Þessi færsla er meira en 2 ára gömul.

Sósíalistar hafa náð fram flestum þeim réttindum og lífskjörum sem við búum við

Sósíalistar hafa náð fram flestum þeim réttindum og lífskjörum sem við búum við

Sósíalismi snýst um að þróast áfram, sósíalistar trúa að hægt sé að skapa betra og réttlátara samfélag.

Fólk sem hefur kallað sig sósíalista, anarkista og kommúnista er fólkið sem hefur með baráttu sinni náð fram flestum af þeim réttindum og lífskjörum sem við búum við í samfélaginu. Það er nákvæmlega vegna þess sem þessi orð "sósíalisti" og "kommúnisti" hefur verið notuð gegn okkur. Reynt hefur verið að breyta merkingu þeirra og sósíalistar gerðir að einhverju til að óttast. Sósíalistar hafa verið ofsóttir og sósíalisminn skrímslavæddur af hægrinu og atvinnurekendum sem hafa hag af því að viðhalda kapítalismanum. Við eigum ekki að snúa baki við sögunni eða orðunum okkar bara vegna þess að auðvaldinu hefur tekist að gera fólk hrætt við þau. Það væri uppgjöf. Það er uppgjöf að afneita hugmyndafræðinni sem hefur fært okkur alla þessa sigra, það er uppgjöf að hörfa inn á miðjuna og gangast við kapítalismanum og halda að það sé raunverulega hægt að breyta einhverju sem skiptir máli með smáskammtalækningum og undirgefni. Það er misskilningur að það sé hægt að beisla kapítalismann. Það er ekki raunverulega hægt eins og sagan sýnir okkur. Enda hefur ójöfnuður og misskipting á vesturlöndum aukist verulega síðustu áratugi og völd hinna ríku hafa sjaldan verið meiri.

Við þurfum að vera dugleg að rifja upp söguna. Ég var að lesa um Mother Jones, konuna sem barðist nærri allt sitt líf gegn barnaþrælkun í Bandaríkjunum.  Í þá daga, í byrjun síðustu aldar, var stór hluti barna undir sextán ára aldri í erfiðisvinnu. Mother Jones, sem hafði misst börnin sín og eiginmann úr veikindum einhverskonar, leiddi mótmælagöngu barna að heimili Theodore Roosevelt þáverandi forseta. Börnin voru með skilti sem stóð á: 

"Við viljum fara í skólann, ekki í námurnar." 

Börnin höfðu á þeim tíma ekki neitt frelsi til að leika sér, ekkert frelsi til að vera börn, heldur voru látin vinna myrkranna á milli. Auk þess sem mörg börn höfðu lent í vinnuslysum og vantaði á þau fingur og útlimi. Það var ekkert eftirlit á þessum árum. Auðstéttin í Bandaríkjunum notfærði sér vinnuafl barna til að  auka eigin auð. Það kostaði gríðarlega baráttu og fórnir verkafólks og sósíalista til að breyta þessu. 

Mother Jones er aðeins ein af þúsundum sósíalista sem börðust fyrir efnahagslegu réttlæti á fyrri hluta síðustu aldar í Bandaríkjunum. Á tímum þar sem sósíalistar og kommúnistar stjórnuðu verkalýðsfélögum þar í landi. Á þeim tíma fyrir McCarthy-tímabilið, áður en sósíalisminn var gerður útlægur úr Bandarísku samfélagi. Mother Jones starfaði í áratugi innan verkalýðsfélaga og sósíalistaflokksins og skildi að til þess að breyta þurfi harða baráttu, borgaralega óhlýðni og fórnir. 

Sósíalismi hefur alltaf verið farvegur og hreyfing fólks sem berst fyrir auknu réttlæti í samfélaginu. Sósíalismi er andstæðan við kapítalisma. Hugmynd um að hægt sé að byggja réttlátt samfélag þar sem allir geta lifað mannsæmandi lífi. Kapítalisminn er hinsvegar hugmynd um að lítill hópur fólks geti orðið óstjórnlega ríkur á kostnað samfélagsins. Frelsi innan kapítalismans snýst aðeins um frelsi þessa örsmáa hóps til að arðræna fólk og náttúruna. Frelsi sósíalismans snýst um að allir geti notið frelsis, ekki bara sumir. 

Sósíalismi er ekki eitthvað gamalt eða eitthvað úrelt eins og hægrið vill stanslaust halda fram. Sósíalismi er bókstaflega mannréttindabarátta og réttlætisbarátta verkafólks og jaðarsettra hópa fyrir efnahagslegu og félagslegu réttlæti. Sósíalisminn er trúin á að það sé hægt að skapa slíkt samfélag. Hægrið hins vegar stefnir ekki þangað, trúir ekki að hægt sé að skapa réttlátara samfélag. Hægrið vill viðhalda ójöfnuðu, fátækt og óréttlæti í samfélaginu til að viðhalda auð og völdum hinna ríku.

Athugasemdir

Athugasemdir eru ekki leyfðar við þessa grein.

Mest lesið á blogginu

Stefán Snævarr
1
Blogg

Stefán Snævarr

Á Áslaug Arna að segja af sér?

Bent hef­ur ver­ið á að starfsaug­lýs­ing   um  starf töl­fræð­ings hjá há­skóla-, iðn­að­ar- og ný­sköp­un­ar­ráðu­neyt­inu kunni að stang­ast á við lög. Þau kveða á um að ís­lenska sé hið op­in­bera mál lands­ins en í aug­lýs­ing­unni var sagt að um­sækj­andi yrði að hafa gott vald á ís­lensku eða ensku. Ráð­herr­ann, Áslaug Arna, varði starfsaug­lýs­ing­una m.a. með þeim „rök­um“ að...
Þorvaldur Gylfason
2
Blogg

Þorvaldur Gylfason

Upp­ástand

Neyzla er nauð­syn­leg öllu lífi á jörðu ef ekki bein­lín­is æðsti til­gang­ur alls sem anda dreg­ur. En samt fer mis­jafnt orð af henni – þ.e. neyzl­unni, ekki jörð­inni. Við neyt­um mat­ar og drykkj­ar því ann­ars héld­um við ekki lífi. Við önd­um að okk­ur loft­inu sem um­lyk­ur jörð­ina því ann­ars mynd­um við kafna. Við fögn­um feg­urð heims­ins með því að gleðj­ast...
Stefán Snævarr
3
Blogg

Stefán Snævarr

Lex­i­kon Put­in­or­um-Ór­ar Pútíns

Hér get­ur að líta Lexí­kon Put­in­or­um, al­fræði­orða­bók pútín­ism­ans en þar leika ór­ar (og ár­ar) Pútíns lyk­il­hlut­verk: Banda­rík­in: Vond ríki enda standa þau í vegi fyr­ir að Rússlandi nái sín­um ginn­helgu mark­mið­um, þar að segja ef Trump er ekki for­seti (sjá "Trump"). Einnig eru þau svo óforskömm­uð að vera Rússlandi langt­um fremri hvað tækni áhrær­ir. Það er svindl því Rúss­land á...
Andri Sigurðsson
4
Blogg

Andri Sigurðsson

Verka­lýðs­hreyf­ing­in í dauða­færi að krefjast fé­lags­legs hús­næð­is­kerf­is

Rík­is­stjórn­in er í her­ferð til að sann­færa kjós­end­ur um að hún ætli sér að leysa hús­næð­is­vand­ann. Tal­að er um að einka­að­il­ar, mark­að­ur­inn, byggi 35 þús­und íbúð­ir. En þessi her­ferð er auð­vit­að bara "smoke and mirr­ors" eins og venju­lega. Eins og bú­ast mátti við eru eng­ar hug­mynd­ir þarna um að rík­ið komi að mál­um á neinn hátt nema með því að beita...
Lífsgildin
5
Blogg

Lífsgildin

Vinátt­an við nátt­úr­una

Vinátta er hug­tak sem spann­ar mikla vídd og dýpt. Á skala vináttu er ég, aðr­ir, sam­fé­lag­ið, nátt­úr­an og jörð­in. Mig lang­ar til að lýsa vináttu við nátt­úr­una, því það er mik­il­vægt vegna þess að þetta sam­band hef­ur rask­ast. Vinátta er meira en til­finn­ing. Hún er kær­leik­ur, hún er vit­ræn og sið­ræn. Hún er reynsla. Hún fel­ur í sér marg­ar dyggð­ir...

Nýtt á Stundinni

Vantar fleira fólk utan EES í ferðaþjónustuna
Fréttir

Vant­ar fleira fólk ut­an EES í ferða­þjón­ust­una

Víða í at­vinnu­líf­inu er skort­ur á starfs­fólki og helm­ing­ur stærstu fyr­ir­tækja seg­ir illa ganga að manna störf. Fram­kvæmda­stjóri Sam­taka ferða­þjón­ust­unn­ar seg­ir að auð­velda eigi grein­inni að byggja aft­ur upp tengsl við er­lent starfs­fólk sem glöt­uð­ust í far­aldr­in­um.
835. spurningaþraut: Hvar er ríkið Shqipëria?
ÞrautirSpurningaþrautin

835. spurn­inga­þraut: Hvar er rík­ið Shqipëria?

Fyrri auka­spurn­ing: Hvað heit­ir kon­an á mynd­inni hér að of­an? Skírn­ar­nafn henn­ar næg­ir í þetta sinn. * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Hvað er kall­að í dag­legu tali það tíma­bil sem hófst þeg­ar Ís­lend­ing­ar fengu ráð­herra í fyrsta sinn? 2.  En hver var ann­ars fyrsti ís­lenski ráð­herr­ann? 3.  Við hvaða fjörð stend­ur Búð­ar­dal­ur? 4.  Eng­lend­ing­ar urðu um dag­inn Evr­ópu­meist­ar­ar í fót­bolta í kvenna­flokki....
Panama-uppljóstrarinn John Doe: „Án ábyrgðar getur samfélag ekki virkað“
FréttirPanamaskjölin

Panama-upp­ljóstr­ar­inn John Doe: „Án ábyrgð­ar get­ur sam­fé­lag ekki virk­að“

Nafn­lausi upp­ljóstr­ar­inn sem hrinti af stað at­burða­rás­inni sem leiddi til af­sagn­ar Sig­mund­ar Dav­íðs Gunn­laugs­son­ar for­sæt­is­ráð­herra með lek­an­um á Pana­maskjöl­un­um veit­ir sitt fyrsta við­tal í Der Spieg­el. Hann lýs­ir von­brigð­um með stjórn­völd víða um heim og seg­ir Rússa vilja sig feig­an.
834. spurningaþraut: Hvar er fjallgarður 16.000 kílómetra langur?
ÞrautirSpurningaþrautin

834. spurn­inga­þraut: Hvar er fjall­garð­ur 16.000 kíló­metra lang­ur?

Fyrri auka­spurn­ing: Hvað heit­ir kon­an á mynd­inni hér að of­an? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Hversu göm­ul er Elísa­bet Breta­drottn­ing síð­an 21. apríl í vor? Skekkju­mörk eru eitt ár til eða frá. 2.  Hvað heit­ir höf­uð­borg­in í Bela­rús eða Hvíta­rússlandi? 3.  Hversu marg­ar gráð­ur er rétt horn? 4.  Hvað heit­ir sú 19. ald­ar skáld­saga þar sem að­al­per­són­an er Misjk­in fursti sem sum­ir telja...
Horfið til himins: Það er von á súpernóvu!
Flækjusagan

Horf­ið til him­ins: Það er von á súpernóvu!

En verð­ur hún hættu­leg?
Gerðu það, reyndu að vera eðlileg!
Gunnar Hersveinn
Pistill

Gunnar Hersveinn

Gerðu það, reyndu að vera eðli­leg!

„Hvað er eðli­legt?“ skrif­ar Gunn­ar Her­sveinn. „Hent­ar það stjórn­end­um valda­kerfa best að flestall­ir séu venju­leg­ir í hátt­um og hugs­un? Hér er rýnt í völd og sam­fé­lags­gerð, með­al ann­ars út frá skáld­sög­unni Kjör­búð­ar­kon­an eft­ir jap­anska höf­und­inn Sayaka Murata sem varp­ar ljósi á marglaga valda­kerfi og kúg­un þess. Hvaða leið­ir eru fær­ar and­spæn­is yf­ir­þyrm­andi hópþrýst­ingi gagn­vart þeim sem virð­ast vera á skjön?“
Útivist og hreyfing í góðum hópi eykur lífsgleði
ViðtalHamingjan

Úti­vist og hreyf­ing í góð­um hópi eyk­ur lífs­gleði

Harpa Stef­áns­dótt­ir hef­ur þurft að rækta ham­ingj­una á nýj­an hátt síð­ustu ár. Þar hef­ur spil­að stærst­an þátt breyt­ing­ar á fjöl­skyldu­mynstri. Hún hef­ur auk þess um ára­bil bú­ið í tveim­ur lönd­um og seg­ir að sitt dag­lega líf hafi ein­kennst af að hafa þurft að hafa fyr­ir því að sækja sér fé­lags­skap og skapa ný tengsl fjarri sínu nán­asta fólki. Harpa tal­ar um mik­il­vægi hóp­a­starfs tengt úti­vist og hreyf­ingu en hún tel­ur að hreyf­ing í góð­um hópi stuðli að vellíð­an.
Stór, marglaga og víðfeðm samsýning
MenningHús & Hillbilly

Stór, marglaga og víð­feðm sam­sýn­ing

126 mynd­list­ar­manna sam­sýn­ing á Vest­fjörð­um, Strönd­um og Döl­um.
833. spurningaþraut: Hvað hétu þeir aftur, þessir gömlu tölvuleikir?
ÞrautirSpurningaþrautin

833. spurn­inga­þraut: Hvað hétu þeir aft­ur, þess­ir gömlu tölvu­leik­ir?

Fyrri auka­spurn­ing: Hver er hvít­klæddi karl­inn hér lengst til hægri? * Að­al­spurn­ing­ar: 1.  Og í fram­haldi af auka­spurn­ing­unni: Hvaða ár var mynd­in tek­in? 2.  Carl Jung hét karl einn. Hvað fékkst hann við í líf­inu? 3.  Hvaða kona er gjarn­an sögð hafa ver­ið beint eða óbeint völd að Tróju­stríð­inu? 4.  Á list­um yf­ir rík­ustu kon­ur heims eru enn sem kom­ið...
Þrjár orrustur og 42 ár sem breyttu stefnu heimsins
Flækjusagan

Þrjár orr­ust­ur og 42 ár sem breyttu stefnu heims­ins

Um 5.400 kíló­metr­ar eru í nokk­urn veg­inn beinni loftlínu frá Zenta í Mið-Evr­ópu um smá­þorp­ið Gulna­bad í miðju Ír­an og til bæj­ar­ins Karnal norð­ur af Delí, höf­uð­borg Ind­lands. Ár­in 1697, 1722 og 1739 voru háð­ar á þess­um stöð­um orr­ust­ur þar sem þrjú tyrk­nesk-ætt­uð stór­veldi áttu í höggi við þrjá ólíka óvina­heri. Eigi að síð­ur eru þess­ar orr­ust­ur tengd­ar á ákveð­inn en óvænt­an hátt, að mati Ill­uga Jök­uls­son­ar.
Kína vaknað og Bandaríkin safna liði
Hilmar Þór Hilmarsson
Pistill

Hilmar Þór Hilmarsson

Kína vakn­að og Banda­rík­in safna liði

„Hags­mun­ir Kína og Rúss­lands munu ekki endi­lega fara sam­an í fram­tíð­inni,“ skrif­ar Hilm­ar Þór Hilm­ars­son.
Hnattvæðing og alþjóðaremba
Blogg

Stefán Snævarr

Hnatt­væð­ing og al­þjóðaremba

Ég hitti hann Jim frá Ástr­al­íu í Frakklandi ár­ið 2003. Greind­ur karl og geðs­leg­ur, ákveð­inn í skoð­un­um. Hann taldi inn­rás­ina í Ír­ak hið besta mál, Saddam hefði ör­ugg­lega átt gjör­eyð­ing­ar­vopn. Banda­rískt efna­hags­líf væri mjög traust og þar vestra væri eng­inn ras­ismi. Hnatt­væð­ing­in væri sig­ur­verk, í fram­tíð­inni myndu borg­ríki taka við af nú­tímaríkj­um í krafti þess­ar­ar væð­ing­ar. Og inn­an tutt­ugu ára...