Samherjaskjölin

Afríkuveiðar Samherja og spillingin í Namibíu

Ný gögn um starfsemi Samherja í Namibíu sýna hvernig fyrirtækið kemst yfir fiskveiðikvóta með mútugreiðslum til spilltra stjórnmála- og embættismanna og flytur hagnaðinn í skattaskjól. Vegna gruns um peningaþvætti hafa erlendir bankar stöðvað millifærslur Samherja.
Afríkuveiðar Samherja og spillingin í Namibíu
ingi@stundin.is

Tímalína

Afríkuveiðar Samherja og spillingin í Namibíu

18. maí 2007

Greint frá því í fjölmiðlum að Samherji hafi keypt Afríku­útgerð Sjólaskipa sem gerð var út frá Kanarí­eyjum. Kaupverðið var um 16 milljarðar króna og var fjármagnað af Glitni, síðar Íslands­banka. Útgerðin er nefnd Katla Seafood.

16. desember 2010

Starfsmenn Samherja, Aðalsteinn Helgason, Jóhannes Stefánsson og Sigurður Ólason, funda með Ólafari Ragnari Grímssyni, forseta Íslands, til að biðja um liðsinni hans við sjávarútveg og viðskipti félagsins í Marokkó.

30. desember 2010

Katla Seafood á Kanaríeyjum sækir um banka­reikning fyrir félagið Cape Cod FS í skattaskjólinu Marshall-eyjum hjá DNB NOR bankanum í Noregi. Brynjar Thorsson, starfsmaður Kötlu Seafood, er einn þeirra sem hefur heimild til að nota banka­reikninginn. Reikningurinn er notaður til að greiða laun sjómanna Samherja í Afríku.

28. mars 2011

Jóhannes Stefánsson ferðast til Namibíu til að kanna aðstæður í landinu vegna mögulegra fjárfestinga Samherja þar.

16. desember 2011

Samherji, í gegnum Esju Mar Fishing, gerir ráðgjafasamning við Tamson Hatukulipi, tengdason sjávarútvegs­ráðherra Namibíu, um að hann veiti félaginu aðstoð við að komast yfir aflaheimildir í landinu.

28. febrúar 2012

Samherji hefur veiðar á hestamakríl í Namibíu eftir að hafa keypt kvóta af tveimur kvóta­­höfum. Um þetta segir í fundar­gerð frá stjórnenda­fundi Samherja: „Niður­staðan varð sú að við sömdum við tvö JV og Fish Consumption Trust um alls 28.000 tonn fyrir afar hátt verð.“

29. febrúar 2012

Samherji fer í skuldabréfaútboð í gegnum dótturfélag sitt Kaldbak og lætur fisksölufyrirtæki sitt á Kýpur, Esju Seafood, fjárfesta fyrir 2,4 milljarða í bréfunum í gegnum fjárfestingarleið Seðlabanka Íslands. Þannig kemur Samherji ríflega tveimur milljörðum króna frá Kýpur til Íslands með 20 prósent afslætti.

27. mars 2012

Seðlabanki Íslands og sérstakur saksóknari framkvæma húsleit á skrifstofum Samherja vegna gruns um meint brot á gjaldeyrishaftalögum vegna fisksölu frá Íslandi.

18. apríl 2012

Samherji greinir frá því að Kýpur sé ekki skattaskjól eftir að DV fjallar um eignarhaldsfélög Samherja á Kýpur. Bankagögnin um Kýpurfélög Samherja, Esju Seafood og Esju Shipping Limited, sýna nú hvernig þessi félög og önnur Kýpurfélög eru miðpunkturinn í aflandsviðskiptum Samherja, meðal annars í gegnum skattaskjól eins og Máritíus, Dubaí og Marshall-eyjar.

17. maí 2012

Þorsteinn Már Baldvinsson, Aðalsteinn Helgason og Jóhannes Stefánsson funda með sjávarútvegsráðherra Namibíu, Bernhardt Esau, á búgarði í eigu ráðherrans. James og Tamson Hatuikulipi eru einnig viðstaddir fundinn.

30. maí 2012

Greint frá því í DV að Samherji hafi fest kaup á 30 þúsund hesta­makrílskvóta í Namibíu og hafið veiðar þar fyrr á árinu.

10. apríl 2013

Seðlabanki Íslands kærir Samherja til embættis sérstaks saksóknara vegna meintra brota á gjaldeyris­haftalögum.

1. júní 2013

Jóhannes Stefánsson tekur við sem framkvæmdastjóri Arcticnam Fishing í Namibíu.

20. júní 2013

Samherji selur Afríkuútgerðina Kötlu Seafood til rússneska útgerðarfélagsins Murmansk Trawl Fleet fyrir 20 milljarða króna.

1. janúar 2014

Tamson Hatuikulipi, tengdasonur sjávarútvegsráðherra Namibíu, gerir ráðgjafasamning við Kötlu Seafood Namibia, sem Jóhannes Stefánsson undirritar fyrir hönd Samherja, í gegnum félag sitt Erongo Clearing and Forwarding um að hann sjái til þess að reyna að tryggja Samherja fiskveiðikvóta í Namibíu og Angóla. Í samningnum á Tamson að „veita ráðgjöf varðandi samskipti við lykilmenn og kvótahafa í Namibíu og Angóla“.

25. febrúar 2014

Sacky Shangala sendir tölvupóst með orðunum: „Gentlemen, we are in business“ til Jóhannesar og viðskiptafélaga sinna James og Tamson eftir að ljóst var að Namgomar fengi veiðileyfi í Angóla á grundvelli milliríkjasamnings Namibíu og Angólu.

24. maí 2014

James Hatuikulipi stofnar aflandsfélagið Tundavala Invest Limited í skattaskjólinu Dubai í Sameinuðu arabísku furstadæmunum. Félagið tekur við hundruð milljóna króna mútugreiðslum frá félagi Samherja á Kýpur. Esju Seafood, á næstu árum.

„Kvótinn er kominn fyrir Namgomar verkefnið“

7. júlí 2014

Staðfesting frá sjávarútvegsráðuneyti Namibíu berst til Jóhannesar Stefánssonar um að ráðuneytið hafi úthlutað 7 þúsund tonna hestamakrílskvóta til fyrirtækisins Namgomar. „Kvótinn er kominn fyrir Namgomar verkefnið,“ skrifar Jóhannes í tölvupósti til Þorsteins Más Baldvinssonar og Aðalsteins Helgasonar.

18. ágúst 2014

James Hatuikulipi, Tamson Hatuikulipi og Sacky Shangala koma til Íslands í vikulanga heimsókn. Erindið er meðal annars að ræða um Namgomar-verkefnið, samstarfsverkefni á milli Namibíu og Angóla, um veiðar á hestamakríl í löndunum tveimur. Félag Samherja í Namibíu veiddi fiskinn í samstarfsverkefninu.

20. ágúst 2014

James Hatuikulipi, Tamson Hatuikulipi og Sacky Shangala funda með Þorsteini Má Baldvinssyni og Jóhannesi Stefánssyni á skrifstofu Samherja í Katrínartúni. Sacky Shangala flytur erindi sem sýnir hvernig hægt er að úthluta nýjum hestamakrílskvóta á grundvelli milliríkjsamnings við annað Afríkuríki, svokallað Namgomar-verkefni sem Samherji naut góðs af. Kristján Þór Júlíusson, þáverandi menntamálaráðherra, kemur í heimsókn á sama tíma og heilsar upp á þremenningana.

Lesa meira

22. ágúst 2014

Samherji, í gegnum félagið Esja Holdings Ltd., gerir samning um að veiða hestamakrílskvóta sem úthlutað er til félagsins Namgomar, félagi sem stofnað er á grundvelli milliríkjasamstarfs á milli Namibíu og Angóla. Samningurinn er undirritaður þennan dag. Ingvar Júlíusson skrifar undir samninginn fyrir hönd Samherja, Esju, og Ricardo Gustavo fyrir hönd Namgomar-félagsins, Ricardo þessi er jafnframt starfsmaður fyrirtækis í eigu James Hatuikulipi.

22. ágúst 2014

Þorsteinn Már Baldvinsson og Jóhannes Stefánsson sitja fund með James Hatuikulipi í höfuðstöðvum Samherja í Katrínartúni. Þar kemur Þorsteinn Már með þá hugmynd að Samherji geti greitt skattaskjólsfélagi James, Tundavala Investments, í Dubaí frá félaginu Esju Seafood á Kýpur. Greiðslurnar eru þóknanir, mútur, til James og félaga hans út af Namgomar-verkefninu. Samkomulagið um greiðslurnar er munnlegt.

5. september 2014

Samherji opinberar ársuppgjör sitt 2013 og 7,7 milljarða söluhagnað vegna sölu Afríkuútgerðarinnar á Kanaríeyjum. Þorsteinn Már segir í tilkynningu: „Við seldum góðar eignir sem búið var að leggja mikla vinnu í að breyta og bæta. Það er því alltaf ákveðin eftirsjá þegar horft er til baka og ekki síst í því góða fólki sem hafði tekið þátt í þessu með okkur. Efnahagur okkar og rekstur minnkaði umtalsvert í kjölfarið og verkefni okkar er að fylla í það skarð á næstu misserum.“ Í sömu tilkynningu segir Þorsteinn Már að veiðarnar í Namibíu hafi gengið vel. „Það hefur líka gengið vel í Namibíu þar sem við gerum út frystiskip…“

5. september 2014

Esja Seafood á Kýpur, sama fyrirtæki og notað var til að taka þátt í fjárfestingarleið Seðlabanka Íslands árið 2012, millifærir 150 þúsund dollara, tæplega 18 milljónir króna, í mútur til félags James Hatuikulipi í Dubaí.

„Það hefur líka gengið vel í Namibíu þar sem við gerum út frystiskip…“

3. desember 2014

Lögmaðurinn Bernhard Bogason staðfestir stofnun félagsins Mermaria Investments fyrir Samherja í skattaskjólinu Máritíus. 640 milljónir renna skattfrjálsar til félagsins úr rekstrinum í Namibíu á næstu árum. Greiðslurnar eru skilgreindar sem sérleyfisgreiðslur, sérstakar þóknanir til Samherja, sem námu 5 prósent af tekjum útgerðarinnar í Namibíu.

27. janúar 2015

Esja Seafood á Kýpur millifærir tæplega 450 þúsund dollara, tæplega 60 milljónir króna, í mútur til félagsins Tundavala Investments í Dubaí.

4. september 2015

Embætti sérstaks saksóknara, nú héraðssaksóknara, fellir niður málið á hendur Samherja vegna meintra brota á lögum um gjaldeyrismál. Þar með lýkur rúmlega 2 ára rannsókn á meintum brotum.

„Ég grét ekki en það grétu margir aðrir“

11. september 2015

Þorsteinn Már Baldvinsson stígur fram í viðtali við DV og gagnrýnir Seðlabanka Íslands fyrir rannsóknina á meintum gjaldeyrisbrotum fyrirtækisins og segir að margir hafi grátið vegna rannsóknarinnar „Ég grét ekki en það grétu margir aðrir.“ Þorsteinn krefst afsagnar Más Guðmundssonar seðlabankastjóra.

19. október 2015

Dótturfélag Samherja á Kýpur, Esja Seafood, leggur 300 þúsund dollara, tæplega 38 milljónir króna, í mútur inn á reikning Tundavala Invest Limited í Dubái.

6. apríl 2016

Katla Seafood Namibia, dótturfélag Samherja, leggur þrjár milljónir namibískra dollara, tæplega 25 milljónir króna, inn á reikning félagsins JTH Trading í Namibíu sem er í eigu Tamson Fitty Hatuikulipi, tengdasonar sjávarútvegsráðherra Namibíu, Bernhard Esau.

9. apríl 2016

James Hatuikulipi, Sacky Shangala og Tamson Fitty Hatuikulipi mæta á árshátíð Samherja í Íþróttahöllinni á Akureyri.

maí 2016

Sjávarútvegsráðherra Namibíu, Bernhard Esau, heimsækir togara Samherja, Heinaste, og hittir starfsmenn félagsins. Í tölvupósti til Þorsteins Más Baldvinssonar þann 20. maí 2016 segir Jóhannes Stefánsson að hún „stóð í 2 klst og þau borðuðu líka um borð (voru mjög ánægð með matinn)“.

júlí 2016

Jóhannes Stefánsson lætur af störfum hjá Samherja í Namibíu.

22. júlí 2016

Kýpurfélag Samherja, Esja Seafood, leggur 525 þúsund dollara, rúmlega 64 milljónir króna, inn á reikning Tundavala Invest í Dubaí.

mars 2018

Bandaríski bankinn Bank of New York Mellon stöðvar millifærslu frá bankareikningi kýpverska félagsins JPC Ship Management sem er fyrirtæki sem Samherji réði austur-evrópska sjómenn í gegnum fyrir verksmiðjuskip sín í Namibíu.

18. maí 2018

Síðasta millifærslan sem JPC Ship Management fékk að ganga frá áður en DNB NOR bankinn lokaði á viðskipti félagsins vegna hættu á peningaþvætti.

22. maí 2018

Norski bankinn DNB NOR lokar á viðskipti við félagið Cape Cod FS í skattaskjólinu Marshall-eyjum, sem var stýrt í gegnum Kýpur, sem notað hafði verið um árabil til að greiða starfsmönnum á togurum Samherja í Afríku laun. Ástæðan er hættan á peningaþvætti og vegna þess að norski bankinn fékk ekk fullnægjandi upplýsingar um endanlega eigendur félagsins.

21. nóvember 2018

Sigursteinn Ingvarsson, fyrrverandi fjármálastjóri Samherja, stígur fram og segir frá því að hann hafi orðið þunglyndur og þurft að hætta að vinna út af rannsókninni á Samherja. „Ég fór að fá kvíðaköst og fór að hugsa að þetta myndi allt fara á versta veg og að okkur tækist ekki að sannfæra þá að við værum heiðarlegt fólk og ég fór að glíma við þunglyndi.“

„Ég fór að fá kvíðaköst og fór að hugsa að þetta myndi allt fara á versta veg“

1. janúar 2019

Fyrirtæki Samherja á Kýpur, Noa Pelagic Limited, millifærir 46 þúsund dollara, rúmlega 5.5 milljónir, í mútur inn á reikning fyrirtækis James Hatuikulipi, Tundavala Investment Limited, í Dubaí.

31. janúar 2019

Fyrirtæki Samherja á Kýpur, Noa Pelagic Limited, millifærir 46 þúsund dollara, rúmlega 5,5 milljónir, í mútur inn á reikning fyrirtækis James Hatuikulipi, Tundavala Investment Limited, í Dubaí.

30. apríl 2019

Þorsteinn Már Baldvinsson segir frá því að Samherji hafi kært fjóra starfsmenn Seðlabanka Íslands til lögreglunnar fyrir að hafa tekið fjölmargar ákvarðanir í málinu gegn Samherja „í vondri trú og gegn betri vitund“. Starfsmennirnir eru Már Guðmundsson, Arnór Sighvatsson, Ingibjörg Guðbjartsdóttir, Rannveig Júníusdóttir og Sigríður Logadóttir.

12. nóvember 2019

Jóhannes Stefánsson, fyrrverandi framkvæmdastjóri Samherja í Namibíu, stígur fram í fjölmiðlum og segir frá vinnubrögðum Samherja í landinu, mútugreiðslum til embættis- og stjórnmálamanna og notkun Samherja á skattaskjólum í erlendri starfsemi sinni.

Tengdar greinar

Samherjaskjölin

Stjórnarmenn Samherja þöglir um vitneskju sína um mútugreiðslur

Stjórnarmenn Samherja þöglir um vitneskju sína um mútugreiðslur

Samherjaskjölin

Forstjóri Samherja hafnar mútugreiðslum en útskýrir ekki orð sín. Stjórn Samherja svarar ekki spurningum um málið.

Andlegt líf á Íslandi

Bergsveinn Birgisson

Andlegt líf á Íslandi

Bergsveinn Birgisson
Samherjaskjölin

Bergsveinn Birgisson rithöfundur segist hafa vaknað upp við vondan draum í Samherjamálinu því það sýni að íslenskt samfélag samanstandi í raun af herrum og þrælum.

Þorbjörn Þórðarson til ráðgjafar Samherja

Þorbjörn Þórðarson til ráðgjafar Samherja

Samherjaskjölin

Fréttamaðurinn fyrrverandi bætist í hóp þeirra aðila sem veita Samherja aðstoð í kjölfar uppljóstrana um mútugreiðslur í Namibíu.

Samherji keypti kvóta á hernumdu svæði í Marokkó í gegnum fyrirtæki þingmanna

Samherji keypti kvóta á hernumdu svæði í Marokkó í gegnum fyrirtæki þingmanna

Samherjaskjölin

Samherji stundaði arðbærar veiðar í Marokkó og Máritaníu á árunum 2007 til 2013. Útgerðarfélagið keypti kvóta af fyrirtækjum sem tengdust þingmönnum í Marokkó og fundað var með syni hershöfðingja sem sagður er hafa stórefnast á sjávarútvegi. Gert var ráð fyrir mútugreiðslum sem „öðrum kostnaði“ í rekstraráætlunum.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Nýtt á Stundinni

Sýnum spillingunni kurteisi

Andri Sigurðsson

Sýnum spillingunni kurteisi

Brynjar Níelsson um Siðmennt: „Vonlaus félagsskapur“ og „einhver sá vitlausasti“

Brynjar Níelsson um Siðmennt: „Vonlaus félagsskapur“ og „einhver sá vitlausasti“

„Þetta er bara fellibylur, þetta helvíti“

„Þetta er bara fellibylur, þetta helvíti“

Rannsakar íslenska ofbeldismenn

Rannsakar íslenska ofbeldismenn

Rok í Reykjavík

Rok í Reykjavík

Rafmagn víða farið af um norðanvert landið

Rafmagn víða farið af um norðanvert landið

Varðskipið Þór til taks fyrir vestan

Varðskipið Þór til taks fyrir vestan

Í upphafi var orðið

Ólafur Guðsteinn Kristjánsson

Í upphafi var orðið

Oslóartréð flæktist og sat fast í krana

Oslóartréð flæktist og sat fast í krana

Reyna að bjarga jólakettinum

Reyna að bjarga jólakettinum

Stúdentar krefjast þess að HÍ hætti tanngreiningum á hælisleitendum

Stúdentar krefjast þess að HÍ hætti tanngreiningum á hælisleitendum

Samfélagið speglað með íhygli, alvöru og prakkaraskap

Soffía Auður Birgisdóttir

Samfélagið speglað með íhygli, alvöru og prakkaraskap