Þessi grein er meira en ársgömul.

„Algjörlega út úr kortinu að háskólinn komi fram með þessum hætti gagnvart undirokuðum og jaðarsettum hópi“

Auð­ur Magn­dís Auð­ar­dótt­ir, stunda­kenn­ari og doktorsnemi við Há­skóla Ís­lands, seg­ir skól­ann gera lít­ið úr eig­in þekk­ing­ar­fram­leiðslu með því að stunda tann­grein­ing­ar á fylgd­ar­laus­um börn­um. Doktorsnem­ar og starfs­menn við menntavís­inda­svið hafa bæst í hóp þeirra sem gagn­rýna sam­starf skól­ans við Út­lend­inga­stofn­un harð­lega.

Mest lesið

Fastar á Kyrrahafseyju: „Lán í óláni“
1
FréttirCovid-19

Fast­ar á Kyrra­hafs­eyju: „Lán í óláni“

Þeg­ar vin­kon­urn­ar Ás­dís Embla Ásmunds­dótt­ir, Unn­ur Guð­munds­dótt­ir og Mar­grét Hlín Harð­ar­dótt­ir lögðu af stað í heims­reisu í fe­brú­ar ór­aði þær ekki fyr­ir því hvaða stefnu ferð­in myndi taka. Þær eru nú á Cook-eyj­um í Suð­ur-Kyrra­hafi, ætl­uðu að dvelja þar í viku, en hafa nú ver­ið þar í mán­uð, því nán­ast eng­ar flug­sam­göng­ur hafa ver­ið til og frá eyj­un­um und­an­farn­ar þrjár vik­ur vegna COVID-19 far­ald­urs­ins. Þær hafa ving­ast við heima­fólk sem hef­ur að­stoð­að þær á alla lund og segj­ast vart geta ver­ið á betri stað, fyrst að­stæð­ur eru með þess­um hætti.
Segja nú að öllum beri að bera andlitsgrímur
2
FréttirCovid-19

Segja nú að öll­um beri að bera and­lits­grím­ur

Nokk­ur Evr­ópu­lönd skylda nú fólk til þess að bera and­lits­grím­ur. Yf­ir­völd í Banda­ríkj­un­um hafa snú­ið af­stöðu sinni og mæl­ast nú einnig til þess. Ólaf­ur S. Andrés­son, pró­fess­or í erfða­fræði við Líf- og um­hverf­is­vís­inda­deild Há­skóla Ís­lands, seg­ir að grím­ur veiti falskt ör­yggi. Sótt­varna­lækn­ir taldi „vafa­samt“ að láta al­menn­ing bera grím­ur.
Tveir í haldi vegna andláts konu í Hafnarfirði
3
Fréttir

Tveir í haldi vegna and­láts konu í Hafnar­firði

Kon­an fannst lát­in í heima­húsi eft­ir að til­kynnt var um mál­ið og lög­regla hélt á stað­inn. Menn­irn­ir voru hand­tekn­ir í þágu rann­sókn­ar­inn­ar.
Finnar opna birgðageymslurnar í fyrsta sinn
4
FréttirCovid-19

Finn­ar opna birgða­geymsl­urn­ar í fyrsta sinn

Þeir voru sagð­ir gam­aldags og of­sókn­aróð­ir en búa nú að því að eiga um­tals­verð­ar birgð­ir and­lits­gríma, lyfja og lækn­inga­tækja. Finn­ar hafa hald­ið áfram að safna í neyð­ar­birgða­geymsl­ur sín­ar, nokk­uð sem flest­ar þjóð­ir hættu að gera þeg­ar kalda stríð­ið leið und­ir lok.
Óvænt uppákoma í myndbandi sem hvetur almenning til að vera heima
5
Fréttir

Óvænt uppá­koma í mynd­bandi sem hvet­ur al­menn­ing til að vera heima

Margt helsta tón­listar­fólk lands­ins syng­ur í mynd­bandi til að letja fólk frá ferða­lög­um.
Eins og geimfarar á gjörgæslu
6
FréttirCovid-19

Eins og geim­far­ar á gjör­gæslu

„Hjúkr­un­ar­fræð­ing­arn­ir á Covid-stof­unni okk­ar minna helst á geim­fara á leið til tungls­ins. Vír­net­ið í ör­ygg­is­rúð­unni teng­ir mig hins veg­ar við rimla í fang­elsi, enda taka hjúkr­un­ar­fræð­ing­arn­ir okk­ar 3-4 klst. tarn­ir þarna inni, tvisvar á vakt, án þess að nær­ast eða kom­ast á kló­sett.“ Á þenn­an hátt lýs­ir Tóm­as Guð­bjarts­son hjarta­lækn­ir ástand­inu á þeim hluta gjör­gæslu­deild­ar Land­spít­ala þar sem COVID-19 sjúk­ling­ar njóta með­höndl­un­ar.
Ísland í hópi Vestur-Evrópuríkja sem gera minnst til að dempa skellinn
7
Greining

Ís­land í hópi Vest­ur-Evr­ópu­ríkja sem gera minnst til að dempa skell­inn

Stund­in gerði tölu­leg­an sam­an­burð á um­fangi rík­is­fjár­mála­að­gerða nokk­urra Evr­ópu­ríkja.
Stundin #114
Mars 2020
#114 - Mars 2020
Prentútgáfa Stundarinnar kemur næst út þann 8. apríl.
„Algjörlega út úr kortinu að háskólinn komi fram með þessum hætti gagnvart undirokuðum og jaðarsettum hópi“

Háskóli Íslands tekur afstöðu gegn mannréttindum undirokaðs hóps og fer gegn þeirri þekkingu sem skapast hefur innan veggja skólans með því að annast tanngreiningar á fylgdarlausum börnum fyrir Útlendingastofnun. Á meðan fræðimenn við skólann vita fullvel hversu vafasöm vísindi það séu að úrskurða um aldur viðkomandi einstaklinga með því að rannsaka endajaxlana á þeim, gerir skólinn Útlendingastofnun kleift að byggja ákvarðanir sínar áfram á þessum vísindum. Háskóli Íslands gefur þannig slæmt fordæmi og gerir lítið úr eigin þekkingarframleiðslu auk þess sem hann leggur blessun sína yfir aðferð sem hefur verið gagnrýnd harðlega af helstu mannréttindasamtökum heims.

Þetta segir Auður Magndís Auðardóttir, doktorsnemi í félagsfræði menntunar og stundakennari við Háskóla Íslands, en hún er ein þeirra 49 starfsmanna og doktorsnema á Menntavísindasviði Háskóla Íslands sem skrifuðu í gær, þriðjudag, undir yfirlýsingu þar sem tanngreiningum á hælisleitendum er harðlega mótmælt og stjórnendur skólans hvattir til að láta af samningsgerð við Útlendingastofnun um slíka starfsemi innan veggja skólans.

Auður, sem tekur fram að hún tjái sig ekki fyrir hönd hópsins í heild sinni, segir það skjóta skökku við að háskólinn annist röntgenrannsóknir á tönnum fylgdarlausra barna á sama tíma og rannsóknir fræðimanna innan skólans sýni fram á mikilvægi þess að börn og ungt fólk almennt fái sérstakt aðhald, stuðning og tækifæri til að þroskast. Auður Magndís bendir á að það sé viðurkennt innan mennta- og uppeldisfræðinnar að barn verði ekki fullorðið á einum degi. „Við vitum það alveg, og það vita það allir sem eru yfir höfuð manneskjur og hafa lifað, að þú ert ekki barn einn daginn og fullorðinn þann næsta.“

Háskólinn verði að taka afstöðu

Fagfólk í menntavísindum benti á samfélagslegt hlutverk menntastofnana í yfirlýsingu sinni. Sem slíkri stofnun beri Háskóla Íslands að vernda og styðja ungmenni sem hingað koma í leit að öruggara lífi. „Háskólar hafa sem menntastofnanir sérstakt hlutverk og tækifæri til að uppfóstra og búa til gott samfélag. Þess vegna finnst mér algjörlega út úr kortinu að háskólinn komi fram með þessum hætti gagnvart svo undirokuðum og jaðarsettum þjóðfélagshópi,“ segir Auður Magndís í samtali við Stundina.

Háskólar séu ekki hlutlausar stofnanir í einhverju tómarúmi algjörlega ótengdar öðrum valdastrúktúrum samfélagsins. Því þurfi háskólinn að skilgreina og rækta sitt samfélagslega hlutverk með meðvitund um hin ólíku valdakerfi samfélagsins. „Þess vegna finnst mér að háskólinn verði absalút að taka virka afstöðu með mannréttindum, í tilfelli þessa hóps, sem er ungur, mjög jaðarsettur og á flótta,“ segir Auður Magndís.

„Þess vegna finnst mér algjörlega út úr kortinu að háskólinn sé að koma fram með þessum hætti gagnvart svo undirokuðum og jaðarsettum þjóðfélagshópi“ 

Sé valkvættJón Atli Benediktsson rektor Háskóla Íslands, hefur sagt að tanngreiningar séu valkvæðar en það getur haft alvarlegar afleiðingar fyrir hælisumsókn umsækjanda neiti hann að fara í slíka greiningu.

Stundin greindi frá því þann 26. september síðastliðinn að Útlendingastofnun og háskólinn ynnu að gerð þjónustusamnings um aldursgreiningar á tönnum hælisleitenda. Stúdentaráð Háskóla Íslands ályktaði gegn samningsgerðinni og taldi hana siðferðilega óverjandi. Þann 7. nóvember lýstu svo Landssamtök íslenskra stúdenta yfir stuðningi allra stúdenta á Íslandi og íslenskra stúdenta erlendis við afstöðu Stúdentaráðs. 

Mikilvægt að verja mannhelgi ungmenna

Gagnrýnin frá starfsmönnum og doktorsnemum af Menntavísindasviði bætist þannig við þá gagnrýni sem þegar er komin fram frá nemendum við skólann, og er samhljóða henni í meginatriðum. Benda þeir meðal annars á að fræðimenn innan Háskóla Íslands hafi hluta lífsviðurværis síns af rannsóknum sem snúa að aðstæðum þessa viðkvæma hóps „og því er enn mikilvægara en ella að stofnunin sem slík taki skýra afstöðu með réttindum og mannhelgi ungmennanna. Annað er siðferðislega óverjandi.“

Í þessu samhengi segir Auður að Háskóla Íslands skuldi þessum viðkvæma hópi fólks stuðning og samstöðu með mannréttindum þeirra. Hælisleitendur og fólk á flótta veiti rannsakendum við háskólann aðgengi að lífi sínu með margvíslegum hætti þegar kemur að hvers kyns rannsóknum og þess vegna sé ákveðinn tvískinnungur fólginn í því að snúa baki við mannréttindum þeirra með þessum hætti.

„Þú getur ekki beðið um það með hægri hendinni að fólk veiti þér þekkingu og tækifæri til að stunda rannsóknir sem skapa þér tekjur, en snúið þér svo við og beitt vinstri hendinni til þess að láta skoða endajaxlana á þessu sama fólki svo hægt sé að senda það úr landi. Þetta er bara ekki bjóðandi.“

„Óviðeigandi og ósiðlegar“ 

Aldursgreiningar sem byggja á líkamsrannsóknum á borð við röntgenmyndatökur af tönnum eru afar umdeildar enda eru tannlæknar ósammála um áreiðanleika og vísindalegt gildi slíkra rannsókna. Tannlæknasamtök Bretlands hafa sagt þær „óviðeigandi og ósiðlegar“ þar sem þær geti aldrei gefið nákvæmar upplýsingar um aldur, auk þess sem alþjóðlegar stofnanir og mannréttindasamtök á borð við Flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna, Evrópuráðið, ECRE (e. European Council of Refugees and Exiles) og Barnahjálp Sameinuðu þjóðanna (UNICEF), hafa gagnrýnt þær harðlega. Þá hefur Rauði krossinn á Íslandi ítrekað lagst gegn þeim vegna ónákvæmni og siðferðislegra álitamála.

Auður segist hafa orðið vör við það að undanförnu að andstaða við tanngreiningar fari vaxandi innan veggja skólans, hvort sem er á meðal nemenda eða starfsmanna, eins og birst hefur í fyrrnefndum yfirlýsingum. Hún telur sig hafa skynjað ákveðna þögn vegna málsins sem sé mögulega að bresta nú þegar bæði nemendur og starfsmenn skólans eru farnir að tjá sig með svo gagnrýnum hætti.

„Okkur fannst, sem fagfólki í menntavísindum að það væri einhvernveginn ótrúlega mikilvægt að benda á þetta samfélagslega hlutverk háskólans, sem stúdentarnir gerðu líka í sinni yfirlýsingu.“

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið í dag

Fastar á Kyrrahafseyju: „Lán í óláni“
1
FréttirCovid-19

Fast­ar á Kyrra­hafs­eyju: „Lán í óláni“

Þeg­ar vin­kon­urn­ar Ás­dís Embla Ásmunds­dótt­ir, Unn­ur Guð­munds­dótt­ir og Mar­grét Hlín Harð­ar­dótt­ir lögðu af stað í heims­reisu í fe­brú­ar ór­aði þær ekki fyr­ir því hvaða stefnu ferð­in myndi taka. Þær eru nú á Cook-eyj­um í Suð­ur-Kyrra­hafi, ætl­uðu að dvelja þar í viku, en hafa nú ver­ið þar í mán­uð, því nán­ast eng­ar flug­sam­göng­ur hafa ver­ið til og frá eyj­un­um und­an­farn­ar þrjár vik­ur vegna COVID-19 far­ald­urs­ins. Þær hafa ving­ast við heima­fólk sem hef­ur að­stoð­að þær á alla lund og segj­ast vart geta ver­ið á betri stað, fyrst að­stæð­ur eru með þess­um hætti.
Segja nú að öllum beri að bera andlitsgrímur
2
FréttirCovid-19

Segja nú að öll­um beri að bera and­lits­grím­ur

Nokk­ur Evr­ópu­lönd skylda nú fólk til þess að bera and­lits­grím­ur. Yf­ir­völd í Banda­ríkj­un­um hafa snú­ið af­stöðu sinni og mæl­ast nú einnig til þess. Ólaf­ur S. Andrés­son, pró­fess­or í erfða­fræði við Líf- og um­hverf­is­vís­inda­deild Há­skóla Ís­lands, seg­ir að grím­ur veiti falskt ör­yggi. Sótt­varna­lækn­ir taldi „vafa­samt“ að láta al­menn­ing bera grím­ur.
Tveir í haldi vegna andláts konu í Hafnarfirði
3
Fréttir

Tveir í haldi vegna and­láts konu í Hafnar­firði

Kon­an fannst lát­in í heima­húsi eft­ir að til­kynnt var um mál­ið og lög­regla hélt á stað­inn. Menn­irn­ir voru hand­tekn­ir í þágu rann­sókn­ar­inn­ar.
Finnar opna birgðageymslurnar í fyrsta sinn
4
FréttirCovid-19

Finn­ar opna birgða­geymsl­urn­ar í fyrsta sinn

Þeir voru sagð­ir gam­aldags og of­sókn­aróð­ir en búa nú að því að eiga um­tals­verð­ar birgð­ir and­lits­gríma, lyfja og lækn­inga­tækja. Finn­ar hafa hald­ið áfram að safna í neyð­ar­birgða­geymsl­ur sín­ar, nokk­uð sem flest­ar þjóð­ir hættu að gera þeg­ar kalda stríð­ið leið und­ir lok.
Óvænt uppákoma í myndbandi sem hvetur almenning til að vera heima
5
Fréttir

Óvænt uppá­koma í mynd­bandi sem hvet­ur al­menn­ing til að vera heima

Margt helsta tón­listar­fólk lands­ins syng­ur í mynd­bandi til að letja fólk frá ferða­lög­um.
Eins og geimfarar á gjörgæslu
6
FréttirCovid-19

Eins og geim­far­ar á gjör­gæslu

„Hjúkr­un­ar­fræð­ing­arn­ir á Covid-stof­unni okk­ar minna helst á geim­fara á leið til tungls­ins. Vír­net­ið í ör­ygg­is­rúð­unni teng­ir mig hins veg­ar við rimla í fang­elsi, enda taka hjúkr­un­ar­fræð­ing­arn­ir okk­ar 3-4 klst. tarn­ir þarna inni, tvisvar á vakt, án þess að nær­ast eða kom­ast á kló­sett.“ Á þenn­an hátt lýs­ir Tóm­as Guð­bjarts­son hjarta­lækn­ir ástand­inu á þeim hluta gjör­gæslu­deild­ar Land­spít­ala þar sem COVID-19 sjúk­ling­ar njóta með­höndl­un­ar.
Ísland í hópi Vestur-Evrópuríkja sem gera minnst til að dempa skellinn
7
Greining

Ís­land í hópi Vest­ur-Evr­ópu­ríkja sem gera minnst til að dempa skell­inn

Stund­in gerði tölu­leg­an sam­an­burð á um­fangi rík­is­fjár­mála­að­gerða nokk­urra Evr­ópu­ríkja.

Mest deilt í dag

Óvænt uppákoma í myndbandi sem hvetur almenning til að vera heima
1
Fréttir

Óvænt uppá­koma í mynd­bandi sem hvet­ur al­menn­ing til að vera heima

Margt helsta tón­listar­fólk lands­ins syng­ur í mynd­bandi til að letja fólk frá ferða­lög­um.
Illugi Jökulsson
2
Pistill

Illugi Jökulsson

Veit­um öll­um land­vist

Ill­ugi Jök­uls­son sting­ur upp á að við þess­ar for­dæma­lausu að­stæð­ur verði tek­in sú for­dæma­lausa ákvörð­un að öll­um hæl­is­leit­end­um og flótta­mönn­um sem hér eru nú stadd­ir verði veitt land­vist til fram­búð­ar.
Fastar á Kyrrahafseyju: „Lán í óláni“
3
FréttirCovid-19

Fast­ar á Kyrra­hafs­eyju: „Lán í óláni“

Þeg­ar vin­kon­urn­ar Ás­dís Embla Ásmunds­dótt­ir, Unn­ur Guð­munds­dótt­ir og Mar­grét Hlín Harð­ar­dótt­ir lögðu af stað í heims­reisu í fe­brú­ar ór­aði þær ekki fyr­ir því hvaða stefnu ferð­in myndi taka. Þær eru nú á Cook-eyj­um í Suð­ur-Kyrra­hafi, ætl­uðu að dvelja þar í viku, en hafa nú ver­ið þar í mán­uð, því nán­ast eng­ar flug­sam­göng­ur hafa ver­ið til og frá eyj­un­um und­an­farn­ar þrjár vik­ur vegna COVID-19 far­ald­urs­ins. Þær hafa ving­ast við heima­fólk sem hef­ur að­stoð­að þær á alla lund og segj­ast vart geta ver­ið á betri stað, fyrst að­stæð­ur eru með þess­um hætti.
Segja nú að öllum beri að bera andlitsgrímur
4
FréttirCovid-19

Segja nú að öll­um beri að bera and­lits­grím­ur

Nokk­ur Evr­ópu­lönd skylda nú fólk til þess að bera and­lits­grím­ur. Yf­ir­völd í Banda­ríkj­un­um hafa snú­ið af­stöðu sinni og mæl­ast nú einnig til þess. Ólaf­ur S. Andrés­son, pró­fess­or í erfða­fræði við Líf- og um­hverf­is­vís­inda­deild Há­skóla Ís­lands, seg­ir að grím­ur veiti falskt ör­yggi. Sótt­varna­lækn­ir taldi „vafa­samt“ að láta al­menn­ing bera grím­ur.
Vorið er handan við hornið, segir veðurfræðingur
5
Fréttir

Vor­ið er hand­an við horn­ið, seg­ir veð­ur­fræð­ing­ur

Ei­rík­ur Örn Jó­hann­es­son veð­ur­fræð­ing­ur á Veð­ur­stofu Ís­lands seg­ir enga ástæðu til að ör­vænta þó að snjó­að hafi víða um land í morg­un; vor­ið sé rétt hand­an við horn­ið. Hann seg­ir að bú­ast megi við að frem­ur kalt verði í veðri um land allt fram á laug­ar­dag, en það taki að hlýna eft­ir það.
Eins og geimfarar á gjörgæslu
6
FréttirCovid-19

Eins og geim­far­ar á gjör­gæslu

„Hjúkr­un­ar­fræð­ing­arn­ir á Covid-stof­unni okk­ar minna helst á geim­fara á leið til tungls­ins. Vír­net­ið í ör­ygg­is­rúð­unni teng­ir mig hins veg­ar við rimla í fang­elsi, enda taka hjúkr­un­ar­fræð­ing­arn­ir okk­ar 3-4 klst. tarn­ir þarna inni, tvisvar á vakt, án þess að nær­ast eða kom­ast á kló­sett.“ Á þenn­an hátt lýs­ir Tóm­as Guð­bjarts­son hjarta­lækn­ir ástand­inu á þeim hluta gjör­gæslu­deild­ar Land­spít­ala þar sem COVID-19 sjúk­ling­ar njóta með­höndl­un­ar.

Mest lesið í vikunni

Tveir til viðbótar látnir af völdum Covid-19: „Ég elska ykkur bæði“
1
FréttirCovid-19

Tveir til við­bót­ar látn­ir af völd­um Covid-19: „Ég elska ykk­ur bæði“

Mað­ur sem hef­ur misst báða for­eldra sína af völd­um Covid-19 veirunn­ar minn­ist for­eldra sinna. Tveir lét­ust af völd­um veirunn­ar á síð­asta sól­ar­hring. Ann­ar þeirra var eig­in­mað­ur Jóninnu Mar­grét­ar Pét­urs­dótt­ur sem lést af völd­um sjúk­dóms­ins í síð­ustu viku.
Kristín Ýr Gunnarsdóttir
2
Pistill

Kristín Ýr Gunnarsdóttir

HEI! Hættu að harka af þér!

Þú ert með veiruna, sagði lækn­ir­inn. Ég taldi öll ein­kenn­in mín bara vera hluta af ímynd­un í hausn­um á mér. Svo er ég líka ís­lend­ing­ur og harka bara svona af mér.
Fastar á Kyrrahafseyju: „Lán í óláni“
3
FréttirCovid-19

Fast­ar á Kyrra­hafs­eyju: „Lán í óláni“

Þeg­ar vin­kon­urn­ar Ás­dís Embla Ásmunds­dótt­ir, Unn­ur Guð­munds­dótt­ir og Mar­grét Hlín Harð­ar­dótt­ir lögðu af stað í heims­reisu í fe­brú­ar ór­aði þær ekki fyr­ir því hvaða stefnu ferð­in myndi taka. Þær eru nú á Cook-eyj­um í Suð­ur-Kyrra­hafi, ætl­uðu að dvelja þar í viku, en hafa nú ver­ið þar í mán­uð, því nán­ast eng­ar flug­sam­göng­ur hafa ver­ið til og frá eyj­un­um und­an­farn­ar þrjár vik­ur vegna COVID-19 far­ald­urs­ins. Þær hafa ving­ast við heima­fólk sem hef­ur að­stoð­að þær á alla lund og segj­ast vart geta ver­ið á betri stað, fyrst að­stæð­ur eru með þess­um hætti.
Björg Árnadóttir
4
Aðsent

Björg Árnadóttir

Ed­rú­mennska á tím­um sótt­ar­inn­ar

„Nú veit ég að á með­an ég drakk „í hófi“ fór þessi sami tími og orka í að drekka ekki,“ skrif­ar Björg Árna­dótt­ir sem fagn­ar áfanga og lít­ur til­baka, í kring­um sig og fram á við.
Eigendur Bláa lónsins spara sér nærri 200 milljónir á mánuði með ríkisaðstoðinni
5
FréttirCovid-19

Eig­end­ur Bláa lóns­ins spara sér nærri 200 millj­ón­ir á mán­uði með rík­is­að­stoð­inni

Grím­ur Sæ­mundsen, for­stjóri og stærsti eig­andi Bláa lóns­ins, hef­ur rök­stutt þá ákvörð­un fyr­ir­tæk­is­ins að nýta sér hluta­starfs­leið­ina með því að ver­ið sé að verja 600 störf. Eig­end­ur Bláa lóns­ins spara sér einnig hundruð millj­óna króna með því að sleppa því að hafa fólk á launa­skrá eða segja því upp.
Fór í frí og kemst ekki heim til sín
6
FréttirCovid-19

Fór í frí og kemst ekki heim til sín

Guð­mund­ur Ingi Jóns­son al­þjóða­við­skipta­fræð­ing­ur býr í borg­inni Hai­men í Jin­angsu-hér­aði á aust­ur­strönd Kína. Hann fór það­an til Fil­ipps­eyja um miðj­an janú­ar, í það sem átti að vera stutt frí, en vegna ým­issa ferða­tak­mark­ana vegna COVID-19 far­ald­urs­ins hef­ur hann ekki kom­ist til síns heima og dvel­ur nú í Taílandi. Þar í landi tók út­göngu­bann gildi í gær.

Mest lesið í mánuðinum

Hvað gerist í lungunum við COVID-19?
1
FréttirCovid-19

Hvað ger­ist í lung­un­um við COVID-19?

Sif Hans­dótt­ir, yf­ir­lækn­ir lungna­deild­ar Land­spít­ala, seg­ir að nán­ast all­ir COVID-19 sjúk­ling­ar, sem hafi ver­ið lagð­ir inn á spít­al­ann, hafi ver­ið með lungna­bólgu á ein­hverju stigi. Skipta megi ein­kenn­un­um í fjög­ur stig.
Jóninna Margrét lést af völdum COVID-19: „Hún var minn allra besti vinur“
2
FréttirCovid-19

Jón­inna Mar­grét lést af völd­um COVID-19: „Hún var minn allra besti vin­ur“

Son­ur Jóninnu Mar­grét­ar Pét­urs­dótt­ur seg­ir sárt að vita til þess að móð­ir sín hafi ver­ið ein þeg­ar hún kvaddi.
Bað um frí frá vinnu til að sinna smituðum á Landspítalanum
3
FréttirCovid-19

Bað um frí frá vinnu til að sinna smit­uð­um á Land­spít­al­an­um

„Þeg­ar mest á reyn­ir stönd­um við sam­an öll sem eitt,“ seg­ir Gísli Níls Ein­ars­son. Að öllu jöfnu starfar hann sem sér­fræð­ing­ur í for­vörn­um hjá VÍS en er núna kom­inn til starfa á göngu­deild Land­spít­ala fyr­ir COVID-19 smit­aða.
Bláa lónið fær ríkisaðstoð eftir 12 milljarða arðgreiðslur: Dugir fyrir launum í tæp tvö ár
4
FréttirCovid-19

Bláa lón­ið fær rík­is­að­stoð eft­ir 12 millj­arða arð­greiðsl­ur: Dug­ir fyr­ir laun­um í tæp tvö ár

Upp­safn­að­ar arð­greiðsl­ur Bláa lóns­ins frá 2012 til 2019 nema rúm­lega 12.3 millj­örð­um króna. Fé­lag­ið var með eig­ið fé upp 12.4 millj­arða ár­ið 2018 en er eitt hið fyrsta sem nýt­ir sér hluta­bóta­leið rík­is­stjórn­ar­inn­ar þar sem rík­ið greið­ir 75 pró­sent launa 400 starfs­manna Bláa lóns­ins næstu mán­uði.
Eiginmaður konunnar sem lést úr COVID-19 berst fyrir lífi sínu á gjörgæslu
5
FréttirCovid-19

Eig­in­mað­ur kon­unn­ar sem lést úr COVID-19 berst fyr­ir lífi sínu á gjör­gæslu

Ætt­ingj­ar hjón­anna segja veirufar­ald­ur­inn dauð­ans al­vöru og fólk verði að hlusta á og hlíta fyr­ir­mæl­um til að berj­ast gegn veirunni. Að öðr­um kosti muni af­leið­ing­arn­ar verða al­var­leg­ar.
Nýjar rannsóknir á COVID-19: Svona hegðar veiran sér
6
FréttirCovid-19

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19: Svona hegð­ar veir­an sér

Nýj­ar rann­sókn­ir á COVID-19 sýna að til eru meira en yf­ir eitt þús­und af­brigði af veirunni sem veld­ur sjúk­dómn­um og vís­inda­menn vinna baki brotnu við að rann­saka þessi at­birgði. Ein­um hósta geta fylgt allt að 3.000 drop­ar sem geta lent á öðru fólki.

Nýtt á Stundinni

Ísland í hópi Vestur-Evrópuríkja sem gera minnst til að dempa skellinn
Greining

Ís­land í hópi Vest­ur-Evr­ópu­ríkja sem gera minnst til að dempa skell­inn

Stund­in gerði tölu­leg­an sam­an­burð á um­fangi rík­is­fjár­mála­að­gerða nokk­urra Evr­ópu­ríkja.
Óvænt uppákoma í myndbandi sem hvetur almenning til að vera heima
Fréttir

Óvænt uppá­koma í mynd­bandi sem hvet­ur al­menn­ing til að vera heima

Margt helsta tón­listar­fólk lands­ins syng­ur í mynd­bandi til að letja fólk frá ferða­lög­um.
Bretland úr ESB – og þrjú lönd enn
Þorvaldur Gylfason
Pistill

Þorvaldur Gylfason

Bret­land úr ESB – og þrjú lönd enn

Bret­land er ekki eina land­ið sem geng­ið hef­ur úr Evr­ópu­sam­band­inu. Það er þó eina full­gilda að­ild­ar­rík­ið sem það hef­ur gert.
Heimilisofbeldi eykst í faraldrinum - tvær látnar
Fréttir

Heim­il­isof­beldi eykst í far­aldr­in­um - tvær látn­ar

Flest bend­ir til þess að tvær kon­ur hafi ver­ið myrt­ar í heima­hús­um á Ís­landi eft­ir að kór­óna­veirufar­ald­ur­inn braust út. Fram­kvæmda­stýra Kvenna­at­hvarfs­ins, dóms­mála­ráð­herra og rík­is­lög­reglu­stjóri lýsa all­ar yf­ir áhyggj­um af auknu heim­il­isof­beldi.
Veitum öllum landvist
Illugi Jökulsson
Pistill

Illugi Jökulsson

Veit­um öll­um land­vist

Ill­ugi Jök­uls­son sting­ur upp á að við þess­ar for­dæma­lausu að­stæð­ur verði tek­in sú for­dæma­lausa ákvörð­un að öll­um hæl­is­leit­end­um og flótta­mönn­um sem hér eru nú stadd­ir verði veitt land­vist til fram­búð­ar.
Vorið er handan við hornið, segir veðurfræðingur
Fréttir

Vor­ið er hand­an við horn­ið, seg­ir veð­ur­fræð­ing­ur

Ei­rík­ur Örn Jó­hann­es­son veð­ur­fræð­ing­ur á Veð­ur­stofu Ís­lands seg­ir enga ástæðu til að ör­vænta þó að snjó­að hafi víða um land í morg­un; vor­ið sé rétt hand­an við horn­ið. Hann seg­ir að bú­ast megi við að frem­ur kalt verði í veðri um land allt fram á laug­ar­dag, en það taki að hlýna eft­ir það.
Opinn fyrirlestur: Ferðalagið innanhúss með Emilíu Borgþórsdóttur
Myndband

Op­inn fyr­ir­lest­ur: Ferða­lag­ið inn­an­húss með Em­il­íu Borg­þórs­dótt­ur

Stund­in send­ir í dag út fyr­ir­lest­ur á veg­um End­ur­mennt­un­ar HÍ þar sem Em­il­ía Borg­þórs­dótt­ir fjall­ar um hvernig hægt er að hagræða um­hverf­inu svo það svari kalli ým­issa og mjög svo ólíkra verk­efna.
Finnar opna birgðageymslurnar í fyrsta sinn
FréttirCovid-19

Finn­ar opna birgða­geymsl­urn­ar í fyrsta sinn

Þeir voru sagð­ir gam­aldags og of­sókn­aróð­ir en búa nú að því að eiga um­tals­verð­ar birgð­ir and­lits­gríma, lyfja og lækn­inga­tækja. Finn­ar hafa hald­ið áfram að safna í neyð­ar­birgða­geymsl­ur sín­ar, nokk­uð sem flest­ar þjóð­ir hættu að gera þeg­ar kalda stríð­ið leið und­ir lok.
Kallar eftir styrkjum til fjölmiðla vegna faraldursins
FréttirCovid-19

Kall­ar eft­ir styrkj­um til fjöl­miðla vegna far­ald­urs­ins

Helga Vala Helga­dótt­ir þing­mað­ur seg­ir fjöl­miðla ekki geta nýtt sér sum­ar af að­gerð­um rík­is­stjórn­ar­inn­ar á með­an aug­lýs­inga­tekj­ur þeirra drag­ast sam­an.
Segja nú að öllum beri að bera andlitsgrímur
FréttirCovid-19

Segja nú að öll­um beri að bera and­lits­grím­ur

Nokk­ur Evr­ópu­lönd skylda nú fólk til þess að bera and­lits­grím­ur. Yf­ir­völd í Banda­ríkj­un­um hafa snú­ið af­stöðu sinni og mæl­ast nú einnig til þess. Ólaf­ur S. Andrés­son, pró­fess­or í erfða­fræði við Líf- og um­hverf­is­vís­inda­deild Há­skóla Ís­lands, seg­ir að grím­ur veiti falskt ör­yggi. Sótt­varna­lækn­ir taldi „vafa­samt“ að láta al­menn­ing bera grím­ur.
Eins og geimfarar á gjörgæslu
FréttirCovid-19

Eins og geim­far­ar á gjör­gæslu

„Hjúkr­un­ar­fræð­ing­arn­ir á Covid-stof­unni okk­ar minna helst á geim­fara á leið til tungls­ins. Vír­net­ið í ör­ygg­is­rúð­unni teng­ir mig hins veg­ar við rimla í fang­elsi, enda taka hjúkr­un­ar­fræð­ing­arn­ir okk­ar 3-4 klst. tarn­ir þarna inni, tvisvar á vakt, án þess að nær­ast eða kom­ast á kló­sett.“ Á þenn­an hátt lýs­ir Tóm­as Guð­bjarts­son hjarta­lækn­ir ástand­inu á þeim hluta gjör­gæslu­deild­ar Land­spít­ala þar sem COVID-19 sjúk­ling­ar njóta með­höndl­un­ar.
Sævar Helgi og Stefán Ragnar ræða um heim veiranna
MenningKúltúr klukkan 13

Sæv­ar Helgi og Stefán Ragn­ar ræða um heim veir­anna

Stund­in send­ir út menn­ing­ar­við­burði á veg­um Menn­ing­ar­hús­anna í Kópa­vogi á með­an sam­komu­banni stend­ur. Í dag ræð­ir Sæv­ar Helgi Braga­son, jarð­fræð­ing­ur og vís­inda­miðl­ari, við Stefán Ragn­ar Jóns­son sam­einda­líf­fræð­ing um veir­ur í víðu sam­hengi. Út­send­ing­in hefst klukk­an 13.