Þessi grein er meira en 2 ára gömul.

Stundin heldur áfram umfjöllun upp úr Glitnisskjölunum

Frétta­flutn­ing­ur um fjár­mál æðsta hand­hafa fram­kvæmda­valds­ins var stöðv­að­ur með valdi í að­drag­anda síð­ustu Al­þing­is­kosn­inga. Nú hafa hins veg­ar dóm­stól­ar tví­veg­is kom­ist að þeirri nið­ur­stöðu að lög­bann­ið sé ólög­mætt og stang­ist á við lýð­ræð­is­hefð­ir og grunn­gildi tján­ing­ar­frels­is.

Frétta­flutn­ing­ur um fjár­mál æðsta hand­hafa fram­kvæmda­valds­ins var stöðv­að­ur með valdi í að­drag­anda síð­ustu Al­þing­is­kosn­inga. Nú hafa hins veg­ar dóm­stól­ar tví­veg­is kom­ist að þeirri nið­ur­stöðu að lög­bann­ið sé ólög­mætt og stang­ist á við lýð­ræð­is­hefð­ir og grunn­gildi tján­ing­ar­frels­is.

Þann 16. október 2017, rétt fyrir alþingiskosningar, lagði sýslumaðurinn á höfuðborgarsvæðinu lögbann á umfjöllun Stundarinnar um viðskipti þáverandi forsætisráðherra og fjölskyldu hans fyrir hrun sem byggði á viðamiklum gögnum innan úr Glitni banka. 

Þrotabú Glitnis, Glitnir Holdco, fór fram á lögbannið og lögðu nokkrir þeirra sem komið höfðu fyrir í umfjöllun Stundarinnar fram yfirlýsingar um að þeir teldu að brotið hefði verið gegn lögvörðum réttindum þeirra með birtingu upplýsinganna.  Harlem Désir, fulltrúi Öryggis- og samvinnustofnunar Evrópu á sviði fjölmiðlafrelsis, lýsti hins vegar áhyggjum af lögbanninu og skoraði á íslensk stjórnvöld að aflétta því.

Þórólfur Halldórsson sýslumaður og tveir starfsmenn embættisins voru kallaðir á opinn fund allsherjar- og menntamálanefndar þann 19. október 2017 og svöruðu spurningum um lögbannið og forsendur þess. Sviðsstjóri hjá sýslumannsembættinu kom af fjöllum þegar hann var spurður hvort embættið hefði vegið og metið hvort sú skerðing á tjáningarfrelsi sem fælist í lögbanninu teldist nauðsynleg í lýðræðissamfélagi, en bæði tjáningarfrelsisákvæði stjórnarskrárinnar og mannréttindasáttmála Evrópu gera kröfu um að slíkt mat fari fram áður en stjórnvald takmarkar tjáningarfrelsi. 

Héraðsdómur Reykjavíkur synjaði öllum kröfum Glitnis HoldCo gegn Stundinni þann 2. febrúar 2018 og komst að þeirri niðurstöðu að lögbann sýslumanns á upplýsingamiðlun fjölmiðils um viðskipti valdhafa hefði verið ólögmætt og stangast á við lýðræðishefðir og grunngildi tjáningarfrelsis. Í dóminum var sýslumannsembættið gagnrýnt harðlega, meðal annars fyrir að hafa vikið frá þeim almennu reglum sem gilda um framkvæmd lögbannsgerðar þegar ákveðið var að tilkynna ekki gerðarþolanda, Stundinni, með hæfilegum fyrirvara um framkomna lögbannskröfu.

Úr nýjasta tölublaði.

Glitnir HoldCo áfrýjaði málinu til Landsréttar sem staðfesti niðurstöðu héraðsdóms þann 5. október síðastliðinn. Þegar þetta er skrifað, tuttugu dögum eftir að Landsréttur staðfesti að lögbannið væri ólögmætt, hefur Glitnir HoldCo ekki gefið upp hvort málinu verði áfrýjað til Hæstaréttar. Áfrýjunarfrestur til Hæstaréttar er fjórar vikur. Stundin hefur engu að síður ákveðið að halda áfram birtingu frétta sem byggja á þeim gögnum sem um ræðir. Í nýjasta tölublaði Stundarinnar sem barst áskrifendum í morgun eru 12 blaðsíðar helgaðar slíku efni. 

Ákvörðun um áframhaldandi umfjöllun byggir á lögfræðilegum og siðferðislegum grunni. Í fyrsta lagi kemur fram í lögum um kyrrsetningu og lögbann að þegar þrjár vikur eru liðnar frá synjun dómstóla falli lögbann niður. Þrjár vikur eru liðnar frá og með útgáfudegi þessa tölublaðs Stundarinnar.

Þá byggir Stundin á þeirri staðreynd að í lögbannslögum er ekki gert ráð fyrir tilvist Landsréttar. Þannig kemur fram að lögbann haldist eftir áfrýjun til „æðri dóms“, en ef æðri dómur staðfestir ákvæði héraðsdóms um synjun um staðfestingu gerðar felli hún úr gildi frá dómsuppsögu þar. Æðri dómur, Landsréttur, hefur þegar úrskurðað lögbannið ólögmætt, og er því samkvæmt óuppfærðum lögum um lögbann metið óþarft af lögmönnum Stundarinnar að bíða niðurstöðu Hæstaréttar. 

Hvað varðar siðferðislega þáttinn telur ritstjórn Stundarinnar ekki réttlætanlegt að eftirláta þrotabúi gjaldþrota banka ritstjórnarvald yfir umfjöllun, hvað þá umfjöllunum sem renna stoðum undir að starfsmenn, eigendur og stórir viðskiptamenn bankans – þar á meðal einn valdamesti stjórnmálamaður landsins – hafi forðað persónulegum fjármunum sínum og komið þeim í var á sama tíma og þeir höfðu aðgengi að mikilvægum upplýsingum um alvarlegan vanda bankans.

Loks telur ritstjórn Stundarinnar illréttlætanlegt út frá siðferðislegum sjónarmiðum að bíða með birtingu þegar mikill vafi er á því að Glitni HoldCo sé lögfræðilega stætt á því að viðhalda lögbanninu.

Fyrirvari: Stundin er aðili að málinu sem hér er fjallað um.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Nýtt á Stundinni

Rukka inn á drullusvað
FréttirEldgos við Fagradalsfjall

Rukka inn á drullu­svað

Bíla­stæði sem land­eig­end­ur við eld­gos­ið rukka inn á er drullu­svað og ófært að stór­um hluta.
Valda andlitsgrímur skaða?
Anna Tara Andrésdóttir
Aðsent

Anna Tara Andrésdóttir

Valda and­lits­grím­ur skaða?

Anna Tara Andrés­dótt­ir, doktorsnemi í heila-, hug­ar­starf­semi og hegð­un, velt­ir fyr­ir sér notk­un and­lits­gríma í heims­far­aldri, skað­semi þeirra eða skað­leysi í að­sendri grein.
Ef Benedikt stofnar nýjan flokk væri hann að „slátra Viðreisn“
Greining

Ef Bene­dikt stofn­ar nýj­an flokk væri hann að „slátra Við­reisn“

„Þetta snýst um menn en ekki mál­efni,“ seg­ir Stef­an­ía Ósk­ars­dótt­ir, dós­ent í stjórn­mála­fræði við Há­skóla Ís­lands, um stöð­una sem upp er kom­in í Við­reisn. Stofn­and­inn og fyrsti formað­ur flokks­ins íhug­ar að stofna ann­an flokk eft­ir að hon­um var hafn­að.
„Verulega óheppilegt og óæskilegt“ að styrkir til lögreglumanna hafi endað í einkafyrirtæki
Fréttir

„Veru­lega óheppi­legt og óæski­legt“ að styrk­ir til lög­reglu­manna hafi end­að í einka­fyr­ir­tæki

Í yf­ir­lýs­ingu frá Ís­lenska lög­reglu­for­laginu biðst fyr­ir­tæk­ið af­sök­un­ar á því að nokk­ur fyr­ir­tæki, sveit­ar­fé­lög og sam­tök hafi ver­ið skráð í aug­lýs­ingu á veg­um FÍFL. Lög­reglu­stjóri sem styrkt hef­ur fjár­söfn­un í gegn­um for­lagið gagn­rýn­ir að stærst­ur hluti styrks­ins hafi end­að í rekstri fyr­ir­tæk­is­ins.
424. spurningaþraut: Ju Wenjun, Louise Glück og fleiri
Þrautir10 af öllu tagi

424. spurn­inga­þraut: Ju Wenj­un, Louise Glück og fleiri

Hér neðst er hlekk­ur á síð­ustu þraut, tak­ið eft­ir því. * Fyrri auka­spurn­ing: Hver er karl­inn á mynd­inni hér að of­an? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Hvað kall­ast hinir breyti­legu vind­ar á Indlandi og Suð­aust­ur-As­íu sem færa stund­um með sér mik­ið regn? 2.  Í hvaða heims­álfu er land­ið Bel­ize? 3.  Hvað er hnall­þóra? 4.  Í eina tíð deildu menn á Ís­landi um...
Stærstur hluti styrkja til FÍFL fer í laun og rekstur lögregluforlags
Fréttir

Stærst­ur hluti styrkja til FÍFL fer í laun og rekst­ur lög­reglu­for­lags

Að baki um­deildr­ar fíkni­efna­aug­lýs­ing­ar sem birt­ist í Morg­un­blað­inu í síð­ustu viku stend­ur Ís­lenska lög­reglu­for­lagið en fyr­ir­tæk­ið tek­ur að sér að safna og inn­heimta styrki fyr­ir hönd Fé­lags ís­lenskra fíkni­efna­lög­reglu­manna. Af þeim styrkj­um sem for­lagið safn­aði fór að­eins minni­hluti af þeim í þann mál­stað sem safn­að var fyr­ir.
Rúmlega þúsund læknar skora á stjórnvöld að axla ábyrgð á stöðunni í heilbrigðiskerfinu
FréttirSpítalinn er sjúklingurinn

Rúm­lega þús­und lækn­ar skora á stjórn­völd að axla ábyrgð á stöð­unni í heil­brigðis­kerf­inu

Svandís Svavars­dótt­ir var „upp­tek­in í öðru“ þeg­ar nokkr­ir lækn­ar mættu með und­ir­skrift­ir þús­und og eins lækn­is sem skor­aði á stjórn­völd að taka ábyrgð á stöð­unni í heil­brigðis­kerf­inu. Einn lækn­anna seg­ir að „mæl­ir­inn sé full­ur“ hjá öll­um vegna úr­ræða­leys­is.
Lögmaður Ballarin orðinn eigandi helmingshlutar nýja WOW
Fréttir

Lög­mað­ur Ball­ar­in orð­inn eig­andi helm­ings­hlut­ar nýja WOW

Páll Ág­úst Ólafs­son, lög­mað­ur og tals­mað­ur Michele Ball­ar­in, sem keypti eign­ir þrota­bús WOW air ár­ið 2019 er orð­inn eig­andi helm­ings hluta­fjár í fé­lag­inu sem stend­ur að baki hinu nýja WOW. Fé­lag­ið er sagt hafa sótt um flugrekstr­ar­leyfi hjá Sam­göngu­stofu.
Hver ertu?
Blogg

Léttara líf

Hver ertu?

Þeg­ar stórt er spurt er fátt um svör. Þeg­ar ég hef spurt fólk þess­ar­ar spurn­ing­ar þá fæ ég iðu­lega svar­ið við spurn­ing­unni „Við hvað vinn­irðu?“ Það finnst mér mjög áhuga­vert en jafn­framt ansi dap­urt. Flest­ir skil­greina hver þeir eru út frá því við hvað þeir starfa. Þetta sýn­ir hversu stórt hlut­verk vinn­an spil­ar í lífi okk­ar, og allt of stórt...
Hvað finnst vegagerðinni um Kötlu?
Blogg

Listflakkarinn

Hvað finnst vega­gerð­inni um Kötlu?

Ný­ver­ið birt­ist aug­lýs­ing í boði FÍFL (fé­lag ís­lenskra fíkni­efna­lög­reglu­manna) í morg­un­blað­inu. Það mætti í sjálfu sér velta fyr­ir sér hvers vegna jafn lítt les­ið blað, með jafn­háu aug­lýs­inga­verði verð­ur ít­rek­að fyr­ir val­inu hjá rík­is­stofn­un­um þeg­ar þær aug­lýsa eða kaupa sér áskrift­ir, en við skul­um geyma þær pæl­ing­ar í bili. Aug­lýs­ing­in lít­ur í fyrstu út fyr­ir að vera for­varn­ar-aug­lýs­ing ætl­uð ung­menn­um...
423. spurningaþraut: Báðar aukaspurningar eru sprottnar frá Kötlu
Þrautir10 af öllu tagi

423. spurn­inga­þraut: Báð­ar auka­spurn­ing­ar eru sprottn­ar frá Kötlu

Hlekk­ur á síð­ustu (og næstu) þraut er hér neðst. * Auka­spurn­ing­ar eru báð­ar sprottn­ar úr sjón­varps­serí­unni Kötlu. Hér að of­an sjást drang­ar nokkr­ir sem ganga í sjó fram við Vík í Mýr­dal, þar sem Katla ger­ist. Hvað heita þeir? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Und­ir hvaða jökli er eld­stöð­in Katla? 2.  Hvaða ár lauk síð­ari heims­styrj­öld­inni? 3.  Barn­ung stúlka með fræga slöngu­lokka...
Eimskipsmenn enn til rannsóknar eftir sátt og milljarðasekt
Fréttir

Eim­skips­menn enn til rann­sókn­ar eft­ir sátt og millj­arða­sekt

Rann­sókn yf­ir­valda á lög­brot­um Eim­skips er enn í gangi jafn­vel þó að fyr­ir­tæk­ið hafi gert sátt við Sam­keppnis­eft­ir­lit­ið. Mál starfs­manna fyr­ir­tæk­is­ins hef­ur ver­ið á borði hér­aðssak­sókn­ara og fyr­ir­renn­ara síð­an ár­ið 2014. Sam­skip svar­ar engu um sína hlið máls­ins.