Þessi grein er meira en 2 ára gömul.

Kröfum Glitnis synjað: Lögbann á umfjöllun um viðskipti valdhafa á skjön við lýðræðishefðir og grunngildi tjáningarfrelsis

Dóm­ur var kveð­inn upp í máli Glitn­is HoldCo gegn Stund­inni og Reykja­vík Media í dag. Öll­um kröf­um Glitn­is var synj­að, enda tel­ur Hér­aðs­dóm­ur ekki rétt­læt­an­legt að stöðva frétta­flutn­ing af fjár­hags­mál­efn­um for­sæt­is­ráð­herra í lýð­ræð­is­ríki.

Kröfum Glitnis synjað: Lögbann á umfjöllun um viðskipti valdhafa á skjön við lýðræðishefðir og grunngildi tjáningarfrelsis
Frá aðalmeðferð Jóhannes Kr. Kristjánsson, ritstjóri Reykjavík Media, ásamt lögmönnum fjölmiðlanna við aðalmeðferð málsins í janúar. Í baksýn eru Jón Trausti Reynisson og Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir, ritstjórar Stundarinnar. Mynd: Heiða Helgadóttir

Héraðsdómur Reykjavíkur synjaði í dag öllum kröfum Glitnis HoldCo í lögbannsmáli gegn Stundinni og Reykjavík Media. Glitnir krafðist þess að lögbann sem Sýslumaðurinn á höfuðborgarsvæðinu setti á fréttaflutning fjölmiðlanna í október yrði staðfest með dómi og að fjölmiðlunum yrði gert að að afhenda Glitni gögn sem þeir hafa undir höndum eða afrit af þeim. 

Lögbannið stendur hins vegar í þrjár vikur í viðbót, hið minnsta, en það er fresturinn sem Glitnir HoldCo hefur til þess að áfrýja málinu. Verði málinu áfrýjað getur lögbannið svo varað í allt að ár til viðbótar. 

Málið varðar umfjöllun sem birtist á vef og blaði Stundarinnar dagana 6. til 16. október síðastliðinn og unnin var í samstarfi við breska dagblaðið The Guardian og Reykjavik Media. Í dómi héraðsdóms segir meðal annars: „Óumdeilt er að þungamiðja þeirrar umfjöllunar voru þátttaka þáverandi forsætisráðherra í ýmsum viðskiptum sem og einstaklinga og lögaðila sem tengdust honum. Lutu upplýsingarnar sem greint var frá í umfjölluninni fyrst og fremst að fjárhagsmálefnum þeirra og innbyrðis samskiptum sem og samskiptum við bankann, Glitni hf.“

Fram kemur að þegar tekin sé afstaða ti þess hvort sjónarmið um friðhelgi einkalífs geti réttlætt lögbannið verði ekki litið fram hjá því að umfjöllunin beindist í öllum aðalatriðum að viðskiptalegum umsvifum þáverandi forsætisráðherra, það er einstaklings sem hefur sem stjórnmálamaður sjálfur gefið kost á sér til opinberra trúnaðarstarfa. Stjórnmálamenn geti ekki vænst þess að njóta sömu verndar og aðrir einstaklingar gagnvart opinberri umfjöllun. „Þvert á móti verður að telja að almenningur eigi við ákveðnar aðstæður tilkall til þess að fá upplýsingar um stjórnmálamenn sem að öllu jöfnu myndu teljast til einkamálefna, einkum þegar upplýsingarnar sem um ræðir tengjast því hvernig þeir hafi rækt hlutverk sitt sem stjórnmálamenn.“

Hvað varðar umfjöllun Stundarinnar um málefni annarra einstaklinga en þáverandi forsætisráðherra, Bjarna Benediktsson, segir í dómnum að umræddir einstaklingar séu ýmist tengdir þáverandi forsætisráðherra fjölskylduböndum eða gegnum viðksipti, auk þess sem þeir höfðu á þeim tíma sem umfjöllunin tók til tengsl við Glitni hf. „Er það mat dómsins að umfjöllun um málefni þeirra hafi verið svo samofin fréttaefninu í heild að ekki verði greint á milli.“ Þá verði ekki dregnar þær ályktanir af umfjöllun Stundarinnar að ætlunin sé að fjalla um málefni handahófskenndra einstaklinga sem ekki eigi erindi til almennings. 

Vísuðu til þess að gögnin væru undirorpin bankaleynd

Það var föstudaginn 13. október síðastliðinn sem þrotabú Glitnis, Glitnir HoldCo ehf., fór fram á það við sýslumannsebættið á höfuðborgarsvæðinu að lögbann yrði lagt á umfjöllun Stundarinnar, Reykjavík Media og The Guardian sem byggja á eða eru unnar úr gögnum um fyrrverandi viðskiptavini Glitnis. Þrotabúið taldi umfjöllunina byggja á gögnum sem séu bundnar bankaleynd. Síðdegis mánudaginn 16. október mættu fulltrúar Sýslumannsins á höfuðborgarsvæðinu á skrifstofu Stundarinnar, ásamt lögmanni Glitnis, þar sem lögbannið var samþykkt. Glitnir fór einnig fram á að Stundin afhenti gögn sem miðillinn hafði byggt umfjöllun sína á og eyddi öllum fréttum sem birtar höfðu verið á vefsvæði Stundarinnar um viðskiptin, en þeim kröfum var hafnað. 

Umfjöllun fjölmiðlanna hófst 6. október 2017 með ítarlegum fréttaskýringum um viðskipti Bjarna Benediktssonar, þáverandi forsætisráðherra, og fjölskyldu hans í kringum bankahrunið 2008. Kom meðal annars fram að Bjarni Benediktsson hefði selt allar eignir sínar í Sjóði 9 hjá Glitni dagana 2. til 6. október 2008 og að faðir hans hefði verið leystur undan sjálfskuldarábyrgð hjá bankanum skömmu fyrir hrun.

Stundin fjallaði svo ítarlega um kaup Engeyinga á Olíufélaginu árið 2006 og hvernig yfirtakan var að miklu leyti fjármögnuð með kúlulánum. Fram kom að Bjarni hefði verið losaður undan 50 milljóna kúluláni sem hann hafði tekið persónulega hjá Glitni og skuldin færð yfir á eignarhaldsfélag föður hans, Hafsilfur ehf. 

Stundin kom á framfæri andmælum vegna ákvörðun sýslumanns um lögbann á umfjöllun um viðskipti forsætisráðherra og sagði að um væri að ræða gríðarlegt inngrip í opinbera umræðu í lýðræðisríki. Hún væri einnig óréttlætanleg valdbeiting gegn stjórnarskrárbundnu tjáningarfrelsi. „Fordæmi eru fyrir því að umfjöllun byggð á gögnum úr bankakerfinu, svokölluðum Panama-skjölum, hafi haft afgerandi áhrif á stjórnmálaumræðu í landinu. Upplýsingar um viðskipti kjörinna fulltrúa samhliða trúnaðarstörfum þeirra fyrir almenning eiga erindi til almennings. Hagsmunir almennings og opinberrar umræðu eru ríkari en hagsmunir fjármálafyrirtækja af því að halda leynd yfir viðskiptum í aðdraganda hruns bankakerfisins á Íslandi,“ sagði meðal annars í andmælabréfi Stundarinnar. 

ÖSE fordæmdi lögbannið

Lögbanninu var víða mótmælt. Tímasetning lögbannsins var einnig gagnrýnd en Alþingiskosningar fóru fram fáeinum dögum eftir að það var samþykkt. Hjálmar Jónsson, formaður Blaðamannafélags Íslands, fordæmdi lögbannið harðlega og sagði sýslumann ekki eiga neitt erindi inn á fjölmiðla á Íslandi. Stjórn Gagnsæis sendi einnig frá sér yfirlýsingu þar sem lögbannið var fordæmt. „Það er ekki aðeins réttur almennings að upplýst sé um viðskiptahagsmuni stjórnmálamanna, það er einnig mikilvægt til að ná stöðugleika í íslensku samfélagi eftir erfið og róstusöm ár, að traust skapist gagnvart Alþingi og stjórnmálamönnum. Slíkt traust myndast ekki sé komið í veg fyrir að fjölmiðlar geti sinnt því hlutverki sínu að gæta hagsmuna almennings,“ sagði meðal annars í yfirlýsingu Gagnsæis. 

Lögbannið hefur einnig vakið athygli út fyrir landsteinana. Fulltrúi Öryggis- og samvinnustofnunar Evrópu, ÖSE, hvatti íslensk yfirvöld strax til að aflétta lögbanninu og sagði það grafa undan frelsi fjölmiðla og réttindum almennings til upplýsinga. 

Þá kom stjórnskipunar- og eftirlitsnefnd Alþingis saman til opins fundar um lögbannsmálið þann 19. október síðastliðinn þar sem málið var rætt í þaula. Að lokum má þess geta að Píratar hafa, vegna málsins, lagt fram frumvarp þar sem lagt er til að ekki verði unnt að leggja lögbann á upplýsingavinnslu og umfjöllun fjölmiðla án dómsúrskurðar. Sýslumannafélagið hefur hins vegar lagst gegn breytingunum. 

Lögbannið gæti varað í ár til viðbótar

Sem fyrr segir gæti lögbannið varað í allt að ár til viðbótar. Í 2. mgr. 39. gr. lögbannslaganna (nr. 31/1990) segir: „Þótt synjað sé um staðfestingu gerðar í héraðsdómi stendur hún í þrjár vikur frá dómsuppsögu. Að loknum þeim fresti fellur gerðin niður, nema gerðarbeiðandi fái áður gefna út stefnu til æðra dóms til að fá héraðsdómi hrundið. Ef æðri dómur staðfestir ákvæði héraðsdóms um synjun um staðfestingu gerðar fellur hún úr gildi frá dómsuppsögu þar.“

Það er óljóst hversu langan tíma tæki að fá málið fyrir Hæstarétt, fyrst færi það fyrir Landsrétt, og engin reynsla er komin á málsmeðferðartíma þar. Gera má ráð fyrir því að lögbannið vari í ár til viðbótar ef málið fer alla leið fyrir Hæstarétt með áfrýjun Glitnis HoldCo.

Ekki gengið nær einkalífi fólks en óhjákvæmilegt var

Hér að neðan má lesa brot úr dóminum þar sem Héraðsdómur Reykjavíkur leggur mat á hvort sjónarmið um friðhelgi einkalífs hafi getað réttlætt lögbannið og þá skerðingu tjáningarfrelsis sem í því fólst. Niðurstaðan er að svo sé ekki og lögbannið hafi því ekki uppfyllt áskilnað um brot gegn lögvörðum rétti fólks sem fram kemur í 24. gr. laga nr. 31/1990, um kyrrsetningu og lögbann:

Við mat á því hvort lögbannið sem hér um ræðir hafi verið í eðlilegu samræmi við þá hagsmuni sem stefnandi hefur vísað til verður ekki litið fram hjá því að umfjöllunin um umsvif þáverandi forsætisráðherra og aðila sem tengdust honum lutu að viðskiptasambandi þeirra við einn hinna föllnu banka, Glitni hf., á sama tíma og hann var þingmaður Sjálfstæðisflokksins, sem þá sat í ríkisstjórn. Umfjöllunin tengdist þannig viðskiptaháttum í einum stóru viðskiptabankanna fyrir fall þeirra 2008 en eins og fram kemur í dómi Hæstaréttar Íslands frá 24. nóvember 2011 í máli nr. 100/2011 hafði hrunið sem varð í íslensku efnahagslífi við fall viðskiptabankanna þriggja haustið 2008 mikil og almenn áhrif á alla starfsemi í landinu og kjör almennings. Opinber umræða og umfjöllun fjölmiðla hafi frá þeim tíma snúist mikið um að greina aðdraganda og orsakir þess hvernig fór og hafi umfjöllun um fjárhagsleg málefni einstakra manna oft verið nærgöngul.

Ljóst er að umfjöllun um viðskiptaleg umsvif þáverandi forsætisráðherra og annarra, þar sem meðal annars var vikið að áhættusömum fjárfestingum sem ekki skiluðu tilætluðum árangri eru þáttur í umfjöllun fjölmiðla um afleiðingar útlánastefnu íslenskra viðskiptabanka og áhættusækni íslenskra fjárfesta, sem kann að hafa átt þátt í því hvernig fór. Eins og vikið er að í fyrrnefndum dómi Hæstaréttar getur skerðing á frelsi fjölmiðla til að fjalla um slík málefni ekki talist nauðsynleg í lýðræðisþjóðfélagi. Gildir þá einu þótt umfjöllunin byggi á gögnum sem undirorpin eru trúnaði og að birtar hafi verið upplýsingar sem gangi nærri friðhelgi einkalífs tilgreindra einstaklinga.

Hvað varðar umfjöllun stefnda, Útgáfufélags Stundarinnar ehf., um málefni annarra einstaklinga en þáverandi forsætisráðherra, þá eru umræddir einstaklingar ýmist tengdir þáverandi forsætisráðherra fjölskylduböndum eða gegnum viðskipti, auk þess sem þeir höfðu á þeim tíma sem umfjöllunin tók til tengsl við Glitni hf. Er það mat dómsins að umfjöllun um málefni þeirra hafi verið svo samofin fréttaefninu í held að ekki verði greint á milli, sjá hér til hliðsjónar dóm Hæstaréttar frá 1. júní 2006 í máli nr. 541/2005. Þá verða ekki dregnar þær ályktanir af umfjöllun stefnda, Útgáfufélags Stundarinnar ehf., að ætlunin sé að fjalla um málefni handahófskenndra einstaklinga sem ekki eigi erindi til almennings.

Að öllu framangreindu virtu er það niðurstaða dómsins að umfjöllun stefnda, Útgáfufélags Stundarinnar ehf., hafi ekki gengið nær einkalífi þeirra einstaklinga sem um ræði en óhjákvæmilegt hafi verið í opinberri umræðu í lýðræðissamfélagi um málefni sem varðar almenning og að nægar ástæður hafi þar af leiðandi verið fyrir hendi sem réttlættu birtingu þessara skrifa. Breytir það ekki framangreindri niðurstöðu hvernig umþrætt gögn komust í hendur stefndu né heldur að í þeim séu upplýsingar sem undirorpnar séu bankaleynd samkvæmt 58. gr. laga nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki.

Samkvæmt þessu er það niðurstaða dómsins að ekki sé fullnægt áskilnaði 24. gr. laga nr. 31/1990, um kyrrsetningu, lögbann o.fl., að stefnandi hafi sannað eða gert sennilegt að athöfn, byrjuð eða yfirvofandi, hafi brotið eða muni brjóta gegn lögvörðum rétti hans. Ber því að synja kröfu stefnanda á hendur stefndu um að staðfest verði lögbann það sem sýslumaðurinn í Reykjavík lagði 16. október 2017 við því að stefndu birti fréttir eða aðra umfjöllun, sem byggð er á eða unnin upp úr gögnum eða kerfum stefnanda, sem undiropin eru trúnaði samkvæmt 58. gr. laga nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki.

__________________________________________

Fyrirvari: Fjölmiðillinn Stundin er aðili að málinu.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

Fann frið í fangelsinu
1
ViðtalFangar og ADHD

Fann frið í fang­els­inu

Á sín­um yngri ár­um var Völ­und­ur Þor­björns­son óstýri­lát­ur og sótti í spennu án þess að vita að hann væri með ADHD. Þörf­in fyr­ir at­hygli ágerð­ist eft­ir móð­ur­missi, spenn­an stig­magn­að­ist og ákær­ur hrönn­uð­ust inn. Í fang­elsi fann hann loks frið og upp­lifði dvöl­ina ekki sem frels­is­svipt­ingu held­ur end­ur­ræs­ingu. Í kjöl­far­ið upp­lifði hann am­er­íska draum­inn í Kan­ada og styð­ur nú við son í kyn­leið­rétt­ing­ar­ferli.
Veturinn kom þennan dag
2
ViðtalDauðans óvissa eykst

Vet­ur­inn kom þenn­an dag

Á hálfu ári missti Guð­laug Guð­munda Ingi­björg Berg­sveins­dótt­ir móð­ur sína, ömmu og afa. Fleiri áföll héldu áfram að hlað­ast upp í lífi henn­ar en þrátt fyr­ir það sagði lækn­ir henni, þeg­ar hún loks leit­aði að­stoð­ar, að hún væri ekki að kljást við þung­lyndi því hún hefði svo margt fyr­ir stafni. Nú þeg­ar þrjú ár eru lið­in síð­an áföll­in riðu yf­ir er hún enn með höf­uð­ið fast í hand­bremsu, eins og hún lýs­ir því sjálf.
Stjórnmálafólki uppálagt að hafa varann á eftir skotárásir
3
Fréttir

Stjórn­mála­fólki uppálagt að hafa var­ann á eft­ir skotárás­ir

Skot­ið var á hús­næði Sam­fylk­ing­ar­inn­ar í nótt. Skotárás­irn­ar eru ekki tal­in ein­angr­uð til­vik þar eð skot­ið hef­ur ver­ið á hús­næði fleiri stjórn­mála­flokka síð­ustu mán­uði og miss­eri.
Aldraðir mótmæla opnun mötuneytis og óttast Covid-19 smit
4
FréttirCovid-19

Aldr­að­ir mót­mæla opn­un mötu­neyt­is og ótt­ast Covid-19 smit

Íbú­ar á öldruna­heim­il­inu Selja­hlíð eru mjög ósátt­ir við fyr­ir­hug­aða opn­un mötu­neyt­is þar fyr­ir fólk ut­an heim­il­is­ins. Þau telja að með því sé ver­ið að setja þau í hættu. For­stöðu­kona seg­ir að um nauð­syn­lega þjón­ustu sé að ræða fyr­ir skjól­stæð­inga Selja­hlíð­ar.
271. spurningaþraut: Hvað heitir eyjan á Kollafirði þar sem lundar verpa í stórum stíl, og fleiri spurningar
5
Þrautir10 af öllu tagi

271. spurn­inga­þraut: Hvað heit­ir eyj­an á Kolla­firði þar sem lund­ar verpa í stór­um stíl, og fleiri spurn­ing­ar

Landa­fræði­þraut­in frá í gær. * Auka­spurn­ing fyrri: Á mynd­inni hér að of­an má sjá (til vinstri) banda­rísk­an for­seta sem sat í embætti á stríðs­tím­um. Lengi eft­ir hans dag virtu menn hann mik­ils fyr­ir hug­mynd­ir hans um sam­vinnu þjóða eft­ir stríð­ið. Nú á seinni ár­um hef­ur hann fall­ið í áliti, því kast­ljós­inu hef­ur ver­ið beint að því að hann var í...
Ómeðhöndlað ADHD getur boðið hættunni heim
6
ViðtalFangar og ADHD

Ómeð­höndl­að ADHD get­ur boð­ið hætt­unni heim

Tal­ið er að sjö til átta pró­sent fólks sé með tauga­þroskarösk­un­ina ADHD. Nauð­syn­legt er að greina ADHD á fyrstu ár­um grunn­skóla og bjóða upp á við­eig­andi með­ferð, því ómeð­höndl­að get­ur það haft nei­kvæð áhrif á ein­stak­ling­inn og fólk­ið í kring­um hann. Ef barn með ADHD fær ekki að­stoð aukast lík­ur á að fram komi fylgirask­an­ir, sem geta orð­ið mun al­var­legri en ADHD-ein­kenn­in.
Breytingin verður að byrja hjá okkur sjálfum
7
Fólkið í borginni

Breyt­ing­in verð­ur að byrja hjá okk­ur sjálf­um

Jósep Freyr Pét­urs­son sagði skil­ið við einka­bíl­inn og hjól­ar all­an árs­ins hring.

Mest deilt

Föngum nú boðið upp á geðheilbrigðisþjónustu
1
ViðtalFangar og ADHD

Föng­um nú boð­ið upp á geð­heil­brigð­is­þjón­ustu

Geð­heilsu­teymi fang­elsa er ný­legt teymi á veg­um Heilsu­gæslu höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins sem býð­ur föng­um upp á með­ferð við geð­heil­brigð­is­vanda svo sem ADHD. Með­ferð­in er fjöl­þætt og er boð­ið upp á sam­tals­með­ferð­ir og lyf ef þarf. „ADHD-lyf­in draga nátt­úr­lega úr hvat­vís­inni sem mað­ur von­ar að verði til þess að við­kom­andi brjóti ekki af sér aft­ur eða fari að nota vímu­efni aft­ur,“ seg­ir Arn­dís Vil­hjálms­dótt­ir geð­hjúkr­un­ar­fræð­ing­ur.
Meirihluti fanga með ADHD: Rétt meðferð gæti komið í veg fyrir afbrot
2
ViðtalFangar og ADHD

Meiri­hluti fanga með ADHD: Rétt með­ferð gæti kom­ið í veg fyr­ir af­brot

Guð­mund­ur Ingi Þórodds­son, formað­ur Af­stöðu, fé­lags fanga, hef­ur gagn­rýnt það úr­ræða­leysi sem hef­ur ver­ið í fang­els­um lands­ins varð­andi grein­ing­ar á með­ferð til dæm­is við ADHD þótt skrið­ur sé kom­inn á mál­ið. Hann seg­ir að breyta þurfi um kerfi í fang­els­is­mál­um.
Veturinn kom þennan dag
3
ViðtalDauðans óvissa eykst

Vet­ur­inn kom þenn­an dag

Á hálfu ári missti Guð­laug Guð­munda Ingi­björg Berg­sveins­dótt­ir móð­ur sína, ömmu og afa. Fleiri áföll héldu áfram að hlað­ast upp í lífi henn­ar en þrátt fyr­ir það sagði lækn­ir henni, þeg­ar hún loks leit­aði að­stoð­ar, að hún væri ekki að kljást við þung­lyndi því hún hefði svo margt fyr­ir stafni. Nú þeg­ar þrjú ár eru lið­in síð­an áföll­in riðu yf­ir er hún enn með höf­uð­ið fast í hand­bremsu, eins og hún lýs­ir því sjálf.
Ómeðhöndlað ADHD getur boðið hættunni heim
4
ViðtalFangar og ADHD

Ómeð­höndl­að ADHD get­ur boð­ið hætt­unni heim

Tal­ið er að sjö til átta pró­sent fólks sé með tauga­þroskarösk­un­ina ADHD. Nauð­syn­legt er að greina ADHD á fyrstu ár­um grunn­skóla og bjóða upp á við­eig­andi með­ferð, því ómeð­höndl­að get­ur það haft nei­kvæð áhrif á ein­stak­ling­inn og fólk­ið í kring­um hann. Ef barn með ADHD fær ekki að­stoð aukast lík­ur á að fram komi fylgirask­an­ir, sem geta orð­ið mun al­var­legri en ADHD-ein­kenn­in.
Stjórnmálafólki uppálagt að hafa varann á eftir skotárásir
5
Fréttir

Stjórn­mála­fólki uppálagt að hafa var­ann á eft­ir skotárás­ir

Skot­ið var á hús­næði Sam­fylk­ing­ar­inn­ar í nótt. Skotárás­irn­ar eru ekki tal­in ein­angr­uð til­vik þar eð skot­ið hef­ur ver­ið á hús­næði fleiri stjórn­mála­flokka síð­ustu mán­uði og miss­eri.
Betrun ætti að byggja á vísindalegri þekkingu
6
ViðtalFangar og ADHD

Betr­un ætti að byggja á vís­inda­legri þekk­ingu

Har­ald­ur Er­lends­son geð­lækn­ir vann á sín­um tíma á Litla-Hrauni og gagn­rýn­ir skort á þjón­ustu við fanga með ADHD hvað varð­ar geð­þjón­ustu og lyf sem virka. Fang­elsis­kerf­ið eigi að byggja á vís­inda­legri þekk­ingu um betr­un en ekki refs­ingu eða hefnd, sem gagn­ast föng­um með ADHD lít­ið.
Breytingin verður að byrja hjá okkur sjálfum
7
Fólkið í borginni

Breyt­ing­in verð­ur að byrja hjá okk­ur sjálf­um

Jósep Freyr Pét­urs­son sagði skil­ið við einka­bíl­inn og hjól­ar all­an árs­ins hring.

Mest lesið í vikunni

Myndbönd sýna flóðið fossa í Háskóla Íslands
1
Myndband

Mynd­bönd sýna flóð­ið fossa í Há­skóla Ís­lands

„Sem bet­ur fer urðu eng­in slys á fólki,“ seg­ir upp­lýs­inga­full­trúi Veitna. Yf­ir tvö þús­und tonn af vatni flæddu um há­skóla­svæð­ið eft­ir að lögn brast. Mynd­band sýn­ir vatns­flæð­ið.
Namibískur lögmaður segir forsetann aðalmanninn í Samherjamálinu
2
FréttirSamherjaskjölin

Namib­ísk­ur lög­mað­ur seg­ir for­set­ann að­al­mann­inn í Sam­herja­mál­inu

Namib­íski lög­mað­ur­inn Mar­en de Klerk seg­ir að for­seti Namib­íu Hage Geingob hafi ver­ið aðal­mað­ur­inn í spill­ing­ar­mál­inu sem kall­að er Sam­herja­mál­ið á ís­lensku. Ef de Klerk seg­ir rétt frá er mál­ið, sem hófst með því að sagt var frá mútu­greiðsl­um Sam­herja í land­inu, dýpra og stærra en áð­ur hef­ur ver­ið tal­ið og snýst með­al ann­ars um æðsta ráða­mann þjóð­ar­inn­ar.
Illugi Jökulsson
3
Pistill

Illugi Jökulsson

Stöðvið prentvél­arn­ar! Nýr blár lit­ur er fund­inn!

Lit­ur­inn YIn­Mn fékk á síð­asta ári op­in­bert sam­þykki sem nýr lit­ur, fyrsti ólíf­ræni blái lit­ur­inn í meira en 200 ár!
Namibíski lögmaðurinn í Samherjamálinu: Tilraun „til að ráða mig af dögum“
4
FréttirSamherjamálið

Namib­íski lög­mað­ur­inn í Sam­herja­mál­inu: Til­raun „til að ráða mig af dög­um“

Namib­íski lög­mað­ur­inn Marén de Klerk býr að sögn yf­ir upp­lýs­ing­um sem sýna að for­seti Namib­íu hafi skipu­lagt greiðsl­ur frá fyr­ir­tækj­um eins og Sam­herja til Swapo-flokks­ins til að flokk­ur­inn gæti hald­ið völd­um. Hann seg­ir að líf sitt sé í rúst vegna mistaka og að hann vilji hjálpa til við rann­sókn Sam­herja­máls­ins.
Fann frið í fangelsinu
5
ViðtalFangar og ADHD

Fann frið í fang­els­inu

Á sín­um yngri ár­um var Völ­und­ur Þor­björns­son óstýri­lát­ur og sótti í spennu án þess að vita að hann væri með ADHD. Þörf­in fyr­ir at­hygli ágerð­ist eft­ir móð­ur­missi, spenn­an stig­magn­að­ist og ákær­ur hrönn­uð­ust inn. Í fang­elsi fann hann loks frið og upp­lifði dvöl­ina ekki sem frels­is­svipt­ingu held­ur end­ur­ræs­ingu. Í kjöl­far­ið upp­lifði hann am­er­íska draum­inn í Kan­ada og styð­ur nú við son í kyn­leið­rétt­ing­ar­ferli.
Rannsókn á Ásmundarsal líklega send ákærusviði í þessari viku
6
Fréttir

Rann­sókn á Ásmund­ar­sal lík­lega send ákæru­sviði í þess­ari viku

Rann­sókn lög­reglu á hugs­an­legu broti á sótt­varn­ar­lög­um í Ásmund­ar­sal á Þor­láks­messu er langt kom­in. Bjarni Bene­dikts­son fjár­mála­ráð­herra var með­al gesta í saln­um.
Veturinn kom þennan dag
7
ViðtalDauðans óvissa eykst

Vet­ur­inn kom þenn­an dag

Á hálfu ári missti Guð­laug Guð­munda Ingi­björg Berg­sveins­dótt­ir móð­ur sína, ömmu og afa. Fleiri áföll héldu áfram að hlað­ast upp í lífi henn­ar en þrátt fyr­ir það sagði lækn­ir henni, þeg­ar hún loks leit­aði að­stoð­ar, að hún væri ekki að kljást við þung­lyndi því hún hefði svo margt fyr­ir stafni. Nú þeg­ar þrjú ár eru lið­in síð­an áföll­in riðu yf­ir er hún enn með höf­uð­ið fast í hand­bremsu, eins og hún lýs­ir því sjálf.

Mest lesið í mánuðinum

Bragi Páll Sigurðarson
1
Pistill

Bragi Páll Sigurðarson

Bjarna­bylgj­an

„Ég á rétt rúm­lega árs gaml­an strák sem hef­ur ekki hitt ömmu mína og afa síð­an í sum­ar,“ skrif­ar Bragi Páll Sig­urð­ar­son skáld um sótt­varna­brot fjár­mála­ráð­herra.
Myndbönd sýna flóðið fossa í Háskóla Íslands
2
Myndband

Mynd­bönd sýna flóð­ið fossa í Há­skóla Ís­lands

„Sem bet­ur fer urðu eng­in slys á fólki,“ seg­ir upp­lýs­inga­full­trúi Veitna. Yf­ir tvö þús­und tonn af vatni flæddu um há­skóla­svæð­ið eft­ir að lögn brast. Mynd­band sýn­ir vatns­flæð­ið.
Sonur Þorsteins Más kemur  fram sem talsmaður Samherja
3
FréttirSamherjaskjölin

Son­ur Þor­steins Más kem­ur fram sem tals­mað­ur Sam­herja

Bald­vin Þor­steins­son, son­ur Þor­steins Más Bald­vins­son­ar, kem­ur fram sem tals­mað­ur fyr­ir­tæk­is­ins í grein þar sem rætt er um mark­aðs­setn­ingu á ís­lensk­um fiski. Fyrr á ár­inu, í kjöl­far Namib­íu­máls Sam­herja, var sagt frá því að Þor­steinn Már hefði selt hluta­bréf sín í Sam­herja til barna sinna.
Hallgrímur Helgason
4
PistillUppgjör 2020

Hallgrímur Helgason

Veir­an vill einka­rekst­ur

„Það þarf að kenna fólki að deyja,“ sagði deyj­andi fað­ir hans, á sama tíma og sam­fé­lag­ið lærði að ótt­ast dauð­ann meira en áð­ur. Hall­grím­ur Helg­son fjall­ar um lær­dóm árs­ins og þá von að rík­is­vald­ið læri að setja heil­brigðis­kerf­ið of­ar öllu.
Þau fá listamannalaun 2021
5
Fréttir

Þau fá lista­manna­laun 2021

2.150 mán­uð­um af lista­manna­laun­um var út­lhut­að til sam­tals 453 lista­manna í dag.
Lifir í nálægð við dauðann
6
ViðtalDauðans óvissa eykst

Lif­ir í ná­lægð við dauð­ann

Pét­ur Guð­mann Guð­manns­son rétt­ar­meina­fræð­ing­ur starfar í ná­vígi við dauð­ann alla daga en í kjall­ara gamla Blóð­bank­ans á Baróns­stíg kryf­ur hann dag­lega lík eða tvö.
Kvarta undan tapi og kaupa 150 milljóna króna aukaíbúð
7
Fréttir

Kvarta und­an tapi og kaupa 150 millj­óna króna auka­í­búð

Björn Leifs­son, eig­andi World Class, hef­ur hagn­ast veru­lega á rekstri lík­ams­rækt­ar­stöðv­anna, en vildi að fjár­mála­ráð­herra bætti sér upp tap vegna lok­ana í Covid-far­aldr­in­um. Um sama leyti keypti eig­in­kona hans og með­eig­andi 150 millj­óna króna auka­í­búð í Skugga­hverf­inu.

Nýtt á Stundinni

Hamingjan ekki til sölu á netinu
Viðtal

Ham­ingj­an ekki til sölu á net­inu

Yrsa Sig­urð­ar­dótt­ir er verk­fræð­ing­ur og rit­höf­und­ur sem hef­ur sér­hæft sig í glæpa­sög­um en finnst fátt mik­il­væg­ara en hlát­ur, að finna það sem er skemmti­legt og fynd­ið.
Fullir vasar
Bíó Tvíó#189

Full­ir vas­ar

Andrea og Stein­dór ræða kvik­mynd Ant­ons Sig­urðs­son­ar frá 2018, Full­ir vas­ar.
Ómeðhöndlað ADHD getur boðið hættunni heim
ViðtalFangar og ADHD

Ómeð­höndl­að ADHD get­ur boð­ið hætt­unni heim

Tal­ið er að sjö til átta pró­sent fólks sé með tauga­þroskarösk­un­ina ADHD. Nauð­syn­legt er að greina ADHD á fyrstu ár­um grunn­skóla og bjóða upp á við­eig­andi með­ferð, því ómeð­höndl­að get­ur það haft nei­kvæð áhrif á ein­stak­ling­inn og fólk­ið í kring­um hann. Ef barn með ADHD fær ekki að­stoð aukast lík­ur á að fram komi fylgirask­an­ir, sem geta orð­ið mun al­var­legri en ADHD-ein­kenn­in.
Veturinn kom þennan dag
ViðtalDauðans óvissa eykst

Vet­ur­inn kom þenn­an dag

Á hálfu ári missti Guð­laug Guð­munda Ingi­björg Berg­sveins­dótt­ir móð­ur sína, ömmu og afa. Fleiri áföll héldu áfram að hlað­ast upp í lífi henn­ar en þrátt fyr­ir það sagði lækn­ir henni, þeg­ar hún loks leit­aði að­stoð­ar, að hún væri ekki að kljást við þung­lyndi því hún hefði svo margt fyr­ir stafni. Nú þeg­ar þrjú ár eru lið­in síð­an áföll­in riðu yf­ir er hún enn með höf­uð­ið fast í hand­bremsu, eins og hún lýs­ir því sjálf.
273. spurningaþraut: Eugene Onegin og Onedin-fjölskyldan, það er aldeilis!
Þrautir10 af öllu tagi

273. spurn­inga­þraut: Eu­gene Oneg­in og Oned­in-fjöl­skyld­an, það er al­deil­is!

Jú, hér er þraut gær­dags­ins. * Auka­spurn­ing nr. 1: Hvað heit­ir þetta unga skáld? Ann­að­hvort skírn­ar­nafn eða ætt­ar­nafn dug­ar. * Að­al­spurn­ing­ar: 1.   Einn helsti mátt­ar­stólpi ís­lenska lands­liðs­ins í hand­bolta allt frá 2005 er Al­ex­and­er Peters­son. Hann flutti til Ís­lands frá öðru landi rétt fyr­ir alda­mót­in 2000 og gerð­ist síð­an ís­lensk­ur rík­is­borg­ari. Frá hvaða landi kom Al­ex­and­er? 2.   Einu sinni var...
Betrun ætti að byggja á vísindalegri þekkingu
ViðtalFangar og ADHD

Betr­un ætti að byggja á vís­inda­legri þekk­ingu

Har­ald­ur Er­lends­son geð­lækn­ir vann á sín­um tíma á Litla-Hrauni og gagn­rýn­ir skort á þjón­ustu við fanga með ADHD hvað varð­ar geð­þjón­ustu og lyf sem virka. Fang­elsis­kerf­ið eigi að byggja á vís­inda­legri þekk­ingu um betr­un en ekki refs­ingu eða hefnd, sem gagn­ast föng­um með ADHD lít­ið.
Föngum nú boðið upp á geðheilbrigðisþjónustu
ViðtalFangar og ADHD

Föng­um nú boð­ið upp á geð­heil­brigð­is­þjón­ustu

Geð­heilsu­teymi fang­elsa er ný­legt teymi á veg­um Heilsu­gæslu höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins sem býð­ur föng­um upp á með­ferð við geð­heil­brigð­is­vanda svo sem ADHD. Með­ferð­in er fjöl­þætt og er boð­ið upp á sam­tals­með­ferð­ir og lyf ef þarf. „ADHD-lyf­in draga nátt­úr­lega úr hvat­vís­inni sem mað­ur von­ar að verði til þess að við­kom­andi brjóti ekki af sér aft­ur eða fari að nota vímu­efni aft­ur,“ seg­ir Arn­dís Vil­hjálms­dótt­ir geð­hjúkr­un­ar­fræð­ing­ur.
Meirihluti fanga með ADHD: Rétt meðferð gæti komið í veg fyrir afbrot
ViðtalFangar og ADHD

Meiri­hluti fanga með ADHD: Rétt með­ferð gæti kom­ið í veg fyr­ir af­brot

Guð­mund­ur Ingi Þórodds­son, formað­ur Af­stöðu, fé­lags fanga, hef­ur gagn­rýnt það úr­ræða­leysi sem hef­ur ver­ið í fang­els­um lands­ins varð­andi grein­ing­ar á með­ferð til dæm­is við ADHD þótt skrið­ur sé kom­inn á mál­ið. Hann seg­ir að breyta þurfi um kerfi í fang­els­is­mál­um.
Fann frið í fangelsinu
ViðtalFangar og ADHD

Fann frið í fang­els­inu

Á sín­um yngri ár­um var Völ­und­ur Þor­björns­son óstýri­lát­ur og sótti í spennu án þess að vita að hann væri með ADHD. Þörf­in fyr­ir at­hygli ágerð­ist eft­ir móð­ur­missi, spenn­an stig­magn­að­ist og ákær­ur hrönn­uð­ust inn. Í fang­elsi fann hann loks frið og upp­lifði dvöl­ina ekki sem frels­is­svipt­ingu held­ur end­ur­ræs­ingu. Í kjöl­far­ið upp­lifði hann am­er­íska draum­inn í Kan­ada og styð­ur nú við son í kyn­leið­rétt­ing­ar­ferli.
272. spurningaþraut: Berlín, skrímsli og fjölmennasta orrustan
Þrautir10 af öllu tagi

272. spurn­inga­þraut: Berlín, skrímsli og fjöl­menn­asta orr­ust­an

Síð­asta þraut­in, hér er hún! * Fyrri auka­spurn­ing, hver er kon­an á mál­verki Al­ex­and­ers Ivanovs hér að of­an? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.   Á ár­un­um 1977-1979 gaf tón­list­ar­mað­ur einn út þrjár plöt­ur sem í sam­ein­ingu eru gjarn­an kall­að­ar „Berlín­ar-plöt­urn­ar“. Hver var þessi tón­list­ar­mað­ur? 2.   William Frederick Co­dy hét Banda­ríkja­mað­ur nokk­ur, sem fædd­ist í Iowa ár­ið 1846 en lést í Den­ver í Col­orado...
Frávísunarkrafa Jóns Baldvins verður tekin aftur fyrir í héraðsdómi
Fréttir

Frá­vís­un­ar­krafa Jóns Bald­vins verð­ur tek­in aft­ur fyr­ir í hér­aðs­dómi

Lands­rétt­ur hef­ur gert ómerka frá­vís­un hér­aðds­dóms Reykja­vík­ur á máli Jóns Bald­vins Hanni­bals­son­ar sem varð­ar kyn­ferð­is­lega áreitni. Flytja þarf frá­vís­un­ar­mál­ið að nýju.
Breytingin verður að byrja hjá okkur sjálfum
Fólkið í borginni

Breyt­ing­in verð­ur að byrja hjá okk­ur sjálf­um

Jósep Freyr Pét­urs­son sagði skil­ið við einka­bíl­inn og hjól­ar all­an árs­ins hring.