Mest lesið

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik
2

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“
3

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“

Launin gera fólk háð maka sínum
4

Launin gera fólk háð maka sínum

Kvótaerfingi sýnir skart, seðla og dýra bíla í nýju myndbandi
5

Kvótaerfingi sýnir skart, seðla og dýra bíla í nýju myndbandi

„And-Gréta“ komin fram í Þýskalandi og á leiðinni til Bandaríkjanna
6

„And-Gréta“ komin fram í Þýskalandi og á leiðinni til Bandaríkjanna

Stundin #112
Febrúar 2020
#112 - Febrúar 2020
Prentútgáfa Stundarinnar kemur næst út þann 6. mars.
Þessi grein er meira en mánaðargömul.

Illugi Jökulsson

Samfarir kóngs og drottningar

Þegar Austurríkiskeisarinn Jósef II tók að sér kynlífsfræðslu fyrir Maríu Antonettu systur sína og Loðvík XVI eiginmann hennar

Illugi Jökulsson

Þegar Austurríkiskeisarinn Jósef II tók að sér kynlífsfræðslu fyrir Maríu Antonettu systur sína og Loðvík XVI eiginmann hennar

Samfarir kóngs og drottningar
María Antonetta og Loðvík XVI Þau höfðu mikið fyrir því að eignast börnin sín en barnalán þeirra var ekki mikið. Elsta dóttirin María Teresa gekk að eiga náfrænda sinn en þau eignuðust ekki börn - af óþekktum ástæðum. Eldri sonur þeirra dó sjö ára gamall úr berklum mánuði áður en franska byltingin hófst 1789 en yngri sonur þeirra dó 10 ára á sóttarsæng í haldi byltingarmanna. Fjórða barn þeirra var skammlíf dóttir. Þau hjón voru sem kunnugt er bæði hálshöggvin 1793 af því byltingarmenn vildu losna við þau. 

Þótt ofanverð 19. öld sé í evrópskri sögu stundum nefnd tími ótæpilegrar siðprýði og kennd við Viktoríu Bretadrottningu, sem þótti einkar siðleg í opinberri framkomu, þá var ekki síður mikil siðprýði viðhöfð á 18. öld.

Að minnsta kosti í sumum fjölskyldum.

Árið 1770 gekk Loðvík Ágúst krónprins Frakka að eiga Maríu Antonettu stórhertogaynju úr Austurríki. Loðvík Ágúst var sonarsonur Loðvíks XV Frakkakóngs og þar eð faðir hans lést ungur varð hann krónprins og væntanlegur arftaki krúnunnar.

María Antonetta var dóttir Maríu Teresu keisaraynju í Austurríki og Frans I keisara.

Brúðhjónin voru ung að árum. Loðvík Ágúst var 15 ára en brúður hans ári yngri.

Ekki var hjónabandið grundvallað á ást heldur var von aðstandenda sú að það gæti treyst í sessi bandalag stórveldanna Frakklands og Austurríkis.

Fyrst kom Maximilianbróðir Maríu Antonettu í heimsókn til systur sinnar og mágs en hann gat ekki leyst málið.

Tala nú ekki um ef þau eignuðust afkomendur sem gætu rakið uppruna sinn til hásæta beggja stórvelda.

En það virtist ekki ætla að gerast.

Árin liðu og ekki gildnaði María Antonetta. Árið 1774 varð Loðvík konungur þegar afi hans dó og María Antonetta þar af leiðandi drottning, en það breytti engu.

Enginn konunglegur barnsgrátur ómaði um ganga hallarinnar í Versölum þar sem franska konungsættin hafði slegið niður tjöldum sínum rúmri öld fyrr. 

Frakkar fóru að hafa áhyggjur. Það var alltaf tilefni til að hafa áhyggjur ef konungleg erfðaröð rofnaði með því að konungar eignuðust ekki lögmæta erfingja. Slíkt gæti endað með allskonar óróa, róstum og í versta falli innanlandsófriði og afskiptum erlendis frá.

En hver var orsökin fyrir barnleysinu?

Nú höfðu ungu hjónin vissulega hvort sitt svefnherbergið en menn vissu að Loðvík XVI heimsótti drottningu sína mjög reglulega að næturþeli og að þokkalega fór á með þeim, svo ekki skorti konunglegar samfarir.

Það bara varð engin útkoma úr þeim.

Var allt í lagi með þau?

Ekki bar á öðru. Sögur gengu seinna um einhver forhúðarvandamál konungs sem kæmu í veg fyrir fullkomnar samfarir hjónanna, en það er bara kjaftasaga. Loðvík kóngur var í alla staði eðlilega vaxinn niður og reis hold á við hvern sem er.

Og sköpulag Maríu Antonettu mun líka hafa verið til fyrirmyndar.

En hver var þá ástæðan fyrir barnleysi þeirra? Var það bara einn af duttlungum náttúrunnar sem menn kunnu engar skýringar á í þá daga?

Siðprýðin fyrrnefnda kom nú til sögunnar. Í siðprúðum félagsskap var ekki rætt um kynlíf og allra síst konunglegt kynlíf. Því fóru allar umræður um þetta vaxandi vandamál fram á kjánalegu rósamáli og einkenndust af næstum fáránlegri vanþekkingu jafnvel þessa fína fólks á ýmsum staðreyndum lífsins.

Þegar sjö ár voru liðin frá brúðkaupi Loðvíks og Maríu Antonettu bar óvæntan gest að garði. Jósef eldri bróðir Maríu var þá í orði kveðnu orðinn keisari í Austurríki en móðir hans réði þó enn því sem hún vildi ráða. Svo hann hafði tíma til að skreppa til Versala að rabba við systur sína og mág.

Meðal annars og ekki síst um þetta aðkallandi vandamál sem barnleysið var að verða. Og líklega fór hann að undirlagi móður sinnar. 

Jósefkemur fyrir í myndinni Amadeus eins og hálfgerður kjáni. En hann vissi hvað átti að gera í rúminu.

Skemmst er frá því að segja að Jósef gekk í málið í bókstaflegri merkingu. Hann bað um og fékk að vera viðstaddur samfarir Loðvíks og Maríu Antonettu systur sinnar, ef ske kynni að hann sæi eitthvert vandamál.

Og hvort hann gerði.

Jósef skýrði frá niðurstöðu sinni í bréfi sem hann skrifaði heim. Og þar talaði hann enga tæpitungu, né rósamál.

Loðvík mætti til konu sinnar, honum reis hold á eðlilegan hátt og þótt hjónin færu furðulega klunnalega að, fannst Jósef, þá náði Loðvík að koma sér fyrir í skauti konu sinnar.

En þá kom babb í bátinn.

Frakkakóngur vissi greinilega ekki að HANN ÁTTI AÐ HREYFA SIG.

Það sem verra var, María Antonetta vissi það greinilega ekki heldur.

Svona þarna lágu þau bæði kyrrlát, hljóð og áhugalaus í einhverjar tvær þrjár mínútur, þangað til Loðvík taldi sig hafa gegnt skyldu sinni og hvarf á braut.

Siðprýðin í uppeldi þeirra beggja var sem sé svo taumlaus að þau vissu hreinlega ekki hvernig átti að fara að.

Og þeim datt bara ekkert í hug.

Málið var auðleyst að mati Jósefs.

Hann kom að máli við mág sinn og stakk upp á að hann prófaði að hreyfa sig svolítið næst.

Bara svona fram og til baka í nokkra stund.

Sjá hvað gerist.

Loðvík konungur féllst á að prófa þetta og rúmum 9 mánuðum seinna fæddist þeim hjónum fyrsta barnið, dóttirin María Teresa.

Nafngiftin var sjálfsagður þakklætisvottur við ömmuna í Austurríki sem líklega hafði sent Jósef son sinn í þessa kynfræðsluför.

Tengdar greinar

Flækjusagan

Vildu hvorki vera þrælar Rússa né Þjóðverja

Illugi Jökulsson

Vildu hvorki vera þrælar Rússa né Þjóðverja

Illugi Jökulsson

Eystrasaltslöndin Eistland, Lettland og Litháen notuðu eins og fleiri lönd (til dæmis Finnland) tækifærið þegar Rússland var í greipum borgarastyrjaldar til að lýsa yfir sjálfstæði. En það kostaði mikið stríð.

Heill her lögbrjóta

Illugi Jökulsson

Heill her lögbrjóta

Illugi Jökulsson

Hundrað ár eru liðin frá því lög sem bönnuðu áfengi tóku gildi í Bandaríkjunum. Ætlunin var að draga úr drykkju, glæpum og félagslegum hörmungum. Það mistókst – illilega.

„Siðferðilegt drep“

Illugi Jökulsson

„Siðferðilegt drep“

Illugi Jökulsson

Ein öld er liðin frá því að úrslit réðust í borgarastyrjöldinni í Rússlandi, einum örlagaríkasta viðburði 20. aldar. Alexander Koltsjak virtist á tímabili þess albúinn að sigrast á kommúnistastjórn Leníns en það fór á annan veg og örlög Koltsjaks urðu hörmuleg.

Í dag var mesta fárviðri í Reykjavík fyrir 78 árum

Illugi Jökulsson

Í dag var mesta fárviðri í Reykjavík fyrir 78 árum

Illugi Jökulsson

Ofsaveður sem skall á suðvesturlandi 15. janúar 1942 var í Reykjavík á við þriðja stigs fellibyl.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik
2

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“
3

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“

Launin gera fólk háð maka sínum
4

Launin gera fólk háð maka sínum

Kvótaerfingi sýnir skart, seðla og dýra bíla í nýju myndbandi
5

Kvótaerfingi sýnir skart, seðla og dýra bíla í nýju myndbandi

„And-Gréta“ komin fram í Þýskalandi og á leiðinni til Bandaríkjanna
6

„And-Gréta“ komin fram í Þýskalandi og á leiðinni til Bandaríkjanna

Mest lesið í vikunni

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi
2

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi

Svar við yfir­lýsingu vegna kvik­myndarinnar Elle
3

Árni Pétur Arnarsson

Svar við yfir­lýsingu vegna kvik­myndarinnar Elle

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik
4

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

Mamma þín vinnur ekki hér – hún er orðin popúlisti
5

Þóra Kristín Ásgeirsdóttir

Mamma þín vinnur ekki hér – hún er orðin popúlisti

Fer af stað klukkan fjögur að nóttu
6

Fer af stað klukkan fjögur að nóttu

Mest lesið í vikunni

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi
2

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi

Svar við yfir­lýsingu vegna kvik­myndarinnar Elle
3

Árni Pétur Arnarsson

Svar við yfir­lýsingu vegna kvik­myndarinnar Elle

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik
4

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

Mamma þín vinnur ekki hér – hún er orðin popúlisti
5

Þóra Kristín Ásgeirsdóttir

Mamma þín vinnur ekki hér – hún er orðin popúlisti

Fer af stað klukkan fjögur að nóttu
6

Fer af stað klukkan fjögur að nóttu

Mest lesið í mánuðinum

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Samherji boðsendir lögfræðibréf á tólf manns og vísar til fangelsisvistar
2

Samherji boðsendir lögfræðibréf á tólf manns og vísar til fangelsisvistar

Lögreglumenn sem starfa hjá sjálfsvarnarfyrirtæki sakaðir um ofbeldi
3

Lögreglumenn sem starfa hjá sjálfsvarnarfyrirtæki sakaðir um ofbeldi

Varasöm þerapía: Röng meðferð getur gert slæmt ástand verra
4

Varasöm þerapía: Röng meðferð getur gert slæmt ástand verra

Fleiri konur deila slæmri reynslu af þerapista
5

Fleiri konur deila slæmri reynslu af þerapista

„Svo er ég ekkert geðveikur!“
6

„Svo er ég ekkert geðveikur!“

Mest lesið í mánuðinum

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Samherji boðsendir lögfræðibréf á tólf manns og vísar til fangelsisvistar
2

Samherji boðsendir lögfræðibréf á tólf manns og vísar til fangelsisvistar

Lögreglumenn sem starfa hjá sjálfsvarnarfyrirtæki sakaðir um ofbeldi
3

Lögreglumenn sem starfa hjá sjálfsvarnarfyrirtæki sakaðir um ofbeldi

Varasöm þerapía: Röng meðferð getur gert slæmt ástand verra
4

Varasöm þerapía: Röng meðferð getur gert slæmt ástand verra

Fleiri konur deila slæmri reynslu af þerapista
5

Fleiri konur deila slæmri reynslu af þerapista

„Svo er ég ekkert geðveikur!“
6

„Svo er ég ekkert geðveikur!“

Nýtt á Stundinni

Stöð 2 með drulluna upp á bak

Valkyrja

Stöð 2 með drulluna upp á bak

Kvótaerfingi sýnir skart, seðla og dýra bíla í nýju myndbandi

Kvótaerfingi sýnir skart, seðla og dýra bíla í nýju myndbandi

Höft, skömmtun, og spilling

Stefán Snævarr

Höft, skömmtun, og spilling

„And-Gréta“ komin fram í Þýskalandi og á leiðinni til Bandaríkjanna

„And-Gréta“ komin fram í Þýskalandi og á leiðinni til Bandaríkjanna

Sjávarútvegsráðherra hefur litlar skoðanir á máli sem er pólitískt stórmál í Noregi

Sjávarútvegsráðherra hefur litlar skoðanir á máli sem er pólitískt stórmál í Noregi

„Mitt er mitt, við semjum um hitt“

Þorvaldur Gylfason

„Mitt er mitt, við semjum um hitt“

Þýsk yfirvöld auka viðbúnað eftir hryðjuverkaárás hægri öfgamanns

Þýsk yfirvöld auka viðbúnað eftir hryðjuverkaárás hægri öfgamanns

Ráðherra hefur ekki heimild

Steindór Grétar Jónsson

Ráðherra hefur ekki heimild

Samskipti ráðuneytisins við borgarana „ekki góð“

Samskipti ráðuneytisins við borgarana „ekki góð“

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

Baltasar febrúar: Everest

Baltasar febrúar: Everest

Hundar eru æði

Hundar eru æði