Þessi grein er meira en ársgömul.

Misheppnuð samfélagsgreining og bangsalegar löggur

Vandi serí­unn­ar er að þótt hún reyni að vera ís­lensk­ari en fjöll­in er hún af­skap­lega út­lensk.

Misheppnuð samfélagsgreining og bangsalegar löggur

Ófærð er alvöru sjónvarpsviðburður. Það hafa töluvert betri sjónvarpsþættir verið framleiddir á Íslandi undanfarin ár, en engin sem nær sömu heljartökum á þjóðarsálinni. Þegar Ófærð brestur á ferðumst við öll aftur til 1990 og horfum samtímis á línulegt sjónvarp, ljóðskáld opnar Ófærðarstofu á Facebook og fær hátt í þúsund komment í kringum hvern þátt og það eru skrifaðar fréttir strax eftir hvern þátt um viðbrögðin á Twitter.

Kannski er það einmitt passlega klaufalegt og sveitalegt handritið sem veldur þessu, ef allir sætu opinmynntir yfir snilldinni myndi enginn hafa tíma til að tvíta og kommenta í beinni. Og það er eitthvað kröftugt lím í þáttunum – sjálfur var ég nærri búinn að gefast upp eftir fyrsta þátt en hélt samt áfram.

Snargalið plott

Enda eru stærstu veikleikar seríunnar mest áberandi í byrjun. Þetta snargalna plott um þjóðernissinnaða afdalabændur sem allir eru virkjanaandstæðingar. Þetta bar með sér skelfilegan mislestur handritshöfunda á íslensku samfélagi síðustu áratugina, því þótt vafalítið megi einhvers staðar finna þessa týpu þá er almenna reglan sú að öfgaþjóðernissinnar, virkjanaandstæðingar og afdalabændur eru þjóðfélagshópar sem skarast afskaplega lítið í íslensku samfélagi.

Út frá þessu spretta svo letileg samtöl eins og þetta:

„Þeir spretta út upp um allt, þessi hægriöfgapólitík, meira að segja hérna í sveitinni.“

„Ég myndi halda að þetta væri fullkominn jarðvegur fyrir hana.“

Þrátt fyrir að ekkert bendi til þess að landsbyggðin íslenska sé eitthvað verri við útlendinga en Reykjavík, hvað þá að umhverfisbarátta sé gróðrarstía rasisma. Einn veruleikafirrtur virkjanasinni gæti hins vegar alveg gengið – og það er vísir að einum slíkum í Katli, einni forvitnilegustu persónu þáttanna sem Steinn Ármann leikur af stakri snilld, sem afdalahaus sósaður í Íslendingasögum sem verður hálfgerð völva sem berst gegn auðvaldinu.

Þýtt yfir á íslensku

Vandi seríunnar er líka kannski að þótt hún reyni að vera íslenskari en fjöllin er hún afskaplega útlensk. Þá á ég ekki við staðhátta-uslann sem gerir flesta kunnuga staðháttum gráhærðra – sjálfur átti ég frekar auðvelt með að samþykkja Siglufjörð og Seyðisfjörð sem sama bæjarfélagið í síðustu seríu, kannski út af því það var hvort eð er allt á kafi í snjó. Siglufjörður með dassi af Akureyri gengur hins vegar verr upp, maður skynjar oft illa hvort þetta er þúsund manna bæjarfélag eða 20 þúsund manna.

Aðalvandinn er þó þýðingarbragurinn á handritinu, enda helmingur handritshöfunda erlendir og álíka margir þýðendur og handritshöfundar í kreditlistanum. Stærri vandi eru svo allir lausu endarnir og persónurnar sem hreinlega gleymast. Af áðurnefndum Katli undanskildum er eins og allir rasistarnir í fyrri hluta seríunnar gleymist hreinlega í þeim síðari. Svo dúkka stöku sinnum upp karakterar sem hafa lítinn annan tilgang en að þjóna sögunni, eins og kjánalega gamla nornin sem fer að röfla um bölvun – þótt kannski hefði mér fundist hún skemmtilega fríkuð ef þetta væri David Lynch-sería einhvers staðar í miðríkjum Bandaríkjanna.

Eins var bölvað klúður hvernig alls kyns þræðir sem búið var að byggja upp, eins og rasistarnir og skuggalegar aðgerðir í tengslum við virkjunina, útlendingaandúðin og hommafóbían, skiptu svo aldrei neinu máli fyrir söguna þegar allt kom til alls. Það er ódýrt hjá handritshöfundum að vera með ótal þræði sem eru eingöngu til þess að afvegaleiða áhorfandann, ekki til þess að undirbyggja stóru söguna sem verið er að segja. Hérna hefði einfaldlega þurft að flétta alla þræðina betur saman, sýna hvernig gjörðir bæði góðra manna og vondra hefðu þróast í þann eitraða kokteil sem á endanum olli þessari glæpaöldu.

Forn-Grikkir töluðu um Guð í vélinni þegar áður óþekkt hetja kom og bjargaði málunum í lokin, slíkt þótti svik við söguna, gerir að verkum að allt sem á undan fór verður markleysa. Hér fáum við í staðinn djöfulinn í vélinni, sem er til staðar bara til að bjarga handritshöfundunum í lokin. Aukapersóna sem var vissulega alltaf til staðar en engu púðri hafði verið eytt í persónusköpun hennar, fyrr en hún þróast skyndilega í aðalskúrk sögunnar. Og af því þetta er íslenskur sjónvarpsþáttur er ástæðan vitaskuld sifjaspell, sem verður ódýrara frásagnarbragð í hvert skipti. En hefði samt alveg sloppið fyrir horn ef það hefði á einhvern hátt verið fléttað sem táknmynd fyrir umhverfisspjöllin eða rasismann eða eitthvað annað, en þetta eru bara glefsur úr fjarlægri fortíð.

Of miklu troðið inn

Hér er líka alltof miklu troðið inn án þess að persónur og stakar sögur fái andrými, jafnvel leyfa stöku karakterum að eiga sviðið í heilan þátt. Heill þáttur af Ásgeiri eða hjónabandsörðugleikum Hinriku og Bárðar hefði getað orðið frábært efni. Enda voru aðalpersónurnar vel teiknaðar upp í fyrstu þáttaröðinni og Ásgeir og Hinrika þróuð skemmtilega áfram – en aðalpersónan Andri stendur dálítið í stað, ef undan er skilið forvitnilegt bjarnarblæti Hinriku, sem lýsir honum ýmist sem skógarbirni í tilvistarkreppu eða birni á vegg. Kvenpersónurnar voru raunar margar ansi litlausar í fyrri seríunni en það er eins og þessi eini kvenleikstjóri í teyminu hafi lagað það töluvert og það er jafnvel frekar að stöku karlpersónur séu undirskrifaðar í þetta skiptið.

Stærsti vandi þáttanna er samt hvernig það er eins og þáttagerðarfólki finnist það þurfa að taka á pólitískum hitamálum, án þess þó að fara almennilega inn í þau. Hvað þetta varðar má hreinlega segja að Stella Blómkvist hafi gert þetta miklu betur og fléttað miklu meira sannfærandi pólitískt plott. En þó er kannski einn pólitískur þráður falinn í Ófærð sem gengur ágætlega upp. Þetta er nefnilega fyrirtaks dæmisaga um af hverju við þurfum að stytta vinnuvikuna. Hjónaband Hinriku er að leysast upp af því hún er alltaf í vinnunni (og þjóðfélagið á erfitt með barnlausa heimavinnandi húsfeður) og hjónaband Andra er löngu molnað af sömu ástæðum og nú virðist hann vera að missa dóttur sína út af allri eftirvinnunni.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

Fann frið í fangelsinu
1
ViðtalFangar og ADHD

Fann frið í fang­els­inu

Á sín­um yngri ár­um var Völ­und­ur Þor­björns­son óstýri­lát­ur og sótti í spennu án þess að vita að hann væri með ADHD. Þörf­in fyr­ir at­hygli ágerð­ist eft­ir móð­ur­missi, spenn­an stig­magn­að­ist og ákær­ur hrönn­uð­ust inn. Í fang­elsi fann hann loks frið og upp­lifði dvöl­ina ekki sem frels­is­svipt­ingu held­ur end­ur­ræs­ingu. Í kjöl­far­ið upp­lifði hann am­er­íska draum­inn í Kan­ada og styð­ur nú við son í kyn­leið­rétt­ing­ar­ferli.
Veturinn kom þennan dag
2
ViðtalDauðans óvissa eykst

Vet­ur­inn kom þenn­an dag

Á hálfu ári missti Guð­laug Guð­munda Ingi­björg Berg­sveins­dótt­ir móð­ur sína, ömmu og afa. Fleiri áföll héldu áfram að hlað­ast upp í lífi henn­ar en þrátt fyr­ir það sagði lækn­ir henni, þeg­ar hún loks leit­aði að­stoð­ar, að hún væri ekki að kljást við þung­lyndi því hún hefði svo margt fyr­ir stafni. Nú þeg­ar þrjú ár eru lið­in síð­an áföll­in riðu yf­ir er hún enn með höf­uð­ið fast í hand­bremsu, eins og hún lýs­ir því sjálf.
Stjórnmálafólki uppálagt að hafa varann á eftir skotárásir
3
Fréttir

Stjórn­mála­fólki uppálagt að hafa var­ann á eft­ir skotárás­ir

Skot­ið var á hús­næði Sam­fylk­ing­ar­inn­ar í nótt. Skotárás­irn­ar eru ekki tal­in ein­angr­uð til­vik þar eð skot­ið hef­ur ver­ið á hús­næði fleiri stjórn­mála­flokka síð­ustu mán­uði og miss­eri.
Aldraðir mótmæla opnun mötuneytis og óttast Covid-19 smit
4
FréttirCovid-19

Aldr­að­ir mót­mæla opn­un mötu­neyt­is og ótt­ast Covid-19 smit

Íbú­ar á öldruna­heim­il­inu Selja­hlíð eru mjög ósátt­ir við fyr­ir­hug­aða opn­un mötu­neyt­is þar fyr­ir fólk ut­an heim­il­is­ins. Þau telja að með því sé ver­ið að setja þau í hættu. For­stöðu­kona seg­ir að um nauð­syn­lega þjón­ustu sé að ræða fyr­ir skjól­stæð­inga Selja­hlíð­ar.
271. spurningaþraut: Hvað heitir eyjan á Kollafirði þar sem lundar verpa í stórum stíl, og fleiri spurningar
5
Þrautir10 af öllu tagi

271. spurn­inga­þraut: Hvað heit­ir eyj­an á Kolla­firði þar sem lund­ar verpa í stór­um stíl, og fleiri spurn­ing­ar

Landa­fræði­þraut­in frá í gær. * Auka­spurn­ing fyrri: Á mynd­inni hér að of­an má sjá (til vinstri) banda­rísk­an for­seta sem sat í embætti á stríðs­tím­um. Lengi eft­ir hans dag virtu menn hann mik­ils fyr­ir hug­mynd­ir hans um sam­vinnu þjóða eft­ir stríð­ið. Nú á seinni ár­um hef­ur hann fall­ið í áliti, því kast­ljós­inu hef­ur ver­ið beint að því að hann var í...
Ómeðhöndlað ADHD getur boðið hættunni heim
6
ViðtalFangar og ADHD

Ómeð­höndl­að ADHD get­ur boð­ið hætt­unni heim

Tal­ið er að sjö til átta pró­sent fólks sé með tauga­þroskarösk­un­ina ADHD. Nauð­syn­legt er að greina ADHD á fyrstu ár­um grunn­skóla og bjóða upp á við­eig­andi með­ferð, því ómeð­höndl­að get­ur það haft nei­kvæð áhrif á ein­stak­ling­inn og fólk­ið í kring­um hann. Ef barn með ADHD fær ekki að­stoð aukast lík­ur á að fram komi fylgirask­an­ir, sem geta orð­ið mun al­var­legri en ADHD-ein­kenn­in.
Breytingin verður að byrja hjá okkur sjálfum
7
Fólkið í borginni

Breyt­ing­in verð­ur að byrja hjá okk­ur sjálf­um

Jósep Freyr Pét­urs­son sagði skil­ið við einka­bíl­inn og hjól­ar all­an árs­ins hring.

Mest deilt

Föngum nú boðið upp á geðheilbrigðisþjónustu
1
ViðtalFangar og ADHD

Föng­um nú boð­ið upp á geð­heil­brigð­is­þjón­ustu

Geð­heilsu­teymi fang­elsa er ný­legt teymi á veg­um Heilsu­gæslu höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins sem býð­ur föng­um upp á með­ferð við geð­heil­brigð­is­vanda svo sem ADHD. Með­ferð­in er fjöl­þætt og er boð­ið upp á sam­tals­með­ferð­ir og lyf ef þarf. „ADHD-lyf­in draga nátt­úr­lega úr hvat­vís­inni sem mað­ur von­ar að verði til þess að við­kom­andi brjóti ekki af sér aft­ur eða fari að nota vímu­efni aft­ur,“ seg­ir Arn­dís Vil­hjálms­dótt­ir geð­hjúkr­un­ar­fræð­ing­ur.
Meirihluti fanga með ADHD: Rétt meðferð gæti komið í veg fyrir afbrot
2
ViðtalFangar og ADHD

Meiri­hluti fanga með ADHD: Rétt með­ferð gæti kom­ið í veg fyr­ir af­brot

Guð­mund­ur Ingi Þórodds­son, formað­ur Af­stöðu, fé­lags fanga, hef­ur gagn­rýnt það úr­ræða­leysi sem hef­ur ver­ið í fang­els­um lands­ins varð­andi grein­ing­ar á með­ferð til dæm­is við ADHD þótt skrið­ur sé kom­inn á mál­ið. Hann seg­ir að breyta þurfi um kerfi í fang­els­is­mál­um.
Veturinn kom þennan dag
3
ViðtalDauðans óvissa eykst

Vet­ur­inn kom þenn­an dag

Á hálfu ári missti Guð­laug Guð­munda Ingi­björg Berg­sveins­dótt­ir móð­ur sína, ömmu og afa. Fleiri áföll héldu áfram að hlað­ast upp í lífi henn­ar en þrátt fyr­ir það sagði lækn­ir henni, þeg­ar hún loks leit­aði að­stoð­ar, að hún væri ekki að kljást við þung­lyndi því hún hefði svo margt fyr­ir stafni. Nú þeg­ar þrjú ár eru lið­in síð­an áföll­in riðu yf­ir er hún enn með höf­uð­ið fast í hand­bremsu, eins og hún lýs­ir því sjálf.
Ómeðhöndlað ADHD getur boðið hættunni heim
4
ViðtalFangar og ADHD

Ómeð­höndl­að ADHD get­ur boð­ið hætt­unni heim

Tal­ið er að sjö til átta pró­sent fólks sé með tauga­þroskarösk­un­ina ADHD. Nauð­syn­legt er að greina ADHD á fyrstu ár­um grunn­skóla og bjóða upp á við­eig­andi með­ferð, því ómeð­höndl­að get­ur það haft nei­kvæð áhrif á ein­stak­ling­inn og fólk­ið í kring­um hann. Ef barn með ADHD fær ekki að­stoð aukast lík­ur á að fram komi fylgirask­an­ir, sem geta orð­ið mun al­var­legri en ADHD-ein­kenn­in.
Stjórnmálafólki uppálagt að hafa varann á eftir skotárásir
5
Fréttir

Stjórn­mála­fólki uppálagt að hafa var­ann á eft­ir skotárás­ir

Skot­ið var á hús­næði Sam­fylk­ing­ar­inn­ar í nótt. Skotárás­irn­ar eru ekki tal­in ein­angr­uð til­vik þar eð skot­ið hef­ur ver­ið á hús­næði fleiri stjórn­mála­flokka síð­ustu mán­uði og miss­eri.
Betrun ætti að byggja á vísindalegri þekkingu
6
ViðtalFangar og ADHD

Betr­un ætti að byggja á vís­inda­legri þekk­ingu

Har­ald­ur Er­lends­son geð­lækn­ir vann á sín­um tíma á Litla-Hrauni og gagn­rýn­ir skort á þjón­ustu við fanga með ADHD hvað varð­ar geð­þjón­ustu og lyf sem virka. Fang­elsis­kerf­ið eigi að byggja á vís­inda­legri þekk­ingu um betr­un en ekki refs­ingu eða hefnd, sem gagn­ast föng­um með ADHD lít­ið.
Breytingin verður að byrja hjá okkur sjálfum
7
Fólkið í borginni

Breyt­ing­in verð­ur að byrja hjá okk­ur sjálf­um

Jósep Freyr Pét­urs­son sagði skil­ið við einka­bíl­inn og hjól­ar all­an árs­ins hring.

Mest lesið í vikunni

Myndbönd sýna flóðið fossa í Háskóla Íslands
1
Myndband

Mynd­bönd sýna flóð­ið fossa í Há­skóla Ís­lands

„Sem bet­ur fer urðu eng­in slys á fólki,“ seg­ir upp­lýs­inga­full­trúi Veitna. Yf­ir tvö þús­und tonn af vatni flæddu um há­skóla­svæð­ið eft­ir að lögn brast. Mynd­band sýn­ir vatns­flæð­ið.
Namibískur lögmaður segir forsetann aðalmanninn í Samherjamálinu
2
FréttirSamherjaskjölin

Namib­ísk­ur lög­mað­ur seg­ir for­set­ann að­al­mann­inn í Sam­herja­mál­inu

Namib­íski lög­mað­ur­inn Mar­en de Klerk seg­ir að for­seti Namib­íu Hage Geingob hafi ver­ið aðal­mað­ur­inn í spill­ing­ar­mál­inu sem kall­að er Sam­herja­mál­ið á ís­lensku. Ef de Klerk seg­ir rétt frá er mál­ið, sem hófst með því að sagt var frá mútu­greiðsl­um Sam­herja í land­inu, dýpra og stærra en áð­ur hef­ur ver­ið tal­ið og snýst með­al ann­ars um æðsta ráða­mann þjóð­ar­inn­ar.
Illugi Jökulsson
3
Pistill

Illugi Jökulsson

Stöðvið prentvél­arn­ar! Nýr blár lit­ur er fund­inn!

Lit­ur­inn YIn­Mn fékk á síð­asta ári op­in­bert sam­þykki sem nýr lit­ur, fyrsti ólíf­ræni blái lit­ur­inn í meira en 200 ár!
Namibíski lögmaðurinn í Samherjamálinu: Tilraun „til að ráða mig af dögum“
4
FréttirSamherjamálið

Namib­íski lög­mað­ur­inn í Sam­herja­mál­inu: Til­raun „til að ráða mig af dög­um“

Namib­íski lög­mað­ur­inn Marén de Klerk býr að sögn yf­ir upp­lýs­ing­um sem sýna að for­seti Namib­íu hafi skipu­lagt greiðsl­ur frá fyr­ir­tækj­um eins og Sam­herja til Swapo-flokks­ins til að flokk­ur­inn gæti hald­ið völd­um. Hann seg­ir að líf sitt sé í rúst vegna mistaka og að hann vilji hjálpa til við rann­sókn Sam­herja­máls­ins.
Fann frið í fangelsinu
5
ViðtalFangar og ADHD

Fann frið í fang­els­inu

Á sín­um yngri ár­um var Völ­und­ur Þor­björns­son óstýri­lát­ur og sótti í spennu án þess að vita að hann væri með ADHD. Þörf­in fyr­ir at­hygli ágerð­ist eft­ir móð­ur­missi, spenn­an stig­magn­að­ist og ákær­ur hrönn­uð­ust inn. Í fang­elsi fann hann loks frið og upp­lifði dvöl­ina ekki sem frels­is­svipt­ingu held­ur end­ur­ræs­ingu. Í kjöl­far­ið upp­lifði hann am­er­íska draum­inn í Kan­ada og styð­ur nú við son í kyn­leið­rétt­ing­ar­ferli.
Rannsókn á Ásmundarsal líklega send ákærusviði í þessari viku
6
Fréttir

Rann­sókn á Ásmund­ar­sal lík­lega send ákæru­sviði í þess­ari viku

Rann­sókn lög­reglu á hugs­an­legu broti á sótt­varn­ar­lög­um í Ásmund­ar­sal á Þor­láks­messu er langt kom­in. Bjarni Bene­dikts­son fjár­mála­ráð­herra var með­al gesta í saln­um.
Veturinn kom þennan dag
7
ViðtalDauðans óvissa eykst

Vet­ur­inn kom þenn­an dag

Á hálfu ári missti Guð­laug Guð­munda Ingi­björg Berg­sveins­dótt­ir móð­ur sína, ömmu og afa. Fleiri áföll héldu áfram að hlað­ast upp í lífi henn­ar en þrátt fyr­ir það sagði lækn­ir henni, þeg­ar hún loks leit­aði að­stoð­ar, að hún væri ekki að kljást við þung­lyndi því hún hefði svo margt fyr­ir stafni. Nú þeg­ar þrjú ár eru lið­in síð­an áföll­in riðu yf­ir er hún enn með höf­uð­ið fast í hand­bremsu, eins og hún lýs­ir því sjálf.

Mest lesið í mánuðinum

Bragi Páll Sigurðarson
1
Pistill

Bragi Páll Sigurðarson

Bjarna­bylgj­an

„Ég á rétt rúm­lega árs gaml­an strák sem hef­ur ekki hitt ömmu mína og afa síð­an í sum­ar,“ skrif­ar Bragi Páll Sig­urð­ar­son skáld um sótt­varna­brot fjár­mála­ráð­herra.
Myndbönd sýna flóðið fossa í Háskóla Íslands
2
Myndband

Mynd­bönd sýna flóð­ið fossa í Há­skóla Ís­lands

„Sem bet­ur fer urðu eng­in slys á fólki,“ seg­ir upp­lýs­inga­full­trúi Veitna. Yf­ir tvö þús­und tonn af vatni flæddu um há­skóla­svæð­ið eft­ir að lögn brast. Mynd­band sýn­ir vatns­flæð­ið.
Sonur Þorsteins Más kemur  fram sem talsmaður Samherja
3
FréttirSamherjaskjölin

Son­ur Þor­steins Más kem­ur fram sem tals­mað­ur Sam­herja

Bald­vin Þor­steins­son, son­ur Þor­steins Más Bald­vins­son­ar, kem­ur fram sem tals­mað­ur fyr­ir­tæk­is­ins í grein þar sem rætt er um mark­aðs­setn­ingu á ís­lensk­um fiski. Fyrr á ár­inu, í kjöl­far Namib­íu­máls Sam­herja, var sagt frá því að Þor­steinn Már hefði selt hluta­bréf sín í Sam­herja til barna sinna.
Hallgrímur Helgason
4
PistillUppgjör 2020

Hallgrímur Helgason

Veir­an vill einka­rekst­ur

„Það þarf að kenna fólki að deyja,“ sagði deyj­andi fað­ir hans, á sama tíma og sam­fé­lag­ið lærði að ótt­ast dauð­ann meira en áð­ur. Hall­grím­ur Helg­son fjall­ar um lær­dóm árs­ins og þá von að rík­is­vald­ið læri að setja heil­brigðis­kerf­ið of­ar öllu.
Þau fá listamannalaun 2021
5
Fréttir

Þau fá lista­manna­laun 2021

2.150 mán­uð­um af lista­manna­laun­um var út­lhut­að til sam­tals 453 lista­manna í dag.
Lifir í nálægð við dauðann
6
ViðtalDauðans óvissa eykst

Lif­ir í ná­lægð við dauð­ann

Pét­ur Guð­mann Guð­manns­son rétt­ar­meina­fræð­ing­ur starfar í ná­vígi við dauð­ann alla daga en í kjall­ara gamla Blóð­bank­ans á Baróns­stíg kryf­ur hann dag­lega lík eða tvö.
Kvarta undan tapi og kaupa 150 milljóna króna aukaíbúð
7
Fréttir

Kvarta und­an tapi og kaupa 150 millj­óna króna auka­í­búð

Björn Leifs­son, eig­andi World Class, hef­ur hagn­ast veru­lega á rekstri lík­ams­rækt­ar­stöðv­anna, en vildi að fjár­mála­ráð­herra bætti sér upp tap vegna lok­ana í Covid-far­aldr­in­um. Um sama leyti keypti eig­in­kona hans og með­eig­andi 150 millj­óna króna auka­í­búð í Skugga­hverf­inu.

Nýtt á Stundinni

Hamingjan ekki til sölu á netinu
Viðtal

Ham­ingj­an ekki til sölu á net­inu

Yrsa Sig­urð­ar­dótt­ir er verk­fræð­ing­ur og rit­höf­und­ur sem hef­ur sér­hæft sig í glæpa­sög­um en finnst fátt mik­il­væg­ara en hlát­ur, að finna það sem er skemmti­legt og fynd­ið.
Fullir vasar
Bíó Tvíó#189

Full­ir vas­ar

Andrea og Stein­dór ræða kvik­mynd Ant­ons Sig­urðs­son­ar frá 2018, Full­ir vas­ar.
Ómeðhöndlað ADHD getur boðið hættunni heim
ViðtalFangar og ADHD

Ómeð­höndl­að ADHD get­ur boð­ið hætt­unni heim

Tal­ið er að sjö til átta pró­sent fólks sé með tauga­þroskarösk­un­ina ADHD. Nauð­syn­legt er að greina ADHD á fyrstu ár­um grunn­skóla og bjóða upp á við­eig­andi með­ferð, því ómeð­höndl­að get­ur það haft nei­kvæð áhrif á ein­stak­ling­inn og fólk­ið í kring­um hann. Ef barn með ADHD fær ekki að­stoð aukast lík­ur á að fram komi fylgirask­an­ir, sem geta orð­ið mun al­var­legri en ADHD-ein­kenn­in.
Veturinn kom þennan dag
ViðtalDauðans óvissa eykst

Vet­ur­inn kom þenn­an dag

Á hálfu ári missti Guð­laug Guð­munda Ingi­björg Berg­sveins­dótt­ir móð­ur sína, ömmu og afa. Fleiri áföll héldu áfram að hlað­ast upp í lífi henn­ar en þrátt fyr­ir það sagði lækn­ir henni, þeg­ar hún loks leit­aði að­stoð­ar, að hún væri ekki að kljást við þung­lyndi því hún hefði svo margt fyr­ir stafni. Nú þeg­ar þrjú ár eru lið­in síð­an áföll­in riðu yf­ir er hún enn með höf­uð­ið fast í hand­bremsu, eins og hún lýs­ir því sjálf.
273. spurningaþraut: Eugene Onegin og Onedin-fjölskyldan, það er aldeilis!
Þrautir10 af öllu tagi

273. spurn­inga­þraut: Eu­gene Oneg­in og Oned­in-fjöl­skyld­an, það er al­deil­is!

Jú, hér er þraut gær­dags­ins. * Auka­spurn­ing nr. 1: Hvað heit­ir þetta unga skáld? Ann­að­hvort skírn­ar­nafn eða ætt­ar­nafn dug­ar. * Að­al­spurn­ing­ar: 1.   Einn helsti mátt­ar­stólpi ís­lenska lands­liðs­ins í hand­bolta allt frá 2005 er Al­ex­and­er Peters­son. Hann flutti til Ís­lands frá öðru landi rétt fyr­ir alda­mót­in 2000 og gerð­ist síð­an ís­lensk­ur rík­is­borg­ari. Frá hvaða landi kom Al­ex­and­er? 2.   Einu sinni var...
Betrun ætti að byggja á vísindalegri þekkingu
ViðtalFangar og ADHD

Betr­un ætti að byggja á vís­inda­legri þekk­ingu

Har­ald­ur Er­lends­son geð­lækn­ir vann á sín­um tíma á Litla-Hrauni og gagn­rýn­ir skort á þjón­ustu við fanga með ADHD hvað varð­ar geð­þjón­ustu og lyf sem virka. Fang­elsis­kerf­ið eigi að byggja á vís­inda­legri þekk­ingu um betr­un en ekki refs­ingu eða hefnd, sem gagn­ast föng­um með ADHD lít­ið.
Föngum nú boðið upp á geðheilbrigðisþjónustu
ViðtalFangar og ADHD

Föng­um nú boð­ið upp á geð­heil­brigð­is­þjón­ustu

Geð­heilsu­teymi fang­elsa er ný­legt teymi á veg­um Heilsu­gæslu höf­uð­borg­ar­svæð­is­ins sem býð­ur föng­um upp á með­ferð við geð­heil­brigð­is­vanda svo sem ADHD. Með­ferð­in er fjöl­þætt og er boð­ið upp á sam­tals­með­ferð­ir og lyf ef þarf. „ADHD-lyf­in draga nátt­úr­lega úr hvat­vís­inni sem mað­ur von­ar að verði til þess að við­kom­andi brjóti ekki af sér aft­ur eða fari að nota vímu­efni aft­ur,“ seg­ir Arn­dís Vil­hjálms­dótt­ir geð­hjúkr­un­ar­fræð­ing­ur.
Meirihluti fanga með ADHD: Rétt meðferð gæti komið í veg fyrir afbrot
ViðtalFangar og ADHD

Meiri­hluti fanga með ADHD: Rétt með­ferð gæti kom­ið í veg fyr­ir af­brot

Guð­mund­ur Ingi Þórodds­son, formað­ur Af­stöðu, fé­lags fanga, hef­ur gagn­rýnt það úr­ræða­leysi sem hef­ur ver­ið í fang­els­um lands­ins varð­andi grein­ing­ar á með­ferð til dæm­is við ADHD þótt skrið­ur sé kom­inn á mál­ið. Hann seg­ir að breyta þurfi um kerfi í fang­els­is­mál­um.
Fann frið í fangelsinu
ViðtalFangar og ADHD

Fann frið í fang­els­inu

Á sín­um yngri ár­um var Völ­und­ur Þor­björns­son óstýri­lát­ur og sótti í spennu án þess að vita að hann væri með ADHD. Þörf­in fyr­ir at­hygli ágerð­ist eft­ir móð­ur­missi, spenn­an stig­magn­að­ist og ákær­ur hrönn­uð­ust inn. Í fang­elsi fann hann loks frið og upp­lifði dvöl­ina ekki sem frels­is­svipt­ingu held­ur end­ur­ræs­ingu. Í kjöl­far­ið upp­lifði hann am­er­íska draum­inn í Kan­ada og styð­ur nú við son í kyn­leið­rétt­ing­ar­ferli.
272. spurningaþraut: Berlín, skrímsli og fjölmennasta orrustan
Þrautir10 af öllu tagi

272. spurn­inga­þraut: Berlín, skrímsli og fjöl­menn­asta orr­ust­an

Síð­asta þraut­in, hér er hún! * Fyrri auka­spurn­ing, hver er kon­an á mál­verki Al­ex­and­ers Ivanovs hér að of­an? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.   Á ár­un­um 1977-1979 gaf tón­list­ar­mað­ur einn út þrjár plöt­ur sem í sam­ein­ingu eru gjarn­an kall­að­ar „Berlín­ar-plöt­urn­ar“. Hver var þessi tón­list­ar­mað­ur? 2.   William Frederick Co­dy hét Banda­ríkja­mað­ur nokk­ur, sem fædd­ist í Iowa ár­ið 1846 en lést í Den­ver í Col­orado...
Frávísunarkrafa Jóns Baldvins verður tekin aftur fyrir í héraðsdómi
Fréttir

Frá­vís­un­ar­krafa Jóns Bald­vins verð­ur tek­in aft­ur fyr­ir í hér­aðs­dómi

Lands­rétt­ur hef­ur gert ómerka frá­vís­un hér­aðds­dóms Reykja­vík­ur á máli Jóns Bald­vins Hanni­bals­son­ar sem varð­ar kyn­ferð­is­lega áreitni. Flytja þarf frá­vís­un­ar­mál­ið að nýju.
Breytingin verður að byrja hjá okkur sjálfum
Fólkið í borginni

Breyt­ing­in verð­ur að byrja hjá okk­ur sjálf­um

Jósep Freyr Pét­urs­son sagði skil­ið við einka­bíl­inn og hjól­ar all­an árs­ins hring.