Færeyskur ráðherra krafinn svara um Samherjarannsókn

Högni Hoy­dal, formað­ur Þjóð­veld­is­flokks­ins fær­eyska, hef­ur í fær­eyska þing­inu ósk­að eft­ir svör­um við því hvað líði rann­sókn lög­reglu á meint­um skatta­laga­brot­um Sam­herja í Fær­eyj­um. Sam­herji end­ur­greiddi 340 millj­ón­ir króna til fær­eyska Skatts­ins, sem vís­aði mál­inu til lög­reglu. Síð­an hef­ur lít­ið af því frést.

Færeyskur ráðherra krafinn svara um Samherjarannsókn
Undrast um afdrif Samherjarannsóknar Högni Hoydal, formaður Þjóðveldisflokksins í Færeyjum, hefur lagt fram skriflega fyrirspurn í færeyska þinginu þar sem hann óskar svara við því hvað líði rannsókn lögreglu og skattayfirvalda í Færeyjum á Samherja og dótturfélagi þess í Færeyjum. Félagið var í ársbyrjun í fyrra staðið að því að hafa skráð sjómenn á fiskiskipum í Namibíu í áhöfn farskipa sem skráð voru í Færeyjum. Með því gat félagið fengið skattgreiðslur af launum sjómannanna endurgreiddar.

Formaður Þjóðveldisflokksins færeyska, Högni Hoydal, hefur lagt skriflega fyrirspurn fyrir Una Rasmussen, fjármálaráðherra Færeyja, þar sem hann óskar meðal annars eftir því að vita hvað líði rannsókn yfirvalda á því hvernig Samherji hafi í gegnum færeyskt dótturfélag sitt misnotað sér færeysku skipaskránna, og  fengið ríflega 340 milljónir íslenskra króna skattgreiðslur endurgreiddar án þess að hafa til þess rétt.

„Það er eitt og hálft ár síðan málið kom upp og skattayfirvöld hér lýstu því yfir að málinu hefði verið vísað til lögreglu en síðan hefur ekkert heyrst um málið,“ segir Högni í samtali við Stundina. Hann undrast mjög aðgerðar- og tíðindaleysi af málinu, enda snúist það um háar upphæðir og vekji spurningar um hvort allir sitji við sama borð þegar kemur að skattalagabrotum.

„Þegar málið komst upp brást fyrirtækið við með því að endurgreiða 17 milljónir færeyskra króna (innsk. blm. 340 milljónir íslenskra króna) og gekkst þar með við því að hafa brotið lögin. Í öllum öðrum tilfellum myndi það kalla á refsingu eða í það minnsta sekt. Það er grundvallaratriði að ekki sé tekið öðruvísi á brotum stórfyrirtækja en þegar almenningur á í hlut,“ segir formaður Þjóðveldisflokksins við Stundina.  

Högni vill sömuleiðis fá úr því skorið hverjir hafi verið sviknir um þessar skattgreiðslur og hvort færeysk skattayfirvöld hafi séð til þess að bæta þann skaða. En einnig hvaða refsingu Samherji hafi hlotið fyrir brot sín á færeyskum skattalögum og hvort fordæmi séu fyrir því að færeysk skattayfirvöld hafi ekki farið fram á refsingu eða sektir, þegar brot á skattalögum hafi verið staðfest og skattar endurgreiddir.

„Það er grundvallaratriði að ekki sé tekið öðruvísi á brotum stórfyrirtækja en þegar almenningur á í hlut“
Högni Hoydal
formaður Þjóðveldisflokksins færeyska.

Málið á rætur að rekja til uppljóstrunar í heimildarþætti færeyska Kringvarpsins sem unnin var í samvinnu við Kveik á RÚV og Wikileiks í byrjun mars 2021. Þar kom fram að Samherji hafði stundað það að skrá íslenska sjómenn sem voru við störf á fiskiskipum Samherja í Namibíu, í áhöfn færeysk skráðra farskipa í eigu Samherja. Með því að skrá mennina í áhöfn færeysku farskipanna, gat Samherji fengið skatta greidda af launum mannanna endurgreidda í Færeyjum. Skipaskráin færeyska bíður upp á slíka endurgreiðslu, sem lið í því að fá skipafyrirtæki víðs vegar um heim til að skrá skip sín í Færeyjum. 

„Mín fyrsta hugsun var: Hér er skítamál á ferðinni,“ sagði Eyðun Mørkøre, forstjóri færeyska Skattsins (TAKS), í viðtali við færeyska Kringvarpið, eftir að ljóstrað var upp um málið þar. Lýsti hann því jafnframt yfir að málið yrði kært til lögreglu. Samherji hafði brugðist við umfjölluninni með því að neita því að nokkur slík rannsókn væri í gangi og kvaðst hafa fengið staðfest frá yfirmanni færeyska Skattsins. Það varð til þess að Eyðun sá ástæðu til þess að ítreka það sérstaklega á sinni eigin Facebook-síðu að hann hefði þvert á móti ekki gefið Samherja neinar slíkar yfirlýsingar. 

Samherji greip til þess ráðs að endurgreiða þegar í stað andvirði 340 milljóna króna til færeyskra skattayfirvalda. TAKS greindi frá því stuttu síðar að hafa kært málið til lögreglu. Strax varð ljóst að þeir fjármunir höfðu í raun aldrei átt að renna í færeyskan ríkissjóð, enda höfðu skattgreiðslurnar aldrei átt að vera gefnar upp í Færeyjum. Megnið af þeim starfsmönnum Samherja sem skráðir voru ranglega í áhafnir farskipanna færeysku, höfðu því ýmist átt að gefa tekjur sínar upp til skatts á Íslandi eða í Namibíu, en gerði ekki. Af þeim sökum greiddi færeyski skatturinn bróðurpart þessara 340 milljóna króna til íslenskra skattayfirvalda, tæpar 300 milljónir króna, eftir því sem færeysk skattayfirvöld hafa greint frá.

Af rannsókn lögreglu í Færeyjum hefur þó lítið frést nú í á annað ár. Á meðan hefur það hins vegar gerst að Samherji hf lagði fram kröfu í skiptarétti í Færeyjum, þar sem þrotabú dótturfélagsins Tindhólms var tekið til skipta. Þar gerði Samherji 340 milljóna króna fjárkröfu í þetta þrotabú dótturfélags síns, að því er virðist til að endurheimta fjármunina sem endurgreiddir voru til skattayfirvalda í Færeyjum. Í búi Tindhólms var hins vegar ekki nema brotabrot af þeirri fjárhæð, eða um 20 milljónir íslenskra króna. Þó þrotabú Tindhólms hafi samþykkt kröfu Samherja í búið fæst því lítið sem ekkert upp í kröfuna. 

Högni Hoydal, formaður og þingmaður Þjóðveldisflokksins, segir það lykilatriði í sínum huga að fá á hreint hvort málið muni ekki hafa aðrar afleiðingar en þær að endurgreiðslan sem sögð var ólöglega fengin, verði endurgreidd af Samherja.

„Samherji er og hefur verið umsvifamikið í útgerð hér á Eyjunum og það er ekki eðlilegt að það hafi ekki neinar afleiðingar fari slík fyrirtæki á svig við lög í rekstri sínum hér,“ segir Högni í samtali við Stundina. Fjármálaráðherrann færeyski hefur til 28. september til að svara fyrirspurn Högna.

Athugasemdir (1)

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
  • Hlynur Jörundsson skrifaði
    Kannski rétt að spyrja íslenska skattinn um hvort endurgreiðslan sé fullnægjandi endapunktur málsins af þeirra hálfu... eins og sektin sem DNB fékk var notuð til að svæfa þann anga málsins ? Kæmi ekki á óvart þó málið hafi horfið í Ginnungargap rannsóknar sérstaks á þessum málum öllum ?
    0
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.
Tengdar greinar

Samherjaskjölin

Fjármálastjóri hjá Samherja segir mútugreiðslur í Afríku nauðsynlegar
FréttirSamherjaskjölin

Fjár­mála­stjóri hjá Sam­herja seg­ir mútu­greiðsl­ur í Afr­íku nauð­syn­leg­ar

Brynj­ar Þórs­son, fjár­mála­stjóri Sam­herja á Kana­ríeyj­um, sem með­al ann­ars kom að greiðsl­um til namib­ískra ráða­manna, seg­ir að „svo­kall­að­ar mútu­greiðsl­ur“ séu „stand­ard“ í Afr­íku. Þetta kom fram í yf­ir­heyrsl­um yf­ir Brynj­ari sem hef­ur stöðu vitn­is í rann­sókn Sam­herja­máls­ins hjá hér­aðssak­sókn­ara. Brynj­ar sagði Sam­herja hafa beitt sömu að­ferð­um til að kom­ast yf­ir kvóta í Mar­okkó og Má­rit­an­íu, áð­ur en fyr­ir­tæk­ið hóf út­gerð í Namib­íu.
Toppar ákæru- og lögregluvalds í Namibíu á Íslandi vegna Samherjamáls
FréttirSamherjaskjölin

Topp­ar ákæru- og lög­reglu­valds í Namib­íu á Ís­landi vegna Sam­herja­máls

Rík­is­sak­sókn­ari Namib­íu og yf­ir­mað­ur namib­ísku spill­ing­ar­lög­regl­unn­ar, hafa ver­ið á Ís­landi frá því fyr­ir helgi og fund­að með hér­lend­um rann­sak­end­um Sam­herja­máls­ins. Fyr­ir viku síð­an fund­uðu rann­sak­end­ur beggja landa sam­eig­in­lega í Haag í Hollandi og skipt­ust á upp­lýs­ing­um. Yf­ir­menn namib­ísku rann­sókn­ar­inn­ar hafa ver­ið í sendi­nefnd vara­for­set­ans namib­íska, sem fund­að hef­ur um framsals­mál Sam­herja­manna við ís­lenska ráð­herra.
Varpar ljósi á Namibíuævintýri íslenskra útgerðarrisa
FréttirSamherjaskjölin

Varp­ar ljósi á Namib­íuæv­in­týri ís­lenskra út­gerð­arrisa

Þor­geir Páls­son fórn­aði sveit­ar­stjóra­starfi þeg­ar hon­um of­bauð sér­hags­muna­gæsla, hann vitn­aði gegn Sam­herja í Namib­íu­mál­inu og vann mála­ferli gegn Ís­fé­lag­inu í Vest­manna­eyj­um vegna Namib­íuæv­in­týr­is Eyja­manna sem far­ið hef­ur leynt.
Fjármálastjóri Samherja í Namibíu vissi ekkert um mútugreiðslurnar
FréttirSamherjaskjölin

Fjár­mála­stjóri Sam­herja í Namib­íu vissi ekk­ert um mútu­greiðsl­urn­ar

Adéll Pay, fjár­mála­stjóri Sam­herja í Namib­íu á ár­un­um 2016 til 2020, vissi að eig­in sögn ekki um mútu­greiðsl­ur fé­lags­ins til ráða­manna í land­inu. Pay gerð­ist upp­ljóstr­ari hjá ákæru­vald­inu í Namib­íu í mál­inu, með sams kon­ar hætti og Jó­hann­es Stef­áns­son'. Fjár­mála­stjóri Sam­herja á Spáni, Ingvar Júlí­us­son, seg­ir Pay hafa vit­að af greiðsl­un­um.
Afhjúpandi tölvupóstar um mútur í Samherjamálinu: ,,Honum hefur verið greitt, beint að utan"
FréttirSamherjaskjölin

Af­hjúp­andi tölvu­póst­ar um mút­ur í Sam­herja­mál­inu: ,,Hon­um hef­ur ver­ið greitt, beint að ut­an"

Tölvu­póst­ar milli starfs­manna Sam­herja, sem ekki hafa kom­ið fram áð­ur, sýna hvernig Að­al­steinn Helga­son stakk upp á því að ráða­mönn­um í Namib­íu yrði mútað í lok árs 2011. Póst­arn­ir sýna með­al ann­ars að Jó­hann­es Stef­áns­son get­ur ekki hafa ver­ið einn um að ákveða að greiða ráða­mönn­un­um mút­ur.
Mörg ár liðu þar til ákært var í málum sem líkjast Samherjamálinu í Namibíu
FréttirSamherjaskjölin

Mörg ár liðu þar til ákært var í mál­um sem líkj­ast Sam­herja­mál­inu í Namib­íu

Tvö af þekkt­ustu mál­um Sví­þjóð­ar þar sem mútu­greiðsl­ur í öðr­um lönd­um voru rann­sök­uð í fimm og átta ár áð­ur en. ákær­ur voru gefn­ar út í þeim. Í báð­um til­fell­um höfðu fyr­ir­tæk­in við­ur­kennt að hafa mútað áhrifa­mönn­um í Ús­bekist­an og Dji­bouti. Ólaf­ur Hauks­son hér­aðssak­sókn­ari seg­ir ómögu­legt að full­yrða hvenær rann­sókn Sam­herja­máls­ins í Namib­íu muni ljúka.

Nýtt á Stundinni

Gjaldskrárhækkun Strætó dugir ekki og tímabært að endurskoða rekstrarmódelið
Fréttir

Gjald­skrár­hækk­un Strætó dug­ir ekki og tíma­bært að end­ur­skoða rekstr­armód­el­ið

Hundruð millj­óna króna gat er í rekstri Strætó og hækk­un far­gjalda mun ekki fylla upp í það. Jó­hann­es Rún­ars­son, fram­kvæmda­stjóri Strætó, seg­ir við­ræð­ur við rík­ið um aukna að­komu standa fyr­ir dyr­um.
Varaþingkona Framsóknar spyr spurninga um laxeldi:  „Þetta er mín skoðun“
FréttirLaxeldi

Vara­þing­kona Fram­sókn­ar spyr spurn­inga um lax­eldi: „Þetta er mín skoð­un“

Brynja Dan Gunn­ars­dótt­ir, vara­þing­kona Fram­sókn­ar­flokks­ins, sett­ist tíma­bund­ið á þing nú í sept­em­ber og lagði þá fram fyr­ir­spurn til mat­væla­ráð­herra, Svandís­ar Svavars­dótt­ur, um lax­eldi. Hún seg­ir að Fram­sókn­ar­flokk­ur­inn hafi hing­að til kannski ekki ver­ið gagn­rýn­inn á lax­eldi en að það fal­lega við stjórn­mál sé að all­ir megi hafa sína skoð­un.
Verðbólgan minni en enn gætu vextir hækkað
Fréttir

Verð­bólg­an minni en enn gætu vext­ir hækk­að

Verð­bólga dregst sam­an ann­an mán­uð­inn í röð og mæl­ist nú 9,3 pró­sent. Vísi­tala neyslu­verðs hækk­ar um 0,09 pró­sent, sem er minnsta hækk­un á milli mán­aða í meira en eitt og hálft ár. Seðla­bank­inn gef­ur hins veg­ar til kynna að frek­ari vaxta­hækk­an­ir gætu enn ver­ið á döf­inni.
„Ég held bara áfram að vera föst í verðtryggðum lánum“
FréttirHúsnæðismál

„Ég held bara áfram að vera föst í verð­tryggð­um lán­um“

Kona á fimmtu­dags­aldri lýs­ir því hvernig hún seg­ist vera nauð­beygð til að taka verð­tryggt hús­næð­is­lán þrátt fyr­ir að hún vilji það ekki. Kon­an stend­ur í skiln­aði og þarf að kaupa sér íbúð. Kon­an er einn af við­mæl­end­um Stund­ar­inn­ar í um­fjöll­un um hús­næð­is­mark­að­inn og stöðu lán­þega eft­ir átta stýri­vaxta­hækk­an­ir á rúmu ári.
Viljum við vera Herúlar?
Flækjusagan#51

Vilj­um við vera Herúl­ar?

Ill­ugi Jök­uls­son held­ur áfram að rekja sögu Herúla og þeirr­ar kenn­ing­ar að þessi dul­ar­fulla þjóð hafi end­að hér uppi á Ís­landi.
Sagan af slæmum hliðum laxeldis og hvernig hægt er að bæta það
MenningLaxeldi

Sag­an af slæm­um hlið­um lax­eld­is og hvernig hægt er að bæta það

Tveir banda­rísk­ir blaða­menn, Douglas Frantz og Cat­her­ine Coll­ins, hafa gef­ið út bók um sjókvía­eldi á laxi. Bók­in fjall­ar fyrst og fremst um lax­eldi í Banda­ríkj­un­um og Kan­ada en svo er einnig rætt um eld­ið í Evr­ópu, með­al ann­ars í Nor­egi og á Ís­landi. Kjarni bók­ar­inn­ar snýst um að draga upp stóru mynd­ina af lax­eldi í heim­in­um, bæði kost­um þess og göll­um.
Terra ætlar að axla ábyrgð fjórum árum eftir brot
FréttirPlastið fundið

Terra ætl­ar að axla ábyrgð fjór­um ár­um eft­ir brot

Plast­meng­að­ur úr­gang­ur, sem end­ur­vinnslu­fyr­ir­tæk­ið Terra los­aði á nátt­úru­m­inja­svæði, verð­ur hreins­að­ur. Sveit­ar­fé­lag­ið Blá­skóga­byggð benti fyr­ir­tæk­inu á brot­ið ár­ið 2018. Terra brást ekki við fyrr en fjór­um ár­um síð­ar.
Fann frelsi og hamingju við að ganga á fjöll
ViðtalHamingjan

Fann frelsi og ham­ingju við að ganga á fjöll

Hanna Gréta Páls­dótt­ir hef­ur nokkr­um sinn­um stað­ið á kross­göt­um í líf­inu og ekki ver­ið á þeim stað sem hún hefði vilj­að vera á. Hún breytti um lífs­stíl fyr­ir um ára­tug og fór að ganga á fjöll. Þá fór hún að upp­lifa ham­ingj­una en það er jú sagt að göng­ur séu góð­ar fyr­ir lík­ama og sál. „Eft­ir 17 tíma göngu var ég ósigrandi, full af sjálfs­trausti og ham­ingju­söm,“ seg­ir hún um eina göng­una.
Sjómaður í leit að föður sínum
Viðtal

Sjómað­ur í leit að föð­ur sín­um

Mika­el Tam­ar Elías­son er 36 ára þriggja barna fað­ir, vél­stjóri og skáld í leit að blóð­föð­ur sín­um. Hann ólst upp hjá ömmu sinni fyr­ir vest­an, missti ætt­ingja sína í bruna 15 ára gam­all og týndi sjálf­um sér í vímu­efna­neyslu um tíma. Sjór­inn lokk­ar og lað­ar en hann lenti í hættu þeg­ar brot skall á bát­inn.
Hafnaði peningum og fylgdi áhuganum
Fólkið í borginni

Hafn­aði pen­ing­um og fylgdi áhug­an­um

Ei­rík­ur Hilm­ar Ei­ríks­son þurfti að velja á milli pen­ing­anna og áhug­ans á sagn­fræði. Sagn­fræð­in sigr­aði að lok­um.
Þarf að tala um vændi sem ofbeldið sem það er
Viðtal

Þarf að tala um vændi sem of­beld­ið sem það er

Þeg­ar kona sem var sam­ferða henni í gegn­um hóp­astarf Stíga­móta fyr­ir­fór sér ákvað Eva Dís Þórð­ar­dótt­ir að stíga fram og segja frá reynslu sinni af vændi. Bæði til að veita þo­lend­um von um að það væri leið út úr svart­nætt­inu en líka til að vekja sam­fé­lag­ið til vit­und­ar, reyna að fá fólk til að taka af­stöðu og knýja fram að­gerð­ir. Af því að lifa ekki all­ir af. Og hún þekk­ir sárs­auk­ann sem fylg­ir því að missa ást­vin í sjálfs­vígi.
Vill allt að tveggja ára fangelsi við því að vera drukkinn á rafhlaupahjóli
Fréttir

Vill allt að tveggja ára fang­elsi við því að vera drukk­inn á raf­hlaupa­hjóli

Sig­urð­ur Ingi Jó­hanns­son inn­viða­ráð­herra vill að börn­um und­ir þrett­án ára verði bann­að að nota raf­hlaupa­hjól og að allt að tveggja ára fang­elsi liggi við því að aka slíku far­ar­tæki und­ir áhrif­um áfeng­is. Í sama frum­varpi eru reiðstíg­ar skil­greind­ir fyr­ir bæði knapa og gang­andi.