Samherjaskjölin

Mútugreiðslur
og skattaskjól

Unnið í samstarfi við Kveik, Al Jazeera og Wikileaks
Samherjaskjölin
Ný gögn um starfsemi Samherja í Namibíu sýna hvernig fyrirtækið kemst yfir fiskveiðikvóta með mútugreiðslum til spilltra stjórnmála- og embættismanna og flytur hagnaðinn í skattaskjól. Vegna gruns um peningaþvætti hafa erlendir bankar stöðvað millifærslur Samherja.

1. hluti

Spilling í skjóli einræðis SWAPO-flokksins
FréttirSamherjaskjölin

Spill­ing í skjóli ein­ræð­is SWAPO-flokks­ins

Stjórn­mála­flokk­ur­inn SWAPO hef­ur alltaf feng­ið meiri­hluta í þing­kosn­ing­um í land­inu frá því land­ið fékk sjálf­stæði 1990. Þeir sem Sam­herji greið­ir mút­ur koma úr SWAPO-flokkn­um.
Ísland eigi ekki að flytja spillingu til annarra landa
FréttirSamherjaskjölin

Ís­land eigi ekki að flytja spill­ingu til annarra landa

Á Ís­landi hef­ur aldrei reynt á laga­ákvæð­ið sem ger­ir mútu­greiðsl­ur í öðr­um lönd­um refsi­verð­ar. For­svars­mað­ur stofn­un­ar í Sví­þjóð sem berst gegn spill­ingu seg­ir það ábyrgð­ar­hluta að flytja ekki út spill­ingu.
Samherjasjóðurinn hefur gefið minna til góðgerðarmála en fyrirtækið borgar í mútur
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herja­sjóð­ur­inn hef­ur gef­ið minna til góð­gerð­ar­mála en fyr­ir­tæk­ið borg­ar í mút­ur

Sam­herji hef­ur gef­ið mynd­ar­lega til góð­gerð­ar- og líkn­ar­mála í Eyja­firði í gegn­um Sam­herja­sjóð­inn. Þær gjaf­ir sam­svara hins veg­ar að­eins um helm­ingi af mútu­greiðsl­um.
Svona þiggur sjávar­útvegs­ráðherra Namibíu mútur
MyndbandSamherjaskjölin

Svona þigg­ur sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra Namib­íu mút­ur

Bern­h­ard Es­au sagði af sér í dag í kjöl­far af­hjúp­ana á mútu­greiðsl­um Sam­herja til spilltra embætt­is- og stjórn­mála­manna í Namib­íu. Hann átti fund með Þor­steini Má á bú­garði sín­um í Namib­íu. Hér má sjá hann sam­þykkja að út­vega ódýr­an kvóta gegn greiðslu og gefa ráð til að kom­ast hjá skatta­greiðsl­um.
Mútugreiðslur Samherja nema meira en helmingi af þróunaraðstoð Íslands til Namibíu
FréttirSamherjaskjölin

Mútu­greiðsl­ur Sam­herja nema meira en helm­ingi af þró­un­ar­að­stoð Ís­lands til Namib­íu

Ís­lend­ing­ar styrktu Namib­íu um 1,6 millj­arða króna með þró­un­ar­að­stoð í gegn­um Þró­un­ar­sam­vinnu­stofn­un Ís­lands á ár­un­um 1990 til 2010. Tæp­lega helm­ing­ur fjár­ins, 672 millj­ón­ir, fór í upp­bygg­ingu á sjó­manna­skóla til að hjálpa Namib­íu­mönn­um að stunda út­gerð. Að­stoð Ís­lend­inga í sjáv­ar­út­vegi var sögð „krafta­verk“, en í kjöl­far­ið kom Sam­herji og greiddi hærri upp­hæð í mút­ur í land­inu.
Afríkuveiðar Samherja og spillingin í Namibíu
TímalínaSamherjaskjölin

Afr­íku­veið­ar Sam­herja og spill­ing­in í Namib­íu

Ný gögn um starf­semi Sam­herja í Namib­íu sýna hvernig fyr­ir­tæk­ið kemst yf­ir fisk­veiðikvóta með mútu­greiðsl­um til spilltra stjórn­mála- og emb­ætt­is­manna og flyt­ur hagn­að­inn í skatta­skjól. Vegna gruns um pen­inga­þvætti hafa er­lend­ir bank­ar stöðv­að milli­færsl­ur Sam­herja.
Samherji greiðir hundruð milljóna í mútur til að fá kvóta í Namibíu
RannsóknSamherjaskjölin

Sam­herji greið­ir hundruð millj­óna í mút­ur til að fá kvóta í Namib­íu

Gögn sýna hvernig Sam­herji greiddi skipu­lega hundruð millj­óna króna í mút­ur til stjórn­mála­manna og tengdra að­ila í Namib­íu, til að fá kvóta sem lagði grunn að stór­um hluta hagn­aði fé­lags­ins und­an­far­in ár. Hagn­að­ur­inn og mútu­greiðsl­urn­ar runnu í gegn­um net skatta­skjóla.

2. hluti

Uppljóstrarinn í Samherja­málinu: „Það er bara verið að ræna Namibíu“
ViðtalSamherjaskjölin

Upp­ljóstr­ar­inn í Sam­herja­mál­inu: „Það er bara ver­ið að ræna Namib­íu“

Jó­hann­es Stef­áns­son, fyrr­ver­andi fram­kvæmda­stjóri Sam­herja í Namib­íu, sem gerð­ist upp­ljóstr­ari, seg­ir að Þor­steinn Már Bald­vins­son, for­stjóri Sam­herja, hafi ver­ið lyk­il­mað­ur í því að skipu­leggja og ákveða mútu­greiðsl­urn­ar í Namib­íu. Hann seg­ir að ver­ið sé að fara illa með namib­ísku þjóð­ina og að arð­rán á auð­lind­um henn­ar eigi sér stað.
Þorsteinn Már kynnti Kristján Þór fyrir Namibíumönnunum sem „sinn mann“
FréttirSamherjaskjölin

Þor­steinn Már kynnti Kristján Þór fyr­ir Namib­íu­mönn­un­um sem „sinn mann“

Kristján Þór Júlí­us­son, þá­ver­andi heil­brigð­is­ráð­herra, kom inn á fund sem þre­menn­ing­arn­ir frá Namib­íu, James, Tam­son og Sacky, sátu með Þor­steini Má Bald­vins­syni í höf­uð­stöðv­um Sam­herja í Katrín­ar­túni ár­ið 2014. Er­indi Kristjáns Þórs á fund­inn var óljóst.

3. hluti

Þorsteinn Már og Helga voru sektuð fyrir brot upp á 1,3 milljarða
FréttirSamherjaskjölin

Þor­steinn Már og Helga voru sekt­uð fyr­ir brot upp á 1,3 millj­arða

Þor­steinn Már Bald­vins­son og Helga S. Guð­munds­dótt­ir voru sekt­uð fyr­ir brot á skila­skyldu laga um gjald­eyr­is­mál sem tóku gildi eft­ir banka­hrun­ið. Sekt­irn­ar voru end­ur­greidd­ar fyrr á þessu ári vegna mistaka sem gerð voru við brot á setn­ingu laga um gjald­eyr­is­mál. Gögn­in í Sam­herja­mál­inu sýna frek­ari milli­færsl­ur til þeirra frá fé­lagi Sam­herja á Kýp­ur.
Eyþór fjár­magnaður af Kýpur­félagi sem er mið­punktur mútu­greiðslna Samherja
FréttirSamherjaskjölin

Ey­þór fjár­magn­að­ur af Kýp­ur­fé­lagi sem er mið­punkt­ur mútu­greiðslna Sam­herja

Fé­lag Sam­herja á Kýp­ur, sem á end­an­um er stærsta mið­stöð mútu­greiðslna fé­lags­ins er­lend­is, er óbeinn lán­veit­andi hluta­bréfa Ey­þórs Arn­alds í Morg­un­blað­inu. Sam­herji hef­ur nú þeg­ar af­skrif­að stór­an hluta af und­ir­liggj­andi lán­inu til fé­lags borg­ar­full­trú­ans.
Banki lokaði á Samherja vegna hættu á peningaþvætti: Flutti níu milljarða í skattaskjól
RannsóknSamherjaskjölin

Banki lok­aði á Sam­herja vegna hættu á pen­inga­þvætti: Flutti níu millj­arða í skatta­skjól

Norski stór­bank­inn DNB NOR lét loka banka­reikn­ing­um fé­lags­ins Cape Cod FS í skatta­skjól­inu Mars­hall-eyj­um í fyrra. Sam­herji not­aði fé­lag­ið til að greiða laun sjó­manna sinn í Namib­íu. 9,1 millj­arð­ur fór í gegn án þess að DNB NOR vissi nokk­urn tím­ann hver ætti fyr­ir­tæk­ið.

4. hluti

Hver á Tortólafélagið sem félög Samherja greiddu meira en 700 milljónir?
FréttirSamherjaskjölin

Hver á Tor­tóla­fé­lag­ið sem fé­lög Sam­herja greiddu meira en 700 millj­ón­ir?

Banka­yf­ir­lit Sam­herja og tengdra fé­laga í DNB NOR bank­an­um sýna milli­færsl­ur til ým­issa fé­laga í skatta­skjól­um. Með­al ann­ars fé­lags­ins Hartly Bus­iness Lim­ited sem skráð er á Bresku Jóm­frúareyj­um og óljóst er hver á.

Allar greinar

Lögmannsstofa Samherja reynir að fá Jóhannes í viðtal um Namibíumálið
FréttirSamherjaskjölin

Lög­manns­stofa Sam­herja reyn­ir að fá Jó­hann­es í við­tal um Namib­íu­mál­ið

Eva Joly, lög­mað­ur upp­ljóstr­ar­ans Jó­hann­ess­ar Stef­áns­son­ar, hef­ur hafn­að beiðni Wik­borg Rein um við­tal á þeim for­send­um að einka­fyr­ir­tæk­ið, sem vinn­ur fyr­ir Sam­herja sé ekki op­in­ber að­ili og hafi enga lög­sögu í mál­inu.
Meðferð Samherjamálsins tefst hjá  ákæruvaldinu út af COVID-faraldrinum
FréttirSamherjaskjölin

Með­ferð Sam­herja­máls­ins tefst hjá ákæru­vald­inu út af COVID-far­aldr­in­um

Ólaf­ur Þór Hauks­son hér­aðssak­sókn­ari seg­ir að með­ferð allra mála tefj­ist hjá embætt­inu út af COVID-far­aldr­in­um. Með­al þess­ara mála er Sam­herja­mál­ið, rann­sókn á mútu­greiðsl­um Sam­herja í Namib­íu upp á vel á ann­an millj­arð króna. Þor­steinn Már Bald­vins­son hef­ur ekki ver­ið yf­ir­heyrð­ur enn sem kom­ið er.
Samherji lokar skrifstofu sinni í Namibíu á þriðjudaginn í kjölfar mútumálsins
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji lok­ar skrif­stofu sinni í Namib­íu á þriðju­dag­inn í kjöl­far mútu­máls­ins

Sam­herji komst að sam­komu­lagi við verka­lýðs­fé­lag í Namib­íu og yf­ir­gef­ur land­ið í næstu viku. Ástæð­an er mútu­mál Sam­herja í Namib­íu sem nú er til rann­sókn­ar í að minnsta kosti þrem­ur lönd­um, Namib­íu, Ís­landi og Nor­egi.
Samherji hyggst yfirtaka Eimskip með félagi sem á Kýpurfélagið sem greiddi mútur
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji hyggst yf­ir­taka Eim­skip með fé­lagi sem á Kýp­ur­fé­lag­ið sem greiddi mút­ur

Út­gerð­ar­fé­lag­ið Sam­herji gæti orð­ið eini eig­andi Eim­skipa­fé­lags­ins ef aðr­ir hlut­haf­ar sam­þykkja lög­bund­ið yf­ir­töku­til­boð fé­lags­ins. Fyr­ir­tæk­ið sem Sam­herji not­ar til að halda ut­an um hluta­bréf­um í Eim­skip­um á einnig fé­lög á Kýp­ur sem halda ut­an um út­gerð Sam­herja í Namib­íu og sem greitt hafa mút­ur. Inn­lend og er­lend starf­semi Sam­herja teng­ist með bein­um hætti í gegn­um um­rætt fé­lag.
Samherji segir enga mótsögn felast í yfirlýsingum um rannsókn Wikborg Rein
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji seg­ir enga mót­sögn fel­ast í yf­ir­lýs­ing­um um rann­sókn Wik­borg Rein

Sam­herji sagði í nóv­em­ber að nið­ur­stöð­ur rann­sókn­ar Wik­borg Rein á starf­sem­inni í Namib­íu yrðu birt­ar op­in­ber­lega. Nú seg­ir for­stjóri Sam­herja að þetta liggi ekki fyr­ir en jafn­framt að þetta sé ekki í mót­sögn við fyrri yf­ir­lýs­ing­ar.
Samherjamálið: Ekki skilyrði að menn séu dæmdir til að hægt sé að tala um mútugreiðslur
GreiningSamherjaskjölin

Sam­herja­mál­ið: Ekki skil­yrði að menn séu dæmd­ir til að hægt sé að tala um mútu­greiðsl­ur

Björgólf­ur Jó­hanns­son, for­stjóri Sam­herja, held­ur því fram að ekki sé hægt að segja að Sam­herji hafi greitt mút­ur af því eng­inn starfs­mað­ur fyr­ir­tæk­is­ins hafi ver­ið ákærð­ur og dæmd­ur fyr­ir þetta. Sænsk­ur mút­u­sér­fræð­ing­ur, Na­tali Phá­len, seg­ir að oft sé það þannig í mútu­mál­um fyr­ir­tækja að eng­inn sé dæmd­ur fyr­ir mút­urn­ar en að þær telj­ist þó sann­að­ar.
Norski DNB bankinn segir upp viðskiptum við Samherja
FréttirSamherjaskjölin

Norski DNB bank­inn seg­ir upp við­skipt­um við Sam­herja

Norski bank­inn DNB hef­ur sagt upp við­skipta­sam­bandi sínu við ùt­gerð­ar­fé­lag­ið Sam­herja. Sam­herji hafði ver­ið við­skipta­vin­ur bank­ans frá ár­inu 2008.
Rannsóknin á Samherjamálinu: Norska efnahagsbrotadeildin gagnrýnd harkalega
FréttirSamherjaskjölin

Rann­sókn­in á Sam­herja­mál­inu: Norska efna­hags­brota­deild­in gagn­rýnd harka­lega

Mik­il um­ræða hef­ur ver­ið í Nor­egi um að efna­hags­brota­deild­in Ökokrim geti ekki sinnt eft­ir­lits- og rann­sókn­ar­hlut­verki sínu. Deild­in hef­ur Sam­herja­mál­ið til rann­sókna út af mögu­legu pen­inga­þvætti í gegn­um DNB. Svip­uð gagn­rýni hef­ur ver­ið uppi á Ís­landi.
Kristján Þór telur hæfi sitt óskert í makrílmálinu þrátt fyrir Samherjaskjölin
FréttirSamherjaskjölin

Kristján Þór tel­ur hæfi sitt óskert í mak­r­íl­mál­inu þrátt fyr­ir Sam­herja­skjöl­in

Kristján Þór Júlí­us­son sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra tel­ur sig hafa ver­ið hæf­an til að koma að und­ir­bún­ingi og leggja fram laga­frum­varp um kvóta­setn­ingu á mak­ríl í fyrra. Seg­ir frum­varp­ið al­menns en sér­tæks eðl­is og að hæfis­regl­ur stjórn­sýslu­laga nái ekki til laga­frum­varpa.
Samið um tveggja vikna laun fyrir 210  sjómenn Samherja í Namibíu
FréttirSamherjaskjölin

Sam­ið um tveggja vikna laun fyr­ir 210 sjó­menn Sam­herja í Namib­íu

Sjó­menn sem starf­að hafa hjá Sam­herja í Namib­íu fá tveggja vikna laun til að byrja með í kjöl­far ákvörð­un­ar út­gerð­ar­fé­lags­ins að yf­ir­gefa land­ið. Verka­lýðs­forkólf­ur í Namib­íu seg­ir að mál­ið hafi haft hræði­leg­ar af­leið­ing­ar fyri sjó­menn­ina sem unnu á tog­ur­un­um.
„Spillingin í landinu er algjör“
FréttirSamherjaskjölin

„Spill­ing­in í land­inu er al­gjör“

Sam­herja­skjöl­in veita sjald­séð­ar upp­lýs­ing­ar um spill­ingu í Mar­okkó. Sænsk­ur blaða­mað­ur Fredrik Laur­in hef­ur gert ár­ang­urs­laus­ar til­raun­ir til að kort­leggja við­skipti með kvóta í Mar­okkó og Vest­ur-Sa­hara.
Samherji greiddi sex til níu sinnum meira í veiðigjöld í Namibíu en á Íslandi
FréttirSamherjaskjölin

Sam­herji greiddi sex til níu sinn­um meira í veiði­gjöld í Namib­íu en á Ís­landi

Sam­an­burð­ur á kvóta­kostn­aði og veiði­gjöld­um Sam­herja á Ís­landi og í Namib­íu í mak­ríl­veið­um sýn­ir miklu hærri greiðsl­ur þar en hér á landi. Stjórn­ar­and­stað­an hef­ur kall­að eft­ir skýrslu frá sjáv­ar­út­vegs­ráð­herra með sam­an­burði á kvóta­kostn­aði á Ís­landi og í Namib­íu.
Venesúelatogari Samherja fer frá Namibíu til veiða í Máritaníu
FréttirSamherjaskjölin

Venesúela­tog­ari Sam­herja fer frá Namib­íu til veiða í Má­rit­an­íu

Sam­herji seg­ir að fram­tíð tog­ar­ans Geys­is sé óljós en að tog­ar­inn veiði í Má­rit­an­íu að sinni. Út­gerð­in vill ekki gefa upp efn­is­at­riði samn­ings fé­lags­ins við rík­is­út­gerð­ina í Venesúela.
Þingmenn vilja samanburð á veiðigjöldum Samherja á Íslandi og í Namibíu
FréttirSamherjaskjölin

Þing­menn vilja sam­an­burð á veiði­gjöld­um Sam­herja á Ís­landi og í Namib­íu

Óháð­ur að­ili met­ur greiðsl­ur Sam­herja fyr­ir veiðirétt á Ís­landi og í Namib­íu, nái til­laga stjórn­ar­and­stöð­unn­ar fram að ganga. Kristján Þór Júlí­us­son ráð­herra, sem flytja á skýrsl­una, hef­ur sagt sig frá mál­efn­um fyr­ir­tæk­is­ins.
120 starfsmenn Samherja sagðir skildir eftir í óvissu með lifibrauð sitt
FréttirSamherjaskjölin

120 starfs­menn Sam­herja sagð­ir skild­ir eft­ir í óvissu með lifi­brauð sitt

Tog­ari Sam­herji í Namib­íu hélt ekki til veiða í Namib­íu á mið­viku­dag­inn. 120 starfs­menn í Namib­íu eru í óvissu um fram­tíð sína. Þeir fengu sms um að fjar­lægja eig­ur sín­ar úr tog­ar­an­um sem far­inn er af landi brott.
Samherjaskjölin og mynstur spillingarmála í Afríku
ÚttektSamherjaskjölin

Sam­herja­skjöl­in og mynstur spill­ing­ar­mála í Afr­íku

Jó­hann­es Stef­áns­son, upp­ljóstr­ari í Sam­herja­mál­inu, er kom­inn í hóp margra annarra upp­ljóstr­ara sem hafa kom­ið upp um spill­ingu og glæpi í álf­unni. Rík­is­stjórn­in á Ís­landi vinn­ur nú að því að setja lög sem miða að því að vernda upp­ljóstr­ara eins og Jó­hann­es gegn mögu­leg­um hefndarað­gerð­um.