Þessi grein er meira en ársgömul.

Viskubit

Heimsk­ur, upp­runi orðs­ins er sá sem held­ur sig heima við, afl­ar sér ekki þekk­ing­ar á ferð­um sín­um. Páll Stef­áns­son held­ur áfram að deila lær­dómi í mynd­um af ferð­um sín­um um heim­inn.

Viskubit
Færí flestan sjó Þessi bíleigandi í Goldfield, Nevada, ætlar ekki að fljóta að feigðarósi, heldur komast heilu höldnu heim. Hverning sem viðrar. Mynd: Páll Stefánsson

Hangandi í millilendingu um daginn á splunkunýjum frábærum Istanbúl-flugvelli tók ég eftir að næstu sextíu flug, sýnd á fjórum stórum skjáum, voru öll á sama klukkutímanum. Það lendir eða tekur á loft flugvél á vellinum á 30 sekúndna fresti; 400 þúsund lendingar og flugtök á síðasta ári, á fyrsta starfsári flugvallarins. Ég var bara peð, einn af 68 milljón farþegum sem komu eða fóru um Istanbúl-flugvöll 2019. Og ekki er hann stærstur, það eru tveir flugvellir sem voru með yfir eitt hundrað milljón farþega í fyrra: Atlanta og Peking.

Ný flugstöðBrota brotabrot af nýju flugstöðinni í Istanbúl, sem reiknar með að taka á móti 150 milljón farþegum, eftir nokkur ár.

Hálf milljón í loftinu

Þarna á flugvellinum, sem stefnir að því að geta tekið á móti 150 milljónum farþega eftir 15 ár, fékk ég nagandi flugviskubit. Ekki bara fyrir mig, eða fyrir hönd Grétu Thunberg, heldur líka allra þeirra 6 milljóna sem líkt og ég flugu þennan dag. Um hálf milljón manna eru í loftinu á þeirri stundu sem þú lest þessa setningu. Dag hvern, allan ársins hring. 

Kolefnisfótspor flugsins er 2,4 % í heiminum í dag, og á bara eftir að stækka. Flugið á eftir að aukast umtalsvert á komandi árum, nema líklega í Þýskalandi og Svíþjóð, þar sem flug dróst saman um 4% á síðasta ári. Flugvélar, þessi risastóru faratæki, eiga ekki eins auðvelt með að rafvæðast eins og lestir eða bílaflotinn. 

Minnsta kolefnissporið í mesta hitanumLestir eru umhverfisvænasti vélknúni ferðamátinn ef lagt er á stað í langferð, hér á aðallestarstöðinni í Delí. Allir gluggar lokaðir enda 49°C hiti úti í byrjun júní í fyrra.

Kolefnisgrömm á kílómetra

En er flugið alslæmt? Nei, ekki ef maður ber það saman við aðra samgöngumáta. Einkabíllinn (bensín- eða dísilknúinn meðalbíll) er verstur með kolefnisspor upp á 171 g á hvern km, með einn farþega í bílnum. Strætó skilur eftir sig 104 g á km á mann en langflug er með minna, eða 102 g á km á farþega. Styttri flug, eins og héðan til London eða Köben, eru með mun meira spor, eða 133 g á hvern km. 

Svo sporið ofan úr Breiðholti er kíló í strætó, tæp tvö með einkabílnum. En til Köben heil 251 kíló. 

Ef hver og einn flugfarþegi þyrfti að bera kolefnisfótsporið sitt inn á flugstöð til innritunar færum við aðeins að hugsa. Jafnvel hugsa eins og Gréta, áður en það verður allt, allt of seint. 

Við erum nefnilega ekkert ógurlega heimsk. Bara pínu.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Nýtt á Stundinni

Andrés Magnússon: Skil vel að Ágúst Ólafur sé súr eftir uppstillingu Samfylkingarnar
Fréttir

Andrés Magnús­son: Skil vel að Ág­úst Ólaf­ur sé súr eft­ir upp­still­ingu Sam­fylk­ing­arn­ar

For­tíð Sam­fylk­ing­ar­inn­ar hafði áhrif á nið­ur­stöðu upp­still­ing­arn­ar, seg­ir Andrés Magnús­son.
Dómsmálaráðherra bregst við bið eftir fangelsisvistun með samfélagsþjónustu
Fréttir

Dóms­mála­ráð­herra bregst við bið eft­ir fang­elsis­vist­un með sam­fé­lags­þjón­ustu

Áslaug Arna Sig­ur­björns­dótt­ir dóms­mála­ráð­herra hef­ur lagt fram frum­varp sem mun heim­ila afplán­un allt að tveggja ára fang­els­is­dóma með sam­fé­lags­þjón­ustu. Til­gang­ur­inn er að draga úr bið eft­ir afplán­un og bregð­ast við aukn­um fjölda fyrn­inga dóma.
313. spurningaþraut: Þrír ungir bræður frá eyjunni Mön ... þar koma nú eigi margir til mála, ha?
Þrautir10 af öllu tagi

313. spurn­inga­þraut: Þrír ung­ir bræð­ur frá eyj­unni Mön ... þar koma nú eigi marg­ir til mála, ha?

Hér er hlekk­ur á þraut gær­dags­ins, ekki orð um það meir. * Fyrri auka­spurn­ing: Hvar er mynd­in hér að of­an tek­in? Beð­ið er um ná­kvæmt svar. * Að­al­spurn­ing­ar: 1.   Ár­ið 1958 stofn­uðu þrír ung­ir bræð­ur frá eyj­unni Mön á Ír­lands­hafi hljóm­sveit. Um svip­að leyti fluttu þeir reynd­ar frá Bret­lands­eyj­um með fjöl­skyldu sinni, og þeir voru síð­an oft kennd­ir við þann...
Kvikmynd Ólafs Arnalds lítur dagsins ljós
Menning

Kvik­mynd Ól­afs Arn­alds lít­ur dags­ins ljós

Tón­list­ar­mynd­in When We Are Born af­hjúp­ar per­sónu­lega sögu síð­ustu plötu Ól­afs Arn­alds. Hún var tek­in upp síð­asta sum­ar, en verð­ur frum­sýnd á net­inu 7. mars.
Hjartans kveðja frá Reykjanesi
Mynd dagsins

Hjart­ans kveðja frá Reykja­nesi

Þessi ferða­lang­ur á Bleik­hóli, við suð­urenda Kleif­ar­vatns, ætl­aði að finna fyr­ir hon­um stóra sem kom svo ekki. Það voru fá­ir á ferli, enda hafa Al­manna­varn­ir beint því til fólks að vera ekki að þvæl­ast að óþörfu um mið­bik Reykja­nesskag­ans. Krýsu­vík­ur­kerf­ið er und­ir sér­stöku eft­ir­liti vís­inda­manna, því það teyg­ir anga sína inn á höf­uð­borg­ar­svæð­ið. Síð­deg­is í gær mæld­ust litl­ir skjálft­ar óþægi­lega ná­lægt Krýsu­vík­ur­svæð­inu, sem er áhyggju­efni vís­inda­manna.
Auðlindir í stjórnarskrá
Blogg

Þorvaldur Gylfason

Auð­lind­ir í stjórn­ar­skrá

Hér fer á eft­ir í einni bendu fimm greina flokk­ur okk­ar Lýðs Árna­son­ar lækn­is og kvik­mynda­gerð­ar­manns og Ól­afs Ólafs­son­ar fv. land­lækn­is um auð­linda­mál­ið og stjórn­ar­skrána. Grein­arn­ar birt­ust fyrst í Frétta­blað­inu 24. sept­em­ber, 20. októ­ber, 19. nóv­em­ber og 23. des­em­ber 2020 og loks 26. fe­brú­ar 2021. 1. VIT­UND­AR­VAKN­ING UM MIK­IL­VÆGI AUЭLINDA­Heims­byggð­in er að vakna til vit­und­ar...
Katrín Júlíusdóttir: Prófkjör Samfylkingarnar var góð tilraun sem heppnaðist ekki
Fréttir

Katrín Júlí­us­dótt­ir: Próf­kjör Sam­fylk­ing­arn­ar var góð til­raun sem heppn­að­ist ekki

Sú að­ferð sem beitt var hent­aði frek­ar ný­lið­um á list­an­um held­ur en reynd­um þing­mönn­um, seg­ir fyrr­ver­andi vara­formað­ur flokks­ins.
800 skjálftar frá miðnætti
FréttirSkjálftahrina á Reykjanesi

800 skjálft­ar frá mið­nætti

Kvika hef­ur ekki náð upp á yf­ir­borð­ið, en skjálfta­virkni jókst aft­ur und­ir morg­un.
312. spurningaþraut: Hvar rignir mest í heiminum? og fleiri spurningar
Þrautir10 af öllu tagi

312. spurn­inga­þraut: Hvar rign­ir mest í heim­in­um? og fleiri spurn­ing­ar

Þraut­in í gær er hér. * Auka­spurn­ing: Á mynd­inni hér að of­an er hluti (að­eins hluti!) af um­slagi einn­ar fræg­ustu hljóm­plötu 20. ald­ar. Hver er plat­an? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.   Hvað heit­ir hund­ur Mikka Músar? 2.   Hver lék að­al­kven­hlut­verk­ið í víð­frægri banda­rískri gam­an­mynd frá 1959? Mynd­in hét, með­al annarra orða, Some Like It Hot. 3.   Um 1980 hófst hið svo­kall­aða „ís­lenska...
Víðir varar við: Fólk reynir að komast á gossvæðið og gæti fest sig
FréttirSkjálftahrina á Reykjanesi

Víð­ir var­ar við: Fólk reyn­ir að kom­ast á gossvæð­ið og gæti fest sig

Fólk hef­ur streymt að af­leggj­ar­an­um að Keili, sem ligg­ur í átt að mögu­legu gossvæði. Kvika er að brjóta sér leið upp á yf­ir­borð­ið.
Tæpir tuttugu milljarðar
Mynd dagsins

Tæp­ir tutt­ugu millj­arð­ar

Hann virk­ar ekki stór, hjól­reiða­mað­ur­inn sem dá­ist að Ven­usi frá Vopna­firði landa loðnu hjá Brim í Akra­nes­höfn nú í morg­un. Ís­lensk upp­sjáv­ar­skip mega í ár, eft­ir tvær dauð­ar ver­tíð­ir, veiða tæp sjö­tíu þús­und tonn af loðnu, sem ger­ir um 20 millj­arða í út­flutn­ings­verð­mæti. Verð­mæt­ust eru loðnu­hrogn­in, en á seinni mynd­inni má sjá hvernig þau eru unn­in fyr­ir fryst­ingu á Jap­ans­mark­að. Kíló­verð­ið á hrogn­un­um er um 1.650 krón­ur, sem er met.
Almannavarnir biðja fólk um að fara ekki að gossvæðinu
StreymiSkjálftahrina á Reykjanesi

Al­manna­varn­ir biðja fólk um að fara ekki að gossvæð­inu

Mik­ið af fólki er að fara inn á af­leggj­ar­ann að Keili. „Þetta er mjög krí­tísk staða,“ seg­ir jarð­eðl­is­fræð­ing­ur sem bið­ur um vinnu­fr­ið á vett­vangi. Vara­samt get­ur ver­ið að fara mjög ná­lægt gos­inu vegna gasmeng­un­ar.