Þessi grein er meira en 5 ára gömul.

Myndskeið sýnir United Silicon losa eiturefni út í andrúmsloftið í skjóli nætur

Hættu­leg­ar vinnu­að­stæð­ur, los­un eit­ur­efna í skjóli næt­ur, gríð­ar­leg meng­un og meng­un­ar­varn­ir sem virka ekki eru á með­al þess sem sést á mynd­skeið­um sem tek­in voru inn­an í verk­smiðju United Silicon á dög­un­um og Stund­in hef­ur und­ir hönd­um. „Áfell­is­dóm­ur yf­ir eft­ir­lits­stofn­un­um,“ seg­ir starfs­mað­ur sem blöskr­ar ástand­ið.

Myndskeið sýnir United Silicon losa eiturefni út í andrúmsloftið í skjóli nætur
Dælt út í myrkrið Hættulegum eiturefnum í ryki í reykhreinsikerfi United Silicon er dælt út að næturlagi.

Kísilmálmverksmiðja United Silicon hefur að undanförnu losað hættuleg eiturefni í skjóli nætur út úr reykhreinsivirki verksmiðjunnar og út í andrúmsloftið. Um er að ræða ryk sem verður til við bruna á timbri en timbrið er notað til þess að hita upp fyrsta ofninn af fjórum sem United Silicon hyggst gangsetja á næstu árum. Myndskeiðið var tekið um miðjan desember en samkvæmt heimildum Stundarinnar innan verksmiðjunnar hefur þetta verið gert ítrekað, alltaf að næturlagi.

Þess ber að geta að United Silicon hefur aldrei tekist að halda kjörhitastigi á ofninum frá því hann var fyrst gangsettur 13. nóvember. Af þeim sökum hefur verksmiðjan brennt mun meira af timbri en áætlað var en umrætt timbur var og er blautt og því verða til hættuleg og krabbameinsvaldandi efni við brunann. Efnin sem um ræðir eru svokölluð PAH-efni og B(a)P-efni. Ekki er þó hægt að fullyrða hversu mikið magn af eiturefnum leynist í þessari losun verksmiðjunnar þar sem þessari aðferð hefur verið haldið leyndri fyrir eftirlitsstofnunum. Stundin hefur áður fjallað um þau krabbameinsvaldandi efni sem berast frá verksmiðjunni.

Hér sjást starfsmenn United Silicon hleypa eiturefnum beint út í andrúmsloftið á vinnusvæði verksmiðjunnar í Helguvík.

Ofninn slær reglulega út

Gríðarleg mengun barst frá kísilmálmverksmiðjunni í dag og var hún vel sýnileg frá Reykjanesbæ. Eitt af þeim myndskeiðum sem Stundin birtir nú er af umhverfi verksmiðjunnar um klukkan hálf þrjú í dag. Á myndskeiðinu sést hvar mengunina leggur frá verksmiðjunni og í átt að íbúabyggð sem er aðeins tæpan kílómetra frá vinnusvæðinu. Þá berst enn stæk brunalykt frá verksmiðjunni en talsmenn hennar höfðu lofað því í yfirlýsingu sem þeir sendu frá sér í lok nóvember að hún yrði úr sögunni í lok þess mánaðar því þá var gert ráð fyrir að ofninn væri kominn í full afköst. Hann er ekki enn kominn í full afköst. Samkvæmt heimildum Stundarinnar slær ofninn reglulega út þegar hann er farinn að nota hámarksorku og því þarf reglulega að kveikja á honum aftur. Þessar bilanir eru sagðar í rafkerfi verksmiðjunnar og ekki enn sé búið að laga þær.

„Þetta er ein mesta skítahola sem ég hef komið í enda eru hér menn að segja upp störfum einfaldlega af öryggisástæðum“

Þá sjást ömurlegar vinnuaðstæður starfsmanna United Silicon í einu af myndskeiðunum. Umrætt myndskeið er tekið innan í verksmiðjunni á starfssvæði tuga starfsmanna sem sjá ekki fram fyrir sig af mengun. Reykur og stæk brunalykt er um alla verksmiðju og þá skiptir engu hvort unnið er við hliðina á ofninum sjálfum eða inni í sérstöku stjórnherbergi sem á að vera alveg laust við reyk. Sjúkraherbergi starfsmanna sést einnig á þeim myndskeiðum sem Stundin hefur undir höndum. Það er að mestu óklárað, grútskítugt og engin áhöld, plástrar eða annað sem þyrfti að nota ef alvarlegt slys yrði á staðnum. „Það færi enginn þarna inn með opið sár til dæmis. Þetta er eins og herbergi á sjúkrahúsi á stríðssvæði  sem hefur orðið fyrir sprengjuárás og er náttúrulega ekki nokkrum manni bjóðandi,“ sagði starfsmaður United Silicon sem Stundin ræddi við.

Ömurlegar vinnuaðstæður starfsmanna United Silicon sjást í þessu myndskeiði hér sem tekið er innan í verksmiðjunni. Þessi gríðarlega mengun innanhúss er ekki einsdæmi.

Yfirlýsingar ekki í takt við raunveruleikann

Þessar lýsingar eru ekki einsdæmi því Stundin hefur áður í umfjöllunum sínum bæði rætt við sjálfstæða verktaka sem hafa unnið á svæðinu sem og aðra starfsmenn sem einnig blöskraði ástandið. Þessar lýsingar eru þó í mótsögn við yfirlýsingar United Silicon en kísilmálmverksmiðjan sendi frá sér eftirfarandi yfirlýsingu í lok nóvember: „United Silicon telur rétt að það komi fram að starfsmenn fyrirtækisins hafa mætt sérstaklega vel til vinnu og enginn þeirra kvartað undan óþægindum vegna reyks eða lyktar. United Silicon er annt um starfsmenn sína sem og bæjarbúa alla, heilsa þeirra og öryggi er í forgangi.“

Af myndskeiðunum að dæma samræmast yfirlýsingar United Silicon ekki veruleikanum. Þvert á móti hafa starfsmenn oft kvartað yfir loftgæðum á vinnusvæðinu og sérstaklega inni í verksmiðjunni en því sé haldið leyndu „...og sópað undir teppi“ eins og einn starfsmaður orðaði það.

Svona leit umhverfi kísilmálmverksmiðju United Silicon út klukkan 14:30 í dag. Gríðarlega mengun lagði frá verksmiðjunni.

„Hvar er heilbrigðiseftirlitið? Vinnueftirlitið?“

„Ef fólk vissi bara hvað færi hér fram þá væri löngu búið að loka þessari verksmiðju, það er engin spurning,“ segir starfsmaður sem Stundin ræddi við. Hann segir að sér sé umhugað um öryggi og heilsu vinnufélaga sinna „Menn eru að segja upp störfum einfaldlega af öryggisástæðum. Það situr í mér hversu máttlausar eftirlitsstofnanirnar eru. Ég trúi ekki öðru en að eftirlitsaðilar hafi tekið út sjúkraherbergið, starfsmannaaðstöðuna og sjálft vinnusvæðið en ekkert hefur breyst og ekkert hefur verið lagað. Hvar er heilbrigðiseftirlitið? Vinnueftirlitið? Slökkviliðið? Umhverfisstofnun?“ spyr starfsmaðurinn.

Á íbúafundi sem var haldin í Reykjanesbæ í desember kom fram að Umhverfisstofnun hefði skráð 11 frávik frá ákvæðum starfsleyfis United Silicon og var krafist úrbóta. Engin viðbrögð fengust frá kísilmálmverksmiðjunni og því hótaði Umhverfisstofnun þvingunarúrræðum. Um leið og stofnunin hótaði að loka verksmiðjunni var loksins komið til móts þær kröfur um úrbætur sem lágu fyrir eftir eftirlitsheimsóknir á vinnusvæðið. Sigríður Kristjánsdóttir, fulltrúi Umhverfisstofnunar á umræddum íbúafundi, sagði líka að skráningar United Silicon hefðu ekki verið fullnægjandi og að fulltrúar fyrirtækisins hafi í ofan á lag gefið Umhverfisstofnun vísvitandi misvísandi upplýsingar til þess að afvegaleiða stofnunina.

Lugu að Umhverfisstofnun

Um var að ræða mæli sem Umhverfisstofnun krafðist þess að yrði settur upp í rjáfur á reykhreinsivirki verksmiðjunnar. Þann 11. nóvember höfðu forsvarsmenn United Silicon sagt það á fundi með Umhverfisstofnun að búið væri að kaupa umræddan mæli en að veðuraðstæður hefðu hamlað uppsetningu. Í ljós kom hins vegar að United Silicon hafði aldrei keypt mælinn. Með hótunum um þvingunarúrræði tókst Umhverfisstofnun að þrýsta á United Silicon að kaupa umræddan mæli en kvittun fyrir greiðslu hans varð til þess að þeim var leyft að kveikja á ofni verksmiðjunnar á ný. Kvittunin var hins vegar dagsett töluvert síðar en United Silicon hafði sagt Umhverfisstofnun. Því lugu forsvarsmenn verksmiðjunnar að eftirlitsstofnuninni. Þá lýstu fulltrúar Umhverfisstofnunar erfiðum samskiptum við forsvarsmenn United Silicon.

Starfsmaður verksmiðjunnar segist í samtali við Stundina undrast aðgerðarleysi eftirlitsstofnana. „Mér er umhugað um heilsu þeirra sem ég starfa með og með þessu áframhaldi verður stórslys. Þetta er áfellisdómur yfir þessum eftirlitsstofnunum sem kvitta upp á þessa vitleysu. Ég hef unnið í sambærilegum störfum í mörg ár og ég hef aldrei á ævinni orðið vitni að öðru eins rugli og á sér stað þarna á degi hverjum og nú er ég bara að tala um aðstæður starfsmanna. Þá er mengunin öll eftir og hvernig við erum að losa þetta út fram hjá mengunarvörnunum. Það er allt annað mál og stærra,“ sagði starfsmaðurinn.

Fleiri myndskeið næstu daga

Stundin hefur á undanförnum mánuðum og vikum ítarlega fjallað um kísilmálmverksmiðju United Silicon, aðdragandann að byggingu hennar og vafasama viðskiptasögu eigandans, Magnúsar Garðarssonar og mun halda því áfram. Þau myndskeið sem Stundin birtir nú sýna mengunina fyrir innan og utan verksmiðjuna auk þess sem eitt myndskeið sýnir umrædda losun eiturefna í skjóli næturs.

Stundin hefur fleiri myndskeið og ljósmyndir undir höndum sem hún mun birta næstu daga og sýna bágar vinnuaðstæður, gríðarlega mengun og mörg alvarleg mistök sem hafa átt sér stað í verksmiðjunni. Þetta er ekki í fyrsta skiptið sem Stundin birtir myndskeið frá verksmiðjunni. Í byrjun desember birti Stundin myndskeið sem sýndi United Silicon brjóta reglur þegar þeir loftræstu verksmiðjuna með því að nota stórar dyr.

Forsvarsmenn verksmiðjunnar hafa líkt menguninni við áramótabrennu og sendi Umhverfisstofnun frá sér yfirlýsingu í lok nóvember, verksmiðjunni til stuðnings, þar sem kom fram að fyrirtækið væri „í byrjunarfasa“ og að „mælingar á mengunarefnum [hefðu] aldrei farið yfir skilgreind viðmiðunarmörk“. Í lok nóvember sagði Umhverfisstofnun það vera mat sitt og sóttvarnarlæknis að „ekki [væri] þörf á að grípa til aðgerða að svo stöddu“, en í eftirlitsferðum í desember fundust ellefu frávik frá starfsleyfi. 

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

300 milljóna veðmál fjölskyldu dómsmálaráðherra
1
Afhjúpun

300 millj­óna veð­mál fjöl­skyldu dóms­mála­ráð­herra

Einka­hluta­fé­lag sem stofn­að var af Jóni Gunn­ars­syni dóms­málaráherra og eig­in­konu hans í mars keypti ein­býl­is­hús og 3,2 hekt­ara lóð í Garða­bæ á 300 millj­ón­ir mán­uði síð­ar. Dag­inn áð­ur komu ný­ir eig­end­ur inn í fé­lag­ið og Jón fór úr eig­enda­hópn­um. Kon­an hans er með­al eig­enda og sit­ur hún í stjórn fé­lags­ins ásamt syni þeirra og tengda­dótt­ur. Stefnt er að bygg­ingu 30-40 íbúða byggð. Fyrri eig­andi reyndi margít­rek­að að fá að ráð­ast í sam­bæri­lega upp­bygg­ingu en var alltaf hafn­að af bæn­um.
Fékk sextíu daga dóm fyrir árás sem hefði getað stefnt sambýliskonu í lífshættu
2
Fréttir

Fékk sex­tíu daga dóm fyr­ir árás sem hefði getað stefnt sam­býl­is­konu í lífs­hættu

„Farðu beina leið á bráða­mót­tök­una. Áverk­ar þín­ir eru á því stigi að þeir gætu ver­ið lífs­hættu­leg­ir,“ voru ráð­legg­ing­ar Kvenna­at­hvarfs­ins þeg­ar Helga Krist­ín Auð­uns­dótt­ur leit­aði þang­að eft­ir að sam­býl­is­mað­ur henn­ar réðst á hana á heim­ili þeirra. Það var stað­fest á bráða­mót­töku.
Faðir Bjarna tvisvar fengið að kaupa ríkiseignir á undirverði
3
ÚttektSalan á Íslandsbanka

Fað­ir Bjarna tvisvar feng­ið að kaupa rík­is­eign­ir á und­ir­verði

Bene­dikt Sveins­son, fað­ir Bjarna Bene­dikts­son­ar, hef­ur tví­veg­is keypt rík­is­eign­ir á und­ir­verði í einka­væð­ing­ar­ferli. Þetta eru við­skipt­in með SR-mjöl ár­ið 1993 og kaup hans á hluta­bréf­um í Ís­lands­banka ár­ið 2022. Í báð­um til­fell­um hef­ur Rík­is­end­ur­skoð­un tek­ið söl­una á eign­un­um til rann­sókn­ar. Þor­steinn Páls­son, fyrr­ver­andi sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra, sem helst var gagn­rýnd­ur fyr­ir söl­una á SR-mjöli, seg­ir að gagn­rýn­in eigi ekki rétt á sér.
Embættismaður á hlut í félagi sem hann samdi við um hergagnaflutning
4
Fréttir

Emb­ætt­is­mað­ur á hlut í fé­lagi sem hann samdi við um her­gagna­flutn­ing

Ut­an­rík­is­ráðu­neyt­ið hef­ur flog­ið her­gögn­um til Úkraínu í á ann­an tug skipta und­an­farna mán­uði. Ráðu­neyt­ið vill ekki gefa upp hversu mörg flug­in eru, hver kostn­að­ur­inn sé eða hvað hafi ver­ið flutt. Ráðu­neyt­ið tel­ur ekk­ert óeðli­legt við að emb­ætt­is­mað­ur sé hlut­hafi í flug­fé­lag­inu sem oft­ast var sam­ið við. Sama fé­lag er sak­að um fé­lags­leg und­ir­boð og að brjóta kjara­samn­inga.
Enn er leynd yfir hluta kaupenda bréfa í Íslandsbanka
5
FréttirSalan á Íslandsbanka

Enn er leynd yf­ir hluta kaup­enda bréfa í Ís­lands­banka

Nöfn allra þeirra að­ila sem keyptu hluta­bréf í Ís­lands­banka í út­boði ís­lenska rík­is­ins á bréf­un­um í lok mars hafa ekki enn kom­ið fram. Í ein­hverj­um til­fell­um voru þeir að­il­ar sem seldu hluta­bréf­in í for­svari fyr­ir kaup­in en á bak við þau eru aðr­ir að­il­ar.
Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir
6
Leiðari

Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir

Með stríð­ið í blóð­inu

Stríð er ekki bara sprengj­urn­ar sem falla, held­ur allt hitt sem býr áfram í lík­ama og sál þeirra sem lifa það af. Ótt­inn sem tek­ur sér ból­stað í huga fólks, skelf­ing­in og slæm­ar minn­ing­arn­ar.
Hvað vill Framsókn eiginlega í borginni og hverjir eru sammála?
7
Fréttir

Hvað vill Fram­sókn eig­in­lega í borg­inni og hverj­ir eru sam­mála?

Fram­sókn­ar­fólk með Ein­ar Þor­steins­son í broddi fylk­ing­ar þarf á end­an­um að beygja ann­að hvort til hægri eða vinstri, ætli flokk­ur­inn sér í meiri­hluta. Mál­efn­in ráða för, seg­ir hann, en hvaða af­stöðu hef­ur flokk­ur­inn og hvar er sam­hljóm­ur?

Mest deilt

Skuggaborgin: Margföld þétting byggðar
1
Úttekt

Skugga­borg­in: Marg­föld þétt­ing byggð­ar

Arki­tekt­ar og aðr­ir sér­fræð­ing­ar hafa áhyggj­ur af óbæri­leg­um þétt­leika til­ver­unn­ar í nýj­um hverf­um sem rísa í Reykja­vík og Kópa­vogi.
300 milljóna veðmál fjölskyldu dómsmálaráðherra
2
Afhjúpun

300 millj­óna veð­mál fjöl­skyldu dóms­mála­ráð­herra

Einka­hluta­fé­lag sem stofn­að var af Jóni Gunn­ars­syni dóms­málaráherra og eig­in­konu hans í mars keypti ein­býl­is­hús og 3,2 hekt­ara lóð í Garða­bæ á 300 millj­ón­ir mán­uði síð­ar. Dag­inn áð­ur komu ný­ir eig­end­ur inn í fé­lag­ið og Jón fór úr eig­enda­hópn­um. Kon­an hans er með­al eig­enda og sit­ur hún í stjórn fé­lags­ins ásamt syni þeirra og tengda­dótt­ur. Stefnt er að bygg­ingu 30-40 íbúða byggð. Fyrri eig­andi reyndi margít­rek­að að fá að ráð­ast í sam­bæri­lega upp­bygg­ingu en var alltaf hafn­að af bæn­um.
Fékk sextíu daga dóm fyrir árás sem hefði getað stefnt sambýliskonu í lífshættu
3
Fréttir

Fékk sex­tíu daga dóm fyr­ir árás sem hefði getað stefnt sam­býl­is­konu í lífs­hættu

„Farðu beina leið á bráða­mót­tök­una. Áverk­ar þín­ir eru á því stigi að þeir gætu ver­ið lífs­hættu­leg­ir,“ voru ráð­legg­ing­ar Kvenna­at­hvarfs­ins þeg­ar Helga Krist­ín Auð­uns­dótt­ur leit­aði þang­að eft­ir að sam­býl­is­mað­ur henn­ar réðst á hana á heim­ili þeirra. Það var stað­fest á bráða­mót­töku.
Faðir Bjarna tvisvar fengið að kaupa ríkiseignir á undirverði
4
ÚttektSalan á Íslandsbanka

Fað­ir Bjarna tvisvar feng­ið að kaupa rík­is­eign­ir á und­ir­verði

Bene­dikt Sveins­son, fað­ir Bjarna Bene­dikts­son­ar, hef­ur tví­veg­is keypt rík­is­eign­ir á und­ir­verði í einka­væð­ing­ar­ferli. Þetta eru við­skipt­in með SR-mjöl ár­ið 1993 og kaup hans á hluta­bréf­um í Ís­lands­banka ár­ið 2022. Í báð­um til­fell­um hef­ur Rík­is­end­ur­skoð­un tek­ið söl­una á eign­un­um til rann­sókn­ar. Þor­steinn Páls­son, fyrr­ver­andi sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra, sem helst var gagn­rýnd­ur fyr­ir söl­una á SR-mjöli, seg­ir að gagn­rýn­in eigi ekki rétt á sér.
Vill að rússneski sendiherrann „andskotist héðan burtu“
5
Fréttir

Vill að rúss­neski sendi­herr­ann „and­skot­ist héð­an burtu“

Jers­ey, banda­rísk­ur her­mað­ur ný­kom­inn til Ís­lands frá Úkraínu, hyggst sitja fyr­ir ut­an rúss­neska sendi­ráð­ið þar til hann nær tali af sendi­herr­an­um eða lög­regl­an kem­ur og fjar­læg­ir hann. Hann hyggst snúa aft­ur til Úkraínu og berj­ast með heima­mönn­um gegn inn­rás­ar­hern­um.
Hafna sannarlega Sjálfstæðisflokknum
6
FréttirBorgarstjórnarkosningar 2022

Hafna sann­ar­lega Sjálf­stæð­is­flokkn­um

Sanna Magda­lena Mörtu­dótt­ir, odd­viti Sósí­al­ista­flokks­ins, seg­ist úti­loka sam­starf við Sjálf­stæð­is­flokk­inn og aðra auð­valds­flokka. Þetta seg­ir hún á Face­book í til­efni af sam­an­tekt á svör­um odd­vit­anna í Reykja­vík um sam­starf að lokn­um kosn­ing­um í odd­vi­takapp­ræð­um Stund­ar­inn­ar.
Misnotkunin hófst átta ára en áfallið kom eftir að hún sagði frá
7
Fréttir

Mis­notk­un­in hófst átta ára en áfall­ið kom eft­ir að hún sagði frá

Lilja Bjark­lind var átta ára þeg­ar mað­ur á sex­tugs­aldri braut á henni. Hann var síð­ar dæmd­ur fyr­ir brot­in sem voru fjölda­mörg og stóðu yf­ir tveggja ára tíma­bil. Hún seg­ist þakk­lát móð­ur sinni fyr­ir að hafa trú­að henni en á þeim tíma var mað­ur­inn sem braut á henni orð­inn kær­asti mömmu henn­ar.

Mest lesið í vikunni

Skuggaborgin: Margföld þétting byggðar
1
Úttekt

Skugga­borg­in: Marg­föld þétt­ing byggð­ar

Arki­tekt­ar og aðr­ir sér­fræð­ing­ar hafa áhyggj­ur af óbæri­leg­um þétt­leika til­ver­unn­ar í nýj­um hverf­um sem rísa í Reykja­vík og Kópa­vogi.
Valmöguleikum Einars fækkaði í morgun
2
Fréttir

Val­mögu­leik­um Ein­ars fækk­aði í morg­un

Það sem eft­ir stend­ur af gamla meiri­hlut­an­um í Reykja­vík ætl­ar að fylgj­ast að í þeim við­ræð­um sem framund­an eru. Ein­ar Þor­steins­son, odd­viti Fram­sókn­ar­flokks­ins, ætl­ar að hitta Dag B. Eggerts­son, odd­vita Sam­fylk­ing­ar­inn­ar, í dag. Svo virð­ist sem Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn sé úr leik í bili.
300 milljóna veðmál fjölskyldu dómsmálaráðherra
3
Afhjúpun

300 millj­óna veð­mál fjöl­skyldu dóms­mála­ráð­herra

Einka­hluta­fé­lag sem stofn­að var af Jóni Gunn­ars­syni dóms­málaráherra og eig­in­konu hans í mars keypti ein­býl­is­hús og 3,2 hekt­ara lóð í Garða­bæ á 300 millj­ón­ir mán­uði síð­ar. Dag­inn áð­ur komu ný­ir eig­end­ur inn í fé­lag­ið og Jón fór úr eig­enda­hópn­um. Kon­an hans er með­al eig­enda og sit­ur hún í stjórn fé­lags­ins ásamt syni þeirra og tengda­dótt­ur. Stefnt er að bygg­ingu 30-40 íbúða byggð. Fyrri eig­andi reyndi margít­rek­að að fá að ráð­ast í sam­bæri­lega upp­bygg­ingu en var alltaf hafn­að af bæn­um.
Misnotkunin hófst átta ára en áfallið kom eftir að hún sagði frá
4
Fréttir

Mis­notk­un­in hófst átta ára en áfall­ið kom eft­ir að hún sagði frá

Lilja Bjark­lind var átta ára þeg­ar mað­ur á sex­tugs­aldri braut á henni. Hann var síð­ar dæmd­ur fyr­ir brot­in sem voru fjölda­mörg og stóðu yf­ir tveggja ára tíma­bil. Hún seg­ist þakk­lát móð­ur sinni fyr­ir að hafa trú­að henni en á þeim tíma var mað­ur­inn sem braut á henni orð­inn kær­asti mömmu henn­ar.
Fékk sextíu daga dóm fyrir árás sem hefði getað stefnt sambýliskonu í lífshættu
5
Fréttir

Fékk sex­tíu daga dóm fyr­ir árás sem hefði getað stefnt sam­býl­is­konu í lífs­hættu

„Farðu beina leið á bráða­mót­tök­una. Áverk­ar þín­ir eru á því stigi að þeir gætu ver­ið lífs­hættu­leg­ir,“ voru ráð­legg­ing­ar Kvenna­at­hvarfs­ins þeg­ar Helga Krist­ín Auð­uns­dótt­ur leit­aði þang­að eft­ir að sam­býl­is­mað­ur henn­ar réðst á hana á heim­ili þeirra. Það var stað­fest á bráða­mót­töku.
Fasteignaverð breytti Reykvíkingi í Hvergerðing
6
Úttekt

Fast­eigna­verð breytti Reyk­vík­ingi í Hver­gerð­ing

Kristó­fer Más­son ætl­aði sér aldrei að flytja úr Reykja­vík en þeg­ar hann og Indí­ana Rós Æg­is­dótt­ir fóru að skoða fast­eigna­kaup end­ur­skoð­aði hann það. Þau búa nú í Hvera­gerði eins og nokk­ur fjöldi fyrr­ver­andi Reyk­vík­inga. Eðl­is­mun­ur er á fast­eigna­upp­bygg­ingu í borg­inni og í ná­granna­sveit­ar­fé­lög­um.
Valið liggur milli Sjálfstæðisflokks og Pírata
7
Greining

Val­ið ligg­ur milli Sjálf­stæð­is­flokks og Pírata

Tveir ein­fald­ir val­kost­ir liggja á borð­inu eft­ir borg­ar­stjórn­ar­kosn­ing­ar. Ein­fald­asti meiri­hlut­inn væri ann­að hvort Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn eða Pírat­ar með Fram­sókn og Sam­fylk­ing­unni. Ein­ar Þor­steins­son, odd­viti Fram­sókn­ar­flokks­ins, er í lyk­il­hlut­verki, en hann var ung­ur Sjálf­stæð­is­mað­ur.

Mest lesið í mánuðinum

Fjölskyldan flakkaði milli hjólhýsa og hótela: Gagnrýnir að barnavernd skyldi ekki grípa fyrr inn í
1
Eigin Konur#82

Fjöl­skyld­an flakk­aði milli hjól­hýsa og hót­ela: Gagn­rýn­ir að barna­vernd skyldi ekki grípa fyrr inn í

„Ég byrj­aði alla morgna á að spyrja hvert ég ætti að koma eft­ir skóla, því mað­ur vissi aldrei hvar mað­ur myndi vera næstu nótt,“ seg­ir Guð­rún Dís sem er 19 ára. Í við­tali við Eig­in Kon­ur seg­ir hún frá upp­lif­un sinni af því að al­ast upp hjá móð­ur með áfeng­is­vanda. Hún seg­ir að líf­ið hafa breyst mjög til hins verra þeg­ar hún var 12 ára því þá hafi mamma henn­ar byrj­að að drekka. Þá hafi fjöl­skyld­an misst heim­il­ið og eft­ir það flakk­að milli hjól­hýsa og hót­ela. Guð­rún Dís vildi segja frá sinni hlið mála eft­ir að móð­ir henn­ar op­in­ber­aði sögu sína á YouTu­be. Guð­rún Dís hef­ur lok­að á öll sam­skipti við hana. Guð­rún seg­ir að þó mamma henn­ar glími við veik­indi eigi hún ekki að bera ábyrgð á henni. Hún gagn­rýn­ir starfs­fólk barna­vernd­ar fyr­ir að hafa ekki grip­ið inn í miklu fyrr. Ábyrgð­ar­mað­ur og rit­stjóri Eig­in kvenna er Edda Falak.
Áróðursbréfi um störf eiginmanns Hildar fyrir Jón Ásgeir dreift til sjálfstæðisfólks
2
FréttirBorgarstjórnarkosningar 2022

Áróð­urs­bréfi um störf eig­in­manns Hild­ar fyr­ir Jón Ás­geir dreift til sjálf­stæð­is­fólks

Í að­drag­anda próf­kjörs Sjálf­stæð­is­flokks­ins í Reykja­vík í mars var ómerktu dreifi­bréfi um eig­in­mann Hild­ar Björns­dótt­ur dreift til flokks­manna. Þar var rætt um vinnu manns henn­ar, Jóns Skafta­son­ar fyr­ir fjár­fest­inn Jón Ás­geir Jó­hann­es­son. Þetta er ekki í fyrsta skipti sem Jón Ás­geir verð­ur hluti af pró­kjörs­bar­áttu í flokkn­um.
Kosningapróf Stundarinnar er nú opið
3
FréttirSveitarstjórnarkosningar 2022

Kosn­inga­próf Stund­ar­inn­ar er nú op­ið

Ít­ar­leg­asta kosn­inga­próf­ið sem í boði er fyr­ir sveit­ar­stjórn­ar­kosn­ing­arn­ar 2022 býð­ur upp á grein­ingu á svör­um al­menn­ings og sigt­un á mik­il­væg­ustu spurn­ing­un­um.
Helga Sif og Gabríela Bryndís
4
Eigin Konur#80

Helga Sif og Gabrí­ela Bryn­dís

Helga Sif stíg­ur nú fram í við­tali við Eig­in kon­ur eft­ir að barns­fað­ir henn­ar birti gerð­ar­dóm í for­sjár­deilu þeirra og nafn­greindi hana og börn­in á Face­book. Helga Sif og börn­in hafa lýst and­legu og kyn­ferð­is­legu of­beldi föð­ur­ins og börn­in segj­ast hrædd við hann. Sál­fræð­ing­ar telja hann engu að síð­ur hæf­an fyr­ir dómi. Nú stend­ur til að færa 10 ára gam­alt lang­veikt barn þeirra til föð­ur­ins með lög­reglu­valdi. Gabrí­ela Bryn­dís er sál­fræð­ing­ur og einn af stofn­end­um Lífs án of­beld­is og hef­ur ver­ið Helgu til að­stoð­ar í mál­inu. Ábyrgð­ar­mað­ur og rit­stjóri Eig­in kvenna er Edda Falak.
Patrekur
5
Eigin Konur#81

Pat­rek­ur

Pat­rek­ur bjó með móð­ur sinni og stjúp­föð­ur þeg­ar hann reyndi al­var­lega sjálfs­vígstilraun. Helga Sif er móð­ir Pat­reks, en hún steig fram í við­tali við Eig­in kon­ur þann 25. apríl og lýsti of­beldi föð­ur­ins. Pat­rek­ur stíg­ur nú fram í stuttu við­tali við Eig­in kon­ur og seg­ir sárt að ekki hafi ver­ið hlustað á sig eða systkini sín í mál­inu. Ábyrgð­ar­mað­ur og rit­stjóri Eig­in kvenna er Edda Falak.
„Móðir mín glímir við narsisíska persónuleikaröskun“
6
Eigin Konur#83

„Móð­ir mín glím­ir við narsis­íska per­sónu­leikarösk­un“

„Ég hef ekki upp­lif­að venju­legt líf án of­beld­is í svo lang­an tíma, mað­ur verð­ur bara al­veg dof­in og ég hætti al­veg að treysta fólki,“ seg­ir ung kona í nýj­asta þætt­in­um af Eig­in Kon­ur. Hún lýs­ir þar of­beldi sem hún varð fyr­ir af hálfu for­eldra sinna. Hún seg­ir mik­ið of­beldi hafa ver­ið á heim­il­inu sem hafi far­ið versn­andi eft­ir að mamma henn­ar og pabbi skildu. Hún lýs­ir því með­al ann­ars hvaða áhrif of­beld­ið, sem hafi ver­ið lík­am­legt- og and­legt, hafi haft á skóla­göngu henn­ar. „Þriðja ár­ið mitt í MR var of­beld­ið verst sem end­aði með því að ég hætti í skól­an­um og bróð­ir minn fór í neyslu,“ seg­ir hún og bæt­ir við að á þess­um tíma hafi hana ekki lang­að að lifa leng­ur. ,,Hún fann alltaf ástæðu til að öskra á mig og refsa mér. Hún faldi dót­ið mitt til þess að geta sak­að mig um að hafa týnt því og reið­ast mér þannig,“ seg­ir hún og bæt­ir við að hún hafi far­ið að ef­ast um eig­in dómgreind og hugs­an­ir. Móð­ir henn­ar hafi hót­að að henda henni út ef hún hlýddi ekki og ein­angr­að hana frá vin­um sín­um. Hún seg­ir lög­regl­una hafa haft af­skipti af heim­il­inu og marg­ar til­kynn­ing­ar hafi ver­ið send­ar til barna­vernd­ar og furð­ar sig á því af hverju eng­inn gerði neitt til að hjálpa þeim. Ábyrgð­ar­mað­ur og rit­stjóri Eig­in kvenna er Edda Falak.
Þórarinn Hjartarsson
7
Aðsent

Þórarinn Hjartarsson

Hvaða stríð er háð í Úkraínu?

Þór­ar­inn Hjart­ars­son skrif­ar at­huga­semd í til­efni skrifa Jóns Trausta Reyn­is­son­ar um stríð­ið í Úkraínu.

Nýtt á Stundinni

755. spurningaþraut: „Hefur þú enga sómatilfinningu?“
Þrautir10 af öllu tagi

755. spurn­inga­þraut: „Hef­ur þú enga sóma­til­finn­ingu?“

Fyrri auka­spurn­ing: Hér að of­an má sjá 18 ára gamla leik­konu í sínu fyrsta kvik­mynda­hlut­verki í mynd­inni Age of Con­sent frá 1963. Hvað heit­ir hún? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Ár­ið 1954 var karl einn í Banda­ríkj­un­um spurð­ur ein­faldr­ar spurn­ing­ar: „Hef­ur þú enga sóma­til­finn­ingu?“ Hver var spurð­ur? 2.  Hvaða þjóð er ríkj­andi heims­meist­ari í fót­bolta kvenna? 3.  En í fót­bolta karla? 4. ...
300 milljóna veðmál fjölskyldu dómsmálaráðherra
Afhjúpun

300 millj­óna veð­mál fjöl­skyldu dóms­mála­ráð­herra

Einka­hluta­fé­lag sem stofn­að var af Jóni Gunn­ars­syni dóms­málaráherra og eig­in­konu hans í mars keypti ein­býl­is­hús og 3,2 hekt­ara lóð í Garða­bæ á 300 millj­ón­ir mán­uði síð­ar. Dag­inn áð­ur komu ný­ir eig­end­ur inn í fé­lag­ið og Jón fór úr eig­enda­hópn­um. Kon­an hans er með­al eig­enda og sit­ur hún í stjórn fé­lags­ins ásamt syni þeirra og tengda­dótt­ur. Stefnt er að bygg­ingu 30-40 íbúða byggð. Fyrri eig­andi reyndi margít­rek­að að fá að ráð­ast í sam­bæri­lega upp­bygg­ingu en var alltaf hafn­að af bæn­um.
Hermenn í stálverksmiðjunni: „Við látum ekki taka okkur lifandi“
Fréttir

Her­menn í stál­verk­smiðj­unni: „Við lát­um ekki taka okk­ur lif­andi“

Síð­an í mars hef­ur ekki ver­ið raf­magn, gas, netteng­ing eða renn­andi vatn í Mariupol í Úkraínu. Þrátt fyr­ir það hafa her­menn þrauk­að í Azovstal, einni stærstu stál­verk­smiðju Evr­ópu: „Eng­inn bjóst við að við mynd­um halda þetta út svona lengi.“
Rússland I: Þurfa Rússar að óttast vestrið? Eða er það kannski öfugt?
Flækjusagan#36

Rúss­land I: Þurfa Rúss­ar að ótt­ast vestr­ið? Eða er það kannski öf­ugt?

Stuðn­ings­menn Rússa halda því gjarn­an fram að eðli­legt sé að Rúss­ar vilji hafa „stuð­púða“ í vestri — það er að segja Úkraínu — því svo margoft hafi rúss­neska rík­ið og rúss­neska þjóð­in ver­ið nán­ast á helj­ar­þröm eft­ir grimm­ar inn­rás­ir úr vestri.
Hvað vill Framsókn eiginlega í borginni og hverjir eru sammála?
Fréttir

Hvað vill Fram­sókn eig­in­lega í borg­inni og hverj­ir eru sam­mála?

Fram­sókn­ar­fólk með Ein­ar Þor­steins­son í broddi fylk­ing­ar þarf á end­an­um að beygja ann­að hvort til hægri eða vinstri, ætli flokk­ur­inn sér í meiri­hluta. Mál­efn­in ráða för, seg­ir hann, en hvaða af­stöðu hef­ur flokk­ur­inn og hvar er sam­hljóm­ur?
Embættismaður á hlut í félagi sem hann samdi við um hergagnaflutning
Fréttir

Emb­ætt­is­mað­ur á hlut í fé­lagi sem hann samdi við um her­gagna­flutn­ing

Ut­an­rík­is­ráðu­neyt­ið hef­ur flog­ið her­gögn­um til Úkraínu í á ann­an tug skipta und­an­farna mán­uði. Ráðu­neyt­ið vill ekki gefa upp hversu mörg flug­in eru, hver kostn­að­ur­inn sé eða hvað hafi ver­ið flutt. Ráðu­neyt­ið tel­ur ekk­ert óeðli­legt við að emb­ætt­is­mað­ur sé hlut­hafi í flug­fé­lag­inu sem oft­ast var sam­ið við. Sama fé­lag er sak­að um fé­lags­leg und­ir­boð og að brjóta kjara­samn­inga.
754. spurningaþraut: Carter, Schliemann og hver?
Þrautir10 af öllu tagi

754. spurn­inga­þraut: Cart­er, Schliemann og hver?

Fyrri auka­spurn­ing: Þess­ar hressu stúlk­ur kepptu í Eurovisi­on í síð­ustu viku. Fyr­ir hvaða land? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Gríð­ar­lega vin­sæl­ar teikni­mynda­sög­ur upp­runn­ar í Belg­íu fjalla um æv­in­týri þeirra Spirous og Fantasi­os. Hvað kall­ast þeir á ís­lensku? 2.  Í hvaða landi er reggí-tón­list­in tal­in upp­runn­in? 3.  Hvaða fugl verp­ir stærstu og þyngstu eggj­um í heimi? 4.  Hversu þung eru þau egg að jafn­aði?...
Vilja opna augu almennings fyrir neyð kvenna í vændi
Fréttir

Vilja opna augu al­menn­ings fyr­ir neyð kvenna í vændi

Bryn­hild­ur Björns­dótt­ir, fjöl­miðla­kona og Eva Dís Þórð­ar­dótt­ir, leið­bein­andi hjá Stíga­mót­um segja að sam­fé­lag­ið átti sig ekki á öm­ur­legri stöðu þeirra kvenna sem neyð­ist til að vera í vændi og að flest­ar þeirra beri af því var­an­leg­an skaða. Í þætt­in­um Eig­in Kon­ur segja þær frá bók um vændi á Ís­landi sem kem­ur út inn­an skamms. Í henni eru með­al ann­ars birt­ar reynslu­sög­ur sex kvenna sem hafa ver­ið í vændi.
„Þeir eru að kaupa sér vald“
Eigin Konur#86

„Þeir eru að kaupa sér vald“

Bryn­hild­ur Björns­dótt­ir og Eva Dís Þórð­ar­dótt­ir segja í þætt­in­um frá bók­inni Venju­leg­ar kon­ur sem fjall­ar um vændi á Ís­landi. Í bók­inni sem Bryn­hild­ur skrif­ar er rætt við sex kon­ur sem hafa ver­ið í vændi á Ís­landi og einn karl sem hef­ur keypt vændi. Eva Dís fékk hug­mynd­ina að því að setja reynslu­sög­ur kvenna sem hafa ver­ið í vændi í bók. Eva Dís og Bryn­hild­ur segj­ast vilja sýna að vændi jafn­vel þótt það sé óþving­að, geti haft mikl­ar og slæm­ar af­leið­ing­ar. Eva Dís seg­ir lang flest­ar kon­ur sem hafa ver­ið í vændi séu ekki reiðu­bún­ar að stíga op­in­ber­lega fram og á með­an svo sé hafi hún tek­ið að sér að tala fyr­ir þeirra hönd en Eva Dís var sjálf í vændi í Kaup­manna­höfn um skeið. „Ég þurfti að vera bú­in að taka fjóra kúnna yf­ir dag­inn áð­ur en ég fór að fá pen­ing til þess að eiga fyr­ir aug­lýs­ing­un­um, til þess að borga fyr­ir leig­una á her­berg­inu sem ég not­aði á vænd­is­hús­inu, ég þurfi að borga síma­dömu og ákveð­in vernd­ar­gjöld inní skipu­lagða glæp­ar­starf­semi. Það er fyr­ir ut­an, fatn­að, smokka, sleipi­efni og allt drasl­ið sem mað­ur þarf til að stunda þetta,“ seg­ir Eva Dís. Hún seg­ir að í Þýskalandi kosti vændi svip­að og ham­borg­ari á skyndi­bitastað og það sé líka mjög ódýrt að kaupa að­gang að lík­ama kvenna í vændi í Dan­mörku. „Fyr­ir mér er kyn­lífs­vinna ekki orð,“ seg­ir Eva Dís og Bryn­hild­ur seg­ir að þeir sem kaupi að­gang að lík­ama kvenna séu alls ekki að kaupa kyn­líf. „Þeir eru að kaupa sér vald. Þeir eru að kaupa sér rétt­inn á því að ganga yf­ir mörk,“ seg­ir Bryn­hild­ur. „Við verð­um að berj­ast gegn því að normalisera vændi, af því að það er bara ekk­ert normal við vændi,“ seg­ir Bryn­hild­ur og bæt­ir við að 90 pró­sent þeirra sem hafa ver­ið í vændi upp­lifi það sem of­beldi. Eva Dís og Bryn­hild­ur fara einnig yf­ir það í þætt­in­um hvað­an hug­mynd­ir okk­ar um vændi eru komn­ar og þá stað­alí­mynd sem við höf­um af kon­um í vændi. „Fólk held­ur að þetta séu kon­ur sem finnst kyn­líf bara geggj­að og þetta séu bara ein­hverj­ar kyn­lífs­vél­ar,“ seg­ir Bryn­hild­ur.
Sjálfstæðisflokkurinn tapaði fylgi í 20 sveitarfélögum
GreiningSveitarstjórnarkosningar 2022

Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn tap­aði fylgi í 20 sveit­ar­fé­lög­um

Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn missti fylgi í 20 sveit­ar­fé­lög­um í ný­af­stöðn­um kosn­ing­um. Þar af missti flokk­ur­inn fylgi í þrem­ur þeim fjöl­menn­ustu og sjö af tíu fjöl­menn­ustu sveit­ar­fé­lög­un­um.
Lífeyrissjóður harmar ábyrgð sína á ópíóðafaraldri
FréttirStórveldi sársaukans

Líf­eyr­is­sjóð­ur harm­ar ábyrgð sína á ópíóðafar­aldri

Líf­eyr­is­sjóð­irn­ir sem fjár­festu í Acta­vis þeg­ar fyr­ir­tæk­ið var stór­tækt á ópíóða­mark­að­in­um í Banda­ríkj­un­um segj­ast ekki hafa vit­að um skað­semi og vill­andi mark­aðs­setn­ingu morfín­lyfj­anna. Ís­lensk­ir líf­eyr­is­sjóð­ir högn­uð­ust um 27 millj­arða þeg­ar þeir seldu fjár­fest­ing­ar­fé­lagi Björgólfs Thors Björgólfs­son­ar hluta­bréf í Acta­vis ár­ið 2007, eft­ir að fyr­ir­tæk­ið var far­ið að selja morfín­lyf í stór­um stíl.
753. spurningaþraut: Gabrielle Bonheur? Hver var Gabrielle Bonheur?
Þrautir10 af öllu tagi

753. spurn­inga­þraut: Gabrielle Bon­heur? Hver var Gabrielle Bon­heur?

Fyrri auka­spurn­ing: Hvað­an má ætla að kon­an á mynd­inni sé ætt­uð? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Hver skrif­aði bæk­ur sem vin­sæl­ar voru á sín­um tíma um Dodda, Eyrna­stór­an vin hans og fleiri? 2.  Hver er leik­hús­stjóri Borg­ar­leik­húss­ins? 3.  Í hvaða landi er borg­in Al­eppo? 4.  Ryð mynd­ast þeg­ar járn geng­ur í sam­band við ... hvað efni? 5.  „Við átt­um kagg­ann, þúf­ur og...