Mest lesið

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi
2

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi

Fer af stað klukkan fjögur að nóttu
3

Fer af stað klukkan fjögur að nóttu

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik
4

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

Íslenskt réttlæti 2020
5

Jón Trausti Reynisson

Íslenskt réttlæti 2020

Vinna tíu tíma á dag án þess að fá matarhlé
6

Vinna tíu tíma á dag án þess að fá matarhlé

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“
7

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“

Stundin #112
Febrúar 2020
#112 - Febrúar 2020
Prentútgáfa Stundarinnar kemur næst út þann 6. mars.

Jóhann Geirdal

Kjarabarátta þeirra lægst launuðu

Jóhann Geirdal Gíslason segir það ekki eiga að vera áhyggjuefni þeirra sem lægst launin hafa hvort of lítill munur sé á þeim og öðrum sem hærri laun hafa.

Jóhann Geirdal

Jóhann Geirdal Gíslason segir það ekki eiga að vera áhyggjuefni þeirra sem lægst launin hafa hvort of lítill munur sé á þeim og öðrum sem hærri laun hafa.

Kjarabarátta þeirra lægst launuðu
Kostnaður að því að hafna kröfum Það þarf líka að gera ráð fyrir þeim kostnaði sem hlýst að því að hafna kröfum um kjarabætur.  Mynd: Kristinn Magnússon

Eins og öllum er væntanlega kunnugt um stendur nú yfir kjaradeila félagsmanna Eflingar við Reykjavíkurborg. Um er að ræða þá félagsmenn Eflingar sem eru á lægstu laununum þrátt fyrir að þeir sinni mjög mikilvægum störfum s.s. í leikskólum, ýmsum umönnunarstörfum og sorphirðu svo helstu þættir séu nefndir. Langstærsti hópurinn er þó ófaglært starfsfólk leikskóla.

Hvað með aðra samninga?

Samningarnir sem gerðir voru á síðasta ári og hafa verið kallaðir „Lífskjarasamningar“ voru milli launamanna og atvinnurekenda á almenna vinnumarkaðnum. Mikilvægt er að hafa í huga að sá munur er á samningum á almennum og opinberum markaði að á almennum markaði er um lágmarkslaunasamning að ræða en samningar á opinbera markaðnum eru fastlaunasamningar. Þetta felur m.a.  í sér að á almenna markaðnum getur stundum verið um ýmsar yfirborganir að ræða en slíkt er ekki hjá „hinu opinbera“. Enn hefur ekki tekist að semja og eins og oft, beinist mest athyglin að samningunum við Reykjavíkurborg.

Kröfur og aðrir samningar

Kröfur Eflingar fela m.a. í sér nokkuð meiri hækkun en fólst í lífskjarasamningnum en það er skýrt með því að þörf sé á sérstakri leiðréttingu lægstu kjaranna. Forsvarsmenn launagreiðenda hafa hins vegar borið því við að ekki sé hægt að réttlæta það að ganga lengra í hækkunum en gert var í Lífskjarasamningnum.

Nú hafa ýmis félög Starfsgreinasambandsins líka skrifað undir samning sem er meira í takt við Lífskjarasamninginn en kröfur félagsmanna Eflingar hljóða uppá. Það hefur verið reynt að nota þá undirskrift til að pressa á Eflingu. Hvers vegna ætlar Efling að halda til streitu hærri kröfum. Ástæðurnar geta verið margar en ein er mér þó efst í huga. Húsnæðiskostnaður er hærri í Reykjavík en á flestum stöðum á landinu. Laun eiga að geta staðið undir nauðsynjum. Það ætti því ekki að vera ráðgáta hvers vegna kröfugerð Eflingar er hærri en hin félögin sættu sig við. Það getur ekki verið annað en sanngjörn krafa að fólk geti lifað af launum sínum.

Viðsemjendur Eflingar hafa líka bent á að ef gengið yrði að kröfum Eflingar fyrir hönd ófaglærðs starfsfólks í leikskólum yrði launabilið milli ófaglærðra og faglærðra sem eru með 5 ára háskólanám of lítið. Til stuðnings þessari fullyrðingu hafa laun ófaglærðra eins og þau yrðu í lok 3ja ára samnings verið borin saman við laun faglærðra eins og þau eru núna en eins og flestir vita á eftir að semja við leikskólakennara.

Það er ekki og á ekki að vera áhyggjuefni lægst launuðu starfsmannana að það verði of lítill munur á þeim og öðrum starfsmönnum sem eru á hærri launum. Það sem er fyrst of fremst áhyggjuefni þeirra lægst launuðu og ætti raunar að vera áhyggjuefni okkar allra er að það er ekki hægt að draga fram lífið á þessum launum.  Auk þess hefur ekkert komið frá leikskólakennurum um að þeim finnist að launakröfur ófaglærðra séu of háar. Þvert á móti virðast þeir Eflingarstarfsmenn sem hér um ræðir eiga mikinn stuðning meðal annarra starfsmanna, stjórnenda og foreldra. Þessir aðilar eiga hrós skilið fyrir að sýna þennan skilning og þroska þó þeir verði vissulega fyrir ýmsum óþægindum vega þessarar deilu.

Hvað með leikskólakennara?

Þegar búið verður að ganga að kröfum Eflingar kemur vissulega að því að semja þarf við leikskólakennara. Ekki veit ég hverjar kröfur þeirra verða. Það væri samt með öllu rangt ef þær kröfur miðast við árangur ófaglærðra. Bent hefur verið á að leikskólakennarar eru með 5 ára háskólanám. Það er því mun eðlilegra að þeir beri sig saman við aðra starfsmenn Reykjavíkurborgar sem eru með 5 ára háskólanám frekar en ófaglærðra starfsmenn bara af því þeir starfa í sama húsi. Þess vegna væri fróðlegt að sjá samanburð á launum leikskólakennara og t.d. starfsmanna á tækni-, fjármála- eða starfsmannasviði sem eru með 5 ára háskólanám. Það er hinn eðlilegi samanburður fyrir leikskólakennara.

Allra hagur að þessari deilu ljúki sem fyrst

Nú stendur yfir „störukeppni“ milli samningsaðila. Nokkuð sem ég á erfitt með að skilja. Fyrst vil ég nefna að önnur eins samstaða og sást þegar greidd voru atkvæði um verkfallsaðgerðirnar hefur sjaldan sést. Í öðru lagi geta kröfurnar ekki talist annað en sanngjarnar. Það er ekkert réttlæti í því að þeir hópar sem nú eru að fara í verkfall séu stöðugt á lægstu laununum. Við finnum nú hve mikilvæg þeirra störf eru fyrir samfélagið og höfum væntanlega gert okkur vel grein fyrir því áður en til þessara aðgerða þurfti að koma. Stuðningur við þennan hóp í samfélaginu er líka mikill því almennt virðist fólk skilja mikilvægi leikskóla, umönnunarstarfa og sorphirðu. Fjármagn ætti að vera til því við skulum vona að gert hafi verið ráð fyrir launakostnaði sem tæki mið af lögbundnu hlutfalli fag- og ófaglærðra starfsmanna. Hvers vegna eru menn þá í þessari „störukeppni“?

Stjórnvöld einblína oftast á „hvað kostar það okkur að samþykkja“ hvort sem það eru launakröfur, framkvæmdir eða þjónusta. Ef þeim finnst það einhverra hluta vegna vera of mikið neita þau að verða við óskunum/kröfunum. Þetta er af mörgum talið bera vott um ábyrga stjórnun.  Svo er þó ekki alltaf. Það sem líka þarf að gera er að meta kostnaðinn sem verður ef stjórnvöld hafna óskunum. Stundum getur höfnunin kostað meira en samþykkið. Afskaplega er ég hræddur um að það eigi við í þessari deilu.   

 

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi
2

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi

Fer af stað klukkan fjögur að nóttu
3

Fer af stað klukkan fjögur að nóttu

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik
4

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

Íslenskt réttlæti 2020
5

Jón Trausti Reynisson

Íslenskt réttlæti 2020

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“
6

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“

Mest lesið í vikunni

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Yfirlýsing: Vegsömun nauðgunarmenningar á RÚV
2

Ritstjórn

Yfirlýsing: Vegsömun nauðgunarmenningar á RÚV

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi
3

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi

Svar við yfir­lýsingu vegna kvik­myndarinnar Elle
4

Árni Pétur Arnarsson

Svar við yfir­lýsingu vegna kvik­myndarinnar Elle

Fasteignir félags Sturlu boðnar upp eftir fjárnám
5

Fasteignir félags Sturlu boðnar upp eftir fjárnám

Mamma þín vinnur ekki hér – hún er orðin popúlisti
6

Þóra Kristín Ásgeirsdóttir

Mamma þín vinnur ekki hér – hún er orðin popúlisti

Mest lesið í vikunni

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
1

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Yfirlýsing: Vegsömun nauðgunarmenningar á RÚV
2

Ritstjórn

Yfirlýsing: Vegsömun nauðgunarmenningar á RÚV

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi
3

Var ofsóttur á samfélagsmiðlum og beittur ofbeldi

Svar við yfir­lýsingu vegna kvik­myndarinnar Elle
4

Árni Pétur Arnarsson

Svar við yfir­lýsingu vegna kvik­myndarinnar Elle

Fasteignir félags Sturlu boðnar upp eftir fjárnám
5

Fasteignir félags Sturlu boðnar upp eftir fjárnám

Mamma þín vinnur ekki hér – hún er orðin popúlisti
6

Þóra Kristín Ásgeirsdóttir

Mamma þín vinnur ekki hér – hún er orðin popúlisti

Mest lesið í mánuðinum

Samherji boðsendir lögfræðibréf á tólf manns og vísar til fangelsisvistar
1

Samherji boðsendir lögfræðibréf á tólf manns og vísar til fangelsisvistar

Lögreglumenn sem starfa hjá sjálfsvarnarfyrirtæki sakaðir um ofbeldi
2

Lögreglumenn sem starfa hjá sjálfsvarnarfyrirtæki sakaðir um ofbeldi

Varasöm þerapía: Röng meðferð getur gert slæmt ástand verra
3

Varasöm þerapía: Röng meðferð getur gert slæmt ástand verra

Fleiri konur deila slæmri reynslu af þerapista
4

Fleiri konur deila slæmri reynslu af þerapista

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
5

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

„Svo er ég ekkert geðveikur!“
6

„Svo er ég ekkert geðveikur!“

Mest lesið í mánuðinum

Samherji boðsendir lögfræðibréf á tólf manns og vísar til fangelsisvistar
1

Samherji boðsendir lögfræðibréf á tólf manns og vísar til fangelsisvistar

Lögreglumenn sem starfa hjá sjálfsvarnarfyrirtæki sakaðir um ofbeldi
2

Lögreglumenn sem starfa hjá sjálfsvarnarfyrirtæki sakaðir um ofbeldi

Varasöm þerapía: Röng meðferð getur gert slæmt ástand verra
3

Varasöm þerapía: Röng meðferð getur gert slæmt ástand verra

Fleiri konur deila slæmri reynslu af þerapista
4

Fleiri konur deila slæmri reynslu af þerapista

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“
5

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

„Svo er ég ekkert geðveikur!“
6

„Svo er ég ekkert geðveikur!“

Nýtt á Stundinni

Þýsk yfirvöld auka viðbúnað eftir hryðjuverkaárás hægri öfgamanns

Þýsk yfirvöld auka viðbúnað eftir hryðjuverkaárás hægri öfgamanns

Ráðherra hefur ekki heimild

Steindór Grétar Jónsson

Ráðherra hefur ekki heimild

Samskipti ráðuneytisins við borgarana „ekki góð“

Samskipti ráðuneytisins við borgarana „ekki góð“

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

Slæmar fréttir: Bernie á ekki breik

Baltasar febrúar: Everest

Baltasar febrúar: Everest

Hundar eru æði

Hundar eru æði

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“

„Ég er orðin 36 ára gömul og bý með móður minni“

Bjóðum Assange vist hér

Illugi Jökulsson

Bjóðum Assange vist hér

Launin gera fólk háð maka sínum

Launin gera fólk háð maka sínum

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

„Ég er hætt að vera mjó og sæt og meðvirk“

Asnalegt

Krass

Asnalegt

Bernie á toppnum

Bernie á toppnum