Listflakkarinn

Tepran sem stal byltingunni

Tepran sem stal byltingunni

Það krafðist eflaust mikils hugrekkis að viðurkenna að myndin sem hékk á veggnum inn á vinnustaðnum olli manni óþægindum. Eflaust gerðu sumir grín að manneskjunni sem játaði að sér þætti þetta verk ekki við hæfi þarna. En það er allt í lagi. Sumir hafa tekið þennan slag yfir klám-dagatölum, aðrir vegna málverka með erótískum undirtónum. 

Nú eru margir búnir að hamast á „teprunni“ svokölluðu í Seðlabankanum. Ég er reyndar á meðal þeirra. Sá hamagangur byggist að sumu leyti á misskilningi, það er t.d. búið að dreifa um allt málverk eftir Gunnlaug Blöndal af naktri konu að greiða sér sem þó er ekki málverkið sem um ræðir. Það er í raun magnað hversu margir eru reiðubúnir að tjá sig um verk sem þeir hafa aldrei persónulega séð. (Þarna er ég að skjóta á sjálfan mig líka). 

En að því sögðu þá er listrænu tjáningarfrelsi ekki ógnað af fólki sem hefur skoðanir á því hvaða verk mega hanga inn á vinnustað sínum. „Tepran“ svokallaða var ekki að kalla eftir því að öllum verkum Blöndals yrði héðan í frá komið ofan í geymslu, eða fjarlægð af listasöfnum. Eigum við ekki bara að viðurkenna hina augljósu staðreynd að sýningarrými fyrir list og vinnustaður eru tvenns konar rými sem verða að hafa öðruvísi reglur um hvað má og hvað má ekki? Þeir sem raunverulega hafa áhyggjur af tjáningarfrelsi ættu kannski að nýta rými leiðara sinna til að tjá sig um lögbann á fjölmiðlum, breyta meiðyrðalöggjöf og/eða styðja við bakið á þeim fjölmörgu listamönnum sem bandalags- og viðskiptaþjóðir okkar eins og Tyrkland hafa látið handsama.

Þessi umræða um púritanisma fyllti leiðara, bakþanka og félagsmiðla-yfirlýsingar ýmissa alvarlegra álitsgjafa í gær, svo mjög að ekki nokkur þeirra minntist á að í þann dag væri tíu ára afmæli Búsáhaldabyltingarinnar. Það hefði verið verðugara umfjöllunarefni, að ræða hvaða menningarlegar, stjórnskipulegar og pólitískar afleiðingar það hafði að mótmælendum tókst að koma ríkisstjórn frá. Að þann 21. janúar 2009 hefðu þúsund Íslendingar streymt út á Austurvöll, hindrað störf þjóðþingsins, leitt til þess að byrjað var að skrifa nýja stjórnarskrá, að forsætisráðherra varð að stíga til hliðar og var á endanum dæmdur fyrir stjórnarskrárbrot og ýmislegt fleira. Tíu ára afmæli hefði verið fín tímasetning til að gera upp þá arfleifð í leiðurum, bakþönkum eða öðrum umræðuvettvöngum.

Það reyndist ómögulegt. Freistingin var of mikil. Þarna gátu allir slegið sér upp sem málfrelsis-riddurum og um leið sýnt hvað þau voru svöl og víðsýn því þau sáu ekkert rangt við nekt í myndlist. (Eins og nokkur hafi komið fram með þá skoðun að nekt væri óviðeigandi í myndlist).

Enn og aftur talaði fólk fram og tilbaka um hjólaskýlið og litinn sem það átti að hafa, frekar en að ræða kostnað kjarnorkuofnsins.

Hvað um það. Mér finnst þrátt fyrir það „tepran“ sem í raun er bara hugrakkur einstaklingur sem tjáir sig um hvað sér finnist óþægilegt og hvar mörk hans/hennar/hán liggja, hafa vakið máls á mikilvægri spurningu.

Er réttlætanlegt að Seðlabanki Íslands geymi ómetanleg listaverk eftir klassíska málara Íslands í geymslu þar sem enginn fær notið þeirra? Hvað með aðrar ríkisstofnanir? Ráðuneytin búa yfir fallegum og merkilegum verkum líka. Sama gildir um bankanna sem þjóðin hefur eytt hundruðum milljarða í að endurreisa.

Það var mikill harmleikur þegar ódauðleg verk eftir helstu listamenn Íslandssögunnar voru seld í einkavæðingu bankanna án nokkurrar umræðu. Það gleymdist að ræða örlög Blöndals, Kjarvals, Nínu Tryggvadóttur og fleiri, fleiri listamanna sem bankarnir höfðu styrkt í gegnum tíðina með kaupum á verkum þeirra, með peningum sem tilheyrðu þjóðinni sameiginlega.

Svo lítil var menningarleg vitund ráðamanna þá að þeir pældu ekki einu sinni í því að með bönkunum færu merk listaverk.

Sem betur fer gefst okkur tími til að leiðrétta þetta. Og ríkisstjórnin gæti tekið sig til og gefið annað hvort listasafni Íslands eða listasafni ASÍ þessi verk hvort sem þau tilheyra núna ráðuneytum, bönkum eða seðlabönkum. Þessir vinnustaðir gætu síðan leigt verkin til baka frá listasöfnunum ... nú eða bara skilað þeim til hinna réttmætu eigenda, þjóðarinnar, sem gæti fengið að njóta þeirra í þeim sölum þar sem þessi verk eiga heima. Það væri gaman að sjá verk sem hingað til hafa verið lokuð inn í banka eða jafnvel bara geymslum fá að njóta sín þar, eða jafnvel í almannarými, hugsanlega bara í útláni frá söfnunum á kaffihúsum eða bókasöfnum.

Hlakka til að sjá verkið umrædda á einhverri yfirlitssýningu í listasafni Íslands í framtíðinni. 

E.S. Höfundur er að reka sýningarrými þar sem í augnablikinu stendur yfir sýning með talsverðri nekt.

Athugasemdir

Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Stundin áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir.

Mest lesið

Niðurbrotnar í kjölfar framkomu þerapista
1

Niðurbrotnar í kjölfar framkomu þerapista

Feilskot að aðstoðarmaður ráðherra kalli „vini sína til leiks“ í máli bráðamóttökunnar
2

Feilskot að aðstoðarmaður ráðherra kalli „vini sína til leiks“ í máli bráðamóttökunnar

Gróðureldarnir í Ástralíu aðeins upphafið að vandanum
3

Gróðureldarnir í Ástralíu aðeins upphafið að vandanum

Sóley og Hildur halda vinnuhelgi fyrir róttækar konur
4

Sóley og Hildur halda vinnuhelgi fyrir róttækar konur

Pillan og neikvæð áhrif hennar
5

Pillan og neikvæð áhrif hennar

Fjallið, snjórinn og við
6

Jón Trausti Reynisson

Fjallið, snjórinn og við

Popúlistaflokkur segist óttast popúlisma
7

Popúlistaflokkur segist óttast popúlisma

Mest lesið í vikunni

Ég er bara ruglaður af því ég trúi á ævintýrið
1

Ég er bara ruglaður af því ég trúi á ævintýrið

Fyllti upp í tómið með fullvissunni um eitthvað æðra
2

Fyllti upp í tómið með fullvissunni um eitthvað æðra

Stór lögregluaðgerð við byggingu hótels: Starfsmenn fluttir burt með lögreglu
3

Stór lögregluaðgerð við byggingu hótels: Starfsmenn fluttir burt með lögreglu

Niðurbrotnar í kjölfar framkomu þerapista
4

Niðurbrotnar í kjölfar framkomu þerapista

Átta handteknir við Héðinshúsið og níu leiddir af vinnustað
5

Átta handteknir við Héðinshúsið og níu leiddir af vinnustað

Skýringar Samherja stangast á við orð ríkissaksóknara Namibíu
6

Skýringar Samherja stangast á við orð ríkissaksóknara Namibíu

Mest lesið í vikunni

Ég er bara ruglaður af því ég trúi á ævintýrið
1

Ég er bara ruglaður af því ég trúi á ævintýrið

Fyllti upp í tómið með fullvissunni um eitthvað æðra
2

Fyllti upp í tómið með fullvissunni um eitthvað æðra

Stór lögregluaðgerð við byggingu hótels: Starfsmenn fluttir burt með lögreglu
3

Stór lögregluaðgerð við byggingu hótels: Starfsmenn fluttir burt með lögreglu

Niðurbrotnar í kjölfar framkomu þerapista
4

Niðurbrotnar í kjölfar framkomu þerapista

Átta handteknir við Héðinshúsið og níu leiddir af vinnustað
5

Átta handteknir við Héðinshúsið og níu leiddir af vinnustað

Skýringar Samherja stangast á við orð ríkissaksóknara Namibíu
6

Skýringar Samherja stangast á við orð ríkissaksóknara Namibíu

Mest lesið í mánuðinum

Snjóflóð falla á Flateyri: Flóðbylgja fór yfir höfnina og stúlku bjargað úr snjóflóði
1

Snjóflóð falla á Flateyri: Flóðbylgja fór yfir höfnina og stúlku bjargað úr snjóflóði

Björgunarsveitarmaður lýsir léttinum þegar stúlkan fannst: „Tíu fullorðnir karlmenn grétu á sama tíma“
2

Björgunarsveitarmaður lýsir léttinum þegar stúlkan fannst: „Tíu fullorðnir karlmenn grétu á sama tíma“

Efnishyggjan gengur aftur
3

Jón Trausti Reynisson

Efnishyggjan gengur aftur

Lásu á netinu að Íslendingar beri virðingu fyrir konum og börnum
4

Lásu á netinu að Íslendingar beri virðingu fyrir konum og börnum

Svona er umhorfs á Flateyri eftir flóðin
5

Svona er umhorfs á Flateyri eftir flóðin

Vigdís sinnti fjölskyldu stúlkunnar sem grafin var úr flóðinu: „Sterkari konu hef ég aldrei séð“
6

Vigdís sinnti fjölskyldu stúlkunnar sem grafin var úr flóðinu: „Sterkari konu hef ég aldrei séð“

Mest lesið í mánuðinum

Snjóflóð falla á Flateyri: Flóðbylgja fór yfir höfnina og stúlku bjargað úr snjóflóði
1

Snjóflóð falla á Flateyri: Flóðbylgja fór yfir höfnina og stúlku bjargað úr snjóflóði

Björgunarsveitarmaður lýsir léttinum þegar stúlkan fannst: „Tíu fullorðnir karlmenn grétu á sama tíma“
2

Björgunarsveitarmaður lýsir léttinum þegar stúlkan fannst: „Tíu fullorðnir karlmenn grétu á sama tíma“

Efnishyggjan gengur aftur
3

Jón Trausti Reynisson

Efnishyggjan gengur aftur

Lásu á netinu að Íslendingar beri virðingu fyrir konum og börnum
4

Lásu á netinu að Íslendingar beri virðingu fyrir konum og börnum

Svona er umhorfs á Flateyri eftir flóðin
5

Svona er umhorfs á Flateyri eftir flóðin

Vigdís sinnti fjölskyldu stúlkunnar sem grafin var úr flóðinu: „Sterkari konu hef ég aldrei séð“
6

Vigdís sinnti fjölskyldu stúlkunnar sem grafin var úr flóðinu: „Sterkari konu hef ég aldrei séð“

Nýtt á Stundinni

Manneskjan er mitt stærsta áhugamál

Manneskjan er mitt stærsta áhugamál

Vilhjálmur Birgisson sakar Heimavelli um siðlaus vinnubrögð á Akranesi

Vilhjálmur Birgisson sakar Heimavelli um siðlaus vinnubrögð á Akranesi

Frönsk verðlaunamynd hunsuð af Akademíunni

Frönsk verðlaunamynd hunsuð af Akademíunni

Foreldrar leikskólabarna settir í óþægilega stöðu

Foreldrar leikskólabarna settir í óþægilega stöðu

Jón Steinar segir mannfyrirlitningu virðast ráðandi í heimalöndum múslima

Jón Steinar segir mannfyrirlitningu virðast ráðandi í heimalöndum múslima

Gildi ólíkra reynsluheima, þungarokk og þúsaldarpopp

Gildi ólíkra reynsluheima, þungarokk og þúsaldarpopp

Forsvarsmaður undirverktaka við Héðinshúsið segist ekki hafa grunað neitt

Forsvarsmaður undirverktaka við Héðinshúsið segist ekki hafa grunað neitt

Niðurbrotnar í kjölfar framkomu þerapista

Niðurbrotnar í kjölfar framkomu þerapista

Popúlistaflokkur segist óttast popúlisma

Popúlistaflokkur segist óttast popúlisma

Fjallið, snjórinn og við

Jón Trausti Reynisson

Fjallið, snjórinn og við

Stytta ætti vinnutíma foreldra áður en leikskólinn er styttur

Stytta ætti vinnutíma foreldra áður en leikskólinn er styttur

Kristján Þór vill ekki skilgreina samband sitt við Þorstein Má

Kristján Þór vill ekki skilgreina samband sitt við Þorstein Má