Þessi grein er meira en ársgömul.

HÍ og Útlendingastofnun stefna að samkomulagi um tanngreiningar – Stúdentaráð: „Með öllu ólíðandi“

Rektor seg­ir rann­sókn­irn­ar val­kvæð­ar en sam­kvæmt skjöl­um frá Út­lend­inga­stofn­un get­ur það haft íþyngj­andi af­leið­ing­ar fyr­ir hæl­is­leit­end­ur að hafna boð­un í tann­grein­ingu. „Ég tel tann­grein­ing­arn­ar stang­ast á við vís­inda­siða­regl­ur Há­skól­ans,“ seg­ir formað­ur Stúd­enta­ráðs.

Mest lesið

Engeyingar og fleiri að baki smávirkjunum víða um land
1
FréttirVirkjanir

Eng­ey­ing­ar og fleiri að baki smá­virkj­un­um víða um land

Franski ol­í­uris­inn Total á fjórð­ungs­hlut í raf­orku­fyr­ir­tæki sem lyk­il­menn úr GAMMA og kjörn­ir full­trú­ar úr Sjálf­stæð­is­flokkn­um koma að. James Ratclif­fe seldi fyr­ir­tæk­inu virkj­un­ar­rétt sinn í Þverá. Vara­þing­mað­ur seg­ir virkj­un ár­inn­ar munu rústa ósnort­inni nátt­úru.
DV fjarlægði frétt um Fréttablaðið af vef sínum
2
Fréttir

DV fjar­lægði frétt um Frétta­blað­ið af vef sín­um

Jón Þór­is­son, rit­stjóri Frétta­blaðs­ins, seg­ist ekki hafa rætt frétt sem fjar­lægð var af DV.is við Þor­björgu Marínós­dótt­ur, rit­stjóra DV. Hún seg­ir þau hins veg­ar hafa rætt mál­ið, en ákvörð­un­in hafi ver­ið henn­ar og hún geti tek­ið slag­inn um svona mál. Miðl­arn­ir eru báð­ir í eigu Torgs.
Sigurður Pétursson
3
PistillVerkalýðsmál

Sigurður Pétursson

Fé­laga­brjót­ar og gul verka­lýðs­fé­lög: Ógn við lýð­ræði og vel­ferð

Sig­urð­ur Pét­urs­son sagn­fræð­ing­ur var­ar við fé­lags­brjót­um og að­ferð­um þeirra. „Á síð­ustu ár­um hafa kom­ið upp slík dæmi með­al sjó­manna, hjá flug­mönn­um og flug­þjón­um,“ skrif­ar hann.
Enginn vill kannast við rasisma
4
Úttekt

Eng­inn vill kann­ast við ras­isma

Ras­ismi er mik­ið í um­ræð­unni þessa dag­ana en jafn­vel hörð­ustu kyn­þátta­hat­ar­ar vilja oft­ast ekki kann­ast við ras­ista-stimp­il­inn og segja hug­tak­ið ekki eiga við sig. Orð­ið sjálft er þó tölu­vert yngra en marg­ir kynnu að halda og hef­ur skil­grein­ing­in tek­ið breyt­ing­um. Við skoð­um bæði sögu orðs­ins og sögu þeirr­ar kyn­þátta­hyggju sem það lýs­ir.
Fékk hatursfullan límmiða á bílinn: „Mér finnst bara sturlað að þetta sé að gerast núna“
5
Fréttir

Fékk hat­urs­full­an límmiða á bíl­inn: „Mér finnst bara sturl­að að þetta sé að ger­ast núna“

Límmiði með niðr­andi texta um svart fólk var sett­ur á bíl Söru Magnús­ar­dótt­ur. Hún seg­ir það koma á óvart nú þeg­ar rétt­inda­bar­átta svartra er í deigl­unni.
77. spurningaþraut: Eitt mesta hraungos sögunnar, hvar varð það?
6
Þrautir10 af öllu tagi

77. spurn­inga­þraut: Eitt mesta hraungos sög­unn­ar, hvar varð það?

Auka­spurn­ing­ar: Hver er reffi­legi ungi mað­ur­inn á efri mynd­inni? Og hver er stúlk­an á neðri mynd­inni? Hinar tíu af öllu tagi eru aft­ur á móti þess­ar: 1.   Í hvaða kjör­dæmi er Sig­urð­ur Ingi Jó­hanns­son formað­ur Fram­sókn­ar­flokks­ins formað­ur? 2.   Hvernig er fram­hald­ið á þess­um orð­um: „Baul­aðu nú Bú­kolla mín ...“ 3.   Hvað heit­ir þorp­ið í Pat­reks­firði? 4.   Hverj­ir urðu heims­meist­ar­ar í...
Saga þrælasölunnar ljóslifandi
7
Myndir

Saga þræla­söl­unn­ar ljós­lif­andi

Ljós­mynd­ar­inn Páll Stef­áns­son hef­ur ekki heyrt jafn sker­andi grát­ur og á safni í Senegal þar sem fjall­að er um þræla­söl­una.
Stundin #121
Júlí 2020
#121 - Júlí 2020
Prentútgáfa Stundarinnar kemur næst út þann 31. júlí.
HÍ og Útlendingastofnun stefna að samkomulagi um tanngreiningar – Stúdentaráð: „Með öllu ólíðandi“
Samið um tanngreiningar Jón Atli Benediktsson, rektor Háskóla Íslands, segir að aðkoma skólans lúti að því að „tryggja eftir föngum að staðið sé faglega að slíkum aldursgreiningum“.

Háskóli Íslands og Útlendingastofnun vinna nú að gerð þjónustusamnings um aldursgreiningar á tönnum hælisleitenda. Þetta staðfestir Jón Atli Benediktsson rektor. „Leitað hefur verið til Háskólans og lýtur aðkoma skólans að því að að tryggja eftir föngum að staðið sé faglega að slíkum aldursgreiningum,“ segir hann í svari við fyrirspurn Stundarinnar. Áður hefur tannlæknadeild HÍ framkvæmt tanngreiningar á fylgdarlausum ungmennum án þess að þjónustusamningur sé fyrir hendi, en þetta gæti breyst á næstu misserum. „Í því efni koma til athugunar vísindaleg og siðferðileg atriði. Háskólinn lítur ekki á þetta sem sérstakt hagsmunamál skólans, en hann starfar í þágu íslensks samfélags.“

Aldursgreiningar á tönnum hælisleitenda eru umdeildar, enda eru tannlæknar ósammála um áreiðanleika og vísindalegt gildi slíkra rannsókna. Tannlæknasamtök Bretlands hafa sagt þær „óviðeigandi og ósiðlegar“. Þær geti aldrei gefið nákvæmar upplýsingar um aldur og auk þess sé óverjandi að láta ungmenni í viðkvæmri stöðu gangast undir röntgenrannsóknir án þess að læknisfræðileg nauðsyn krefjist þess.  

Telur tanngreiningar á skjön við vísindasiðareglur

Mótfallin tanngreiningumElísabet Brynjarsdóttir, formaður Stúdentaráðs, segist sjálf þeirrar skoðunar að tanngreiningar á hæisleitendum eigi ekki að líðast innan veggja háskólans.

Nemendur í Stúdentaráði sem Stundin hefur rætt við eru hissa á því að háskólinn vilji taka þátt í starfseminni og leggja nafn sitt við hana. „Mín persónulega skoðun er sú að háskólinn eigi ekki að hafa neina aðkomu að þessu,“ sagði Elísabet Brynjarsdóttir, formaður Stúdentaráðs, í samtali við Stundina á dögunum. „Ég tel tanngreiningarnar stangast á við vísindasiðareglur Háskólans, aðferðin er mjög umdeild í fræðasamfélaginu og þá sérstaklega vegna ónákvæmni niðurstaðna sem og siðferðissjónarmiða. Það er erfitt að tala um val í tilfelli einstaklinga sem eru í jafn viðkvæmri stöðu og þessi hópur.“ 

„Aðferðin er mjög umdeild í fræðasamfélaginu og þá sérstaklega vegna ónákvæmni niðurstaðna sem og siðferðissjónarmiða“

Stúdentaráð fjallaði um málið í júní síðastliðnum og fékk kynningu frá Önnu Kristínu Blöndal Jóhannesdóttur, hjúkrunarfræðingi sem hefur gagnrýnt tanngreiningar harðlega og sent vísindasiðanefnd Háskóla Íslands erindi um málið. „Stúdentaráðsliðar voru á einu máli á þeim fundi um að þetta ætti ekki að líðast innan veggja háskólans,“ sagði Elísabet þegar Stundin ræddi við hana á dögunum. 

Nú í dag sendi Stúdentaráð frá sér yfirlýsingu þar sem fram kemur að ráðið leggist einróma gegn því að gerður verði þjónustusamningur við Útlendingastofnun um aldursgreiningar á hælisleitendum. „Sömuleiðis harmar Stúdentaráð að Háskóli Íslands hafi haft aðkomu að aldursgreiningum hingað til án opinbers þjónustusamnings,“ segir í yfirlýsingunni. 

Rektor segir hælisleitendur hafa val

Í svari rektors við fyrirspurn Stundarinnar kemur fram að unnið hafi verið að undirbúningi „mögulegs samkomulags á milli Útlendingastofnunar og Háskólans um tiltekna þjónustu er varðar aldursgreiningu út frá tönnum“. Þetta sé eitt af þeim atriðum sem geti komið til skoðunar við mat Útlendingastofnunar á aldri einstaklinga sem sækja um alþjóðlega vernd á Íslandi eða dvalarleyfi á grundvelli fjölskyldusameiningar. „Slík aldursgreining er valkvæð og því óheimilt að þvinga viðkomandi til að gangast undir hana. Vafi er metinn umsækjanda í hag,“ segir Jón Atli. 

Stundin hefur undir höndum staðlaða boðun í tanngreiningu sem Útlendingastofnun hefur notast við. Þar segir meðal annars – á íslensku – að heimilt sé að neita því að gangast undir aldursgreiningu, en „neiti umsækjandi að gangast undir aldursgreiningu án fullnægjandi ástæðu getur það haft áhrif á trúverðugleika umsækjanda auk þess sem það getur orðið til þess að umsækjandi verði metinn fullorðinn“. Slíkt felur í sér réttindamissi, enda er réttarstaða fylgdarlausra barna undir 18 ára aldri mun sterkari en staða hælisleitenda sem eru eldri en 18 ára. 

Höfnun hefur afleiðingar fyrir fólkið

Í boðunarbréfinu er tekið fram að synjun á hælisumsókn geti ekki byggst einvörðungu á því að viðkomandi hafi neitað að gangast undir aldursgreiningu. Er hælisleitendum veittur sá möguleiki að haka við eftirfarandi afstöðu: „Ég neita að gangast undir aldursgreiningu á tönnum og geri mér grein fyrir því hvaða afleiðingar það hefur á meðferð máls míns, synjun á umsókn um alþjóðlega vernd getur ekki byggst á því eingöngu að viðkomandi hafi neitað að gangast undir aldursgreiningu.“  

Í vísindasiðareglum Háskóla Íslands kemur meðal annars fram að rannsakendur skuli forðast neikvæðar afleiðingar fyrir þátttakendur og gæta þess að fólk verði ekki fyrir skaða af þátttöku í rannsókn. Þá verði þátttakendur að geta tekið afstöðu „án utanaðkomandi þrýstings eða þvingana“ enda sé upplýstu samþykki ætlað að „verja sjálfræði og mannhelgi þátttakenda“. Jafnframt verði rannsakendur að hafa hugfast að fólk sem tilheyrir hópi í erfiðri stöðu sé ekki alltaf fært um að gæta hagsmuna sinna gagnvart rannsakendum.

Hér að neðan má lesa yfirlýsingu Stúdentaráðs í heild:

Stúdentaráð Háskóla Íslands leggst einróma gegn því að gerður verði þjónustusamningur við Útlendingastofnum varðandi aldursgreiningar á hælisleitendum. Sömuleiðis harmar Stúdentaráð að Háskóli Íslands hafi haft aðkomu að aldursgreiningum hingað til án opinbers þjónustusamnings.

Forsaga málsins er sú að þrír einstaklingar, Elínborg Harpa, Anna Kristín og Eyrún Ólöf, nálguðust forseta Stúdentaráðs og óskuðu eftir að flytja erindi á Stúdentaráðsfundi um málefni hælisleitenda. Á fundi Stúdentaráðs 19. júní síðastliðinn fjallaði Anna Kristín Jóhannesdóttir, hjúkrunarfræðingur, um aðkomu Háskóla Íslands að aldursgreiningum á hælisleitendum. Hún greindi frá því þær hefðu fundað með rektor og fulltrúum úr vísindasiðanefnd Háskólans en þótti þeim fátt hafa verið um svör. Í kjölfar Stúdentaráðsfundar fóru forseti Stúdentaráðs, forseti sviðsráðs heilbrigðisvísindasviðs og Anna Kristín á fund með rektor, forseta heilbrigðisvísindasviðs og ráðgjafa rektors. Þar kom í ljós að verið væri að undirbúa mögulegan þjónustusamning við Útlendingastofnun og koma þessu málefni þannig í formlegri farveg.

Kaupandi þjónustunnar, Útlendingastofnun, nýtir meðal annars niðurstöður rannsóknanna sem eru framkvæmdar innan veggja Háskólans til að úrskurða um málefni hælisleitenda. Aldursgreiningar sem byggja á tannrannsóknum eru umdeildar í fræðasamfélaginu á heimsvísu og þá sérstaklega vegna ónákvæmni niðurstaðna rannsóknanna sem og siðferði þeirra. Því hefur verið haldið fram að rannsóknin sé valkvæð, en fyrir einstaklinga sem eru í jafn viðkvæmri stöðu og hælisleitendur er erfitt að tala um val, þar sem hinn möguleikinn er að vera vísað úr landi. Sömuleiðis er erfitt að fullyrða og ganga úr skugga um að upplýst samþykki liggi fyrir rannsókninni.

Útlendingastofnun hefur áður sagt að þau byggi úrskurð sinn um aldur ungra hælisleitenda nær eingöngu á þessum niðurstöðum frá Háskólanum, og þar af leiðandi hafa niðurstöðurnar áhrif á framvindu mála og afdrif umsækjenda um alþjóðlega vernd. Einnig hefur verið fjallað um að einstaklingar sem undirgangast þessar greiningar kunni að hljóta af þeim andlegan skaða.

Við Háskóla Íslands eru vísindasiðareglur í gildi sem voru samþykktar af háskólaráði árið 2014. Bendir Stúdentaráð sérstaklega á 1.2. gr. sem gerir kröfu til rannsakenda um að þeir forðist eftir fremsta megni að valda skaða og  „tryggi að ábata og byrði af rannsókn sé dreift af sanngirni og að þeir misnoti ekki aðstöðu sína gagnvart viðkvæmum einstaklingum. “ Jafnframt bendir Stúdentaráð á 2.3. gr. um skyldu til aðvalda ekki skaða:  „Rannsakendur skulu gæta þess að rannsóknin valdi þátttakendum ekki skaða, hvorki andlegum né líkamlegum, og skulu forðast neikvæðar afleiðingar fyrir þátttakendur .“ Í 2.15. gr. segir enn frekar:  „Rannsakendur skulu gæta þess að skaða ekki hagsmuni fólks sem tilheyrir hópi í erfiðri stöðu.“ Í reglunum er einnig lögð mikil áhersla á samþykki þátttakenda í rannsóknum.

Án þess að kafa dýpra í siðferðisleg sjónarmið telur Stúdentaráð jafnframt vert að benda á 2. gr. laga um opinbera háskóla nr. 85/2008 um hlutverk háskóla en þar segir í 2. málslið:  „ Hann miðlar fræðslu til almennings og veitir þjóðfélaginu þjónustu í krafti þekkingar sinnar.” Einnig bendir Stúdentaráð á 3.mgr. 2. gr. fyrrgreindra laga: „ Háskólar ráða skipulagi starfsemi sinnar og ákveða hvernig henni er best fyrir komið.” Til skýringar á þessu ákvæði segir m.a. í frumvarpi laganna:  „ Þessu ákvæði er ætlað að tryggja að stjórnvöld eða aðrir hlutist ekki til um fræðilegt starf innan háskóla heldur virði rannsóknafrelsi og sjálfstæði þeirra í fræðilegu tilliti. Þeim verða ekki gefin fyrirmæli af hálfu stjórnvalda eða hagsmunaaðila um viðfangsefni, aðferðir og efnistök við kennslu, rannsóknir, þekkingarleit eða sköpun.”

Stúdentaráð telur að Háskóli Íslands sé fyrst og fremst menntastofnun. Háskóli Íslands hefur sömuleiðis lýst yfir áhuga á að styðja betur við fjölskyldur innflytjenda og gera menntun fyrir þann hóp aðgengilegri. Aðkoma Háskólans að tanngreiningum skýtur því skökku við í því samhengi.

Stúdentaráð leggst einróma gegn því að rannsóknir sem þessar séu stundaðar innan veggja Háskólans. Háskólinn hefur á undanförnum árum öðlast mikla alþjóðlega athygli, alþjóðlegir nemendur koma í auknum mæli til Íslands til að stunda nám við stofnunina og þar á meðal eru innflytjendur. Þessir einstaklingar, sem verið er að aldursgreina, geta orðið framtíðarstúdentar við stofnunina og Stúdentaráði er umhugað um gott orðspor Háskólans fyrir alla í samfélaginu, á alþjóðlegum vettvangi sem og jafnt aðgengi allra að skólanum. Stúdentaráð telur að það sé með öllu ólíðandi að verið sé að styðja við vísindarannsóknir innan Háskólans sem eru umdeildar, ónákvæmar og vekja upp spurningar um siðferðislegt eðli.

Stúdentaráð hvetur því Háskóla Íslands til þess að taka ekki þátt í slíkum aldursgreiningum, hvorki með beinum né óbeinum hætti né að þær séu framkvæmdar innan veggja Háskólans. Stúdentaráð hvetur þó Háskólann til dáða í áætlum sínum um aukinn stuðning við fjölskyldur innflytjenda.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

Engeyingar og fleiri að baki smávirkjunum víða um land
1
FréttirVirkjanir

Eng­ey­ing­ar og fleiri að baki smá­virkj­un­um víða um land

Franski ol­í­uris­inn Total á fjórð­ungs­hlut í raf­orku­fyr­ir­tæki sem lyk­il­menn úr GAMMA og kjörn­ir full­trú­ar úr Sjálf­stæð­is­flokkn­um koma að. James Ratclif­fe seldi fyr­ir­tæk­inu virkj­un­ar­rétt sinn í Þverá. Vara­þing­mað­ur seg­ir virkj­un ár­inn­ar munu rústa ósnort­inni nátt­úru.
DV fjarlægði frétt um Fréttablaðið af vef sínum
2
Fréttir

DV fjar­lægði frétt um Frétta­blað­ið af vef sín­um

Jón Þór­is­son, rit­stjóri Frétta­blaðs­ins, seg­ist ekki hafa rætt frétt sem fjar­lægð var af DV.is við Þor­björgu Marínós­dótt­ur, rit­stjóra DV. Hún seg­ir þau hins veg­ar hafa rætt mál­ið, en ákvörð­un­in hafi ver­ið henn­ar og hún geti tek­ið slag­inn um svona mál. Miðl­arn­ir eru báð­ir í eigu Torgs.
Sigurður Pétursson
3
PistillVerkalýðsmál

Sigurður Pétursson

Fé­laga­brjót­ar og gul verka­lýðs­fé­lög: Ógn við lýð­ræði og vel­ferð

Sig­urð­ur Pét­urs­son sagn­fræð­ing­ur var­ar við fé­lags­brjót­um og að­ferð­um þeirra. „Á síð­ustu ár­um hafa kom­ið upp slík dæmi með­al sjó­manna, hjá flug­mönn­um og flug­þjón­um,“ skrif­ar hann.
Enginn vill kannast við rasisma
4
Úttekt

Eng­inn vill kann­ast við ras­isma

Ras­ismi er mik­ið í um­ræð­unni þessa dag­ana en jafn­vel hörð­ustu kyn­þátta­hat­ar­ar vilja oft­ast ekki kann­ast við ras­ista-stimp­il­inn og segja hug­tak­ið ekki eiga við sig. Orð­ið sjálft er þó tölu­vert yngra en marg­ir kynnu að halda og hef­ur skil­grein­ing­in tek­ið breyt­ing­um. Við skoð­um bæði sögu orðs­ins og sögu þeirr­ar kyn­þátta­hyggju sem það lýs­ir.
Fékk hatursfullan límmiða á bílinn: „Mér finnst bara sturlað að þetta sé að gerast núna“
5
Fréttir

Fékk hat­urs­full­an límmiða á bíl­inn: „Mér finnst bara sturl­að að þetta sé að ger­ast núna“

Límmiði með niðr­andi texta um svart fólk var sett­ur á bíl Söru Magnús­ar­dótt­ur. Hún seg­ir það koma á óvart nú þeg­ar rétt­inda­bar­átta svartra er í deigl­unni.
77. spurningaþraut: Eitt mesta hraungos sögunnar, hvar varð það?
6
Þrautir10 af öllu tagi

77. spurn­inga­þraut: Eitt mesta hraungos sög­unn­ar, hvar varð það?

Auka­spurn­ing­ar: Hver er reffi­legi ungi mað­ur­inn á efri mynd­inni? Og hver er stúlk­an á neðri mynd­inni? Hinar tíu af öllu tagi eru aft­ur á móti þess­ar: 1.   Í hvaða kjör­dæmi er Sig­urð­ur Ingi Jó­hanns­son formað­ur Fram­sókn­ar­flokks­ins formað­ur? 2.   Hvernig er fram­hald­ið á þess­um orð­um: „Baul­aðu nú Bú­kolla mín ...“ 3.   Hvað heit­ir þorp­ið í Pat­reks­firði? 4.   Hverj­ir urðu heims­meist­ar­ar í...
Saga þrælasölunnar ljóslifandi
7
Myndir

Saga þræla­söl­unn­ar ljós­lif­andi

Ljós­mynd­ar­inn Páll Stef­áns­son hef­ur ekki heyrt jafn sker­andi grát­ur og á safni í Senegal þar sem fjall­að er um þræla­söl­una.

Mest deilt

Engeyingar og fleiri að baki smávirkjunum víða um land
1
FréttirVirkjanir

Eng­ey­ing­ar og fleiri að baki smá­virkj­un­um víða um land

Franski ol­í­uris­inn Total á fjórð­ungs­hlut í raf­orku­fyr­ir­tæki sem lyk­il­menn úr GAMMA og kjörn­ir full­trú­ar úr Sjálf­stæð­is­flokkn­um koma að. James Ratclif­fe seldi fyr­ir­tæk­inu virkj­un­ar­rétt sinn í Þverá. Vara­þing­mað­ur seg­ir virkj­un ár­inn­ar munu rústa ósnort­inni nátt­úru.
Sigurður Pétursson
2
PistillVerkalýðsmál

Sigurður Pétursson

Fé­laga­brjót­ar og gul verka­lýðs­fé­lög: Ógn við lýð­ræði og vel­ferð

Sig­urð­ur Pét­urs­son sagn­fræð­ing­ur var­ar við fé­lags­brjót­um og að­ferð­um þeirra. „Á síð­ustu ár­um hafa kom­ið upp slík dæmi með­al sjó­manna, hjá flug­mönn­um og flug­þjón­um,“ skrif­ar hann.
Fékk hatursfullan límmiða á bílinn: „Mér finnst bara sturlað að þetta sé að gerast núna“
3
Fréttir

Fékk hat­urs­full­an límmiða á bíl­inn: „Mér finnst bara sturl­að að þetta sé að ger­ast núna“

Límmiði með niðr­andi texta um svart fólk var sett­ur á bíl Söru Magnús­ar­dótt­ur. Hún seg­ir það koma á óvart nú þeg­ar rétt­inda­bar­átta svartra er í deigl­unni.
Samherji segist aldrei hafa greitt Swapo flokknum fjármuni
4
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji seg­ist aldrei hafa greitt Swapo flokkn­um fjár­muni

„Þessi frétt The Nami­bi­an er því röng,“ seg­ir Björgólf­ur Jó­hanns­son, for­stjóri Sam­herja.
Notar app til að sýna myndlist
5
Menning

Not­ar app til að sýna mynd­list

Verk Maríu Guðjohnsen nýta sér „gagn­auk­inn veru­leika“ til að draga áhorf­and­ann inn í nýja vídd.
Útlendingar á Íslandi öryggislausir í faraldrinum
6
ÚttektCovid-19

Út­lend­ing­ar á Ís­landi ör­ygg­is­laus­ir í far­aldr­in­um

Sex út­lend­ing­ar sem hafa bú­ið mis­lengi á Ís­landi deila með Stund­inni reynslu sinni af COVID-19 far­ald­ur­in­um og þeim ótta og valda­leysi sem hef­ur fylgt hon­um og að­stæð­um þeirra hér­lend­is.
Stór hluti Pólverja á Íslandi harmar sigur Duda: „Við vorum ekki að fylgjast nógu vel með“
7
Fréttir

Stór hluti Pól­verja á Ís­landi harm­ar sig­ur Duda: „Við vor­um ekki að fylgj­ast nógu vel með“

Hinn íhalds­sami Andrzej Duda vann for­seta­kosn­ing­ar Pól­lands með naum­um mun. Um 80 pró­sent Pól­verja á Ís­landi studdu and­stæð­ing hans Rafal Trza­skowski, en sam­kvæmt Wikt­oriu Gin­ter rík­ir harm­ur með­al þeirra í dag.

Mest lesið í vikunni

Fann fyrir mikilli sektarkennd vegna hinna kvennanna
1
FréttirMeðhöndlari kærður

Fann fyr­ir mik­illi sekt­ar­kennd vegna hinna kvenn­anna

Ragn­hild­ur Eik Árna­dótt­ir kærði Jó­hann­es Tryggva Svein­björns­son fyr­ir að hafa brot­ið gegn sér kyn­ferð­is­lega í tvígang. Hún er óánægð með vinnu­brögð lög­reglu við rann­sókn máls­ins og óar við því að Jó­hann­es sé enn að með­höndla ung­ar kon­ur. Það að fjöldi kvenna lýsi sams kon­ar brot­um af hálfu Jó­hann­es­ar hljóti að eiga að hafa eitt­hvað að segja við máls­með­ferð­ina.
Fjöldi kvenna lýsir ítrekuðum og alvarlegum kynferðisbrotum Jóhannesar
2
FréttirMeðhöndlari kærður

Fjöldi kvenna lýs­ir ít­rek­uð­um og al­var­leg­um kyn­ferð­is­brot­um Jó­hann­es­ar

Fimmtán kon­ur kærðu Jó­hann­es Tryggva Svein­björns­son fyr­ir nauðg­an­ir og önn­ur kyn­ferð­is­brot sem sam­kvæmt vitn­is­burði áttu sér stað allt frá ár­inu 2005 og til árs­ins 2017. Yngsta stúlk­an var að­eins 14 ára þeg­ar hún kærði Jó­hann­es. Hann hef­ur nú ver­ið ákærð­ur fyr­ir fjór­ar nauðg­an­ir. Þrjár kvenn­anna sem kærðu Jó­hann­es stíga fram í Stund­inni og segja sögu sína. Sjálf­ur neit­ar hann að hafa brot­ið gegn kon­un­um og seg­ir þær ljúga.
Rasískt kynferðisofbeldi gegn konum af asískum uppruna
3
Úttekt

Rasískt kyn­ferð­isof­beldi gegn kon­um af asísk­um upp­runa

Stund­in ræddi við fjór­ar ís­lensk­ar kon­ur af asísk­um upp­runa, Díönu Katrínu Þor­steins­dótt­ur, Donnu Cruz, Önnu Jia og Dýrfinnu Benitu, sem eiga það sam­eig­in­legt að hafa lent í rasísku kyn­ferð­isof­beldi og kyn­ferð­is­leg­um ras­isma frá því þær voru á grunn­skóla­aldri. Þær segja þol­in­mæð­ina að þrot­um komna og vilja skila skömm­inni þar sem hún á heima.
„Hann heilaþvoði mig algjörlega“
4
FréttirMeðhöndlari kærður

„Hann heila­þvoði mig al­gjör­lega“

Frænka Jó­hann­es­ar Tryggva Svein­björns­son­ar kærði hann ár­ið 2018 fyr­ir ít­rek­uð kyn­ferðs­brot gegn sér, frá 15 ára aldri og þar til hún var orð­in 19 ára. Í skýrslu­tök­um lýs­ir hún því hvernig Jó­hann­es hafi brot­ið margoft á henni í fé­lagi við fjölda annarra karl­manna og hvernig hann hafi átt frum­kvæði að þeim brot­um. Þá ber hún að Jó­hann­es hafi einnig brot­ið á henni þeg­ar hann veitti henni hnykk­með­ferð líkt og á ann­an tug kvenna kærði hann fyr­ir.
Jón Trausti Reynisson
5
Leiðari

Jón Trausti Reynisson

Fyr­ir Ís­land

Þeg­ar út­lend­ing­arn­ir komu og björg­uðu ís­lensku efna­hags­lífi stóðu land­vætt­ir vakt­ina, vörðu sín vígi og vörn­uðu þeim upp­göngu.
Engeyingar og fleiri að baki smávirkjunum víða um land
6
FréttirVirkjanir

Eng­ey­ing­ar og fleiri að baki smá­virkj­un­um víða um land

Franski ol­í­uris­inn Total á fjórð­ungs­hlut í raf­orku­fyr­ir­tæki sem lyk­il­menn úr GAMMA og kjörn­ir full­trú­ar úr Sjálf­stæð­is­flokkn­um koma að. James Ratclif­fe seldi fyr­ir­tæk­inu virkj­un­ar­rétt sinn í Þverá. Vara­þing­mað­ur seg­ir virkj­un ár­inn­ar munu rústa ósnort­inni nátt­úru.
Dóttir Svandísar greind með heilaæxli
7
Fréttir

Dótt­ir Svandís­ar greind með heila­æxli

Svandís Svavars­dótt­ir heil­brigð­is­ráð­herra seg­ir frá því að dótt­ir sín, Una Torfa­dótt­ir, muni und­ir­gang­ast krabba­meins­með­ferð. „Þetta er stærsta verk­efni lífs míns,“ seg­ir Svandís, sem mun starfa áfram sem ráð­herra á með­an með­ferð stend­ur.

Mest lesið í mánuðinum

Fann fyrir mikilli sektarkennd vegna hinna kvennanna
1
FréttirMeðhöndlari kærður

Fann fyr­ir mik­illi sekt­ar­kennd vegna hinna kvenn­anna

Ragn­hild­ur Eik Árna­dótt­ir kærði Jó­hann­es Tryggva Svein­björns­son fyr­ir að hafa brot­ið gegn sér kyn­ferð­is­lega í tvígang. Hún er óánægð með vinnu­brögð lög­reglu við rann­sókn máls­ins og óar við því að Jó­hann­es sé enn að með­höndla ung­ar kon­ur. Það að fjöldi kvenna lýsi sams kon­ar brot­um af hálfu Jó­hann­es­ar hljóti að eiga að hafa eitt­hvað að segja við máls­með­ferð­ina.
Eigandi hússins sem brann tjáir sig: „Útlendingarnir borga en ekki Íslendingarnir“
2
FréttirBruninn á Bræðraborgarstíg

Eig­andi húss­ins sem brann tjá­ir sig: „Út­lend­ing­arn­ir borga en ekki Ís­lend­ing­arn­ir“

Krist­inn Jón Gísla­son, eig­andi HD verks ehf. sem á með­al ann­ars Bræðr­ar­borg­ar­stíg 1, seg­ist vera með sann­an­ir fyr­ir því að einn leigj­and­inn hafi kveikt í hús­inu. Hann seg­ir brun­ann vera harm­leik en vill ekki tjá sig frek­ar.
„Það er ekki hægt að spila þennan leik með þeim spilum sem voru gefin í byrjun“
3
Viðtal

„Það er ekki hægt að spila þenn­an leik með þeim spil­um sem voru gef­in í byrj­un“

Mæl­ir­inn er full­ur að sögn Loga Pedro og þol­in­mæð­in fyr­ir ras­isma er að þrot­um kom­in. Hann horf­ir til sögu svartra í al­þjóð­legu sam­hengi, en heim­fær­ir stöð­una: „Ég á sjálf­ur svo sterka fjöl­skyldu­sögu þeg­ar kem­ur að þræla­haldi,“ seg­ir Logi og árétt­ar mik­il­vægi þess að fólk taki af­stöðu.
Unga parið sem lést í brunanum var að safna fyrir brúðkaupi sínu
4
FréttirBruninn á Bræðraborgarstíg

Unga par­ið sem lést í brun­an­um var að safna fyr­ir brúð­kaupi sínu

Leigj­end­ur á Bræðra­borg­ar­stíg 1, sem er bruna­rúst­ir eft­ir elds­voða, hafa feng­ið rukk­un vegna leigu í júlí. Einn íbú­inn leit­aði ráð­gjaf­ar vegna inn­heimtusím­tals. Magda­lena Kwi­at­kowska, starfs­mað­ur Efl­ing­ar, seg­ir að unga par­ið sem lést í brun­an­um hafi ver­ið að safna pen­ing­um fyr­ir brúð­kaupi sínu.
María Ósk Sigurðardóttir látin: „Hún heillaði alla sem hún hitti“
5
Fréttir

María Ósk Sig­urð­ar­dótt­ir lát­in: „Hún heill­aði alla sem hún hitti“

María Ósk Sig­urð­ar­dótt­ir lést 2. júlí og skil­ur eft­ir sig stóra fjöl­skyldu, með­al ann­ars fjög­ur börn og tvö barna­börn. Gest­ný Rós, syst­ir Maríu, ræð­ir við Stund­ina um syst­ur sína eins og hún var og eins og fjöl­skyld­an vill að henn­ar verði minnst, með virð­ingu og kær­leika.
Vandræðahús í Vesturbænum logar: „Maður hefur horft fram á máttleysi borgaryfirvalda“
6
FréttirBruninn á Bræðraborgarstíg

Vand­ræða­hús í Vest­ur­bæn­um log­ar: „Mað­ur hef­ur horft fram á mátt­leysi borg­ar­yf­ir­valda“

Grun­ur er á sak­næmu at­hæfi, þar sem þrír ein­stak­ling­ar eru í haldi lög­reglu og fjór­ir eru á slysa­deild, eft­ir elds­voða í Vest­ur­bæn­um. Ná­grann­ar lýsa yf­ir langvar­andi áhyggj­um af ástandi húss­ins á Bræðra­borg­ar­stíg 1 og fyrr­ver­andi íbúi kvart­aði und­an því í frétt Stund­ar­inn­ar fyr­ir fjór­um ár­um.
Skiptar skoðanir um myndband KSÍ: „Þetta er hámark heimskunnar“
7
Fréttir

Skipt­ar skoð­an­ir um mynd­band KSÍ: „Þetta er há­mark heimsk­unn­ar“

Marg­ir lýstu því að mynd­band­ið hefði kall­að fram gæsa­húð af hrifn­ingu. Pró­fess­or við Lista­há­skól­ann, Godd­ur, seg­ir aft­ur á móti að mynd­band­ið sé veru­lega ógeð­fellt og upp­fullt af þjóð­rembu.

Nýtt á Stundinni

DV fjarlægði frétt um Fréttablaðið af vef sínum
Fréttir

DV fjar­lægði frétt um Frétta­blað­ið af vef sín­um

Jón Þór­is­son, rit­stjóri Frétta­blaðs­ins, seg­ist ekki hafa rætt frétt sem fjar­lægð var af DV.is við Þor­björgu Marínós­dótt­ur, rit­stjóra DV. Hún seg­ir þau hins veg­ar hafa rætt mál­ið, en ákvörð­un­in hafi ver­ið henn­ar og hún geti tek­ið slag­inn um svona mál. Miðl­arn­ir eru báð­ir í eigu Torgs.
Útlendingar á Íslandi öryggislausir í faraldrinum
ÚttektCovid-19

Út­lend­ing­ar á Ís­landi ör­ygg­is­laus­ir í far­aldr­in­um

Sex út­lend­ing­ar sem hafa bú­ið mis­lengi á Ís­landi deila með Stund­inni reynslu sinni af COVID-19 far­ald­ur­in­um og þeim ótta og valda­leysi sem hef­ur fylgt hon­um og að­stæð­um þeirra hér­lend­is.
79. spurningaþraut: Hér er spurt um tvær söngkonur og svo um fullorðinstennurnar líka
Þrautir10 af öllu tagi

79. spurn­inga­þraut: Hér er spurt um tvær söng­kon­ur og svo um full­orð­in­stenn­urn­ar líka

Tvær auka­spurn­ing­ar: Hver er bros­mildi karl­inn á mynd­inni hér að of­an? Og hér fyr­ir neð­an má sá út­lín­ur eyj­ar einn­ar, sem er hluti af stærra eyríki. Hvað heit­ir þessi eyja? 1.   Hvaða fót­boltalið hef­ur oft­ast orð­ið Eng­lands­meist­ari í karla­flokki? 2.   Í hvaða landi er höf­uð­borg­in Var­sjá? 3.   Í Róm­arsögu átt­ust um tíma mjög við ann­ars Gaíus Maríus, sem kall­að­ur var...
Fjórir af hverjum tíu föngum inni fyrir fíkniefnabrot
Fréttir

Fjór­ir af hverj­um tíu föng­um inni fyr­ir fíkni­efna­brot

Pró­fess­or í fé­lags­fræði seg­ir þung­ar refs­ing­ar ekki draga úr vanda vegna fíkni­efna og riðla sam­ræmi þeg­ar kem­ur að of­beld­is- og kyn­ferð­is­brot­um. End­ur­skoða þurfi fleiri refs­ing­ar en að­eins vegna vörslu­skammta.
Samherji segist aldrei hafa greitt Swapo flokknum fjármuni
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji seg­ist aldrei hafa greitt Swapo flokkn­um fjár­muni

„Þessi frétt The Nami­bi­an er því röng,“ seg­ir Björgólf­ur Jó­hanns­son, for­stjóri Sam­herja.
Fékk hatursfullan límmiða á bílinn: „Mér finnst bara sturlað að þetta sé að gerast núna“
Fréttir

Fékk hat­urs­full­an límmiða á bíl­inn: „Mér finnst bara sturl­að að þetta sé að ger­ast núna“

Límmiði með niðr­andi texta um svart fólk var sett­ur á bíl Söru Magnús­ar­dótt­ur. Hún seg­ir það koma á óvart nú þeg­ar rétt­inda­bar­átta svartra er í deigl­unni.
Stór hluti Pólverja á Íslandi harmar sigur Duda: „Við vorum ekki að fylgjast nógu vel með“
Fréttir

Stór hluti Pól­verja á Ís­landi harm­ar sig­ur Duda: „Við vor­um ekki að fylgj­ast nógu vel með“

Hinn íhalds­sami Andrzej Duda vann for­seta­kosn­ing­ar Pól­lands með naum­um mun. Um 80 pró­sent Pól­verja á Ís­landi studdu and­stæð­ing hans Rafal Trza­skowski, en sam­kvæmt Wikt­oriu Gin­ter rík­ir harm­ur með­al þeirra í dag.
Félagabrjótar og gul verkalýðsfélög: Ógn við lýðræði og velferð
Sigurður Pétursson
PistillVerkalýðsmál

Sigurður Pétursson

Fé­laga­brjót­ar og gul verka­lýðs­fé­lög: Ógn við lýð­ræði og vel­ferð

Sig­urð­ur Pét­urs­son sagn­fræð­ing­ur var­ar við fé­lags­brjót­um og að­ferð­um þeirra. „Á síð­ustu ár­um hafa kom­ið upp slík dæmi með­al sjó­manna, hjá flug­mönn­um og flug­þjón­um,“ skrif­ar hann.
Segja Swapo-flokkinn hafa fengið greiðslur frá Samherja
FréttirSamherjaskjölin

Segja Swapo-flokk­inn hafa feng­ið greiðsl­ur frá Sam­herja

Blað­ið The Nami­bi­an seg­ir Sam­herja hafa greitt stjórn­ar­flokki Namib­íu há­ar upp­hæð­ir. For­seti lands­ins, Hage Geingob, hef­ur þver­tek­ið fyr­ir það og seg­ir auk þess fyrr­um ráð­herra sem sitja í gæslu­varð­haldi vera sak­lausa.
Engeyingar og fleiri að baki smávirkjunum víða um land
FréttirVirkjanir

Eng­ey­ing­ar og fleiri að baki smá­virkj­un­um víða um land

Franski ol­í­uris­inn Total á fjórð­ungs­hlut í raf­orku­fyr­ir­tæki sem lyk­il­menn úr GAMMA og kjörn­ir full­trú­ar úr Sjálf­stæð­is­flokkn­um koma að. James Ratclif­fe seldi fyr­ir­tæk­inu virkj­un­ar­rétt sinn í Þverá. Vara­þing­mað­ur seg­ir virkj­un ár­inn­ar munu rústa ósnort­inni nátt­úru.
78. spurningaþraut: Hér gefst fólki í fyrsta sinn færi á að rýna í kort
Þrautir10 af öllu tagi

78. spurn­inga­þraut: Hér gefst fólki í fyrsta sinn færi á að rýna í kort

Auka­spurn­ing­ar: Hvað heit­ir kon­an á efri mynd­inni? Og á neðri mynd­inni sjá­um við landa­kort. Hvað heit­ir það sund eða þá fjörð­ur sem skerst þarna inn í land­ið? Hér eru svo tíu af ýmsu tagi. 1.   Sam­kvæmt þeim upp­lýs­ing­um sem best­ar eru um plötu­sölu í ver­öld­inni hef­ur eng­in kona selt jafn mik­ið af plöt­um og Madonna. En hvaða kona er í...
Stríð Sjálfstæðisflokksins í borginni við sóttvarnalækni
Halldór Auðar Svansson
Blogg

Halldór Auðar Svansson

Stríð Sjálf­stæð­is­flokks­ins í borg­inni við sótt­varna­lækni

Bar­átta Ís­lend­inga við Covid-19 hef­ur ver­ið virki­lega vel heppn­uð, al­gjört þrek­virki og gott dæmi um hverju við get­um áork­að þeg­ar á reyn­ir og þeg­ar vel hæft fag­fólk okk­ar fær að stýra ferð­inni. Rík­is­stjórn­in hef­ur lagt mikla áherslu á að það sé lyk­il­at­riði að hlýða á sér­fræð­inga og fylgja þeirra ráð­legg­ing­um, treysta á þeirra þekk­ingu. Það er skyn­sam­leg af­staða sem hef­ur gef­ist...