horn­inu. Við þurf­um að varð­veita sam­stöð­una á þess­um erf­iðu tím­um en við meg­um ekki glata gagn­rýnni hugs­un.

Nýtt á Stundinni

Burt með kónginn!
Illugi Jökulsson
Flækjusagan

Illugi Jökulsson

Burt með kóng­inn!

Dan­ir hafa aldrei kom­ist nær því að afskaffa kóng­inn en um pásk­ana fyr­ir réttri öld þeg­ar Kristján 10. var sak­að­ur um vald­aránstilraun.
Íslenska leiðin er smælki í samanburði við björgunarpakka nágrannaríkja
Jóhann Páll Jóhannsson
PistillCovid-19

Jóhann Páll Jóhannsson

Ís­lenska leið­in er smælki í sam­an­burði við björg­un­ar­pakka ná­granna­ríkja

Bjarni Bene­dikts­son hef­ur sagst vilja gera meira en þarf til að bjarga fólki og fyr­ir­tækj­um frek­ar en minna. Þess sjást hins veg­ar ekki merki í að­gerðapakka rík­is­stjórn­ar­inn­ar sem kynnt­ur var síð­ustu helgi.
Fór einn í fylgd fjögurra lögreglumanna til Grikklands
Viðtal

Fór einn í fylgd fjög­urra lög­reglu­manna til Grikk­lands

Mað­ur, sem synj­að var um al­þjóð­lega vernd hér á landi og var send­ur aft­ur á göt­una í Grikklandi, flúði það­an aft­ur og bíð­ur nú efn­is­með­ferð­ar í Bretlandi. Hann seg­ir að þar hafi saga hans um hætt­una sem hon­um er bú­in ver­ið tek­in al­var­lega, öf­ugt við hér á landi. Hann seg­ir breska kerf­ið halda mun bet­ur ut­an um hæl­is­leit­end­ur en það ís­lenska. Þar séu hæl­is­leit­end­um þó sýnd­ir meiri for­dóm­ar.
23 sendir aftur til Grikklands í fyrra
Fréttir

23 send­ir aft­ur til Grikk­lands í fyrra

Ár­ið 2019 synj­aði Út­lend­inga­stofn­un 105 manns um al­þjóð­lega vernd á Ís­landi á þeim grund­velli að þeir hefðu þeg­ar al­þjóð­lega vernd í Grikklandi.
Sárþjáð samfélag sem heimsbyggðin hefur brugðist
Úttekt

Sár­þjáð sam­fé­lag sem heims­byggð­in hef­ur brugð­ist

Sam­fé­lag­ið á eynni Les­bos er und­ir­lagt sorg, ótta og eymd. Það sem mæt­ir flótta­fólki sem taldi sig vera að kom­ast í skjól frá stríði er ann­ar víg­völl­ur. Um­heim­ur­inn hef­ur brugð­ist fólki sem flýr stríð og það er geð­þótta­ákvörð­un að hundsa hjálp­arkall fólks í neyð. Þau ríki sem senda fólk aft­ur til Grikk­lands eru ábyrg fyr­ir því þeg­ar slæmt ástand verð­ur enn verra. Þetta er með­al þess sem við­mæl­end­ur Stund­ar­inn­ar sem starfa fyr­ir hjálp­ar- og mann­úð­ar­sam­tök segja um ástand­ið í Grikklandi þessa dag­ana.
Eigandi Glitnis sem reis upp og settist í stjórnarformannsstól Skeljungs
ÚttektEftirmál bankahrunsins

Eig­andi Glitn­is sem reis upp og sett­ist í stjórn­ar­for­manns­stól Skelj­ungs

Saga Jóns Ás­geirs Jó­hann­es­son­ar fjár­fest­is teng­ist Skelj­ungi vegna eign­ar­halds fyr­ir­tækja hans á olíu­fé­lag­inu. Jón Ás­geir og Pálmi Har­alds­son, við­skipta­fé­lagi hans, keyptu og seldu Skelj­ung á milli sín á ár­un­um fyr­ir hrun­ið. Af­leið­inga­ar þeirra við­skipta eru lík­leg til að enda í saka­máli á næstu vik­um. Sam­tím­is sest Jón Ás­geir í stól stjórn­ar­for­manns Skelj­ungs.
Ákveða að seinka launahækkunum sínum til að bregðast við kreppunni
Fréttir

Ákveða að seinka launa­hækk­un­um sín­um til að bregð­ast við krepp­unni

Rík­is­stjórn­in vill fresta launa­hækk­un­um ráð­herra, þing­manna og helstu emb­ætt­is­manna um hálft ár. Þing­menn verða áfram með að lág­marki 1,1 millj­ón­ir króna í mán­að­ar­laun auk end­ur­greiðslna.
8% af íslenskum vinnumarkaði hefur sótt um hlutabætur
FréttirCovid-19

8% af ís­lensk­um vinnu­mark­aði hef­ur sótt um hluta­bæt­ur

15.777 hafa sótt um at­vinnu­leys­is­bæt­ur fyr­ir minnk­að starfs­hlut­fall hjá Vinnu­mála­stofn­un, flest­ir eru að fara nið­ur í 25% starf. Þetta eru um 8% þeirra sem eru á vinnu­mark­aði hér á landi. Eng­in skil­yrði eru sett þeim fyr­ir­tækj­um sem lækka starfs­hlut­fall starfs­manna sinna tíma­bund­ið önn­ur en þau að sam­drátt­ur sé í rekstri þeirra.
Hvernig COVID-19 herjar á Hveragerði: „Komin af stað í ferðalag sem við pöntuðum ekki“
VettvangurCovid-19

Hvernig COVID-19 herj­ar á Hvera­gerði: „Kom­in af stað í ferða­lag sem við pönt­uð­um ekki“

Fimmt­ung­ur bæj­ar­búa í Hvera­gerði var á sama tíma í sótt­kví og bær­inn fast að því lamað­ur. Vel á ann­an tug fólks er smit­að af COVID-19 kór­óna­veirunni í bæn­um og sam­fé­lag­ið varð fyr­ir áfalli þeg­ar fyrsta dauðs­fall Ís­lend­ings af völd­um veirunn­ar reið yf­ir bæ­inn. Þrátt fyr­ir allt þetta rík­ir ein­hug­ur, kær­leik­ur og sam­heldni í bæj­ar­fé­lag­inu, nú sem aldrei fyrr. Hver­gerð­ing­ar ætla sér að kom­ast í gegn­um far­ald­ur­inn, sam­an. „Þetta líð­ur hjá,“ er orð­tæki bæj­ar­búa.
„Olíuvinir“ auglýsa að vörur sínar hjálpi „þegar plága gengur yfir“
Fréttir

„Olíu­vin­ir“ aug­lýsa að vör­ur sín­ar hjálpi „þeg­ar plága geng­ur yf­ir“

Sölu­að­il­ar Young Li­ving á Ís­landi ýja að því á sam­fé­lags­miðl­um að vör­ur sín­ar hjálpi gegn COVID-19. Fyr­ir­tæk­ið er um­deilt og sæt­ir hóp­mál­sókn fyr­ir píra­mída­s­vindl.
Þríeykið er á réttri leið
Þorvaldur Gylfason
Blogg

Þorvaldur Gylfason

Þríeyk­ið er á réttri leið

Í gær gerð­ist það að Banda­rík­in urðu þunga­miðja covid-19 veirufar­ald­urs­ins í þeim skiln­ingi að þar eru nú flest skráð smit, fleiri en í Kína þar sem far­ald­ur­inn hófst og hef­ur að því er virð­ist ver­ið stöðv­að­ur að mestu sé kín­versku töl­un­um treyst­andi. Banda­rísku smit­in eru einnig orð­in fleiri en á Ítal­íu þar sem hægt hef­ur á far­aldr­in­um þótt hann...
Samherji lokar skrifstofu sinni í Namibíu á þriðjudaginn í kjölfar mútumálsins
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji lok­ar skrif­stofu sinni í Namib­íu á þriðju­dag­inn í kjöl­far mútu­máls­ins

Sam­herji komst að sam­komu­lagi við verka­lýðs­fé­lag í Namib­íu og yf­ir­gef­ur land­ið í næstu viku. Ástæð­an er mútu­mál Sam­herja í Namib­íu sem nú er til rann­sókn­ar í að minnsta kosti þrem­ur lönd­um, Namib­íu, Ís­landi og Nor­egi.