Þessi grein er meira en mánaðargömul.

Erfðabreyttu tvíburarnir - rúmlega ári seinna

Kín­verski vís­inda­mað­ur­inn He Jiankui tók áhættu þeg­ar hann ákvað að erfða­breyta fóstr­um tví­bura til að forða þeim frá HIV. Nú er kom­in nán­ari reynsla á af­leið­ing­arn­ar.

Mest lesið

Bað um frí frá vinnu til að sinna smituðum á Landspítalanum
1
FréttirCovid-19

Bað um frí frá vinnu til að sinna smit­uð­um á Land­spít­al­an­um

„Þeg­ar mest á reyn­ir stönd­um við sam­an öll sem eitt,“ seg­ir Gísli Níls Ein­ars­son. Að öllu jöfnu starfar hann sem sér­fræð­ing­ur í for­vörn­um hjá VÍS en er núna kom­inn til starfa á göngu­deild Land­spít­ala fyr­ir COVID-19 smit­aða.
Eiginmaður konunnar sem lést úr COVID-19 berst fyrir lífi sínu á gjörgæslu
2
FréttirCovid-19

Eig­in­mað­ur kon­unn­ar sem lést úr COVID-19 berst fyr­ir lífi sínu á gjör­gæslu

Ætt­ingj­ar hjón­anna segja veirufar­ald­ur­inn dauð­ans al­vöru og fólk verði að hlusta á og hlíta fyr­ir­mæl­um til að berj­ast gegn veirunni. Að öðr­um kosti muni af­leið­ing­arn­ar verða al­var­leg­ar.
Hvað gerist í lungunum við COVID-19?
3
FréttirCovid-19

Hvað ger­ist í lung­un­um við COVID-19?

Sif Hans­dótt­ir, yf­ir­lækn­ir lungna­deild­ar Land­spít­ala, seg­ir að nán­ast all­ir COVID-19 sjúk­ling­ar, sem hafi ver­ið lagð­ir inn á spít­al­ann, hafi ver­ið með lungna­bólgu á ein­hverju stigi. Skipta megi ein­kenn­un­um í fjög­ur stig.
Nýjar rannsóknir á COVID-19: Svona hegðar veiran sér
4
FréttirCovid-19

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19: Svona hegð­ar veir­an sér

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19 sýna að til eru meira en yf­ir eitt þús­und af­brigði af veirunni sem veld­ur sjúk­dómn­um og vís­inda­menn vinna baki brotnu við að rann­saka þessi at­birgði. Ein­um hósta geta fylgt allt að 3.000 drop­ar sem geta lent á öðru fólki.
Hvernig COVID-19 herjar á Hveragerði: „Komin af stað í ferðalag sem við pöntuðum ekki“
5
VettvangurCovid-19

Hvernig COVID-19 herj­ar á Hvera­gerði: „Kom­in af stað í ferða­lag sem við pönt­uð­um ekki“

Fimmt­ung­ur bæj­ar­búa í Hvera­gerði var á sama tíma í sótt­kví og bær­inn fast að því lamað­ur. Vel á ann­an tug fólks er smit­að af COVID-19 kór­óna­veirunni í bæn­um og sam­fé­lag­ið varð fyr­ir áfalli þeg­ar fyrsta dauðs­fall Ís­lend­ings af völd­um veirunn­ar reið yf­ir bæ­inn. Þrátt fyr­ir allt þetta rík­ir ein­hug­ur, kær­leik­ur og sam­heldni í bæj­ar­fé­lag­inu, nú sem aldrei fyrr. Hver­gerð­ing­ar ætla sér að kom­ast í gegn­um far­ald­ur­inn, sam­an. „Þetta líð­ur hjá,“ er orð­tæki bæj­ar­búa.
Stuðningur við Donald Trump eykst hratt
6
Fréttir

Stuðn­ing­ur við Don­ald Trump eykst hratt

Don­ald Trump fær vax­andi stuðn­ing Banda­ríkja­manna, þrátt fyr­ir að Banda­rík­in hafi nú greint flest til­felli COVID-19 af öll­um ríkj­um heims­ins.
Logi Einarsson
7
AðsentCovid-19

Logi Einarsson

Heil­brigð skyn­semi

Logi Ein­ars­son hvet­ur stjórn­völd til að ganga til samn­inga við hjúkr­un­ar­fræð­inga, heil­brigðis­kerf­ið verði ekki rek­ið án þeirra.
Stundin #114
Mars 2020
#114 - Mars 2020
Prentútgáfa Stundarinnar kemur næst út þann 8. apríl.
Erfðabreyttu tvíburarnir - rúmlega ári seinna
He Jiankui Vísindamaðurinn sem erfðabreytti börnum var fangelsaður í Kína. Mynd: Wikimedia Commons / The He Lab

Margir muna eflaust eftir því þegar fréttir af fyrstu erfðabreyttu börnunum hristu upp í vísindaheiminum fyrir rúmlega ári síðan. Það var í nóvember 2018 sem kínverski vísindamaðurinn He Jiankui tilkynnti á blaðamannafundi um rannsóknir sínar á fósturvísum. Hann tilkynnti þar að hann hefði, svo gott sem einn síns liðs, í samvinnu við að minnsta kosti sjö HIV-smituð pör erfðabreytt fósturvísum. 

Árangur þessarar vinnu hafði svo komið í heiminn stuttu fyrir blaðamannafundinn, tvíburastúlkurnar Nana og Lulu. Þessar litlu stúlkur voru, þökk sé erfðabreytingum Jinkui og hans rannsóknarhóps, að öllum líkindum með breytingu á geni sem mögulega getur hindrað HIV veiruna í að smita þær.

Greinin enn þá óbirt

Rannsóknarhópur Jiankui hefur enn ekki birt grein í ritrýndu vísindariti þar sem þessum rannsóknum er lýst. Hins vegar hafa drög að greinum farið á milli rannsóknastofa, drög sem líklegast voru send bæði á Nature og JAMA til birtingar. Hópur vísindamanna, sem tengjast einhverju af þeim fögum sem rannsókn Jiankui hafa nú fengið að berja drögin augum. Sameiginlega hafa þau svo birt pistil á vefsíðunni MIT Technology Reveiw, þar sem vangaveltur þeirra varðandi rannsóknir Jiankui eru viðraðar.

Á vissan hátt stangast greinin, eða drögin að henni, á við það sem almennt gildir um vísindarannsóknir. Greinin segir ekki sögu af því hvernig ítrekaðar tilraunir og niðurstöður leiddu til þess að fósturvísunum var breytt og ákvörðun tekin um að leyfa þeim að vaxa og verða einstaklingar.

Í staðinn er greinin miklu frekar réttlæting á því hvers vegna lagt var upp í þessa vegferð. Það er ekki augljóst hvers vegna ákveðið var að innleiða þessar erfðabreytingar í fósturvísunum. Það er ekki augljóst hvaða afleiðingar þessar erfðabreytingar munu hafa á einstaklingana sem fósturvísarnir mynduðu. Þar að auki er ólíklegt að erfðabreytingarnar hafi komist til skila í öllum frumum fósturvísanna og til að bæta gráu ofan á svart er ekki alveg víst hvort einhver önnur gen hafi hugsanlega breyst við erfðabreytingarnar.

Ávinningurinn óljós

Ávinningurinn af erfðabreytingunum er ekki fullkomlega ljós. Genið CCR5 skráir fyrir viðtaka á yfirborði ónæmisfrumna. Afbrigði af þessu geni, þar sem ákveðinn bút vantar, leiðir til galla á viðtakanum. Einstaklingar sem eru með þennan gallaða viðtaka virðast vera ónæmir fyrir HIV-veirunni.

Börnin hafa væntanlega verið álitin í meiri hættu en hinn almenni borgari að smitast af HIV þar sem annað foreldri þeirra, í tilfelli tvíburanna faðirinn, var HIV-smitað. Jiankui hefur kannski ekki tekið tillit til allra þeirra meðferða sem nú eru til staðar sem halda HIV-veirunni í skefjum sem of fyrirbyggjandi meðferðum sem aðstandendur HIV-smitaðra fá gjarnan til þess einmitt að koma í veg fyrir smit. 

Foreldrarnir kannski fórnarlömb aðstæðna

Eins og kemur fram hér að ofan fól erfðabreytingin í sér meint ónæmi gegn HIV-veirunni. Pörin sem samþykktu að taka þátt í rannsókn Jinkui, sem voru að minnsta kosti sjö, samanstóðu öll af konu og HIV-smituðum karli. Pörunum var öllum boðin gjaldfrjáls ófrjósemismeðferð í skiptum fyrir þátttöku í rannsókninni.

Það er ekki endilega hlaupið að því fyrir pör, þar sem annar aðilinn er HIV-smitaður, að eignast börn. Í því tilfelli þar sem karlinn er HIV-smitaður getur veiran leynst í sæðisvökvanum, þannig að fóstrið er útsett fyrir smiti. Af þessum ástæðum er nauðsynlegt fyrir HIV-smitaða karla að fara í gegnum tæknifrjóvgun, þar sem sæðið er hreinsað áður en það getur frjóvgað eggið.

Hreinsun á sæði HIV-smitaðra karla er vel þekkt aðferð, sem er ekki bara notuð víðs vegar í heiminum heldur var henni einnig beitt í rannsókn Jiankui. Enda var erfðabreytingin framkvæmd eftir að frjóvgun átti sér stað.

CRISP/Cas tæknin notuð

Stuttu eftir frjóvgun eggjanna var CRISPR/Cas erfðabreytingartólinu sprautað inn í eggin til að koma breytingu á CCR5 geninu inn í erfðaefnið. Af þeim 12 eggjum sem voru frjóvguð náðu fjögur stigi fósturvísa. Af þeim voru tveir fósturvísar þar sem erfðabreytingin átti sér stað.

Til að skoða árangurinn voru nokkrar frumur teknar úr fósturvísunum til raðgreiningar. Röðin fyrir CCR5 genið var skoðuð en einnig var skimað fyrir svokölluðum off-target breytingum. Þó reynt sé að gera árangri hópsins hátt undir höfði verður að segjast að árangurinn var ekki nógu góður.

Hjá öðrum tvíburanum tókst einungis að breyta einu af tveimur eintökum af geninu

Hjá öðrum tvíburanum tókst einungis að breyta einu af tveimur eintökum af geninu, sem að sögn rannsóknarhópsins gefur að hluta til vernd gegn HIV. Það á þó eftir að koma í ljós hvort fyrirbærið hlutavernd gegn HIV sé til.

Í þeim tilfellum þar sem tókst að breyta CCR5 geninu var úrfellingin ekki sambærileg við það afbrigði sem finnst í einstaklingum sem eru ónæmir fyrir HIV. Jinkui og hópur hans fullyrða í grein sinni að breytingin sé þó nægjanleg til að gefa vernd gegn HIV, en það hefur ekki verið prófað. Hvort þessi nýja óþekkta breyting á geninu hafi einhver neikvæð áhrif á virkni þess hefur heldur ekki verið prófað.

Árangurinn mældur eftir á

Greinarhöfundar taka fram að til standi að fylgjast náið með tvíburunum Lulu og Nönu. Til að staðfesta að breytingin hafi örugglega tilætluð áhrif stendur til að safna blóðsýnum úr þeim og skoða hvernig blóðfrumunum tekst að verjast HIV-veirunni.

Slíkar tilraunir hefði verið mun heiðarlegra að framkvæma áður en meðgangan hófst. Hægt er að erfðabreyta ónæmisfrumulínum með sömu tækni og sjá hvort breytingin hefur tilskilin áhrif. Eins og bent er á í greininni í MIT Technology Reveiw hefði jafnvel verið hægt að frysta fósturvísana meðan á þeim tilraunum stóð.

Skrítnar útskýringar á tilraunum

Flest allt bendir þetta til þess að tilraunin hafi verið framkvæmd einungis til að athuga hvort það myndi heppnast. Flestar fullyrðingar um ágæti framkvæmdanna og ávinning mannkynsins til framtíðar eiga við lítil eða engin rök að styðjast.

Það sem vekur hugsanlega mesta athygli á endanum er hvernig vísindahópi hugkvæmist að leika sér svona með líf einstaklinga án þess að hafa fyrir því vísindaleg rök eða fullvissu um að það muni heppnast. Þess má að lokum geta að He Jiankui var dæmdur í þriggja ára fangelsi fyrir ólöglegar erfðabreytingar í lok síðasta árs. 

Ítarefni:

https://www.technologyreview.com/s/614764/chinas-crispr-babies-read-exclusive-excerpts-he-jiankui-paper/

 https://www.ruv.is/frett/daemdur-fyrir-ologlegar-erfdabreytingar?fbclid=IwAR0bzsXc3he_m5sH-ZhFdHLJrCY6Zcpt7aF-RzFTNStwAco7hgeIFXZSbUM

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið í dag

Bað um frí frá vinnu til að sinna smituðum á Landspítalanum
1
FréttirCovid-19

Bað um frí frá vinnu til að sinna smit­uð­um á Land­spít­al­an­um

„Þeg­ar mest á reyn­ir stönd­um við sam­an öll sem eitt,“ seg­ir Gísli Níls Ein­ars­son. Að öllu jöfnu starfar hann sem sér­fræð­ing­ur í for­vörn­um hjá VÍS en er núna kom­inn til starfa á göngu­deild Land­spít­ala fyr­ir COVID-19 smit­aða.
Eiginmaður konunnar sem lést úr COVID-19 berst fyrir lífi sínu á gjörgæslu
2
FréttirCovid-19

Eig­in­mað­ur kon­unn­ar sem lést úr COVID-19 berst fyr­ir lífi sínu á gjör­gæslu

Ætt­ingj­ar hjón­anna segja veirufar­ald­ur­inn dauð­ans al­vöru og fólk verði að hlusta á og hlíta fyr­ir­mæl­um til að berj­ast gegn veirunni. Að öðr­um kosti muni af­leið­ing­arn­ar verða al­var­leg­ar.
Hvað gerist í lungunum við COVID-19?
3
FréttirCovid-19

Hvað ger­ist í lung­un­um við COVID-19?

Sif Hans­dótt­ir, yf­ir­lækn­ir lungna­deild­ar Land­spít­ala, seg­ir að nán­ast all­ir COVID-19 sjúk­ling­ar, sem hafi ver­ið lagð­ir inn á spít­al­ann, hafi ver­ið með lungna­bólgu á ein­hverju stigi. Skipta megi ein­kenn­un­um í fjög­ur stig.
Nýjar rannsóknir á COVID-19: Svona hegðar veiran sér
4
FréttirCovid-19

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19: Svona hegð­ar veir­an sér

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19 sýna að til eru meira en yf­ir eitt þús­und af­brigði af veirunni sem veld­ur sjúk­dómn­um og vís­inda­menn vinna baki brotnu við að rann­saka þessi at­birgði. Ein­um hósta geta fylgt allt að 3.000 drop­ar sem geta lent á öðru fólki.
Hvernig COVID-19 herjar á Hveragerði: „Komin af stað í ferðalag sem við pöntuðum ekki“
5
VettvangurCovid-19

Hvernig COVID-19 herj­ar á Hvera­gerði: „Kom­in af stað í ferða­lag sem við pönt­uð­um ekki“

Fimmt­ung­ur bæj­ar­búa í Hvera­gerði var á sama tíma í sótt­kví og bær­inn fast að því lamað­ur. Vel á ann­an tug fólks er smit­að af COVID-19 kór­óna­veirunni í bæn­um og sam­fé­lag­ið varð fyr­ir áfalli þeg­ar fyrsta dauðs­fall Ís­lend­ings af völd­um veirunn­ar reið yf­ir bæ­inn. Þrátt fyr­ir allt þetta rík­ir ein­hug­ur, kær­leik­ur og sam­heldni í bæj­ar­fé­lag­inu, nú sem aldrei fyrr. Hver­gerð­ing­ar ætla sér að kom­ast í gegn­um far­ald­ur­inn, sam­an. „Þetta líð­ur hjá,“ er orð­tæki bæj­ar­búa.
Stuðningur við Donald Trump eykst hratt
6
Fréttir

Stuðn­ing­ur við Don­ald Trump eykst hratt

Don­ald Trump fær vax­andi stuðn­ing Banda­ríkja­manna, þrátt fyr­ir að Banda­rík­in hafi nú greint flest til­felli COVID-19 af öll­um ríkj­um heims­ins.
Logi Einarsson
7
AðsentCovid-19

Logi Einarsson

Heil­brigð skyn­semi

Logi Ein­ars­son hvet­ur stjórn­völd til að ganga til samn­inga við hjúkr­un­ar­fræð­inga, heil­brigðis­kerf­ið verði ekki rek­ið án þeirra.

Mest deilt í dag

Eiginmaður konunnar sem lést úr COVID-19 berst fyrir lífi sínu á gjörgæslu
1
FréttirCovid-19

Eig­in­mað­ur kon­unn­ar sem lést úr COVID-19 berst fyr­ir lífi sínu á gjör­gæslu

Ætt­ingj­ar hjón­anna segja veirufar­ald­ur­inn dauð­ans al­vöru og fólk verði að hlusta á og hlíta fyr­ir­mæl­um til að berj­ast gegn veirunni. Að öðr­um kosti muni af­leið­ing­arn­ar verða al­var­leg­ar.
Bað um frí frá vinnu til að sinna smituðum á Landspítalanum
2
FréttirCovid-19

Bað um frí frá vinnu til að sinna smit­uð­um á Land­spít­al­an­um

„Þeg­ar mest á reyn­ir stönd­um við sam­an öll sem eitt,“ seg­ir Gísli Níls Ein­ars­son. Að öllu jöfnu starfar hann sem sér­fræð­ing­ur í for­vörn­um hjá VÍS en er núna kom­inn til starfa á göngu­deild Land­spít­ala fyr­ir COVID-19 smit­aða.
Logi Einarsson
3
AðsentCovid-19

Logi Einarsson

Heil­brigð skyn­semi

Logi Ein­ars­son hvet­ur stjórn­völd til að ganga til samn­inga við hjúkr­un­ar­fræð­inga, heil­brigðis­kerf­ið verði ekki rek­ið án þeirra.
Stuðningur við Donald Trump eykst hratt
4
Fréttir

Stuðn­ing­ur við Don­ald Trump eykst hratt

Don­ald Trump fær vax­andi stuðn­ing Banda­ríkja­manna, þrátt fyr­ir að Banda­rík­in hafi nú greint flest til­felli COVID-19 af öll­um ríkj­um heims­ins.
Nýjar rannsóknir á COVID-19: Svona hegðar veiran sér
5
FréttirCovid-19

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19: Svona hegð­ar veir­an sér

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19 sýna að til eru meira en yf­ir eitt þús­und af­brigði af veirunni sem veld­ur sjúk­dómn­um og vís­inda­menn vinna baki brotnu við að rann­saka þessi at­birgði. Ein­um hósta geta fylgt allt að 3.000 drop­ar sem geta lent á öðru fólki.
Ákveða að seinka launahækkunum sínum til að bregðast við kreppunni
6
Fréttir

Ákveða að seinka launa­hækk­un­um sín­um til að bregð­ast við krepp­unni

Rík­is­stjórn­in vill fresta launa­hækk­un­um ráð­herra, þing­manna og helstu emb­ætt­is­manna um hálft ár. Þing­menn verða áfram með að lág­marki 1,1 millj­ón­ir króna í mán­að­ar­laun auk end­ur­greiðslna.

Mest lesið í vikunni

Bað um frí frá vinnu til að sinna smituðum á Landspítalanum
1
FréttirCovid-19

Bað um frí frá vinnu til að sinna smit­uð­um á Land­spít­al­an­um

„Þeg­ar mest á reyn­ir stönd­um við sam­an öll sem eitt,“ seg­ir Gísli Níls Ein­ars­son. Að öllu jöfnu starfar hann sem sér­fræð­ing­ur í for­vörn­um hjá VÍS en er núna kom­inn til starfa á göngu­deild Land­spít­ala fyr­ir COVID-19 smit­aða.
Eiginmaður konunnar sem lést úr COVID-19 berst fyrir lífi sínu á gjörgæslu
2
FréttirCovid-19

Eig­in­mað­ur kon­unn­ar sem lést úr COVID-19 berst fyr­ir lífi sínu á gjör­gæslu

Ætt­ingj­ar hjón­anna segja veirufar­ald­ur­inn dauð­ans al­vöru og fólk verði að hlusta á og hlíta fyr­ir­mæl­um til að berj­ast gegn veirunni. Að öðr­um kosti muni af­leið­ing­arn­ar verða al­var­leg­ar.
Hvað gerist í lungunum við COVID-19?
3
FréttirCovid-19

Hvað ger­ist í lung­un­um við COVID-19?

Sif Hans­dótt­ir, yf­ir­lækn­ir lungna­deild­ar Land­spít­ala, seg­ir að nán­ast all­ir COVID-19 sjúk­ling­ar, sem hafi ver­ið lagð­ir inn á spít­al­ann, hafi ver­ið með lungna­bólgu á ein­hverju stigi. Skipta megi ein­kenn­un­um í fjög­ur stig.
Dómsmálaráðherra: Ástandið sýni að þörf sé fyrir netverslun með áfengi
4
FréttirCovid-19

Dóms­mála­ráð­herra: Ástand­ið sýni að þörf sé fyr­ir net­versl­un með áfengi

Áslaug Arna Sig­ur­björns­dótt­ir dóms­mála­ráð­herra bregst við um­ræð­um um áfeng­is­sölu á tím­um COVID-19 veirunn­ar á Twitter. Frum­varp þess efn­is frá ráð­herr­an­um hef­ur ver­ið kynnt í sam­ráðs­gátt stjórn­valda.
Nýjar rannsóknir á COVID-19: Svona hegðar veiran sér
5
FréttirCovid-19

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19: Svona hegð­ar veir­an sér

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19 sýna að til eru meira en yf­ir eitt þús­und af­brigði af veirunni sem veld­ur sjúk­dómn­um og vís­inda­menn vinna baki brotnu við að rann­saka þessi at­birgði. Ein­um hósta geta fylgt allt að 3.000 drop­ar sem geta lent á öðru fólki.
Dauðsföllin tvöfaldast á Spáni: „Ég trúi ekki að ég sé að upplifa þetta“
6
FréttirCovid-19

Dauðs­föll­in tvö­fald­ast á Spáni: „Ég trúi ekki að ég sé að upp­lifa þetta“

Ella Ólafs­dótt­ir, ís­lensk kona sem bú­sett er í Madríd, seg­ir að ástand­ið í borg­inni sé ótrú­legt út af Covid-far­aldr­in­um. Hún vakn­ar upp á morg­an­ana og líð­ur eins og hún sé stödd í bíó­mynd. Fjöldi lát­inna hef­ur ekki ver­ið eins fljót­ur að tvö­fald­ast úr 1.000 í 2.000 í neinu öðru landi en Spáni.

Mest lesið í mánuðinum

Bað um frí frá vinnu til að sinna smituðum á Landspítalanum
1
FréttirCovid-19

Bað um frí frá vinnu til að sinna smit­uð­um á Land­spít­al­an­um

„Þeg­ar mest á reyn­ir stönd­um við sam­an öll sem eitt,“ seg­ir Gísli Níls Ein­ars­son. Að öllu jöfnu starfar hann sem sér­fræð­ing­ur í for­vörn­um hjá VÍS en er núna kom­inn til starfa á göngu­deild Land­spít­ala fyr­ir COVID-19 smit­aða.
Eiginmaður konunnar sem lést úr COVID-19 berst fyrir lífi sínu á gjörgæslu
2
FréttirCovid-19

Eig­in­mað­ur kon­unn­ar sem lést úr COVID-19 berst fyr­ir lífi sínu á gjör­gæslu

Ætt­ingj­ar hjón­anna segja veirufar­ald­ur­inn dauð­ans al­vöru og fólk verði að hlusta á og hlíta fyr­ir­mæl­um til að berj­ast gegn veirunni. Að öðr­um kosti muni af­leið­ing­arn­ar verða al­var­leg­ar.
Hvað gerist í lungunum við COVID-19?
3
FréttirCovid-19

Hvað ger­ist í lung­un­um við COVID-19?

Sif Hans­dótt­ir, yf­ir­lækn­ir lungna­deild­ar Land­spít­ala, seg­ir að nán­ast all­ir COVID-19 sjúk­ling­ar, sem hafi ver­ið lagð­ir inn á spít­al­ann, hafi ver­ið með lungna­bólgu á ein­hverju stigi. Skipta megi ein­kenn­un­um í fjög­ur stig.
Dómsmálaráðherra: Ástandið sýni að þörf sé fyrir netverslun með áfengi
4
FréttirCovid-19

Dóms­mála­ráð­herra: Ástand­ið sýni að þörf sé fyr­ir net­versl­un með áfengi

Áslaug Arna Sig­ur­björns­dótt­ir dóms­mála­ráð­herra bregst við um­ræð­um um áfeng­is­sölu á tím­um COVID-19 veirunn­ar á Twitter. Frum­varp þess efn­is frá ráð­herr­an­um hef­ur ver­ið kynnt í sam­ráðs­gátt stjórn­valda.
Þóra Kristín Ásgeirsdóttir
5
PistillCovid-19

Þóra Kristín Ásgeirsdóttir

Stjórn­mál í sótt­kví

Fyrsta fórn­ar­lamb kór­óna­veirunn­ar á Ís­landi gæti orð­ið sam­fé­lagsum­ræð­an. Núna á traust á ráða­mönn­um eft­ir að aukast sem aldrei fyrr, al­veg sama hvaða mygl­aða mjöl þeir kunna að hafa í poka­horn­inu. Við þurf­um að varð­veita sam­stöð­una á þess­um erf­iðu tím­um en við meg­um ekki glata gagn­rýnni hugs­un.
Nýjar rannsóknir á COVID-19: Svona hegðar veiran sér
6
FréttirCovid-19

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19: Svona hegð­ar veir­an sér

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19 sýna að til eru meira en yf­ir eitt þús­und af­brigði af veirunni sem veld­ur sjúk­dómn­um og vís­inda­menn vinna baki brotnu við að rann­saka þessi at­birgði. Ein­um hósta geta fylgt allt að 3.000 drop­ar sem geta lent á öðru fólki.

Nýtt á Stundinni

23 sendir aftur til Grikklands í fyrra
Fréttir

23 send­ir aft­ur til Grikk­lands í fyrra

Ár­ið 2019 synj­aði Út­lend­inga­stofn­un 105 manns um al­þjóð­lega vernd á Ís­landi á þeim grund­velli að þeir hefðu þeg­ar al­þjóð­lega vernd í Grikklandi.
Sárþjáð samfélag sem heimsbyggðin hefur brugðist
Úttekt

Sár­þjáð sam­fé­lag sem heims­byggð­in hef­ur brugð­ist

Sam­fé­lag­ið á eynni Les­bos er und­ir­lagt sorg, ótta og eymd. Það sem mæt­ir flótta­fólki sem taldi sig vera að kom­ast í skjól frá stríði er ann­ar víg­völl­ur. Um­heim­ur­inn hef­ur brugð­ist fólki sem flýr stríð og það er geð­þótta­ákvörð­un að hundsa hjálp­arkall fólks í neyð. Þau ríki sem senda fólk aft­ur til Grikk­lands eru ábyrg fyr­ir því þeg­ar slæmt ástand verð­ur enn verra. Þetta er með­al þess sem við­mæl­end­ur Stund­ar­inn­ar sem starfa fyr­ir hjálp­ar- og mann­úð­ar­sam­tök segja um ástand­ið í Grikklandi þessa dag­ana.
Eigandi Glitnis sem reis upp og settist í stjórnarformannsstól Skeljungs
ÚttektEftirmál bankahrunsins

Eig­andi Glitn­is sem reis upp og sett­ist í stjórn­ar­for­manns­stól Skelj­ungs

Saga Jóns Ás­geirs Jó­hann­es­son­ar fjár­fest­is teng­ist Skelj­ungi vegna eign­ar­halds fyr­ir­tækja hans á olíu­fé­lag­inu. Jón Ás­geir og Pálmi Har­alds­son, við­skipta­fé­lagi hans, keyptu og seldu Skelj­ung á milli sín á ár­un­um fyr­ir hrun­ið. Af­leið­inga­ar þeirra við­skipta eru lík­leg til að enda í saka­máli á næstu vik­um. Sam­tím­is sest Jón Ás­geir í stól stjórn­ar­for­manns Skelj­ungs.
Ákveða að seinka launahækkunum sínum til að bregðast við kreppunni
Fréttir

Ákveða að seinka launa­hækk­un­um sín­um til að bregð­ast við krepp­unni

Rík­is­stjórn­in vill fresta launa­hækk­un­um ráð­herra, þing­manna og helstu emb­ætt­is­manna um hálft ár. Þing­menn verða áfram með að lág­marki 1,1 millj­ón­ir króna í mán­að­ar­laun auk end­ur­greiðslna.
8% af íslenskum vinnumarkaði hefur sótt um hlutabætur
FréttirCovid-19

8% af ís­lensk­um vinnu­mark­aði hef­ur sótt um hluta­bæt­ur

15.777 hafa sótt um at­vinnu­leys­is­bæt­ur fyr­ir minnk­að starfs­hlut­fall hjá Vinnu­mála­stofn­un, flest­ir eru að fara nið­ur í 25% starf. Þetta eru um 8% þeirra sem eru á vinnu­mark­aði hér á landi. Eng­in skil­yrði eru sett þeim fyr­ir­tækj­um sem lækka starfs­hlut­fall starfs­manna sinna tíma­bund­ið önn­ur en þau að sam­drátt­ur sé í rekstri þeirra.
Hvernig COVID-19 herjar á Hveragerði: „Komin af stað í ferðalag sem við pöntuðum ekki“
VettvangurCovid-19

Hvernig COVID-19 herj­ar á Hvera­gerði: „Kom­in af stað í ferða­lag sem við pönt­uð­um ekki“

Fimmt­ung­ur bæj­ar­búa í Hvera­gerði var á sama tíma í sótt­kví og bær­inn fast að því lamað­ur. Vel á ann­an tug fólks er smit­að af COVID-19 kór­óna­veirunni í bæn­um og sam­fé­lag­ið varð fyr­ir áfalli þeg­ar fyrsta dauðs­fall Ís­lend­ings af völd­um veirunn­ar reið yf­ir bæ­inn. Þrátt fyr­ir allt þetta rík­ir ein­hug­ur, kær­leik­ur og sam­heldni í bæj­ar­fé­lag­inu, nú sem aldrei fyrr. Hver­gerð­ing­ar ætla sér að kom­ast í gegn­um far­ald­ur­inn, sam­an. „Þetta líð­ur hjá,“ er orð­tæki bæj­ar­búa.
„Olíuvinir“ auglýsa að vörur sínar hjálpi „þegar plága gengur yfir“
Fréttir

„Olíu­vin­ir“ aug­lýsa að vör­ur sín­ar hjálpi „þeg­ar plága geng­ur yf­ir“

Sölu­að­il­ar Young Li­ving á Ís­landi ýja að því á sam­fé­lags­miðl­um að vör­ur sín­ar hjálpi gegn COVID-19. Fyr­ir­tæk­ið er um­deilt og sæt­ir hóp­mál­sókn fyr­ir píra­mída­s­vindl.
Þríeykið er á réttri leið
Þorvaldur Gylfason
Blogg

Þorvaldur Gylfason

Þríeyk­ið er á réttri leið

Í gær gerð­ist það að Banda­rík­in urðu þunga­miðja covid-19 veirufar­ald­urs­ins í þeim skiln­ingi að þar eru nú flest skráð smit, fleiri en í Kína þar sem far­ald­ur­inn hófst og hef­ur að því er virð­ist ver­ið stöðv­að­ur að mestu sé kín­versku töl­un­um treyst­andi. Banda­rísku smit­in eru einnig orð­in fleiri en á Ítal­íu þar sem hægt hef­ur á far­aldr­in­um þótt hann...
Samherji lokar skrifstofu sinni í Namibíu á þriðjudaginn í kjölfar mútumálsins
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji lok­ar skrif­stofu sinni í Namib­íu á þriðju­dag­inn í kjöl­far mútu­máls­ins

Sam­herji komst að sam­komu­lagi við verka­lýðs­fé­lag í Namib­íu og yf­ir­gef­ur land­ið í næstu viku. Ástæð­an er mútu­mál Sam­herja í Namib­íu sem nú er til rann­sókn­ar í að minnsta kosti þrem­ur lönd­um, Namib­íu, Ís­landi og Nor­egi.
Óttast að smitast af covid-19 á Ásbrú
FréttirCovid-19

Ótt­ast að smit­ast af covid-19 á Ás­brú

Hæl­is­leit­end­ur sem dvelja í hús­næði Út­lend­inga­stofn­un­ar að Ás­brú í Reykja­nes­bæ ótt­ast covid-19 smit og forð­ast marg­ir að nota sam­eig­in­lega eld­hús­að­stöðu. Í fjöl­menn­asta úr­ræði stofn­un­ar­inn­ar búa sjö­tíu og sex karl­menn tveir og tveir sam­an í her­bergi. Upp­lýs­inga­full­trúi Út­lend­inga­stofn­un­ar seg­ir það gilda um íbúa á Ás­brú eins og aðra, að þeir verði að leggja sitt að mörk­um til að minnka lík­ur á smiti.
Stuðningur við Donald Trump eykst hratt
Fréttir

Stuðn­ing­ur við Don­ald Trump eykst hratt

Don­ald Trump fær vax­andi stuðn­ing Banda­ríkja­manna, þrátt fyr­ir að Banda­rík­in hafi nú greint flest til­felli COVID-19 af öll­um ríkj­um heims­ins.
Þjóðir heims slást um grímur, hanska og hlífðarsloppa
FréttirCovid-19

Þjóð­ir heims slást um grím­ur, hanska og hlífð­arsloppa

Næg­ar birgð­ir eru til í land­inu af hlífð­ar­bún­aði á borð við grím­ur, hlífð­arsloppa og ýms­um sótt­varna­bún­aði og unn­ið er að því, und­ir for­ystu Al­manna­varna, að koma meiri bún­aði til lands­ins. Stað­an er önn­ur víða um heim, þar sem vönt­un er á slík­um bún­aði.