Mest lesið

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt
1

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt

·
„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“
2

„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“

·
Bauð 35 þúsund króna byrjendalaun en gagnrýndi umræðu um félagsleg undirboð
3

Bauð 35 þúsund króna byrjendalaun en gagnrýndi umræðu um félagsleg undirboð

·
Jón Ásgeir var á „djöflamergnum“ og reyndi að fá Samherja inn í Stím
4

Jón Ásgeir var á „djöflamergnum“ og reyndi að fá Samherja inn í Stím

·
Leyndardómurinn um týndu konuna
5

Sif Sigmarsdóttir

Leyndardómurinn um týndu konuna

·
Fólkið í borginni: Reykjavík er orðin döpur borg
6

Fólkið í borginni: Reykjavík er orðin döpur borg

·
Karlar mótmæla lögum um þungunarrof: „Mér finnst það ógeðslegt“
7

Karlar mótmæla lögum um þungunarrof: „Mér finnst það ógeðslegt“

·

Ingibjörg Haraldsdóttir látin eftir ævintýralegt lífshlaup

Í dag lést Ingibjörg Haraldsdóttir, ljóðskáld, þýðandi, leikstjóri blaðamaður og gagnrýnandi. Ingibjörg hlaut Íslensku bókmenntaverðlaunin árið 2002 fyrir ljóðabókina Hvar sem ég verð en bókin var einnig tilnefnd til Bókmenntaverðlauna Norðurlandaráðs. Hún var einnig einn afkastamesti þýðandi landsins, aðallega úr spænsku og rússnesku.

Ingibjörg Haraldsdóttir 1942-2016  Mynd: Forlagið

Ingibjörg Haraldsdóttir fæddist í Reykjavík 21. október 1942 og ólst þar upp. Eftir stúdentspróf stundaði hún nám við Kvikmyndaskóla ríkisins í Moskvu og lauk Mag. art prófi í kvikmyndastjórn þaðan 1969. Hún starfaði sem aðstoðarleikstjóri við leikhúsið Teatro Estudio í Havana á Kúbu frá 1970 – 1975. Hún skrifaði og þýddi blaðagreinar, aðallega fyrir Þjóðviljann, meðan hún dvaldi í Sovétríkjunum og á Kúbu. Eftir heimkomuna til Íslands í árslok 1975 vann hún sem blaðamaður og kvikmyndagagnrýnandi á Þjóðviljanum um árabil.

Frá 1981 var Ingibjörg ljóðskáld og þýðandi að aðalstarfi, en fyrsta ljóðabók hennar, Þangað vil ég fljúga, kom út árið 1974. Ingibjörg gaf út sjö ljóðabækur, þar af tvær safnbækur, og hafa ljóð hennar verið þýdd á ungversku, þýsku, lettnesku, litháísku, búlgörsku, rússnesku, slóvakísku, ensku og Norðurlandamál.

Hún hlaut ýmsar viðurkenningar fyrir ritstörf sín, meðal annars Ljóðaverðlaun Guðmundar Böðvarssonar, Íslensku bókmenntaverðlaunin, Menningarverðlaun DV fyrir þýðingu sína á Fávitanum eftir Dostojevskí og Íslensku þýðingarverðlaunin 2004 fyrir Fjárhættuspilarann eftir sama höfund. Þá var hún tvisvar tilnefnd til Bókmenntaverðlauna Norðurlandaráðs, 1993 og 2004.

Ingibjörg var afkastamikill þýðandi, aðallega úr spænsku og rússnesku. Hún þýddi meðal annars skáldsögur eftir Dostojevskí og Búlgakov, fjölda leikrita eftir ýmsa höfunda og þýðingar hennar á ljóðum og smásögum spænsku- og rússneskumælandi höfunda birtust í tímaritum og voru fluttar í útvarpi.

Ingibjörg sat í stjórn Rithöfundasambands Íslands frá 1992 – 1998 og var formaður sambandsins frá 1994 – 1998. Hún var í ritnefnd Tímarits Máls og menningar frá 1977 og var aðstoðarritstjóri tímaritsins frá 1993 - 2000. Hún átti sæti í ritnefnd tímarits þýðenda, Jón á Bægisá.

Ljóðin bjarga mannslífum

Í áhugaverðum fyrirlestrinum Ingibjargar, Ljóð gripin sem hálmstrásem hún flutti í Norræna húsinu árið 2005 sagði hún: „Ljóðin bjarga mannslífum – þau eru gripin sem hálmstrá – þau eru nauðsynleg, þau hefja mann upp úr gráma hvunndagsins, leiða hugann að því óáþreifanlega og sálræna, þau lýsa upp myrkrið og gefa fyrirheit um litríka framtíð. Þau segja: láttu ekki hugfallast þótt myrkrið sé dimmt, einhverntíma birtir á ný.“

Hugsjónir Ingibjargar leituðu alla tíð til vinstri og fór hún meðal annars til Sovétríkjanna og svo Kúbu til þess að skerpa á þeim skoðunum. Um tíma sinn í Sovétríkjunum hafði Ingibjörg þetta að segja: 

„Í Moskvu var jafnvel erfiðara að vera bóhem en í Reykjavík svo að ég varð að gefa þann draum endanlega upp á bátinn. Það var fussað og sveiað ef kvenfólk sást reykja, ég tala nú ekki um ef það sýndi sig í síðbuxum á almannafæri eða varð uppvíst að einhverjum enn svakalegri dónaskap. Allt þetta fuss, svo ekki sé minnst á ógnvekjandi mannmergðina á gangstéttum þessarar miklu borgar eða framandi tungumálið sem eftir á að hyggja kann að hafa verið það sem gerði endanlega útslagið, - allt þetta hafði lamandi áhrif á skræfuna mig svo ég steinhætti að yrkja. Ég var komin í ókunnan heim og móðurmálið dugði mér ekki lengur til að lýsa því sem bærðist innra með mér, hvað þá umhverfinu sem ég hrærðist í. Skáldgáfan lá í dvala árum saman.“

Um heimsenda og skáldskap

Ingibjörg kveður þessa jarðvist sama dag og Bandaríkjamenn kjósa sér nýjan forseta. Ýmsir hafa lýst því yfir að fari þær kosningar á hinn eða þennan veginn sé voðinn vís fyrir heimsbyggðina alla. Um þá þörf mannsins að finna sér stöðugt nýjar dómsdagsspár til þess að fárast yfir sagði Ingibjörg:

„Síðan ég man eftir mér hefur heimurinn verið að farast. Ef það var ekki atómbomban var það heimsvaldastefnan, kommúnisminn, alnæmið, ofbeldið, kapítalisminn, klámið, mansalið, eiturlyfin, gróðurhúsaáhrifin, trúarbragðaofstækið, hernaðarhyggjan, náttúruhamfarirnar, hryðjuverka-ógnin, offitan, hungrið, vatnsleysið, fuglaflensan, endalok tungunnar, dauði ljóðsins - svo ekki sé minnst á þá framtíðarsýn sem við blasir ef hvert kínverskt heimili eignast einhverntíma bíl, ísskáp og þvottavél.... alltaf vofði eitthvað yfir okkur, og vofir enn. Samt erum við hér ennþá og veröldin er ennþá fögur, farfuglarnir enn á sínu undarlega flugi og enn eru skáldin að yrkja og finna fyrir þeim „djúpa fögnuði“ sem sköpunartilfinningin vekur. Þrátt fyrir hatrið og stríðin, þrátt fyrir allt.

Eflaust gerast menn skáld af margvíslegum ástæðum, áreiðanlega eru þar fleiri kallaðir en útvaldir, og víst er til fólk sem aldrei ljær neinum skáldskap eyra, hnussar bara ef það heyrir minnst á svoleiðis þvælu. Samt sem áður getum við fullyrt að skáldskapur hefur lifað með mannkyni frá ómunatíð, lifir enn og mun lifa svo lengi sem litlar stelpur og litlir strákar eru eitthvað að gaufa alein, tala við sjálf sig og finna upp á að bulla og raða saman orðum svo úr verða sögur og ljóð.“

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt
1

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt

·
„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“
2

„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“

·
Bauð 35 þúsund króna byrjendalaun en gagnrýndi umræðu um félagsleg undirboð
3

Bauð 35 þúsund króna byrjendalaun en gagnrýndi umræðu um félagsleg undirboð

·
Jón Ásgeir var á „djöflamergnum“ og reyndi að fá Samherja inn í Stím
4

Jón Ásgeir var á „djöflamergnum“ og reyndi að fá Samherja inn í Stím

·
Leyndardómurinn um týndu konuna
5

Sif Sigmarsdóttir

Leyndardómurinn um týndu konuna

·
Fólkið í borginni: Reykjavík er orðin döpur borg
6

Fólkið í borginni: Reykjavík er orðin döpur borg

·
Karlar mótmæla lögum um þungunarrof: „Mér finnst það ógeðslegt“
7

Karlar mótmæla lögum um þungunarrof: „Mér finnst það ógeðslegt“

·

Mest deilt

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt
1

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt

·
„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“
2

„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“

·
Karlar mótmæla lögum um þungunarrof: „Mér finnst það ógeðslegt“
3

Karlar mótmæla lögum um þungunarrof: „Mér finnst það ógeðslegt“

·
Framsóknarflokkurinn tekur stökk í könnun, en Miðflokkurinn hrynur
4

Framsóknarflokkurinn tekur stökk í könnun, en Miðflokkurinn hrynur

·
Leyndardómurinn um týndu konuna
5

Sif Sigmarsdóttir

Leyndardómurinn um týndu konuna

·
Bauð 35 þúsund króna byrjendalaun en gagnrýndi umræðu um félagsleg undirboð
6

Bauð 35 þúsund króna byrjendalaun en gagnrýndi umræðu um félagsleg undirboð

·

Mest deilt

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt
1

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt

·
„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“
2

„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“

·
Karlar mótmæla lögum um þungunarrof: „Mér finnst það ógeðslegt“
3

Karlar mótmæla lögum um þungunarrof: „Mér finnst það ógeðslegt“

·
Framsóknarflokkurinn tekur stökk í könnun, en Miðflokkurinn hrynur
4

Framsóknarflokkurinn tekur stökk í könnun, en Miðflokkurinn hrynur

·
Leyndardómurinn um týndu konuna
5

Sif Sigmarsdóttir

Leyndardómurinn um týndu konuna

·
Bauð 35 þúsund króna byrjendalaun en gagnrýndi umræðu um félagsleg undirboð
6

Bauð 35 þúsund króna byrjendalaun en gagnrýndi umræðu um félagsleg undirboð

·

Mest lesið í vikunni

Þingmenn vilja að öryrki hljóti refsingu og greiði þeim bætur vegna „njósnaaðgerðar“
1

Þingmenn vilja að öryrki hljóti refsingu og greiði þeim bætur vegna „njósnaaðgerðar“

·
Raddir Lífar og Gunnlaugs heyrast í nokkrar mínútur
2

Raddir Lífar og Gunnlaugs heyrast í nokkrar mínútur

·
Kvörtun undan Helga Hjörvari snerist um ósæmilega hegðun eftir fund Norðurlandaráðs
3

Kvörtun undan Helga Hjörvari snerist um ósæmilega hegðun eftir fund Norðurlandaráðs

·
Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt
4

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt

·
Konan sem Ágúst Ólafur áreitti stígur fram
5

Konan sem Ágúst Ólafur áreitti stígur fram

·
„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“
6

„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“

·

Mest lesið í vikunni

Þingmenn vilja að öryrki hljóti refsingu og greiði þeim bætur vegna „njósnaaðgerðar“
1

Þingmenn vilja að öryrki hljóti refsingu og greiði þeim bætur vegna „njósnaaðgerðar“

·
Raddir Lífar og Gunnlaugs heyrast í nokkrar mínútur
2

Raddir Lífar og Gunnlaugs heyrast í nokkrar mínútur

·
Kvörtun undan Helga Hjörvari snerist um ósæmilega hegðun eftir fund Norðurlandaráðs
3

Kvörtun undan Helga Hjörvari snerist um ósæmilega hegðun eftir fund Norðurlandaráðs

·
Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt
4

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt

·
Konan sem Ágúst Ólafur áreitti stígur fram
5

Konan sem Ágúst Ólafur áreitti stígur fram

·
„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“
6

„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“

·

Nýtt á Stundinni

Bráðum (mjög fljótlega) koma blessuð jólin

Ása Ottesen

Bráðum (mjög fljótlega) koma blessuð jólin

·
Nýtir allt frá hala til heila hreindýrsins

Nýtir allt frá hala til heila hreindýrsins

·
Það sem ég hef lært af því að starfa á stríðshrjáðum svæðum

Það sem ég hef lært af því að starfa á stríðshrjáðum svæðum

·
Fólkið í borginni: Reykjavík er orðin döpur borg

Fólkið í borginni: Reykjavík er orðin döpur borg

·
Valdamesti maður heims lætur ritskoða Bangsímon

Valdamesti maður heims lætur ritskoða Bangsímon

·
Teiknaði fimmtíu tuskudýr á tveimur tímum

Teiknaði fimmtíu tuskudýr á tveimur tímum

·
Drykkjuveislur Stalíns

Illugi Jökulsson

Drykkjuveislur Stalíns

·
George H.W. Bush: Ræfilslegi njósnarinn sem varð forseti

George H.W. Bush: Ræfilslegi njósnarinn sem varð forseti

·
Að drepast

Sigurjón Kjartansson

Að drepast

·
„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“

„Nauðgarar eru bara venjulegir menn“

·
Leyndardómurinn um týndu konuna

Sif Sigmarsdóttir

Leyndardómurinn um týndu konuna

·
Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt

Þéna 714-föld laun fiskvinnslustarfsmanns en greiða lægra hlutfall í skatt

·