Þessi grein er rúmlega 3 mánaða gömul.

Sjálfstæðisflokkurinn sér „efnahagsleg tækifæri“ vegna loftslagsbreytinga

Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn legg­ur mik­ið upp úr því að fylgja eigi áfram þeirri efna­hags­stefnu sem mót­uð hafi ver­ið und­ir for­ystu flokks­ins. Eng­ar til­greind­ar til­lög­ur eru sett­ar fram um breyt­ing­ar á skatt­kerf­inu en lögð áhersla á auk­ið vægi einkafram­taks­ins og að rík­ið dragi úr að­komu sinni.

Sjálfstæðisflokkurinn sér „efnahagsleg tækifæri“ vegna loftslagsbreytinga
Bjarni hringir í kjósendur Sjálfstæðisflokkurinn telur heildarendurskoðun stjórnarskrárinnar samræmast illa sjónarmiðum um réttaröryggi og fyrirsjáanleika. Mynd: xd.is

Í loftslagsbreytingum felast ekki ógnir heldur tækifæri og efnahagslegur ávinningur. Þetta er inntak kosningaáherslna Sjálfstæðisflokksins í loftslags- og umhverfismálum. Flokkurinn telur þannig að í loftslagsmálum séu tækifæri fyrir bændur til að ná fram aukinni arðsemi og að í aðgerðum sem ráðast þurfi í til að stemma stigu við loftslagsbreytingum felist „efnahagsleg tækifæri“. Hvergi er minnst á samdrátt í neyslu og engin markmið eru sett fram um samdrátt í losun gróðurhúsalofttegunda. Sjálfstæðisflokkurinn vill ekki nýta „boð og bönn“ til að draga úr mengun eða sóun heldur „jákvæða hvata“.

Auka á einkarekstur og veg einkaframtaksins, einfalda á regluverk, fækka á ríkisstofnunum og draga ríkið út úr fyrirtækjarekstri, tryggja samkeppnishæfni og beita jákvæðum hvötum en ekki boðum og bönnum. Þetta eru leiðarstefin í kosningastefnu Sjálfstæðisflokksins í flestum málaflokkum. Hins vegar er sjaldnast nefnt hvernig einfalda eigi regluverk, hvaða ríkisstofnanir megi missa sín, með hvaða hætti samkeppnishæfni verði tryggð eða hvaða jákvæðu hvötum skuli beita.

Sjálfstæðisflokkurinn hélt flokksráðsfund sinn um liðna helgi og samþykkti þar stjórnmálaályktun sem jafnframt inniheldur kosningaáherslur flokksins. Mikið er lagt upp úr því að flokkurinn hafi mótað þá efnahagsstefnu sem fylgt hafi verið á Íslandi frá árinu 2013 og áfram eigi að vinna eftir þeirri stefnu.

Sóttvarnaraðgerðir miðist ekki við stöðu Landspítala

Fyrst er þó tiltekið að flokkurinn telur að slaka verði á sóttvarnaraðgerðum í ljósi þess að nær öll þjóðin sé bólusett. „Sóttvarnaaðgerðir til lengri tíma geta ekki tekið mið af stöðu Landspítala heldur þarf skipulag og stjórnun spítalans að taka mið af aðstæðum á hverjum tíma,“ segir í stjórnmálaályktuninni en tilgreint að auka verði svigrúm heilbrigðiskerfisns, bæði fjárhagslega og skipulagslega. Ekki kemur fram hversu mikið eigi að auka svigrúmið fjárhagslega, né hvert það fjármagn á að renna.

Í ályktuninni er vikið nánar að skipulagi heilbrigðisþjónustu og þar er tiltekið að draga þurfi úr annarri starfsemi Landspítala en bráðalækningum rannsóknum og háskólakennslu, sem og stærri og flóknari aðgerðum og sóttvörnum. Til þess að svo megi vera þurfi að styrkja samstarf við aðrar heilbrigðisstofnanir, sérfræðilækna og aðra sjáflstætt starfandi aðila.

Í umfjöllun um heilbrigðismál er ítrekað að nýta eigi einkaframtakið mun betur og markvissar, meðal annars svo almenningur og heilbrigðisstarfsfólk eigi kost á fleiri en einum valkosti þegar kemur að sjúkrahússtarfsemi og almennri heilbrigðisþjónustu. Hins vegar segir einnig að „langir biðlistar og tvöfalt heilbrigðiskerfi eru þjóðarskömm í velferðarsamfélagi þar sem allir eiga að njóta góðrar þjónustu án tillits til efnahags eða þjóðfélagsstöðu“. Ganga þurfi frá samningum við rekstraraðila í heilbrigðisþjónustu segja á lögbundna þjónustutryggingu. „Sjúkratryggingar beri ábyrgð á því að sá sem þarf á þjónustu að halda fái hana innan ákveðins tíma – ásættanlegs biðtíma.“

Boða sérstaka lífeyrisuppbót

Hvað varðar velferðarmál boðar Sjálfstæðisflokkurinn að taka eigi upp sérstaka lífeyrisuppbót til fólks sem hafi áunnið sér takmörkuð lífeyrisréttindi með viðbótargreiðslu úr lífeyrissjóði sem skerðist ekki vegna annarra tekna fólks. Ekki kemur fram hver sú upphæð gæti orðið né við hvaða mörk lífeyrisgreiðslna á að miða, og þar af leiðandi er ekkert mat lagt á hver kostnaður gæti skapast með slíkum uppbótargreiðslum.

Í frekari umfjöllun um málefni eldri borgara segir ennfremur að byggja verði upp öfluga dagþjónustu, fjölga þjónustuíbúðum og hjúkrunarrýmum. Ekki er tilgreint hver flokkurinn telur vera þörfina á rýmum á hjúkrunarheimilum eða nauðsynlega fjölgun þjónustuíbúða. Þá er ekki tiltekið hversu háum fjárhæðum ætti að veita til þessara verkefna. Hins vegar er tiltekið að ástæða sé til að nýta í meira mæli sjálfstætt starfandi fyrirtæki á þessu sviði.

Sjálfstæðisflokkurinn telur þörf á að bæta kjör öryrkja, með því að endurskoða tryggingakerfi þeirra frá grunni og tryggja fjárhagslegt sjálfstæði þeirra. Ekkert kemur fram um hækkun á lífeyri í þeim efnum en flokkurinn vill að stuðlað sé að því að öryrkjar hafi ávinning af því að afla sér tekna á almennum vinnumarkaði, án þess að verða fyrir skerðingu á örorkulífeyri.  

Rekstur ríkissjóðs verði jákvæður við lok kjörtímabilsins

Í umfjöllun um efnahagsmál segir að markmiðið sé að rekstur ríkissjóðs verði orðinn jákvæður fyrir lok næsta kjörtímabils. Það verði fyrst og fremst gert með auknum útflutningstekjum og umbótum í opinberum rekstri. Hverjar þær auknu útflutningstekjur eiga að vera er ekki tilgreint en að öllum líkindum er ekki síst verið að vísa til ferðaþjónustunnar. Í sérstökum kafla um hana er enda sagt að ferðaþjónusta sé og verði einn af máttarstólpum íslenskrar atvinnusköpunar og gjaldeyrisöflunar og tryggja verði samkeppnishæfni hennar og stilla gjaldheimtu í hóf. Ekkert kemur fram um hvernig samkeppnishæfni greinarinnar verði tryggð og með öllu er óljóst til hvaða gjaldheimtu er verið að vísa.

Í frekari umfjöllun um efnahagsmál er tiltekið að forgangsraða þurfi verkefnum og virkja einkaframtakið betur við veitingu opinberrar þjónustu. Hvaða forgangsröðun er um að ræða er ekki nefnt sérstaklega en víða í kosningastefnunni er hins vegar fjallað um einkaframtakið og aukna aðkomu einkaaðila að verkefnum hins opinbera. Nefnt er að Sjálfstæðisflokkurinn hafi haft forgöngu um að fækka ríkisstofnunum og miðað við hversu mikil áhersla er lögð á að halda eigi áfram á þeirri vegferð sem flokkurinn hafi leitt í efnahagsmálum síðustu átta árin má gera ráð fyrir að ríkisstofnunum verði áfram fækkað fái Sjálfstæðisflokkurinn ráðið. Hvaða ríkisstofnanir geti átt von á að lenda undir hnífnum er ekki tilgreint, nema að möguleg sameining Samkeppniseftirlitsins og Neytendastofu er nefnd. Hvergi er talað um beinan niðurskurð á ríkisútgjöldum í kosningastefnunni.

Vilja einfalda regluverk en nefna fá dæmi

Í stjórnmálaályktuninni hreykir Sjálfstæðisflokkurinn sér af því að skattkerfisbreytingar sem hann hafi haft forystu um frá árinu 2013 hafi miðað að því að létta byrðar launafólks og styrkja afkomu fyrirtækja. Í kosningastefnu flokksins eru hins vegar ekki boðaðar handfastar aðgerðir í skattamálum, hvorki lækkun skatta, hækkun eða aðrar breytingar á skattkerfinu. Þá er ekki að finna stefnumál sem augljóst er að muni afla ríkissjóði beinharðra tekna.

Í umfjöllun um atvinnulíf er lögð mikil áhersla á að einfalda regluverk. Almennt er talað með þeim hætti en fá dæmi tiltekin um hamlandi regluverk sem þurfi að breyta. Þó er tilgreint í kafla um landbúnaða að regluverk megi ekki hamla nýsköpun, svo sem sölu afurða beint frá býli.

„Sjálfstæðisflokkurinn ætlar að leiða útgönguna út úr frumskógi reglugerða og hamlandi opinberra afskipta af byggingariðnaðinum“

Þá er einnig fjallað um byggingageirann og vill Sjálfstæðisflokkurinn lækka byggingakostnað, sem sé einn sá hæsti í Evrópu og fasteignaverð því hærra en það þurfi að vera. „Sjálfstæðisflokkurinn ætlar að leiða útgönguna út úr frumskógi reglugerða og hamlandi opinberra afskipta af byggingariðnaðinum.“ Ekki er fjallað um hvað í regluverkinu sé svo hamlandi.

Ekki ógn heldur tækifæri

Í landbúnaðarkaflanum er sett fram sú skoðun að loftslagsmál séu ekki ógn heldur tækifæri. Landbúnaður sé mikilvægur í aðgerðum í loftslagsmálum og ekki verði um það deilt að loftslagsmál muni leika lykilhlutverk í þróun íslensks landbúnaðar. „Hér er ekki um ógn að ræða heldur tækifæri fyrir bændur til að ná fram aukinni hagkvæmni og arðsemi.“

„Í aðgerðunum felast efnahagsleg tækifæri“
um aðgerðir gegn loftslagsbreytingum.

Svo vikið sé að loftslagsmálum og náttúruvernd, eins og þeir málaflokkar eru kynntir í stefnu flokksins, birtist ítrekað sú skoðun að í loftslagsmálum felist miklir möguleikar. Þannig segir að Sjálfstæðisflokkurinn sé og ætli áfram að vera leiðandi í aðgerum sem séu nauðsynlegar til að stemma stigu við loftslagsbreytingum. „Í aðgerðunum felast efnahagsleg tækifæri,“ segir í ályktun flokksins.

Fullyrt er að loftslagsmál og orkumál verði ekki skilin að og að staða Íslands sé í flestu öfundsverð enda séu ómetanleg tækifæri fyrir landið til að verða leiðandi í grænni orkubyltingu, hverfa frá notkun jarðefnaeldsneytis og taka upp umhverfisvæna orkugjafa. Efnahagslegur ávinningur þess sé mikill enda verji Íslendingar árlega á bilinu 80 til 120 milljörðum í kaup á eldsneyti.

Hvergi er fjallað um tímasetningar er varða orkuskipti. Engin loftslagsmarkmið eru heldur nefnd í stefnunni, ekki er fjallað um samdrátt í losun gróðurhúsalofttegunda, hvorki er varðar hlutafall eða tímamörk.

Að mati Sjálfstæðisflokksins er eignarrétturinn og einkaframtakið besta náttúruverndin og ber að virkja einstaklinginn með jákvæðum hvötum í þeim efnum. Þá er tilgreint að ráðast þurfi í markvissar aðgerðir til að draga úr plastmengun, „án boða og banna. Hvatar til breyttrar umgengni um plast eru hvað árangursríkastir.“ Ekki kemur fram hvaða hvata á að nýta í þeim efnum.

Flokknum er tíðrætt um jákvæða hvata enda segir í næstu málsgrein um umhverfismál að á „grunni jákvæðra hvata“ geti framleiðendur, smásalar og neytendur minnkað matarsóun „um helming á næstum [svo] tíu árum.“ Hvaðan það mat er fengið kemur ekki fram og ekki er heldur tilgreint hvaða jákvæðu hvata flokkurinn vill nota í þessum efnum.

Hóflegt og sanngjarnt gjald

Í umfjöllun um sjávarútveg er lögð áhersla á að um sé að ræða burðarás í atvinnulífi um land allt. „Nauðsynlegt er að gjaldheimta í sjávarútvegi dragi ekki úr samkeppnishæfni á alþjóðamarkaði og fjárfestingu í greininni.“ Frekar er fjallað um nýtingu auðlinda síðar í ályktuninni og þar er tilgreint að „þær atvinnugreinar sem nýta náttúruauðlindir í eigu hins opinbera eiga að greiða hóflegt og sanngjarnt gjald fyrir. Þá þarf að gæta þess að nýtingar- og eignarréttur sé virtur í hvívetna.“ Ekki er tilgreint hvað sanngjarnt gjald eða hóflegt sé og ekki er minnst á neinar breytingar á afgjaldi fyrir fiskveiðiauðlindina sérstaklega.

„Nauðsynlegt er að gjaldheimta í sjávarútvegi dragi ekki úr samkeppnishæfni á alþjóðamarkaði og fjárfestingu í greininni“

Sem fyrr er það eitt grunnstefið í stefnu flokksins að afskipti ríkisins af atvinnumálum séu með minnsta móti. Þannig eigi ríkið ekki að standa í fyrirtækjarekstri og draga eigi það út úr samkeppnisrekstri. Því sé mikilvægt að ríkið selji eignarhluti sína í fjármálafyrirtækjum á næstu árum.

Í stefnu flokksins er varðar samgöngur kemur fram að flokkurinn fagni áformum um stóraukin framlög til samgönguframkvæmda á höfuðborgarsvæðinu. Ráðst eigi í það sem flokkurinn kallar flýtiframkvæmdir í samgöngum „á grundvelli fjölbreyttari fjármögnunar og samstarfs við einkaaðila, en þannig er hægt að ná fram hraðari uppbyggingu samgöngumannvirkja“. Er Sundabraut sérstaklega nefnd í þessu samhengi. Reykjavíkurflugvöllur á þá að verða óskertur í Vatnsmýri þar til annar jafn góður eða betri kostur sé tilbúinn til notkunar. Ekki er því tekið fyrir að flugvöllurinn verði færður.

Vilja draga verulega úr umfangi RÚV

Sjálfstæðisflokkurinn vill leggja áherslu á öruggt húsnæðiskerfi, hvort sem er til eignar eða leigu. „Sjálfstæðisflokkurinn mun fjarlægja hindranir og auðvelda ungu fólki að eignast eigið húsnæði, en einnig stuðla að virkum leigumarkaður eins og þekkist víðast hvar í nágrannalöndunum.“ Hverjar þær hindranir eru kemur ekki fram og ekki er heldur tekið fram hvernig auðvelda eigi ungu fólki að eignast eigið húsnæði, eða hvernig stuðlað verður að virkum leigumarkaði. Þó vill flokkurinn að heimild til að ráðstafa sérseignarsparnaði inn á íbúðalán verði lögfest til frambúðar með sömu reglum og teknar hafa verið upp vegna fyrstu íbúðakaupa.

Í umfjöllun um málefni sveitarfélaga segir í ályktun Sjálfstæðisflokksins að endurskoða þurfi verkaskiptingu ríkis og sveitarfélaga. Ekki er frekar skýrt með hvaða hætti sú endurskoðun á að fara fram eða til hvaða þátta hún myndi ná, hvort að verkefni yrðu færð í meira mæli til sveitarfélaganna eða hvort ríkið tæki til sín verkefni.

Nýta á kosti einkframtaksins meðfram opinberum rekstri í menntamálum, að því er segir í stefnu Sjálfstæðisflokksins. Flokkurinn vill að ríkið greiði hið sama með hverjum námsmanni óháð því rekstrarformi sem á við um hvern skóla. Þá eigi grunnskólar að leggja aukna áherslu á list- og tæknigreinar og tryggja að menntastofnanir geti mætt auknum áhuga og sívaxandi þörf fyrir iðn- og tæknimenntað starfsfólk.

Fjallað er um stöðu fjölmiðla í stefnu flokksins og kemur þar fram að Sjálfstæðisflokkurinn leggist gegn beinum ríkisstyrkjum til einkarekinna fjölmiðla. Takmarka eigi hins vegar verulega umfang Ríkisútvarpsins og bæta skattaumhverfi fjölmiðla, í því skyni að tryggja rekstur þeirra.

Styrkja á lögregluna

Sjálfstæðisflokkurinn er þeirrar skoðunar að styrkja þurfi lögregluna með því að fjölga lögreglumönnum og bæta aðstöðu þeirra og búnað. „Áfram þarf að taka á kynbundnu ofbeldi og leggja áherslu á að stytta ferli réttarvörslukerfisins og auka traust til þess,“ segir ennfremur um löggæslu og réttarkerfið.

„Útlendingalöggjöfina þarf að þróa áfram af ábyrgð, raunsæi og mannúð“

Fjallað er um innflytjendur í stefnum flokksin og þeir sagðir auðga bæði menningu og efnahag. Flokkurinn vill að fólki utan Evrópska efnahagssvæðisin sem getur fengið störf hér á landi verði auðveldað að koma til landsins. Stytta þurfi og einfalda ferla og kerfi er varði umsækjendur um alþjóðlega vernd. „Útlendingalöggjöfina þarf að þróa áfram af ábyrgð, raunsæi og mannúð.“

Áfram pólitískur ómöguleiki?

Hvað varðar utanríkismál áréttar Sjálfstæðisflokkurinn þá skoðun að hagsmunum Íslands sé best borgið utan Evrópusambandsins. „Mikilvægt er að tryggja að aðildarviðræður verði ekki teknar upp að nýju án samþykkis í þjóðaratkvæðagreiðslu,“ segir í stefnunni. Fyrir kosningar árið 2013 var það lofuðu helstu frambjóðendur Sjálfstæðisflokksins, þar á meðal Bjarni Benediktsson formaður flokksins, því ítrekað að fram færi þjóðaratkvæðagreiðsla um framhald viðræðna við Evrópusambandið, og þá helst á fyrri hluta þess kjörtímabils. Í viðtali við Bjarna í Kastljósi RÚV í febrúar 2014 var hins vegar annað hljóð komið í strokkinn. Þar sagði Bjarni: „Ég get ekki fyllilega staðið við það að láta fara fram þjóðaratkvæðagreiðslu um það hvort við höldum áfram viðræðum við Evrópusambandið þar sem það er pólitískur ómöguleiki til staðar.“ Umrædd þjóðaratkvæðagreiðsla fór aldrei fram og Gunnar Bragi Sveinsson, þáverandi utanríkisráðherra, dró umsóknina í reynd til baka með bréfi til sambandsins 1. mars árið 2015.

„Heildarendurskoðun sem umturnar öllum ákvæðum stjórnarskrárinnar samræmist illa sjónarmiðum um réttaröryggi og fyrirsjáanleika“

Enn fremur kemur fram í stefnu Sjálfstæðisflokksins í utanríkismálum að Ísland eigi áfram að eiga aðilda að NATO en aðildin og varnarsamningur Íslands og Bandaríkjanna tryggi öryggi landsins.

Stefna Sjálfstæðisflokksins í stjórnarskrármálum er sú að tilefni sé til endurskoðunar ákveðinna þátta stjórnarskrárinnar. Hins vegar þurfi að hyggja vel að þeim breytingum og gefa ráðrúm innan þings sem utan til að gaumgæfa tillögur um breytingar. „Heildarendurskoðun sem umturnar öllum ákvæðum stjórnarskrárinnar samræmist illa sjónarmiðum um réttaröryggi og fyrirsjáanleika.“

Sjálfstæðisflokkurinn mældist með 24,2 prósenta fylgi í nýjum þjóðarpúlsi Gallup sem RÚV greindi frá í gær. Það myndi skila flokknum 17 þingmönnum. Miðað við könnunina myndi núverandi ríkisstjórn ekki halda, fengi 31 þingmann kjörinn.

Í könnun MMR fyrir Morgunblaðið sem birtist 26. ágúst mældist flokkurinn með því sem næst sama stuðning, 23,9 prósent, og einnig 17 þingmenn. Í könnun Maskínu fyrir Stöð 2 sem var birt 24. ágúst mældist stuðningur við Sjálfstæðisflokkinn 23,4 prósent. Í alþingiskosningunum 2017 fékk flokkurinn 25,2 prósent atkvæða og 16 kjörna þingmenn.  

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

Lykillinn að langlífi er að koma í ljós
1
Úttekt

Lyk­ill­inn að lang­lífi er að koma í ljós

Það sem vís­inda­rann­sókn­ir sýna að skipti mestu fyr­ir lang­lífi gæti kom­ið á óvart. Margt er á okk­ar for­ræði, en sam­fé­lag­ið í heild get­ur líka skipt máli. Ólaf­ur Helgi Samú­els­son öldrun­ar­lækn­ir seg­ir að hvað áhrifa­rík­asta að­gerð sam­fé­lags­ins í heild til að auka heil­brigði á eldri ár­um, og þar með lang­lífi, sé að draga úr fá­tækt.
Fólk veikist af nálgun okkar gagnvart offitu
2
Fréttir

Fólk veikist af nálg­un okk­ar gagn­vart offitu

Sjúk­dóm­svæð­ing á út­liti fólks get­ur vald­ið heilsu­fars­leg­um skaða sem hef­ur meiri áhrif en lík­ams­þyngd. Tara Mar­grét Vil­hjálms­dótt­ir seg­ir að BMI-stuð­ull­inn valdi tjóni.
Frumkvöðull í endurnýtingu heldur ótrauður áfram í jaðarsamfélaginu við Reykjavík
3
Fréttir

Frum­kvöð­ull í end­ur­nýt­ingu held­ur ótrauð­ur áfram í jað­ar­sam­fé­lag­inu við Reykja­vík

Í meira en hálfa öld hef­ur Valdi safn­að fölln­um hjól­kopp­um, gert við þá og sellt þá til end­ur­nýt­ing­ar. Hann held­ur ótrauð­ur áfram, þrátt fyr­ir kreppu í brans­an­um og þótt hann hafi ekki feng­ið neina Covid-styrki. Valdi og bróð­ir hans lýsa líf­inu í „jað­ar­sam­fé­lag­inu“ við mörk Reykja­vík­ur, sem nú er að ganga í end­ur­nýj­un lífdaga.
Þorvaldur Gylfason
4
PistillEndurtalning í Norðvesturkjördæmi

Þorvaldur Gylfason

Þing­menn sem brjóta lög

Saga helm­inga­skipta­flokk­anna og föru­nauta þeirra er löðr­andi í lög­brot­um langt aft­ur í tím­ann. Ef menn kom­ast upp með slíkt fram­ferði ára­tug fram af ára­tug án þess að telja sig þurfa að ótt­ast af­leið­ing­ar gerða sinna og brota­vilj­inn geng­ur í arf inn­an flokk­anna kyn­slóð fram af kyn­slóð, hvers vegna skyldu þeir þá ekki einnig hafa rangt við í kosn­ing­um, spyr Þor­vald­ur Gylfa­son.
Flögrar á milli Reykjavíkur og Aþenu
5
ViðtalHús & Hillbilly

Flögr­ar á milli Reykja­vík­ur og Aþenu

Rakel McMa­hon rann­sak­ar til­finn­ing­una um öf­ugugga í al­menn­ings­rým­um ásamt Evu Ís­leifs.
Landspítalinn svaraði ekki ályktun um kynferðislega áreitni
6
Fréttir

Land­spít­al­inn svar­aði ekki álykt­un um kyn­ferð­is­lega áreitni

Í vor sendu tvö fag­fé­lög lækna, Fé­lag al­mennra lækna og Fé­lag sjúkra­hús­lækna, frá sér álykt­un sem hvatti stjórn­end­ur spít­al­ans til þess að end­ur­skoða verklag sitt er varð­ar kyn­ferð­is­lega áreitni, kyn­bund­ið áreiti og of­beldi á Land­spít­al­an­um. Hvor­ugt fé­lag­ið fékk svar við álykt­un­inni.
„Það er ekkert kúl að vera rithöfundur“
7
Viðtal

„Það er ekk­ert kúl að vera rit­höf­und­ur“

Rit­höf­und­arn­ir Júlía Mar­grét Ein­ars­dótt­ir, Kamilla Ein­ars­dótt­ir og Ein­ar Kára­son eru sam­mála þeg­ar kem­ur að stóru mál­un­um, treysta hvert öðru full­kom­lega og segja sög­ur við öll til­efni. Þau eru öll með nýja skáld­sögu um jól­in.

Mest deilt

Sagan af Litlu ljót
1
Viðtal

Sag­an af Litlu ljót

Berg­þóra Ein­ars­dótt­ir var köll­uð Litla ljót af Megasi. Henni brá því í brún þeg­ar hún frétti af því að til væri texti eft­ir hann sem ber sama nafn og sá að hann inni­hélt mikla sam­svör­un við at­vik sem hún hafði til­kynnt til lög­reglu ári áð­ur. Fyr­ir sér sé al­veg skýrt að Megas hafi brot­ið á henni í slag­togi við ann­an mann og þeir hafi síð­an fjall­að um at­burð­inn í þessu lagi.
Hjálmar flytja lag við ástarljóð Kára til Valgerðar
2
Fréttir

Hjálm­ar flytja lag við ástar­ljóð Kára til Val­gerð­ar

Kári Stef­áns­son samdi eig­in­konu sinni, Val­gerði Ólafs­dótt­ur, ljóð á sjö­tugsaf­mæl­inu 4. októ­ber síð­ast­lið­inn. Mán­uði síð­ar lést hún. Hljóm­sveit­in Hjálm­ar flyt­ur lag við ljóð Kára til Val­gerð­ar.
Bjarni taldi eðlilegt að vafi um framkvæmd kosninga ylli ógildingu 2011
3
Fréttir

Bjarni taldi eðli­legt að vafi um fram­kvæmd kosn­inga ylli ógild­ingu 2011

Bjarni Bene­dikts­son var harð­orð­ur í um­ræð­um um ógild­ingu kosn­inga til stjórn­laga­þings ár­ið 2011. Með­al ann­ars sagði hann það að „ef menn fá ekki að fylgj­ast með taln­ingu at­kvæða“ ætti það að leiða til ógild­ing­ar. Bjarni greiddi hins veg­ar í gær at­kvæði með því að úr­slit kosn­inga í Norð­vest­ur­kjör­dæmi í síð­ustu Al­þing­is­kosn­ing­um ættu að standa, þrátt fyr­ir fjöl­marga ann­marka á fram­kvæmd­inni.
Jón Trausti Reynisson
4
Leiðari

Jón Trausti Reynisson

Hvað varð um Vinstri græn?

Hvernig VG sigr­aði stjórn­mál­in en varð síð­an síð­mið­aldra.
Bragi Páll Sigurðarson
5
Pistill

Bragi Páll Sigurðarson

Bestu ár lífs míns

Hvenær er­um við ham­ingju­söm og hvenær ekki? Er hægt að leita ham­ingj­unn­ar eða kem­ur hún til okk­ar? Hversu mik­ið vald höf­um við yf­ir eig­in ör­lög­um? Eig­um við yf­ir höf­uð eitt­hvert til­kall til lífs­gleði?
Mál Megasar fellt niður án frekari rannsóknar
6
Úttekt

Mál Megas­ar fellt nið­ur án frek­ari rann­sókn­ar

Berg­þóra Ein­ars­dótt­ir til­kynnti meint brot Megas­ar og Gunn­ars Arn­ar til lög­reglu strax ár­ið 2004, en gögn­in fund­ust ekki aft­ur í mála­skrá lög­reglu. Ár­ið 2011 lagði hún fram form­lega kæru en frek­ari rann­sókn fór aldrei fram, þeir voru aldrei kall­að­ir fyr­ir og mál­ið fellt nið­ur þar sem það var tal­ið fyrnt, enda skil­greint sem blygð­un­ar­sem­is­brot. Nið­ur­stað­an var kærð til rík­is­sak­sókn­ara sem taldi mál­ið heyra und­ir nauðg­un­ar­á­kvæð­ið en felldi það einnig nið­ur á grund­velli einn­ar setn­ing­ar.
Ný ríkisstjórn boðar einkaframkvæmdir, orkuskipti og bankasölu, en kvótakerfið og stjórnarskráin fara í nefnd
7
ÚttektRíkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur

Ný rík­is­stjórn boð­ar einkafram­kvæmd­ir, orku­skipti og banka­sölu, en kvóta­kerf­ið og stjórn­ar­skrá­in fara í nefnd

Ný rík­is­stjórn Katrín­ar Jak­obs­dótt­ur set­ur þrjú meg­in við­fangs­efni í for­grunn: Lofts­lags­mál, öldrun­ar- og heil­brigð­is­mál og tækni­breyt­ing­ar. Styðja á við sta­f­ræna tækni í heil­brigð­is­mál­um. Lít­ið er rætt um skatta­mál. Einkafram­kvæmd­ir verða í vega­kerf­inu og vænt­an­lega rukk­að fyr­ir notk­un vega.

Mest lesið í vikunni

Lykillinn að langlífi er að koma í ljós
1
Úttekt

Lyk­ill­inn að lang­lífi er að koma í ljós

Það sem vís­inda­rann­sókn­ir sýna að skipti mestu fyr­ir lang­lífi gæti kom­ið á óvart. Margt er á okk­ar for­ræði, en sam­fé­lag­ið í heild get­ur líka skipt máli. Ólaf­ur Helgi Samú­els­son öldrun­ar­lækn­ir seg­ir að hvað áhrifa­rík­asta að­gerð sam­fé­lags­ins í heild til að auka heil­brigði á eldri ár­um, og þar með lang­lífi, sé að draga úr fá­tækt.
Mál Megasar fellt niður án frekari rannsóknar
2
Úttekt

Mál Megas­ar fellt nið­ur án frek­ari rann­sókn­ar

Berg­þóra Ein­ars­dótt­ir til­kynnti meint brot Megas­ar og Gunn­ars Arn­ar til lög­reglu strax ár­ið 2004, en gögn­in fund­ust ekki aft­ur í mála­skrá lög­reglu. Ár­ið 2011 lagði hún fram form­lega kæru en frek­ari rann­sókn fór aldrei fram, þeir voru aldrei kall­að­ir fyr­ir og mál­ið fellt nið­ur þar sem það var tal­ið fyrnt, enda skil­greint sem blygð­un­ar­sem­is­brot. Nið­ur­stað­an var kærð til rík­is­sak­sókn­ara sem taldi mál­ið heyra und­ir nauðg­un­ar­á­kvæð­ið en felldi það einnig nið­ur á grund­velli einn­ar setn­ing­ar.
Lögmaður kærður fyrir að misnota aðgang Innheimtustofnunar
3
Fréttir

Lög­mað­ur kærð­ur fyr­ir að mis­nota að­gang Inn­heimtu­stofn­un­ar

Inn­heimtu­stofn­un sveit­ar­fé­laga hef­ur kært lög­fræð­ing fyr­ir að hafa í að minnsta kosti sjö ár not­að að­gang stofn­un­ar­inn­ar að Cred­it­In­fo sem hann er sagð­ur hafa kom­ist yf­ir með ólög­mæt­um hætti. Á tíma­bil­inu á hann að hafa flett upp tug­um kennitalna í kerf­um Cred­it­In­fo og afl­að sér þannig upp­lýs­inga um fjár­hags­leg mál­efni fólks og lög­að­ila.
Bakgrunnur nýs dómsmálaráðherra: Valdefla lögregluna og þrengja rétt til þungunarrofs
4
Greining

Bak­grunn­ur nýs dóms­mála­ráð­herra: Vald­efla lög­regl­una og þrengja rétt til þung­un­ar­rofs

Sjálf­stæð­is­mað­ur­inn Jón Gunn­ars­son hef­ur ver­ið skip­að­ur inn­an­rík­is­ráð­herra í nýrri rík­is­stjórn Katrín­ar Jak­obs­dótt­ur. Inn­an þings sem ut­an hef­ur Jón lát­ið sig lög­reglu­mál, sjálfs­ákvörð­un­ar­rétt kvenna og tálm­un varða, með­al ann­ars.
Þrír í haldi lögreglu eftir aðgerð sérsveitarinnar í Reykjavík í dag
5
Fréttir

Þrír í haldi lög­reglu eft­ir að­gerð sér­sveit­ar­inn­ar í Reykja­vík í dag

Sér­sveit rík­is­lög­reglu­stjóra var köll­uð að Mána­túni í nótt og að Hverf­is­götu skömmu fyr­ir há­degi. Lög­regla sendi frá sér til­kynn­ingu rétt í þessu þar sem seg­ir að þrír séu í haldi vegna grun­sam­legs hlut­ar sem fannst í ruslagámi í Mána­túni í morg­un.
Lögreglan skoðar hvort það þurfi fleiri skýrslutökur í máli Arons Einars og Eggerts Gunnþórs
6
Fréttir

Lög­regl­an skoð­ar hvort það þurfi fleiri skýrslu­tök­ur í máli Arons Ein­ars og Eggerts Gunn­þórs

Rann­sókn á máli Arons Ein­ars Gunn­ars­son­ar og Eggerts Gunn­þórs Jóns­son­ar, sem voru kærð­ir um að hafa brot­ið á konu í Kaup­manna­höfn fyr­ir 11 ár­um, mið­ar vel að sögn yf­ir­manns kyn­ferð­is­brota­deild­ar lög­regl­unn­ar. Aron Ein­ar og Eggert Gunn­þór reikna með að mál­ið verði fellt nið­ur.
Fólk veikist af nálgun okkar gagnvart offitu
7
Fréttir

Fólk veikist af nálg­un okk­ar gagn­vart offitu

Sjúk­dóm­svæð­ing á út­liti fólks get­ur vald­ið heilsu­fars­leg­um skaða sem hef­ur meiri áhrif en lík­ams­þyngd. Tara Mar­grét Vil­hjálms­dótt­ir seg­ir að BMI-stuð­ull­inn valdi tjóni.

Mest lesið í mánuðinum

Sagan af Litlu ljót
1
Viðtal

Sag­an af Litlu ljót

Berg­þóra Ein­ars­dótt­ir var köll­uð Litla ljót af Megasi. Henni brá því í brún þeg­ar hún frétti af því að til væri texti eft­ir hann sem ber sama nafn og sá að hann inni­hélt mikla sam­svör­un við at­vik sem hún hafði til­kynnt til lög­reglu ári áð­ur. Fyr­ir sér sé al­veg skýrt að Megas hafi brot­ið á henni í slag­togi við ann­an mann og þeir hafi síð­an fjall­að um at­burð­inn í þessu lagi.
Lýsir alvarlegum afleiðingum þess að hafa verið áreitt af lækni á Landspítalanum
2
Fréttir

Lýs­ir al­var­leg­um af­leið­ing­um þess að hafa ver­ið áreitt af lækni á Land­spít­al­an­um

Kona sem til­kynnti Björn Loga Þór­ar­ins­son, sér­fræðilækni á Land­spít­al­an­um, form­lega í fe­brú­ar vegna áreitni sem stað­ið hef­ur yf­ir frá því hún var lækna­nemi, seg­ir spít­al­annn hafa brugð­ist sér. Björn var ekki send­ur í leyfi á með­an mál­ið var til með­ferð­ar inn­an spít­al­ans og hon­um var ekki veitt áminn­ing né vik­ið úr starfi eft­ir að spít­al­inn komst að þeirri nið­ur­stöðu að hann hefði kyn­ferð­is­lega áreitt hana. „Það kom fyr­ir að það leið yf­ir mig í vinn­unni og ég grét mik­ið á kvöld­in yf­ir því að þurfa fara í vinn­una dag­inn eft­ir,“ seg­ir hún.
Lífið breyttist á einum degi
3
Fólkið í borginni

Líf­ið breytt­ist á ein­um degi

Una Mar­grét Jóns­dótt­ir dag­skrár­gerð­ar­mað­ur seg­ir líf sitt hafa breyst á ein­um degi ár­ið 1978.
Forstjóri Festar: „Hiti“ á fyrirtækinu vegna máls sem stjórnarformaðurinn er sagður tengjast
4
Fréttir

For­stjóri Fest­ar: „Hiti“ á fyr­ir­tæk­inu vegna máls sem stjórn­ar­formað­ur­inn er sagð­ur tengj­ast

For­stjóri Fest­ar, Eggert Þór Kristó­fers­son, seg­ir að al­menn­ings­hluta­fé­lag­inu hafi borist óform­leg er­indi vegna máls sem stjórn­ar­formað­ur fé­lags­ins, Þórð­ur Már Jó­hann­es­son, hef­ur ver­ið sagð­ur tengj­ast. Eggert vill ekki gefa upp hvort og þá með hvaða hætti um­rætt mál hef­ur ver­ið rætt í stjórn Fest­ar eða milli ein­stakra stjórn­ar­manna.
Jón Karl Stefánsson
5
Aðsent

Jón Karl Stefánsson

Hrun ís­lenska heil­brigðis­kerf­is­ins í töl­um

Það er langt síð­an ís­lenska heil­brigðis­kerf­ið var orð­ið svo veik­burða að það var ekki í stakk bú­ið til að tak­ast á við óvænta við­burði á borð við nátt­úru­ham­far­ir, sjúk­dóms­far­aldra eða al­mennt auk­inn fjölda á veik­ind­um og slys­um, skrif­ar Jón Karl Stef­áns­son.
Inga Sæland vill ekki bregðast við ásökunum á hendur frambjóðanda Flokks fólksins
6
FréttirAlþingiskosningar 2021

Inga Sæ­land vill ekki bregð­ast við ásök­un­um á hend­ur fram­bjóð­anda Flokks fólks­ins

Inga Sæ­land, formað­ur Flokks fólks­ins, seg­ist ekki vilja bregð­ast við tölvu­pósti þar sem fram­bjóð­andi flokks­ins er sak­að­ur um að hafa brot­ið ít­rek­að á kon­um í gegn­um tíð­ina. Hún seg­ist ekki vita um hvað mál­ið snýst og ætli því ekki að að­haf­ast. Hún seg­ist þó hafa feng­ið ábend­ingu um sama mál nokkr­um dög­um fyr­ir kosn­ing­ar. Mis­mun­andi er eft­ir flokk­um hvaða leið­ir eru í boði til þess að koma á fram­færi ábend­ingu eða kvört­un um með­limi flokks­ins. Flokk­ur fólks­ins er til að mynda ekki með slík­ar boð­leið­ir.
Annað mál tengt Helga var til umfjöllunar innan Ferðafélags Íslands
7
Fréttir

Ann­að mál tengt Helga var til um­fjöll­un­ar inn­an Ferða­fé­lags Ís­lands

For­svars­menn Ferða­fé­lags Ís­lands fengu upp­lýs­ing­ar um mál tengt Helga Jó­hann­es­syni og konu sem í dag er þrí­tug. Fund­að var með kon­unni. Mál­ið snýst með­al ann­ars um meinta kyn­ferð­is­lega áreitni og fór það í ferli inn­an Ferða­fé­lags Ís­lands. Þetta gerð­ist áð­ur en Helgi hætti hjá Lands­virkj­un. For­seti Ferða­fé­lags Ís­lands, Anna Dóra Sæ­þórs­dótt­ir, seg­ir að hún geti ekki tjáð sig um ein­staka mál en að slík mál fari í ferli inn­an fé­lags­ins.

Nýtt á Stundinni

„Þessir strákar höfðu allt valdið í höndum sér“
Fréttir

„Þess­ir strák­ar höfðu allt vald­ið í hönd­um sér“

Í skýrslu vegna kyn­ferð­isof­beld­is­mála sem tengst hafa leik­mönn­um í karla­lands­lið­um Ís­lands er birt bréf frá fyrr­ver­andi vin­konu tveggja lands­liðs­manna í fót­bolta, þar sem hún bið­ur konu af­sök­un­ar á að hafa ekki stað­ið með henni á sín­um tíma en þeg­ar frétt­ist að hún ætl­aði að kæra hafi vina­hóp­ur lands­liðs­mann­anna far­ið á fullt að reyna að koma í veg fyr­ir það til að verja mann­orð þeirra. Tengda­móð­ir brota­þola vinn­ur hjá KSÍ og sendi stjórn og starfs­fólki bréf­ið ásamt lýs­ingu tengda­dótt­ur sinn­ar á at­burð­in­um fyr­ir ell­efu ár­um.
Vitneskja um fjögur kynferðisbrotamál var til staðar innan KSÍ
Fréttir

Vitn­eskja um fjög­ur kyn­ferð­is­brota­mál var til stað­ar inn­an KSÍ

Guðni Berg­son, fyrr­ver­andi formað­ur KSÍ, veitti vill­andi upp­lýs­ing­ar um vitn­eskju sam­bands­ins um kyn­ferð­is­brot að mati út­tekt­ar­nefnd­ar. Geir Þor­steins­son, fyrr­ver­andi formað­ur, er einnig gagn­rýnd­ur.
Aldrei fleiri verið einmana
Fréttir

Aldrei fleiri ver­ið einmana

Yf­ir fjórð­ung­ur ungs fólks lýsti því að það fyndi oft eða mjög oft til ein­mana­leika í síð­asta mán­uði. Kon­ur eru mun oft­ar einmana en karl­ar. Ein­mana­leiki jókst ekki hjá öldr­uð­um í heims­far­aldr­in­um, þvert á það sem marg­ir ótt­uð­ust. Sviðs­stjóri hjá land­læknisembætt­inu seg­ir um nýtt heilsu­far­svanda­mál að ræða.
590. spurningaþraut: Nú leikum við bókarheiti
Þrautir10 af öllu tagi

590. spurn­inga­þraut: Nú leik­um við bók­ar­heiti

Hér er spurt um nöfn á ís­lensk­um skáld­sög­um. Alltaf vant­ar eitt­hvað í bók­ar­heit­ið og þið eig­ið að finna út hvað það er. Auka­spurn­ing­arn­ar snú­ast hins veg­ar um er­lend­ar skáld­sög­ur.  Fyrri auka­spurn­ing: Mynd­in hér að of­an er úr kvik­mynda­gerð skáld­sögu sem heit­ir ... hvað? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Ein af Ís­lend­inga­sög­un­um heit­ir Gunn­laugs saga ...? 2.  Ár­ið 2004 kom út skáld­saga Auð­ar...
Landspítalinn svaraði ekki ályktun um kynferðislega áreitni
Fréttir

Land­spít­al­inn svar­aði ekki álykt­un um kyn­ferð­is­lega áreitni

Í vor sendu tvö fag­fé­lög lækna, Fé­lag al­mennra lækna og Fé­lag sjúkra­hús­lækna, frá sér álykt­un sem hvatti stjórn­end­ur spít­al­ans til þess að end­ur­skoða verklag sitt er varð­ar kyn­ferð­is­lega áreitni, kyn­bund­ið áreiti og of­beldi á Land­spít­al­an­um. Hvor­ugt fé­lag­ið fékk svar við álykt­un­inni.
589. spurningaþraut: Hér er spurt um söngvara, peysuföt, Hoyvik og fagran pilt
Þrautir10 af öllu tagi

589. spurn­inga­þraut: Hér er spurt um söngv­ara, peysu­föt, Hoy­vik og fagran pilt

Fyrri auka­spurn­ing: Hvað er karl­inn hér að of­an að syngja? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Til­tek­in þjóð eða þjóð­ern­is­hóp­ur er sá fjöl­menn­asti í heimi og tel­ur 1,4 millj­arða manna. 92 pró­sent Kín­verja til­heyra þess­ari þjóð. Hvað nefn­ist hún? 2.  Delaware, Ida­ho, Jef­fer­son, Minnesota, Nebraska, Wyom­ing. Fimm af þess­um land­fræði­heit­um merkja ríki í Banda­ríkj­un­um, en eitt ekki. Hvað af þess­um sex er ekki...
Hverjir eru Hvít-Rússar og hvað er Bélarus?
Illugi Jökulsson
Flækjusagan

Illugi Jökulsson

Hverj­ir eru Hvít-Rúss­ar og hvað er Bél­ar­us?

Venju­lega ber lít­ið á Bél­ar­us eða Hvíta-Rússlandi. En það hef­ur breyst eft­ir að Al­ex­and­er Lúka­sénka tók að neyta allra bragða til að halda völd­um. Hér seg­ir af sögu þessa lands.
Frumkvöðull í endurnýtingu heldur ótrauður áfram í jaðarsamfélaginu við Reykjavík
Fréttir

Frum­kvöð­ull í end­ur­nýt­ingu held­ur ótrauð­ur áfram í jað­ar­sam­fé­lag­inu við Reykja­vík

Í meira en hálfa öld hef­ur Valdi safn­að fölln­um hjól­kopp­um, gert við þá og sellt þá til end­ur­nýt­ing­ar. Hann held­ur ótrauð­ur áfram, þrátt fyr­ir kreppu í brans­an­um og þótt hann hafi ekki feng­ið neina Covid-styrki. Valdi og bróð­ir hans lýsa líf­inu í „jað­ar­sam­fé­lag­inu“ við mörk Reykja­vík­ur, sem nú er að ganga í end­ur­nýj­un lífdaga.
Epli á Íslandi eru táknmynd heimsendis
Menning

Epli á Ís­landi eru tákn­mynd heimsend­is

Karl Ág­úst Þor­bergs­son lista­mað­ur fjall­ar um tengsl epla og heimsend­is í hug­vekju sinni fyr­ir við­burðaröð­ina Sjálf­bær samruni – sam­tal lista og vís­inda um sjálf­bærni. Hann seg­ir epla­rækt á Ís­landi vera tákn­mynd heimsend­is því ekki væri hægt að rækta epli hér á landi nema vegna ham­fara­hlýn­un­ar.
Utan Metaversins
Stefán Ingvar Vigfússon
Pistill

Stefán Ingvar Vigfússon

Ut­an Meta­vers­ins

Hvers vegna verð­ur rauð­ur lauk­ur sæt­ari en hvít­ur þeg­ar hann er steikt­ur og hvernig leit­ar mað­ur svara án þess að styðj­ast við in­ter­net­ið?
Fólk veikist af nálgun okkar gagnvart offitu
Fréttir

Fólk veikist af nálg­un okk­ar gagn­vart offitu

Sjúk­dóm­svæð­ing á út­liti fólks get­ur vald­ið heilsu­fars­leg­um skaða sem hef­ur meiri áhrif en lík­ams­þyngd. Tara Mar­grét Vil­hjálms­dótt­ir seg­ir að BMI-stuð­ull­inn valdi tjóni.
588. spurningaþraut: Hér eru leidd saman Sigmundur Brestisson og Chrissie Hynde
Þrautir10 af öllu tagi

588. spurn­inga­þraut: Hér eru leidd sam­an Sig­mund­ur Brest­is­son og Chrissie Hynde

Fyrri auka­spurn­ing: Hvar eru þess­ir knáu hesta­menn stadd­ir — ef að lík­um læt­ur? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Hvað heit­ir höf­uð­borg Bél­ar­us? 2.  Hvað nefn­ist stærsti fót­bolta­völl­ur Kaup­manna­hafn­ar, þjóð­ar­leik­vang­ur þeirra Dana? 3.  Augu­sto Pin­ochet var einu sinni æðsti yf­ir­mað­ur hers­ins í hvaða landi? 4.  Ár­ið 1947 var form­lega stofn­að­ur nýr þétt­býl­is­stað­ur á Ís­landi en þá hafði ver­ið að vaxa á til­tekn­um stað...