Þessi grein er meira en ársgömul.

Hvað varð um lykilfólk hrunsins?

Tíu ár eru síð­an að Geir H. Haar­de bað guð að blessa Ís­land og banka­hrun­ið skall á. Stund­in birt­ir af því til­efni yf­ir­lit um helstu leik­end­ur í hrun­inu, hvað þeir höfðu með máls­at­vik að gera og hvað hef­ur á daga þeirra drif­ið frá hruni.

Tíu ár eru síð­an að Geir H. Haar­de bað guð að blessa Ís­land og banka­hrun­ið skall á. Stund­in birt­ir af því til­efni yf­ir­lit um helstu leik­end­ur í hrun­inu, hvað þeir höfðu með máls­at­vik að gera og hvað hef­ur á daga þeirra drif­ið frá hruni.

Tíu ár eru í dag frá því að Geir H. Haarde, þá forsætisráðherra, bað guð að blessa Ísland í sjónvarpsávarpi til íslensku þjóðarinnar. Tilefnið var setning neyðarlaga sem veittu íslenska ríkinu víðtækar heimildir til inngripa á fjármálamörkuðum til að „gæta hagsmuna íslensku þjóðarinnar í hvívetna, koma í veg fyrir að þjóðin verði á skuldaklafa næstu áratugina og bjarga því sem bjargað verður miðað við núverandi aðstæður,“ eins og Geir sagði 6. október 2008. Skömmu áður, 29. september, hafði íslenska ríkið tekið Glitni banka yfir og daginn eftir, 7. október, tók Fjármálaeftirlitið rekstur Landsbankans yfir. Fjármálaeftirlitið gerði slíkt hið sama við Kaupþing 9. október. Þessir dagar eru það sem í daglegu tali er kallað bankahrunið eða hrunið.

Áratugur er liðinn og eftirmál hrunsins eru hvergi nærri komin fram. Fjöldi fólks missti eignir sínar, fyrirtæki urðu gjaldþrota, þjóðarbúið fékk verulegt högg og næstu ár fóru í að vinna sig út úr kreppunni ...

Skráðu þig inn til að lesa

Þú færð 4 greinar fríar í mánuði. Þú hefur síðan val um að styrkja óháða blaðamennsku með áskrift á hagstæðu verði, frá aðeins 1.990 krónum á mánuði.
Leiðbeiningar má nálgast á stundin.is/leidbeiningar.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.
Tengdar greinar

Uppgjörið við uppgjörið

Þunna línan á milli þjóðernisstolts og oflátungsháttar
GreiningUppgjörið við uppgjörið

Þunna lín­an á milli þjóð­ern­is­stolts og of­látungs­hátt­ar

InD­efence-hóp­ur­inn svo­kall­aði beitti þjóð­ern­is­legri orð­ræðu í áróð­urs­stríði við Breta, að mati Markús­ar Þór­halls­son­ar sagn­fræð­ings. Sótt var í 20. ald­ar sögu­skoð­un um gull­öld og nið­ur­læg­ing­ar­tíma­bil Ís­lend­inga­sög­unn­ar. 83 þús­und manns skrif­uðu und­ir „Iceland­ers are not terr­orists“-und­ir­skriftal­ist­ann og hóp­ur­inn or­sak­aði fyrstu þjóð­ar­at­kvæða­greiðslu lýð­veld­is­tím­ans.
Ísland ekki skilið út undan að ástæðulausu
GreiningUppgjörið við uppgjörið

Ís­land ekki skil­ið út und­an að ástæðu­lausu

25 af þeim 47 banka­mönn­um sem lentu í fang­elsi vegna brota sem tengj­ast fjár­mála­hrun­inu eru Ís­lend­ing­ar. Er­lend­ir sér­fræð­ing­ar horfðu gátt­að­ir upp á við­skipta­hætti Ís­lend­inga en stjórn­völd huns­uðu hættu­merk­in, hædd­ust að gagn­rýn­end­um og leyfðu ósjálf­bæru banka­kerfi að blása út og hrynja.
Ráðgáta af hverju Ísland var óviðbúið hruni
ViðtalUppgjörið við uppgjörið

Ráð­gáta af hverju Ís­land var óvið­bú­ið hruni

Svein Har­ald Øygard, norski hag­fræð­ing­ur­inn sem kall­að­ur var til í Seðla­banka Ís­lands til að leysa af Dav­íð Odds­son ár­ið 2009, seg­ir að all­ir al­þjóð­leg­ir að­il­ar hafi séð í hvað stefndi fyr­ir hrun. „Ástar­bréf“ Seðla­bank­ans hafi vald­ið mestu tapi og bank­arn­ir hafi ver­ið ósjálf­bær­ir frá 2007. Hann lýs­ir deil­um við starfs­menn AGS og hvernig „gjald­þrota­leið“ Fram­sókn­ar­flokks­ins hafi taf­ið fyr­ir af­námi hafta. Hann gef­ur út bók um hrun­ið með við­töl­um við fjölda er­lendra og inn­lendra að­ila.

Nýtt á Stundinni

Stríð Sjálfstæðisflokksins í borginni við sóttvarnalækni
Halldór Auðar Svansson
Blogg

Halldór Auðar Svansson

Stríð Sjálf­stæð­is­flokks­ins í borg­inni við sótt­varna­lækni

Bar­átta Ís­lend­inga við Covid-19 hef­ur ver­ið virki­lega vel heppn­uð, al­gjört þrek­virki og gott dæmi um hverju við get­um áork­að þeg­ar á reyn­ir og þeg­ar vel hæft fag­fólk okk­ar fær að stýra ferð­inni. Rík­is­stjórn­in hef­ur lagt mikla áherslu á að það sé lyk­il­at­riði að hlýða á sér­fræð­inga og fylgja þeirra ráð­legg­ing­um, treysta á þeirra þekk­ingu. Það er skyn­sam­leg af­staða sem hef­ur gef­ist...
Saga þrælasölunnar ljóslifandi
Myndir

Saga þræla­söl­unn­ar ljós­lif­andi

Ljós­mynd­ar­inn Páll Stef­áns­son hef­ur ekki heyrt jafn sker­andi grát­ur og á safni í Senegal þar sem fjall­að er um þræla­söl­una.
Notar app til að sýna myndlist
Menning

Not­ar app til að sýna mynd­list

Verk Maríu Guðjohnsen nýta sér „gagn­auk­inn veru­leika“ til að draga áhorf­and­ann inn í nýja vídd.
Enginn vill kannast við rasisma
Úttekt

Eng­inn vill kann­ast við ras­isma

Ras­ismi er mik­ið í um­ræð­unni þessa dag­ana en jafn­vel hörð­ustu kyn­þátta­hat­ar­ar vilja oft­ast ekki kann­ast við ras­ista-stimp­il­inn og segja hug­tak­ið ekki eiga við sig. Orð­ið sjálft er þó tölu­vert yngra en marg­ir kynnu að halda og hef­ur skil­grein­ing­in tek­ið breyt­ing­um. Við skoð­um bæði sögu orðs­ins og sögu þeirr­ar kyn­þátta­hyggju sem það lýs­ir.
77. spurningaþraut: Eitt mesta hraungos sögunnar, hvar varð það?
Þrautir10 af öllu tagi

77. spurn­inga­þraut: Eitt mesta hraungos sög­unn­ar, hvar varð það?

Auka­spurn­ing­ar: Hver er reffi­legi ungi mað­ur­inn á efri mynd­inni? Og hver er stúlk­an á neðri mynd­inni? Hinar tíu af öllu tagi eru aft­ur á móti þess­ar: 1.   Í hvaða kjör­dæmi er Sig­urð­ur Ingi Jó­hanns­son formað­ur Fram­sókn­ar­flokks­ins formað­ur? 2.   Hvernig er fram­hald­ið á þess­um orð­um: „Baul­aðu nú Bú­kolla mín ...“ 3.   Hvað heit­ir þorp­ið í Pat­reks­firði? 4.   Hverj­ir urðu heims­meist­ar­ar í...
Sjáanlegt réttlæti
Illugi Jökulsson
Pistill

Illugi Jökulsson

Sjá­an­legt rétt­læti

Það er ekki nóg að mylla rétt­læt­is­ins mali, við þurf­um líka að sjá hana mala.
Söguhetjur og skúrkar í stjórnmálum
Símon Vestarr
Blogg

Símon Vestarr

Sögu­hetj­ur og skúrk­ar í stjórn­mál­um

Skáld­ið Muriel Ru­keyser skrif­aði eitt sinn að al­heim­ur­inn væri gerð­ur úr sög­um, ekki úr atóm­um. Þetta skilj­um við öll. Al­heim­ur­inn sem slík­ur er auð­vit­að sam­sett­ur úr frum­eind­um — eng­inn nema enda­tímaspá­menn með skegg nið­ur að hnjám og lög­heim­ili í Laug­ar­vatns­helli myndu and­mæla því — en hér er­um við ekki að tala um efn­is­heim­inn sjálf­an. Við er­um að tala um al­heim­inn...
Rasískt kynferðisofbeldi gegn konum af asískum uppruna
Úttekt

Rasískt kyn­ferð­isof­beldi gegn kon­um af asísk­um upp­runa

Stund­in ræddi við fjór­ar ís­lensk­ar kon­ur af asísk­um upp­runa, Díönu Katrínu Þor­steins­dótt­ur, Donnu Cruz, Önnu Jia og Dýrfinnu Benitu, sem eiga það sam­eig­in­legt að hafa lent í rasísku kyn­ferð­isof­beldi og kyn­ferð­is­leg­um ras­isma frá því þær voru á grunn­skóla­aldri. Þær segja þol­in­mæð­ina að þrot­um komna og vilja skila skömm­inni þar sem hún á heima.
76. spurningaþraut: Við hvaða fljót stóðu hinar dularfullu menningarborgir?
Þrautir10 af öllu tagi

76. spurn­inga­þraut: Við hvaða fljót stóðu hinar dul­ar­fullu menn­ing­ar­borg­ir?

Auka­spurn­ing­ar: Hvað heit­ir skip­ið á efri mynd­inni? Hvað heit­ir kon­an á neðri mynd­inni? Að­al­spurn­ing­ar: 1.   Fyr­ir nokkr­um ár­um kom út fyrsta hljóm­plata Vík­ings Heið­ars Ólafs­son­ar pí­anó­leik­ara á snær­um þýska út­gáf­uris­ans Deutsche Grammoph­o­ne. Þar lék hann ein­göngu verk eft­ir eitt og sama tón­skáld­ið. Hvað var það? 2.   Hvað heit­ir per­són­an sem Will Fer­rell leik­ur í mynd­inni um Eurovisi­on? 3.   Hvað er...
Vakning 2020
Þórdís Elva Þorvaldsdóttir
Pistill

Þórdís Elva Þorvaldsdóttir

Vakn­ing 2020

Hvað ef við gæt­um hætt við þetta ár?
Jörðin eftir endalok mannkynsins, formleysi og búrlesk
Stundarskráin

Jörð­in eft­ir enda­lok mann­kyns­ins, form­leysi og búr­lesk

Tón­leik­ar, við­burð­ir og sýn­ing­ar 10.-30. júlí.
Upplýsingastjóri Reykjavíkurborgar um eldsvoðann: „Við berum í raun og veru enga ábyrgð“
ÚttektBruninn á Bræðraborgarstíg

Upp­lýs­inga­stjóri Reykja­vík­ur­borg­ar um elds­voð­ann: „Við ber­um í raun og veru enga ábyrgð“

Um ábyrgð eft­ir brun­ann í Vest­ur­bæ Reykja­vík­ur benda mis­mun­andi að­il­ar inn­an borg­ar­yf­ir­valda hver á ann­an. Upp­lýs­inga­stjóri seg­ir borg­ina ekki bera neina ábyrgð gagn­vart leigj­end­um íbúð­ar­inn­ar, en vel­ferð­ar­svið seg­ir þvert á móti að borg­in beri rík­ar skyld­ur til að að­stoða þá.