Þessi grein er meira en ársgömul.

Viskubit

Heimsk­ur, upp­runi orðs­ins er sá sem held­ur sig heima við, afl­ar sér ekki þekk­ing­ar á ferð­um sín­um. Páll Stef­áns­son held­ur áfram að deila lær­dómi í mynd­um af ferð­um sín­um um heim­inn.

Viskubit
Færí flestan sjó Þessi bíleigandi í Goldfield, Nevada, ætlar ekki að fljóta að feigðarósi, heldur komast heilu höldnu heim. Hverning sem viðrar. Mynd: Páll Stefánsson

Hangandi í millilendingu um daginn á splunkunýjum frábærum Istanbúl-flugvelli tók ég eftir að næstu sextíu flug, sýnd á fjórum stórum skjáum, voru öll á sama klukkutímanum. Það lendir eða tekur á loft flugvél á vellinum á 30 sekúndna fresti; 400 þúsund lendingar og flugtök á síðasta ári, á fyrsta starfsári flugvallarins. Ég var bara peð, einn af 68 milljón farþegum sem komu eða fóru um Istanbúl-flugvöll 2019. Og ekki er hann stærstur, það eru tveir flugvellir sem voru með yfir eitt hundrað milljón farþega í fyrra: Atlanta og Peking.

Ný flugstöðBrota brotabrot af nýju flugstöðinni í Istanbúl, sem reiknar með að taka á móti 150 milljón farþegum, eftir nokkur ár.

Hálf milljón í loftinu

Þarna á flugvellinum, sem stefnir að því að geta tekið á móti 150 milljónum farþega eftir 15 ár, fékk ég nagandi flugviskubit. Ekki bara fyrir mig, eða fyrir hönd Grétu Thunberg, heldur líka allra þeirra 6 milljóna sem líkt og ég flugu þennan dag. Um hálf milljón manna eru í loftinu á þeirri stundu sem þú lest þessa setningu. Dag hvern, allan ársins hring. 

Kolefnisfótspor flugsins er 2,4 % í heiminum í dag, og á bara eftir að stækka. Flugið á eftir að aukast umtalsvert á komandi árum, nema líklega í Þýskalandi og Svíþjóð, þar sem flug dróst saman um 4% á síðasta ári. Flugvélar, þessi risastóru faratæki, eiga ekki eins auðvelt með að rafvæðast eins og lestir eða bílaflotinn. 

Minnsta kolefnissporið í mesta hitanumLestir eru umhverfisvænasti vélknúni ferðamátinn ef lagt er á stað í langferð, hér á aðallestarstöðinni í Delí. Allir gluggar lokaðir enda 49°C hiti úti í byrjun júní í fyrra.

Kolefnisgrömm á kílómetra

En er flugið alslæmt? Nei, ekki ef maður ber það saman við aðra samgöngumáta. Einkabíllinn (bensín- eða dísilknúinn meðalbíll) er verstur með kolefnisspor upp á 171 g á hvern km, með einn farþega í bílnum. Strætó skilur eftir sig 104 g á km á mann en langflug er með minna, eða 102 g á km á farþega. Styttri flug, eins og héðan til London eða Köben, eru með mun meira spor, eða 133 g á hvern km. 

Svo sporið ofan úr Breiðholti er kíló í strætó, tæp tvö með einkabílnum. En til Köben heil 251 kíló. 

Ef hver og einn flugfarþegi þyrfti að bera kolefnisfótsporið sitt inn á flugstöð til innritunar færum við aðeins að hugsa. Jafnvel hugsa eins og Gréta, áður en það verður allt, allt of seint. 

Við erum nefnilega ekkert ógurlega heimsk. Bara pínu.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Nýtt á Stundinni

Hvers vegna ertu ekki á pillunni?
Kristlín Dís
Pistill

Kristlín Dís

Hvers vegna ertu ekki á pill­unni?

Eins og all­ar vel þenkj­andi kon­ur verð­ur mér reglu­lega hugs­að til þess hve gott karl­ar hafa það í þess­um heimi. Sem ný­lega ein­hleyp kona hef­ur þessi hugs­un skot­ið mun oft­ar upp koll­in­um en ella. Fyr­ir ut­an það al­menna álag sem fylg­ir því að vera nærri þrí­tug og á lausu í smá­þorp­inu Reykja­vík þá krefst þetta nýja ástand þess að ég þarf að eiga mun fleiri sam­töl um getn­að­ar­varn­ir.
Saga sáttarstjórnar Katrínar Jakobsdóttur
Greining

Saga sátt­ar­stjórn­ar Katrín­ar Jak­obs­dótt­ur

Rík­is­stjórn Katrín­ar Jak­obs­dótt­ur er eina þriggja flokka rík­is­stjórn­in til þess að lifa af heilt kjör­tíma­bil. Rík­is­stjórn þessi varð til í stormi stjórn­mála og hún boð­aði stöð­ug­leika en spurn­ing­in er hvort henn­ar verð­ur minnst sem stjórn stöð­ug­leika eða sem stjórn mála­miðl­un­ar.
510. spurningar: Hér er spurt galdra í allskonar skilningi
Þrautir10 af öllu tagi

510. spurn­ing­ar: Hér er spurt galdra í allskon­ar skiln­ingi

Hér snú­ast all­ar spurn­ing­ar um galdra og töfra í víð­um skiln­ingi. Og fyrri auka­spurn­ing er svona: Hér að of­an má sjá fræga galdranorn. Hvað heit­ir hún? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Hvaða galdra­mað­ur er með ör á enni sem lík­ist helst eld­ingu? 2.  Ein besta mynd um galdra sem gerð hef­ur ver­ið á seinni ár­um fjall­aði um keppni tveggja töframanna sem Christian...
FréttirKosningastundin

Bjarni Bene­dikts­son sem for­sæt­is­ráð­herra er fyrsta til­boð Sjálf­stæð­is­flokks­ins

Birg­ir Árm­ans­son, þing­flokks­formað­ur Sjálf­stæð­is­flokks­ins, svar­ar fyr­ir stefnu og fer­il flokks­ins í Kosn­inga­stund­inni. Hann ver ráð­herra flokks­ins, heit­ir áherslu á skatta­lækk­an­ir og seg­ir kosn­ingalof­orð­in fjár­magn­ast með hag­vexti. Flokk­ur­inn mun gera upp­haf­lega kröfu um að formað­ur­inn Bjarni Bene­dikts­son verði for­sæt­is­ráð­herra í stjórn­ar­mynd­un­ar­við­ræð­um.
Að lækka skatta á suma en ekki aðra
Indriði Þorláksson
Pistill

Indriði Þorláksson

Að lækka skatta á suma en ekki aðra

Indriði Þor­láks­son, hag­fræð­ing­ur og fyrr­ver­andi rík­is­skatt­stjóri, seg­ir að fyr­ir­heit yf­ir­valda um skatta­lækk­an­ir hafi ekki geng­ið eft­ir gagn­vart al­menn­um borg­ur­um á síð­ustu 27 ár­um. Hann seg­ir hins veg­ar að skatt­ar á tekju­hæsta fólk lands­ins hafi lækk­að á síð­ustu 10 ár­um.
Árangurstengingarviðmið
Blogg

Þorvaldur Gylfason

Ár­ang­ur­s­teng­ing­ar­við­mið

5  Skýrsla RNA (7. bindi, bls. 314-321) og skýrsla sér­stakr­ar þing­nefnd­ar lýsa ber­um orð­um van­rækslu í skiln­ingi laga af hálfu fjög­urra ráð­herra og fjög­urra emb­ætt­is­manna í að­drag­anda hruns­ins. Hvað varð um þessa átta hirðu­leys­ingja? Fjög­ur þeirra drógu sig í hlé og hreiðr­uðu um sig í út­lönd­um, hinn óskamm­feiln­asti í hópn­um lagð­ist í faðm út­vegs­manna á rit­stjórn Morg­un­blaðs­ins, einn...
509. spurningaþraut: Næstfjölmennasta ríki Evrópu þar sem kona hefur aldrei stjórnað?!
Þrautir10 af öllu tagi

509. spurn­inga­þraut: Næst­fjöl­menn­asta ríki Evr­ópu þar sem kona hef­ur aldrei stjórn­að?!

Fyrri auka­spurn­ing: Úr hvaða kvik­mynd er skjá­skot­ið hér að of­an? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Isaac de Portau, Armand de Sil­legue og Henri d'Aramitz voru fransk­ir að ætt (raun­ar frá Gas­kon­íu) og uppi á 17. öld. Þeir urðu fyr­ir­mynd­ir að per­són­um í frægri skáld­sögu. Hvað heit­ir sú skáld­saga? 2.  Apa­kett­ir lifa villt­ir á að­eins ein­um mjög af­mörk­uð­um stað í Evr­ópu. Hvaða stað­ur er það?...
FréttirKosningastundin

Þor­gerð­ur Katrín var­ar við íhalds-hægri stjórn

Við­reisn tel­ur að teng­ing krónu við evru sé besta og fljót­virk­asta tæk­ið sem hægt er að beita í hag­stjórn­ar­mál­um til að bæta hag al­menn­ings og fyr­ir­tækja. Þor­gerð­ur Katrín Gunn­ars­dótt­ir, formað­ur Við­reisn­ar, gagn­rýn­ir sitj­andi rík­is­stjórn fyr­ir kyrr­stöðu og vörð um sér­hags­muni. Hún vill færa stjórn­mál­in inn á hina frjáls­lyndu miðju.
Rekinn með hagnaði
Blogg

Þorvaldur Gylfason

Rek­inn með hagn­aði

4Þeg­ar átta af níu lög­reglu­stjór­um í land­inu og Lands­sam­band lög­reglu­manna höfðu lýst yf­ir van­trausti á Har­ald Johann­essen rík­is­lög­reglu­stjóra var hann leyst­ur frá störf­um með starfs­loka­samn­ingi sem kostaði skatt­greið­end­ur 57 mkr. Á embætt­is­ferli hans hafði geng­ið á ýmsu. Hlið­stætt mál er nú til rann­sókn­ar í Finn­landi þar sem sak­sókn­ari íhug­ar að lok­inni lög­reglu­rann­sókn að höfða saka­mál...
508. spurningaþraut: Hvar eru algengustu nöfnin Junior, Blessing og svo Precious og Princess?
Þrautir10 af öllu tagi

508. spurn­inga­þraut: Hvar eru al­geng­ustu nöfn­in Juni­or, Bless­ing og svo Precious og Princess?

Fyrri auka­spurn­ing: Sjá­ið merk­ið hér að of­an. Þetta er vörumerki fyr­ir ... hvað? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Sam­kvæmt Wikipedíu voru þrjú al­geng­ustu skírn­ar­nöfn­in fyr­ir ný­fædda pilta í Afr­íku­ríki einu ár­ið 2015 nöfn­in Juni­or, Bless­ing og Gift. Þrjú al­geng­ustu stúlkna­nöfn­in voru hins veg­ar Precious, Princess og Ang­el. Hvaða land skyldi þetta vera? 2.  Hvaða reikistjarna kem­ur næst Jörð­inni á ferð­um sín­um um­hverf­is...
Hjólahýsafólkið sem vildi kaupa brunabíl
Vettvangur

Hjóla­hýsa­fólk­ið sem vildi kaupa bruna­bíl

Við Laug­ar­vatn hafa stað­ið hjól­hýsi í marga ára­tugi. Sam­fé­lag sem ið­ar af lífi á sumr­in en leggst svo í dvala yf­ir vet­ur­inn. Hjól­hýs­in eru í mis­jöfnu ásig­komu­lagi en flest­um virð­ist vel við hald­ið og skraut­leg­ir garð­ar og stór­ir pall­ar um­lykja þau flest. Þarna hef­ur fólk kom­ið sér fyr­ir, sum­ir kom­ið ár­lega lengi en aðr­ir til­tölu­lega ný­mætt­ir. Núna í sept­em­ber verð­ur hins veg­ar skrúf­að fyr­ir vatn­ið og nær öll­um gert að vera far­in fyr­ir ára­mót.
Leynilegar afskriftir
Blogg

Þorvaldur Gylfason

Leyni­leg­ar af­skrift­ir

3 For­menn Sjálf­stæð­is­flokks­ins og Við­reisn­ar skuld­uðu bönk­un­um þeg­ar þeir hrundu sam­tals 1.857 mkr. Ekki hef­ur enn ver­ið greint frá því hvort eða hvernig skuld­ir Bjarna Bene­dikts­son­ar voru gerð­ar upp. Skuld­ir Þor­gerð­ar Katrín­ar Gunn­ars­dótt­ur og bónda henn­ar voru af­skrif­að­ar og skullu því af full­um þunga á sak­lausa veg­far­end­ur inn­an lands og ut­an. Þetta ligg­ur fyr­ir þar eð skuld­ir Þor­gerð­ar Katrín­ar...